ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΕΦΕΤΕΙΟ
(Eφέσεις κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Aρ. 39/2022 & 42/2022)
19 Μαρτίου, 2026
[ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ-ΝΙΚΟΛΕΤΟΠΟΥΛΟΥ Π., ΣΕΡΑΦΕΙΜ, ΛΥΣΑΝΔΡΟΥ, Δ/ΣΤΕΣ]
(Έφεση Κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Αρ. 39/2022)
ΕΛΕΝΗ ΝΙΚΟΛΑΟΥ ΚΟΥΠΕΠΙΔΟΥ
Εφεσείουσα/Ενδιαφερόμενο Μέρος,
v.
ΒΑΣΙΛΙΚΗΣ ΤΣΑΓΓΑΡΙΔΟΥ
Εφεσίβλητης/Αιτήτριας,
v.
KΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΜΕΣΩ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ
Καθ’ης η Αίτηση.
(Έφεση Κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Αρ. 42/2022)
ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΜΕΣΩ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ
Εφεσείουσα/Καθ’ης η αίτηση
v.
ΒΑΣΙΛΙΚΗΣ ΤΣΑΓΓΑΡΙΔΟΥ
Εφεσίβλητης/Αιτήτριας
--------------------
Χ. Χριστάκης, για ΧΡΙΣΤΑΚΗ Θ. ΧΡΙΣΤΑΚΗ Δ.Ε.Π.Ε., για Εφεσείουσα στην Έφεση Αρ. 39/2022 και Ενδιαφερόμενο Μέρος στην Έφεση Aρ. 42/2022.
Ε. Λοϊζίδου (κα), για Α. Σ. ΑΓΓΕΛΙΔΗΣ Δ.Ε.Π.Ε., για Εφεσίβλητη.
Σ. Χαραλάμπους (κα), εκ μέρους του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, για Καθ’ης η αίτηση στην Έφεση Αρ. 39/2022 και Εφεσείουσα στην Έφεση Αρ. 42/2022.
--------------------
ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ-ΝΙΚΟΛΕΤΟΠΟΥΛΟΥ, Π.: Η ομόφωνη απόφαση του Δικαστηρίου θα δοθεί από τoν Δικαστή Δ. Λυσάνδρου.
-----------------------------
Α Π Ο Φ Α Σ Η
ΛΥΣΑΝΔΡΟΥ, Δ.: Το πρωτόδικο Δικαστήριο αποδέχτηκε μερικώς την Προσφυγή Αρ. 87/2019 της Εφεσίβλητης, ακυρώνοντας την απόφαση της Επιτροπής Δημόσιας Υπηρεσίας (εφεξής «η ΕΔΥ») να προαγάγει -από 15.11.2018- στη μόνιμη θέση Λειτουργού Εμπορίου και Βιομηχανίας Α΄, Υπουργείο Ενέργειας, Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού, (εφεξής «η επίδικη θέση»), η οποία είναι θέση προαγωγής, το ενδιαφερόμενο μέρος Νικολάου-Κουπεπίδου (Εφεσείουσα στην Έφεση Αρ. 39/2022, εφεξής «το ΕΜ»).
Σημειώνεται ότι το πρωτόδικο Δικαστήριο απέρριψε την Προσφυγή σε σχέση με την προσβολή της εκ παραλλήλου προαγωγής στην επίδικη θέση τρίτου προσώπου, πτυχή της εφεσιβαλλόμενης απόφασης που δεν εφεσιβλήθηκε.
Για να αξιολογηθεί το νόμιμο της εκ της ΕΔΥ προαγωγής του ΕΜ, κρίνουμε σκόπιμο να παραθέσουμε εξαρχής τα δεδομένα που αφορούν την Εφεσίβλητη και το ΕΜ:
Αμφότεροι η Εφεσίβλητη και το ΕΜ-
(α) υπέβαλαν αίτηση προς διεκδίκηση της επίδικης θέσης·
(β) κρίθηκαν από την ΕΔΥ ως κατέχουσες τα εκ του οικείου σχεδίου υπηρεσίας απαιτούμενα προσόντα·
(γ) κρίθηκαν ισάξιες, με βάση τις ετήσιες υπηρεσιακές εκθέσεις των -εντός ουσιώδους χρόνου- τελευταίων ετών αφού, κατά τη μεταξύ τους σύγκριση, η ΕΔΥ ρητά δήλωσε ότι το ΕΜ ουδενός υστερεί σε τέτοια αξία (αξιολογηθείσα ως καθόλα εξαίρετη), ο δε Γενικός Διευθυντής προηγουμένως δήλωσε (στο πλαίσιο της σύστασής του) ότι όλοι οι προάξιμοι υποψήφιοι φαίνεται να είναι ίσοι καθώς ισοβαθμούν στις ετήσιες υπηρεσιακές εκθέσεις των τελευταίων πέντε ετών.
Τα στοιχεία κρίσης στα οποία η Εφεσίβλητη και το ΕΜ φαίνεται να διαφοροποιούνται είναι τα εξής:
Η Εφεσίβλητη είχε υπέρ της τη σύσταση την οποία ο οικείος Γενικός Διευθυντής έδωσε ενώπιον της ΕΔΥ, συστήνοντας την Εφεσίβλητη αλλά όχι το ΕΜ, ως εξής:
«Η Βασιλική Τσαγγαρίδου υπερέχει σε αρχαιότητα (πλην της Ελένης Νικολάου-Κουπεπίδου, η οποία ωστόσο δεν κατέχει μεταπτυχιακό τίτλο επιπέδου μάστερ) και σε αξία έναντι των υποψηφιών που δεν συστήνονται, λόγω προηγούμενης επαγγελματικής πείρας ως Έκτακτη Λειτουργός Εμπορίου και Βιομηχανίας από 1.7.2005-3.5.2009 (46 μήνες) και είναι ίση σε προσόντα με τους υπόλοιπους υποψηφίους (πλην του Χ.Π…..).».
Ως προς τα προσόντα, η Εφεσίβλητη κατείχε επιπρόσθετο προσόν επιπέδου Μaster (το οποίο η ΕΔΥ έκρινε ως σχετικό με τα καθήκοντα της επίδικης θέσης, χωρίς να συνιστά προσόν το οποίο -κατά το οικείο σχέδιο υπηρεσίας- να είναι απαιτούμενο ή πλεονέκτημα ή πρόσθετο και στο οποίο η ΕΔΥ έδωσε τη δέουσα βαρύτητα), ενώ το ΕΜ κατείχε επιπρόσθετο προσόν επιπέδου Diploma και όχι Master.
Αμφότεροι η Εφεσίβλητη και το ΕΜ διορίστηκαν ταυτόχρονα (στις 4.5.2009) στην αμέσως προηγούμενη -της επίδικης- θέση Λειτουργού Εμπορίου και Βιομηχανίας.
Εντούτοις το ΕΜ υπερείχε σε αρχαιότητα λόγω της προαγωγής της, κατά την 1.3.2009, στη θέση Επιθεωρητή Εμπορίου και Βιομηχανίας πρώτης τάξης και του προηγούμενου διορισμού της -από 1.12.1983- στη θέση Επιθεωρητή Εμπορίου και Βιομηχανίας.
Η ΕΔΥ δήλωσε ρητά, κατά την επιλογή του ΕΜ έναντι της Εφεσίβλητης, πως η υπεροχή του πρώτου σε αρχαιότητα του προσέδιδε μακρά πείρα στο οικείο Υπουργείο, σε ανάλογα καθήκοντα από χαμηλότερες, όμως, θέσεις.
Ως προαναφέρθηκε, ο Γενικός Διευθυντής σύστησε την Εφεσίβλητη έναντι (μεταξύ άλλων) του ΕΜ, προκρίνοντας την υπεροχή της πρώτης σε προσόντα και αξία (απορρέουσα εκ της πείρας της) έναντι της υπεροχής του δεύτερου σε αρχαιότητα (με δεδομένη την ισοβαθμία αμφότερων σε αξία ως αυτή απορρέει από τις ετήσιες υπηρεσιακές εκθέσεις).
Η ΕΔΥ είχε αντίθετη άποψη, οπότε απέκλινε από τη σύσταση του Γενικού Διευθυντή, προκρίνοντας την υπεροχή του ΕΜ σε αρχαιότητα (που του απέδιδε μακρά πείρα στο οικείο Υπουργείο) έναντι της όποιας υπεροχής της Εφεσίβλητης σε προσόντα μη προβλεπόμενα από το οικείο Σχέδιο Υπηρεσίας είτε ως απαιτούμενο είτε ως πρόσθετο προσόν.
Συγκεκριμένα, η ΕΔΥ αιτιολόγησε την από πλευράς της επιλογή του ΕΜ ως εξής (η υπογράμμιση δική μας):
«Η Επιτροπή, αφού έλαβε υπόψη τα τρία κριτήρια -αξία, προσόντα, αρχαιότητα-, σταθμίζοντας και συνεκτιμώντας αυτά στο σύνολό τους και αποδίδοντας σ’ αυτά και σε καθένα από αυτά την ανάλογη βαρύτητα, δεν μπόρεσε να υιοθετήσει τη σύσταση του Γενικού Διευθυντή για την υποψήφια Τσαγγαρίδου Bασιλική και, αντί αυτής, έκρινε ομόφωνα ότι η ΚΟΥΠΕΠΙΔΟΥ-ΝΙΚΟΛΑΟΥ Ελένη υπερέχει των άλλων υποψηφίων, την επέλεξε ως πιο κατάλληλη και αποφάσισε να προσφέρει σε αυτήν προαγωγή στη μόνιμη θέση Λειτουργού Εμπορίου και Βιομηχανίας Α’, Υπουργείο Ενέργειας, Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού, από 15.11.18.
Επιλέγοντας την Κουπεπίδου-Νικολάου Ελένη, αντί της Τσαγγαρίδου Βασιλικής, η οποία συστήνεται, η Επιτροπή έλαβε υπόψη ότι αυτή ουδενός υστερεί σε αξία, όπως αυτή αντικατοπτρίζεται στις Ετήσιες Υπηρεσιακές Εκθέσεις, με έμφαση σ’ αυτές των τελευταίων χρόνων, στις οποίες αποδίδεται ιδιαίτερη βαρύτητα, αξιολογηθείσα ως καθόλα εξαίρετη, και υπερέχει έναντι της Τσαγγαρίδου σε αρχαιότητα λόγω κατοχής προηγούμενων θέσεων στο Υπουργείο Ενέργειας, Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού, θέση Επιθεωρητή Εμπορίου και Βιομηχανίας, 1ης Τάξης, στην οποία προήχθηκε από 1.3.09, και θέση Επιθεωρητή Εμπορίου και Βιομηχανίας, την οποία κατείχε από 1.12.83. Επιπρόσθετα, καταλήγοντας στην απόφασή της για επιλογή της Κουπεπίδου-Νικολάου Ελένης αντί της Τσαγγαρίδου Βασιλικής, που συστήνεται, η Επιτροπή δεν παρέλειψε να λάβει υπόψη ότι η Τσαγγαρίδου Βασιλική διαθέτει επιπρόσθετο προσόν μεταπτυχιακού επιπέδου και συγκεκριμένα Master of Science in International Banking and Finance, το οποίο, αν και δεν απαιτείται από το Σχέδιο Υπηρεσίας της υπό πλήρωσης θέσης, ούτε, βάσει αυτού, αποτελεί πλεονέκτημα ή πρόσθετο προσόν, είναι σχετικό με τα καθήκοντα της θέσης, ενώ η Κουπεπίδου-Νικολάου Ελένη δεν διαθέτει επιπρόσθετο προσόν μεταπτυχιακού επιπέδου, αλλά κατέχει Graduate Diploma in Marketing, το οποίο λαμβάνεται μεν υπόψη ως κάποιο επιπρόσθετο ακαδημαικό προσόν, αλλά δεν αποτελεί ακαδημαικό τίτλο πανεπιστημιακού επιπέδου Μάστερ, ωστόσο αυτή δεν υστερεί σε αξία και υπερέχει σε αρχαιότητα, όπως αυτή αναλύεται πιο πάνω, που της προσδίδει μακρά πείρα στο Υπουργείο Ενέργειας, Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού σε ανάλογα καθήκοντα από χαμηλότερες, όμως θέσεις.».
To πρωτόδικο Δικαστήριο προέβηκε σε ακύρωση της προαγωγής του ΕΜ στην επίδικη θέση, διότι έκρινε ότι η ΕΔΥ υπέπεσε στις εξής πλημμέλειες:
(α) η εκ της ΕΔΥ επίκληση της αρχαιότητας του ΕΜ δεν ήταν επαρκής για να αποκλίνει νόμιμα από τη σύσταση του Γενικού Διευθυντή·
(β) η ΕΔΥ έδρασε αντιφατικά, διότι επέλεξε το ΕΜ -κατ’ απόκλιση από τη σύσταση- λόγω της αρχαιότητάς του, ενώ προήγαγε εκ παραλλήλου το τρίτο πρόσωπο υιοθετώντας την υπέρ του σύσταση και θεωρώντας υποδεέστερη την έναντί του υπεροχή της Εφεσίβλητης σε αρχαιότητα με βάση την ημερομηνία γέννησης.
Την πρωτόδικη κρίση εφεσιβάλλουν τόσο το ΕΜ όσο και η ΕΔΥ, προβάλλοντας ότι το πρωτόδικο Δικαστήριο υπέπεσε στα εξής σφάλματα:
(α) θεώρησε ότι η ΕΔΥ επέλεξε το ΕΜ προκρίνοντας (μόνο) την αρχαιότητά του ως υπερέχον στοιχείο έναντι του Μaster το οποίο κατείχε η Εφεσίβλητη (πρώτος λόγος έφεσης του ΕΜ)·
(β) εξίσωσε την αρχαιότητα του ΕΜ έναντι της Εφεσίβλητης με την αρχαιότητα της Εφεσίβλητης έναντι του έτερου προαχθέντος η οποία ανάγεται στην ημερομηνία γέννησης (τρίτος λόγος έφεσης της ΕΔΥ και δεύτερος λόγος έφεσης του ΕΜ)·
(γ) θεώρησε ότι η αιτιολογία της ΕΔΥ προς απόκλιση από τη σύσταση ήταν ανεπαρκής (πρώτος λόγος έφεσης της ΕΔΥ και τρίτος λόγος έφεσης του ΕΜ)·
(δ) θεώρησε ότι η ΕΔΥ επέλεξε με αντιφατικά κριτήρια το ΕΜ και τον έτερο προαχθέντα (δεύτερος λόγος έφεσης της ΕΔΥ και τέταρτος λόγος έφεσης του ΕΜ)·
(στ) δεν αποφάσισε επί του ισχυρισμού ότι η Εφεσίβλητη δεν απέδειξε έκδηλη υπεροχή (τέταρτος λόγος έφεσης της ΕΔΥ).
Οι λόγοι έφεσης, λόγω της συνάφειάς τους, θα τύχουν κοινής εξέτασης και η συναφής μας κρίση έχει ως εξής:
Εξετάζοντας την αιτιολογία για την επιλογή του ΕΜ, ως αυτή παρατίθεται στο πρακτικό της οικείας συνεδρίας της ΕΔΥ ημερ. 14.3.2018, διαφαίνεται ότι το ΕΜ και η Εφεσίβλητη είχαν ισοβαθμία κατά τις ετήσιες υπηρεσιακές εκθέσεις της τελευταίας πενταετίας. Αυτό το δήλωσε ο Γενικός Διευθυντής ρητά και υπονοείται εμμέσως πλην σαφώς από τη δήλωση της ΕΔΥ ότι το ΕΜ ουδενός άλλου υποψήφιου (συμπεριλαμβανομένης της Εφεσίβλητης, εννοείται) υστερούσε σε αξία με βάση τις εκθέσεις των τελευταίων ετών, αξιολογηθείσας ως καθόλα εξαίρετης.
Δεδομένης αυτής της ισοβαθμίας, η ΕΔΥ εστίασε σε τρία στοιχεία κρίσης:
Πρώτον, στα προσόντα, για τα οποία δήλωσε ότι η Εφεσίβλητη κατείχε προσόν μεταπτυχιακού επιπέδου το οποίο ήταν σχετικό με τα καθήκοντα της επίδικης θέσης, έναντι του ΕΜ το οποίο κατείχε πρόσθετο προσόν μη μεταπτυχιακού επιπέδου.
Δεύτερον, στην αρχαιότητα, όπου έκρινε ότι το ΕΜ υπερείχε της Εφεσίβλητης, λόγω της υπηρεσίας του πρώτου σε θέσεις που προηγούνταν της αμέσως προηγούμενης της επίδικης, αρχαιότητα.
Τρίτον, στην μακρά πείρα του ΕΜ, ένεκα της αρχαιότητάς του, στο οικείο Υπουργείο σε ανάλογα καθήκοντα με αυτά της επίδικης θέσης.
Το εγειρόμενο ερώτημα είναι κατά πόσο νόμιμα η ΕΔΥ απέκλινε από τη σύσταση.
Καταρχάς, η προς απόκλιση αιτιολογία πρέπει να παρατίθεται ρητά στα πρακτικά (Έφεση κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Αρ. 76/2021 Χρυσάνθου ν. Δημοκρατίας μέσω ΕΔΥ, απόφαση Εφετείου ημερ. 29.5.2025), αυτή δε η απαίτηση της νομολογίας τηρείται εν προκειμένω. Ως αναγνώρισε και η Εφεσίβλητη στην πρωτόδικη αγόρευσή της (σελ. 7), η προς απόκλιση αιτιολογία συνίστατο στην υπεροχή του μη συστηνόμενου ΕΜ σε αρχαιότητα έναντι της συστηθείσας Εφεσίβλητης. Αρχαιότητα η οποία -κατά τη ρητή έκφραση της ΕΔΥ- προσέδιδε στο ΕΜ και μακρά πείρα στο αρμόδιο Υπουργείο σε ανάλογα καθήκοντα.
Κατά δεύτερον, η προς απόκλιση αιτιολογία πρέπει να είναι επαρκής υπό το φως της νομολογίας.
Στην Αναθεωρητική Έφεση Αρ. 58/15 Χατζηευαγγέλου ν. Παπαγεωργίου, απόφαση Ανωτάτου Δικαστηρίου ημερ. 1.12.2021, κρίθηκε ότι το στοιχείο της αρχαιότητας θα μπορούσε καταρχήν να αποτελέσει, ως ουσιώδες κριτήριο, ικανό λόγο για απόκλιση από τη σύσταση, εφόσον η διαφορά στην αρχαιότητα κατατασσόταν, βάσει των επίδικων γεγονότων, ως σημαντική εξ απόψεως βαθμού.
Στη δε Αναθεωρητική Έφεση Αρ. 23/2014 Δημοκρατία μέσω ΕΔΥ ν. Χατζηστεφάνου, απόφαση Ανωτάτου Δικαστηρίου ημερ. 28.4.2020, λέχθηκαν αναφορικά με την πείρα τα εξής:
«Σε σχέση με τον αυτόν και την σημασία της πείρας, πολύ πρόσφατα, στην Περικλέους ν. Κυπριακής Δημοκρατίας, Αναθεωρητική Έφεση 2/2014, ημερ.13.1.2020, ECLI:CY:AD:2020:C15, ECLI:CY:AD:2020:C15, αναφέρθηκε ότι:
«Η πείρα ως παράγων δεν αποτελεί ένα από τα θεσµοθετηµένα κριτήρια προαγωγής, πλην, όµως, η νοµολογία έχει µε συνέπεια καθορίσει ότι η πείρα εφόσον είναι σχετική και ανάγεται σε καθήκοντά που ο υποψήφιος επιτελούσε στην αµέσως της προηγούµενης της προαγωγής θέσης, πρέπει να µνηµονευτεί από το διοικητικό όργανο εφόσον αυτή η πείρα προσθέτει στην αξία του, (xxx Παναγή v Δηµοκρατίας (2011) 3 Α.Α.Δ. 639). Η αρχαιότητα φέρει µαζί της, κατά τεκµήριο, και την ανάλογη πείρα λόγω ακριβώς του εύρους υπηρεσίας του συγκεκριµένου υποψηφίου, (Μουρτζή v. Δηµοκρατίας (1997) 3 Α.Α.Δ. 605 και Δηµοκρατία v. Μιχαηλίδη (1999) 3 Α.Α.Δ. 756). Εκ του γεγονότος ότι η αρχαιότητα δεν έχει παύσει να αποτελεί θεσµοθετηµένο κριτήριο, παρόλο που έχει υποτιµηθεί, η πείρα ως απορρέουσα από αυτή την αρχαιότητα, την τονίζει, προσθέτοντας στην αξία (Δηµοκρατία v. Ταλιώτη (2010) 3 Α.Α.Δ. 391, όπου η Ολοµέλεια επανέλαβε το τι ελέχθη στη Ζωδιάτης ν. Δηµοκρατίας (2008) 3 Α.Α.Δ. 406).»
Η διασύνδεση της πείρας με την αρχαιότητα τονίστηκε γιατί στην Περικλέους συνέπιπταν. Όμως η σχετική με μια θέση προαγωγής πείρα, ως θέμα πραγματικό, μπορεί να έχει αποκτηθεί και κατά την διάρκεια εκτέλεσης καθηκόντων σε θέση άλλη από την αμέσως προηγούμενη θέση προαγωγής αλλά και με διαφορετικό τρόπο. Όπως λέχθηκε στη Ζαχαριάδης ν. Δημοκρατίας (2001) 3 Α.Α.Δ. 722, 724, η πείρα σε συγκεκριμένο τομέα λειτουργίας είναι δηλωτική του γνωσιολογικού βάθρου των υποψηφίων.».
Στην ενώπιον μας περίπτωση, ο Γενικός Διευθυντής έκρινε ότι η Εφεσίβλητη υπερείχε του ΕΜ σε πείρα λόγω της υπηρεσίας της πρώτης ως έκτακτης Λειτουργού Εμπορίου και Βιομηχανίας από 1.7.2005 έως 3.5.2009, το ΕΜ είχε πείρα σε ανάλογα καθήκοντα με αυτά της επίδικης θέσης, λόγω της υπηρεσίας της σε κατώτερες θέσεις από την 1.12.1983 και εντεύθεν. Ουδεμία αναφορά έγινε από πλευράς Γενικού Διευθυντή για την πιο πάνω πείρα του ΕΜ.
Συνάγεται ότι η ΕΔΥ απέκλινε από τη σύσταση του Γενικού Διευθυντή διότι -εμμέσως πλην σαφώς- την έκρινε ασύμβατη με τους διοικητικούς φακέλους, και ορθώς, κρίνουμε.
Δεδομένου τούτου, εναπόκειτο στην Εφεσίβλητη να καταδείξει, με βάση άλλα στοιχεία κρίσης, ότι υπερείχε και δη έκδηλα του ΕΜ για να νομιμοποιείται το πρωτόδικο Δικαστήριο να ανατρέψει την κρίση της ΕΔΥ (Έφεση κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Αρ. 92/2021 Θεοφίλου ν. Δημοκρατίας μέσω ΕΔΥ, απόφαση Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου ημερ. 9.3.2026) καθότι το Δικαστήριο περιορίζεται σε έλεγχο νομιμότητας και, συνεπώς, δεν ανατρέπει τη διοικητική κρίση η οποία κείται εντός εύλογων ορίων, ακόμα και αν το ίδιο το Δικαστήριο θα επέλεγε άλλον υποψήφιο (Έφεση κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Αρ. 76/2021 Χρυσάνθου ν. Δημοκρατίας μέσω ΕΔΥ, απόφαση Εφετείου ημερ. 29.5.2025).
Πέραν της υπέρ της σύστασης- η οποία δεν θα μπορούσε νόμιμα να υιοθετηθεί από την ΕΔΥ- το μόνο άλλο στοιχείο υπεροχής της Εφεσίβλητης έναντι του ΕΜ ήταν ότι η πρώτη κατείχε μεταπτυχιακό τίτλο σε επίπεδο Μaster ενώ το τελευταίο σε επίπεδο Diploma.
Πλην όμως, η υπεροχή υποψήφιου σε πρόσθετο προσόν δεν στοιχειοθετεί αφ’ εαυτής υπεροχή και δη έκδηλη (Έφεση κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Αρ. 138/2020 Νικολάου ν. Δημοκρατίας μέσω ΕΔΥ, απόφαση Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου ημερ. 26.6.2025) που να δικαιολογεί την εκ του Δικαστηρίου ανατροπή της διοικητικής κρίσης, διαφορετικά το Δικαστήριο θα μετέτρεπε το προσόν απαραδέκτως σε πλεονέκτημα, αλλοιώνοντας έτσι το οικείο σχέδιο υπηρεσίας (Θεοφίλου ν. Δημοκρατίας μέσω ΕΔΥ ανωτέρω).
Κατά γενική αρχή, τα στοιχεία κρίσης ενώπιον της ΕΔΥ δεν προκαθορίζονται ως προς τη βαρύτητά τους (Θεοφίλου ν. Δημοκρατίας μέσω ΕΔΥ ανωτέρω). Ως λέχθηκε στην Παναγή ν. Δημοκρατίας μέσω ΕΔΥ (2011) 3 Α.Α.Δ. 639:
«Εκείνο που εν τέλει παραγνώρισε ο εφεσείων κατά την ανάπτυξη των θέσεών του, είναι ότι το διοικητικό όργανο διαμορφώνει κρίση έχοντας υπόψη το σύνολο των στοιχείων τα οποία είναι ενώπιον του. Η επιλογή γίνεται στη βάση της αξιολόγησης όλων των δεδομένων, η οποία αξιολόγηση εφόσον είναι εύλογη, σύμφωνη με τα στοιχεία και τα δεδομένα που είναι ενώπιον του διοικητικού οργάνου και δεν εκφεύγει των ακραίων ορίων της διακριτικής του ευχέρειας, δεν είναι δυνατό να υποκατασταθεί από το αναθεωρητικό Δικαστήριο. Η θέση του εφεσείοντος κατατείνει στη λανθασμένη προσέγγιση ότι μπορεί στην ουσία να γίνεται μια αριθμητική ή μαθηματική συνεξέταση των στοιχείων κατά τρόπο που το ένα στοιχείο υπέρ του ενός υποψηφίου, να εξουδετερώνεται από κάποιο άλλο στοιχείο υπέρ του άλλου υποψηφίου. Τέτοια άσκηση αναμφίβολα παραπέμπει σε μηχανιστικό υπολογισμό από τον οποίο όμως ελλείπει το στοιχείο της διακριτικής ευχέρειας και της καθολικής κρίσης υπό το φως του συνόλου των παραμέτρων. Όπως υποδείχθηκε στην Πολυξένη Γρηγορίου (Μιχαηλίδου) v. Δημοκρατίας (2007) 3 Α.Α.Δ. 275, δεν μπορεί να προκαθοριστεί η βαρύτητα των στοιχείων κρίσης ώστε οποιοδήποτε από αυτά να έχει και ορισμένη σημασία. Το σύστημα αξιολόγησης πρέπει, καθώς υποδείχθηκε και στην Γιωργούδης v. Δημοκρατίας (2009) 3 Α.Α.Δ. 116, να στοχεύει στην ανάδειξη του καταλληλότερου υποψηφίου, με μόνη δέσμευση να εξυπηρετείται η αξιοκρατία και το δημόσιο συμφέρον.».
Βάσει των προρρηθέντων, κρίνουμε ότι εσφαλμένα το πρωτόδικο Δικαστήριο έκρινε ανεπαρκή την αιτιολογία της ΕΔΥ για τη μη υιοθέτηση της σύστασης του Γενικού Διευθυντή. Συνεπώς, κρίνουμε ότι οι Εφέσεις είναι βάσιμες ως προς τούτο.
Προχωρούμε στην εξέταση της έτερης πτυχής της πρωτόδικης κρίσης η οποία οδήγησε στην εκ του πρωτόδικου Δικαστηρίου ακύρωση της προαγωγής του ΕΜ, ήτοι στην αποδοχή λόγoυ ακύρωσης περί του ότι η ΕΔΥ επέλεξε το ΕΜ και τον έτερο προαχθέντα, χρησιμοποιώντας δύο μέτρα και δύο σταθμά.
Το πρακτικό ημερ. 14.3.2018 της ΕΔΥ δεικνύει ότι η ΕΔΥ επέλεξε για προαγωγή το ΕΜ προκρίνοντας την αρχαιότητα και την εξ αυτής απορρέουσα πείρα έναντι της Εφεσίβλητης. Εν συνεχεία, η ΕΔΥ επέλεξε για προαγωγή τον έτερο προαχθέντα έναντι της Εφεσίβλητης, παρότι η τελευταία ήταν συστηθείσα (όπως και ο ίδιος) και υπερείχε έναντί του σε αρχαιότητα με βάση την ημερομηνία γέννησης, αρχαιότητα την οποία η ΕΔΥ χαρακτήρισε ως περιορισμένης σημασίας.
Δεν συμφωνούμε με την πρωτόδικη κρίση ότι η ΕΔΥ επέδειξε αντιφατική στάση. Αυτό, διότι η αρχαιότητα με βάση την ημερομηνία γέννησης διαφέρει από την αρχαιότητα και την εξ αυτής απορρέουσα πείρα η οποία ανάγεται σε προ-προηγούμενες θέσεις.
Η αρχαιότητα στη βάση της μεγαλύτερης ηλικίας συνιστά οριακή υπεροχή (Θεοφίλου ν. Δημοκρατίας μέσω ΕΔΥ, ανωτέρω) και αυτό εφόσον στα άλλα κριτήρια ο μεγαλύτερος σε ηλικία υποψήφιος ισοζυγεί με τον έτερο υποψήφιο με τον οποίο συγκρίνεται (Έφεση κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Αρ. 43Α/20 Χατζηκύρου ν. Δημοκρατίας μέσω ΕΔΥ, απόφαση Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου ημερ. 23.1.2025). Eξ ου και κρίθηκε ότι η ηλικιακή αρχαιότητα εύλογα κάμπτεται από ένα σχετικό πρόσθετο προσόν (Αναθεωρητική Έφεση Αρ. 200/2012 Μούζουρος ν. Δημοκρατίας μέσω ΕΔΥ, απόφαση Ανωτάτου Δικαστηρίου ημερ. 29.5.2018).
Υπό το φως των ανωτέρω, η ηλικιακή αρχαιότητα της Εφεσίβλητης έναντι του έτερου προαχθέντος ήταν συμβολική, ενώ το ΕΜ υπερείχε σε αρχαιότητα η οποία του απέδιδε και μακρά πείρα, αυτή δε είναι η ειδοποιός διαφορά μεταξύ των δύο ειδών αρχαιότητας.
Πρόκειται, κρίνουμε, για μια διαφορά ουσιαστική η οποία καθιστά την αρχαιότητα επαρκώς ανομοιογενή ώστε να μην είναι εύλογα δυνατόν να καταλογίζεται στην ΕΔΥ αντιφατική συμπεριφορά επειδή έδωσε μεγαλύτερη βαρύτητα στην πραγματική αρχαιότητα η οποία προσέδιδε και πείρα από ότι στην (συμβολική) ηλικιακή αρχαιότητα.
Υπό το φως των ανωτέρω, οι δύο Εφέσεις ευσταθούν και ως προς το ότι εσφαλμένα το πρωτόδικο Δικαστήριο ακύρωσε την προαγωγή του ΕΜ για τον (πρόσθετο) λόγο ότι διέγνωσε αντίφαση στις ενέργειες της ΕΔΥ.
Καταληκτική κρίση του Δικαστηρίου:
Με βάση τα προαναφερθέντα, επιτυγχάνουν οι δύο Εφέσεις και παραμερίζεται η εφεσιβαλλόμενη απόφαση ημερ. 26.1.2022 επί της Προσφυγής Αρ. 87/2019 (περιλαμβανομένης της διαταγής για έξοδα).
Επικυρώνεται η νομιμότητα της προαγωγής του ΕΜ.
Σύμφωνα με το δικαστικό προηγούμενο των Αναθεωρητικών Εφέσεων Αρ. 127/2015 και 134/2015 Σπύρου κ.ά. ν. Μνάσωνος, απόφαση Ανωτάτου Δικαστηρίου ημερ. 4.7.2022, δεδομένης της συνεκδίκασης των δύο εφέσεων επιδικάζεται σε βάρος της Εφεσίβλητης-
(α) το κατ’ έφεση ποσό των 2000 ευρώ (επιπλέον Φ.Π.Α.) υπέρ της Εφεσείουσας ΕΜ στην Έφεση Αρ. 39/2022 και
(β) το κατ’ έφεση ποσό των 2000 ευρώ υπέρ της Εφεσείουσας/Καθ’ης η αίτηση στην Έφεση Αρ. 42/2022.
Α. ΕΥΣΤΑΘΙΟΥ-ΝΙΚΟΛΕΤΟΠΟΥΛΟΥ, Π.
Γ. ΣΕΡΑΦΕΙΜ, Δ.
Δ. ΛΥΣΑΝΔΡΟΥ, Δ.
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο