|
Προσφυγή Αρ. 03/2026
|
Μεταξύ:
HELLENIC TECHNICAL ENTERPRISES LIMITED
Αιτητών
ν.
ΥΠΟΥΡΓΕΙΟΥ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΝΕΟΛΑΙΑΣ
Αναθέτουσας Αρχής
Αναθεωρητική Αρχή
Προσφορών: Ανδρούλα Πούγιουρου, Πρόεδρος
Κάριν Γεωργιάδου, Μέλος
Ανδρέας Καρύδης, Μέλος
Πάρις Κωνσταντινίδης, Μέλος
Αιτητές: HELLENIC TECHNICAL ENTERPRISES LIMITED
Αντιπροσωπεύθηκαν από:
1. Τάσο Κουκούνη, Δικηγόρο διά Ανδρέας Κουκούνης & Σία ΔΕΠΕ
2. Δημήτρη Ξενοφώντος, Διευθυντή Διαδραστικών Λύσεων
Αναθέτουσα Αρχή: ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ, ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΝΕΟΛΑΙΑΣ
Αντιπροσωπεύθηκε από:
1. Ηλιάνα Νικολαΐδου, Δικηγόρο της Δημοκρατίας
2. Μιχάλη Τερέπεη, Συντονιστή Σύμβασης
3. Ελισάβετ Χατζηπαυλή, Συντονίστρια Μονάδας ΤΠΕ Συμβάσεων Προσφορών και Οικονομικής Διαχείρισης
4. Κατερίνα Φιλίππου, Λειτουργό Μονάδας ΤΠΕ
Ημερομηνία έκδοσης Απόφασης: 11 Ιουνίου 2026
ΑΠΟΦΑΣΗ
Αντικείμενο της υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο Προσφυγής είναι η απόφαση του Υπουργείου Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας (στο εξής «η Αναθέτουσα Αρχή») ημερ. 19.01.2026 με την οποία κατακύρωσε το Διαγωνισμό με αρ. ΤΠΕ 05/2024 -2 και τίτλο «Συμφωνία Πλαίσιο για την προμήθεια Διαδραστικών Οθονών Μίνι Διαγωνισμός 2ης Δωδεκάμηνης Περιόδου» (στο εξής «ο Διαγωνισμός») στην εταιρεία VISIONHIRE LTD (στο εξής «Ο Επιτυχών Προσφοροδότης»).
Σύμφωνα με την Έκθεση Γεγονότων και όπως αυτά συμπληρώνονται από τους Διοικητικούς Φακέλους στις 20.10.2025 προκηρύχθηκε ο Διαγωνισμός Αρ. ΤΠΕ 05/2024 -2 μέσω του Ηλεκτρονικού Συστήματος Σύναψης e-Procurement CY τη διαλειτουργική διαδικτυακή εφαρμογή της Κυπριακής Δημοκρατίας για την εφαρμογή ηλεκτρονικών διαδικασιών στη διεξαγωγή των Διαγωνισμών Δημοσίων Συμβάσεων στην Κύπρο.
Αντικείμενο του Διαγωνισμού ήταν η σύναψη και υπογραφή δύο ξεχωριστών Ρυθμίσεων, μια για κάθε Ομάδα Προϊόντων (Ομάδα 1 και Ομάδα 3), για τον 2ο Μίνι Διαγωνισμό της Συμφωνίας Πλαίσιο για την προμήθεια, εγκατάσταση και πενταετή εγγύηση διαδραστικών οθονών, για περίοδο δώδεκα (12) μηνών, σύμφωνα με τις πρόνοιες της Συμφωνίας Πλαίσιο ΤΠΕ 05/2024.
Δικαίωμα συμμετοχής στον Διαγωνισμό, μέσω του Ηλεκτρονικού Συστήματος Σύναψης Συμβάσεων (eProcurement), και για τις δύο Ομάδες, είχαν οι οκτώ (8) Οικονομικοί Φορείς, οι οποίοι υπέγραψαν στις 18.12.2024 τη Συμφωνία Πλαίσιο ΤΠΕ 05/2024. Οι εν λόγω οικονομικοί φορείς κλήθηκαν να υποβάλουν προσφορά για το σύνολο ή για μια από τις ακόλουθες Ομάδες Προϊόντων:
ΟΜΑΔΑ 1 – Διαδραστικές Οθόνες Τύπου 1 (>= 65") και συναφής εξοπλισμός,
ΟΜΑΔΑ 3 – Διαδραστικές Οθόνες Τύπου 3 (>=85") και συναφής εξοπλισμός.
Κριτήριο ανάθεσης της κάθε Ρύθμισης ήταν η πλέον συμφέρουσα από οικονομικής άποψης προσφορά βάσει τιμής, ανά ομάδα προϊόντων.
Στα πλαίσια του Διαγωνισμού εκδόθηκε στις 31.10.2025 ένα Τροποποιητικό/Διευκρινιστικό Έγγραφο και Αναθεωρημένο Παράρτημα 1 - Πίνακας Συμμόρφωσης με τις τεχνικές προδιαγραφές.
Καταληκτική ημερομηνία υποβολής προσφορών καθορίστηκε η 10.11.2025. Καταχωρήθηκαν εμπρόθεσμα πέντε προσφορές για κάθε ομάδα προϊόντων.
Οι μεν Αιτητές καταχώρησαν την ηλεκτρονική τους προσφορά στις 10.11.2025 στο χώρο της Ομάδας 3 και για τις δύο Ομάδες του Διαγωνισμού, ο δε Επιτυχών Προσφοροδότης τη δική του στις 10.11.2025 στο χώρο του Διαγωνισμού της Ομάδας 1 και αφορούσε επίσης και στις δύο Ομάδες.
Η αξιολόγηση των προσφορών πραγματοποιήθηκε σε εννέα (9) συνολικά συνεδρίες της Επιτροπής Αξιολόγησης δηλαδή στις 14.11.2025, 17.11.2025, 21.11.2025, 24.11.2025, 08.12.2025, 12.12.2025, 19.12.2025, 30.12.2025 και 07.01.2026.
Σε σχέση με την Ομάδα Προϊόντων 1 η Επιτροπή Αξιολόγησης έκρινε ότι και οι πέντε υποψήφιοι οικονομικοί φορείς πληρούσαν τις απαιτήσεις του Διαγωνισμού και πέρασαν στο επόμενο στάδιο της αξιολόγησης της τεχνικής προσφοράς τους. Στο στάδιο της τεχνικής αξιολόγησης κρίθηκε, μετά την παροχή διευκρινίσεων, ότι τέσσερις από τους Οικονομικούς Φορείς πληρούσαν τις τεχνικές προδιαγραφές μεταξύ των οποίων οι Αιτητές και ο Επιτυχών Προσφοροδότης. Κατά την οικονομική αξιολόγηση η προσφορά του Επιτυχόντα Προσφοροδότη για €67.540,00 κατετάγη πρώτη ως η πλέον συμφέρουσα από οικονομική άποψη προσφορά βάσει τιμής και δεύτερη αυτή των Αιτητών για €70.790,00.
Κατά το στάδιο αξιολόγησης των προϋποθέσεων συμμετοχής για την Ομάδα Προϊόντων 3 κρίθηκε ότι και οι πέντε οικονομικοί φορείς πληρούσαν τις απαιτήσεις του Διαγωνισμού γι’ αυτό και η Επιτροπή προχώρησε στην τεχνική αξιολόγηση. Από τις τέσσερις προσφορές που κρίθηκε ότι πληρούσαν τις τεχνικές προδιαγραφές η Επιτροπή Αξιολόγησης με βάση το κριτήριο της πλέον συμφέρουσας από οικονομικής άποψης προσφοράς βάσει τιμής κατέταξε πρώτο τον Επιτυχόντα Προσφοροδότη του οποίου η προσφορά ανέρχετο σε €1.388.340,00 και δεύτερο τους Αιτητές των οποίων η προσφορά ανέρχετο σε €1.454.390,00.
Με την Έκθεση Αξιολόγησής της την οποίαν προώθησε στη συνέχεια στο Συμβούλιο Προσφορών η Επιτροπή Αξιολόγησης εισηγείτο:
1. Την υπογραφή Ρύθμισης Συμφωνίας Πλαίσιο για τη δεύτερη δωδεκάμηνη περίοδο για την ΟΜΑΔΑ 1 – ΔΙΑΔΡΑΣΤΙΚΕΣ ΟΘΟΝΕΣ ΤΥΠΟΥ 1 (>=65") ΚΑΙ ΣΥΝΑΦΗΣ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ με τον Οικονομικό Φορέα Visionhire Ltd στη βάση της συνολικής τιμής προσφοράς των €67.540,00 (χωρίς ΦΠΑ) και τιμή πώλησης ανά εμπορεύσιμη μονάδα για το Ζητούμενο Προϊόν 1: Διαδραστική Οθόνη (>=65") €669,00 (χωρίς ΦΠΑ) και για το Ζητούμενο Προϊόν 2: Τροχήλατη βάση €64,00 (χωρίς ΦΠΑ)
και
2. την υπογραφή Ρύθμισης Συμφωνίας Πλαίσιο για τη δεύτερη δωδεκάμηνη περίοδο για την ΟΜΑΔΑ 3 – ΔΙΑΔΡΑΣΤΙΚΕΣ ΟΘΟΝΕΣ ΤΥΠΟΥ 3 (>=85") ΚΑΙ ΣΥΝΑΦΗΣ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟΣ με τον Οικονομικό Φορέα Visionhire Ltd στη βάση της συνολικής τιμής προσφοράς των €1.388.340,00 (χωρίς ΦΠΑ) και τιμή πώλησης ανά εμπορεύσιμη μονάδα για το Ζητούμενο Προϊόν 1: Διαδραστική Οθόνη (>=85") €925,00 (χωρίς ΦΠΑ) και για το Ζητούμενο Προϊόν 2: Τροχήλατη βάση €84,00 (χωρίς ΦΠΑ).
Το Συμβούλιο Προσφορών κατά την συνεδρία του ημερ. 19.01.2026 υιοθετώντας την εισήγηση της Επιτροπής Αξιολόγησης αποφάσισε ομόφωνα την ανάθεση της Σύμβασης για την Ομάδα 1 και την Ομάδα 3 στην εταιρεία Visionhire Ltd για τα πιο πάνω ποσά.
Με την επιστολή της ημερ. 30.01.2026 η Αναθέτουσα Αρχή ενημέρωσε τους Αιτητές για την απόφαση της αυτή με αποτέλεσμα την υπ’ αυτών καταχώριση της υπό τον ως άνω αριθμό Προσφυγής στις 13.02.2026 με την οποία βάλλουν κατά της απόφασης κατακύρωσης του Διαγωνισμού και για τις δύο Ομάδες προϊόντων στον Επιτυχόντα Προσφοροδότη, προβάλλοντας διάφορους λόγους ακύρωσης που ενέταξαν σε δύο ενότητες.
Συγκεκριμένα με την πρώτη ενότητα των λόγων ακύρωσης εισηγούνται ότι η προσφορά του Επιτυχόντα Προσφοροδότη παραβιάζει ουσιώδεις όρους του Διαγωνισμού, είναι προϊόν πλάνης, έλλειψης αιτιολογίας και δέουσας έρευνας και δεν πληρούσε τις προϋποθέσεις συμμετοχής στο Διαγωνισμό.
Με τη δεύτερη ενότητα προβάλλουν θέμα παραβίασης αρχών του Διοικητικού Δικαίου δηλαδή της ισότητας, της καλής πίστης και της χρηστής διοίκησης, ελλιπών πρακτικών, παράνομης συγκρότησης οργάνου και ελλιπών κλήσεων μελών του συλλογικού οργάνου.
Από την άλλη η Αναθέτουσα Αρχή με τη γραπτή αγόρευση της δικηγόρου της υπεραμύνθηκε της νομιμότητας της προσβαλλόμενης απόφασης σε όλες τις πτυχές της δίνοντας τη δική της εκδοχή ως προς τα εγερθέντα θέματα και τους λόγους ακύρωσης που προβλήθηκαν από πλευράς Αιτητών.
Ιδιαίτερη αναφορά στις επιμέρους εισηγήσεις των δυο πλευρών, τις οποίες οι δικηγόροι τους είχαν την ευκαιρία να αναπτύξουν και προφορικά κατά την ακρόαση, θα γίνει αμέσως κατωτέρω ξεκινώντας από την πρώτη ενότητα των λόγων ακύρωσης.
Η πρώτη ενότητα υποδιαιρείται σε άλλες δυο ομάδες εισηγήσεων όπου η μια αναφέρεται αφενός σε ελλείψεις και παραλείψεις της προσφοράς του Επιτυχόντα Προσφοροδότη και αφετέρου σε παραβίαση της προσφοράς του άρθρου 18(5)(β) του περί του Συντονισμού των Διαδικασιών Σύναψης Ορισμένων Συμβάσεων Έργων, Προμηθειών και Παροχής Υπηρεσιών που Συνάπτονται από Αναθέτουσες Αρχές ή Αναθέτοντες Φορείς στους Τομείς της Άμυνας και της Ασφάλειας και για Συναφή Θέματα Νόμου του 2011 (Ν. 173(I)/2011) και του άρθρου 41(1) του περί της Ρύθμισης των Διαδικασιών Σύναψης Δημοσίων Συμβάσεων και για Συναφή Θέματα Νόμου του 2016 (Ν. 73(I)/2016).
Σ’ ό,τι αφορά την πρώτη ομάδα για ελλείψεις της προσφοράς του Επιτυχόντα Προσφοροδότη προβάλλεται θέμα (α) έλλειψης συμβατότητας των προσφερόμενων από τον Επιτυχόντα Προσφοροδότη οθονών με Αστέρα Εξοικονόμησης Ενέργειας (Energy Star), (β) έλλειψης των προσφερόμενων από τον Επιτυχόντα Προσφοροδότη οθονών της σήμανσης WEEE (Waste Electrical and Electronic Equipment) και (γ) έλλειψης συμμόρφωσης των προσφερόμενων οθονών με την απαίτηση για κάλυψή τους από εγγύηση για πέντε χρόνια από τον κατασκευαστή.
Συγκεκριμένα για την έλλειψη (α) προβάλλεται από πλευράς Αιτητών η θέση ότι ενώ ο Επιτυχών Προσφοροδότης δήλωσε στο Παράρτημα Ι – Πίνακας Συμμόρφωσης με τις Τεχνικές Προδιαγραφές ότι το έτος πρώτης κυκλοφορίας του μοντέλου των προσφερόμενων υπ’ αυτού οθονών είναι το 2025, εντούτοις τα πιστοποιητικά που επισύναψε ο Επιτυχών Προσφοροδότης προς απόδειξη της συμβατότητας των οθονών με Αστέρα Εξοικονόμησης Ενέργειας φέρουν ημερομηνία 20.09.2022, 21.09.2022 και 22.09.2022, δηλ. τρία χρόνια πριν την πρώτη κυκλοφορία των οθονών. Δεν ζήτησε δε η Αναθέτουσα Αρχή διευκρινίσεις για το συγκεκριμένο θέμα.
Για την έλλειψη (β) εισηγούνται ότι στο Παράρτημα 16. WEEE Test Report.pdf του Φακέλου της προσφοράς του Επιτυχόντα Προσφοροδότη αποκαλούμενο «Test Report» δεν αναφέρονται τα μοντέλα οθονών TE-QS-3-65-PRO για τις οθόνες 65 ιντσών και TE-QS-3-86-PRO για τις οθόνες 86 ιντσών που είναι οι προσφερόμενες από τον Επιτυχόντα Προσφοροδότη οθόνες, οπότε, κατά την άποψή τους, δεν αποδεικνύεται από το Test Report που είναι ημερομηνίας 18.08.2022 ότι τα προσφερόμενα προϊόντα που είναι μοντέλα του 2025 φέρουν τη σήμανση WEEE.
Για την έλλειψη (γ) προβάλλεται η θέση ότι η Δήλωση «Manufacturer’s Warranty Declaration» στο Παράρτημα 9 της προσφοράς του Επιτυχόντα Προσφοροδότη δεν προνοεί για πέντε χρόνια εγγύηση των προϊόντων από τον κατασκευαστή, αλλά τεχνική υποστήριξη για τις εργάσιμες ημέρες κατά τη διάρκεια των πέντε χρόνων από η ώρα 9:00 μέχρι 17:00, ώρα Γερμανίας. Κατά τη δε προφορική του αγόρευση ο δικηγόρος των Αιτητών τόνισε ότι δεν υπάρχει καμία εγγύηση από τις 07:30πμ.
Σε σχέση με τη δεύτερη ομάδα της πρώτης ενότητας των λόγων ακύρωσης, οι Αιτητές ισχυρίζονται ότι οι ελλείψεις/ παραλείψεις της πρώτης ομάδας (α, β και γ) έχουν ως αποτέλεσμα την παραβίαση της προσφοράς του Επιτυχόντα Προσφοροδότη του άρθρου 18(5)(β) του Νόμου 173(Ι)/2011 και του άρθρου 41(1) του Νόμου 73(I)/2016 και συνακόλουθα καθιστούν αναιτιολόγητη την προσβαλλόμενη απόφαση (βλ. LOUCA -v- Republic of Cyprus (1986) 3 CLR 1640 και Γεωργίου -v- Δημοκρατίας (1989) 3 ΑΑΔ 589).
Προς αντίκρουση της πρώτης ενότητας των λόγων ακύρωσης η Αναθέτουσα Αρχή προβάλλει για το θέμα των κατ’ ισχυρισμών ελλείψεων της προσφοράς του Επιτυχόντα Προσφοροδότη τις εξής θέσεις: Για την έλλειψη (α) που αναφέρεται στην συμβατότητα των προσφερόμενων προϊόντων και για τις δύο ομάδες (1 και 3) με Energy Star ισχυρίζεται ότι η όλη επιχειρηματολογία των Αιτητών στηρίζεται στη λανθασμένη θεώρηση ότι το έτος της πρώτης κυκλοφορίας των προσφερόμενων οθονών είναι το 2025 που δεν είναι έτσι στην πραγματικότητα. Εισηγείται με παραπομπή σε νομολογία (βλ. Ράφτης -v- Δημοκρατίας κ.ά. (2002) 3 ΑΑΔ 345 κ.ά.), ότι η εξέταση κατά πόσο το προϊόν είναι συμβατό με Energy Star συνιστά τεχνικό θέμα για το οποίο η κρίση της διοίκησης είναι ανέλεγκτη εξ ου και η Αναθεωρητική Αρχή Προσφορών (στο εξής «η ΑΑΠ), η οποία δεν διαθέτει ειδικές γνώσεις, δεν μπορεί να το εξετάσει και να ασκήσει πρωτογενή κρίση.
Εξήγησε ότι στα υποβληθέντα από τον Επιτυχόντα Προσφοροδότη Έγγραφα 3 και 7 «EnergyStar65.pdf» και «EnergyStar86.pdf» αντίστοιχα, τα οποία αποτελούν Εκθέσεις Δοκιμής (Test Reports) για τη συμβατότητα με Energy Star, είχαν συμπεριληφθεί τα μοντέλα TE-QS-65 και TE-QS-86 αντίστοιχα δηλώνοντας ως κοινό το μοντέλο οθόνης «LCD panel model: IBD65» και «LCD panel model: IBD86». Το βασικό μέρος, κατά την άποψή της, είναι η οθόνη. Στο δε Έγγραφο 4 «Certificate of Compliance» αναγράφεται ρητά από τον κατασκευαστή ότι το μοντέλο TE-QS ονομάζεται επίσης ως QS3 ή QS3 PRO για «marketing purposes» οπότε δεν υπήρξε καμία αμφιβολία από πλευράς Αναθέτουσας Αρχής ως προς τη συμβατότητα των προσφερόμενων προϊόντων με τον Αστέρα Εξοικονόμησης Ενέργειας.
Για την έλλειψη (β) που αναφέρεται στην συμβατότητα των προϊόντων με τη σήμανση WEEE επίσης εισηγείται ότι το θέμα είναι τεχνικό που δεν μπορεί να εξεταστεί από την ΑΑΠ. Εξηγεί περαιτέρω ότι το Έγγραφο 16 που συνιστά Έκθεση Δοκιμής για την πιστοποίηση WEEE αναγράφονται περίπου 180 Model Numbers συμπεριλαμβανομένων και των προσφερόμενων μοντέλων TE-QS-65 και TE-QS-86. Σύμφωνα δε με τη Δήλωση του Κατασκευαστή «Certificate of Compliance» οι δηλωθέντες αριθμοί TE-QS 3-65 PRO και TE-QS 3-86 PRO αποτελούν εμπορικές εκδόσεις/παραλλαγές του δηλωθέντος μοντέλου TE-QS για το οποίο εκδόθηκε Έκθεση Δοκιμής για την πιστοποίηση WEEE το 2022. Το δε έτος 2025 αναφέρεται στο έτος κυκλοφορίας της έκδοσης του μοντέλου με την αναφορά «QS 3» και/ή «PRO» λόγω εμπορικής προώθησής τους. Η Αναθέτουσα Αρχή δεν χρειάστηκε διευκρινίσεις, προσθέτει, για το θέμα αυτό.
Σε σχέση με την έλλειψη (γ) προβάλλει ότι από το Έγγραφο 9 «Manufacturer’s Warranty Declaration» διαφαίνεται η βεβαίωση του Κατασκευαστή ότι τα προϊόντα καλύπτονται από πλήρη εγγύηση για 5 χρόνια από την ημερομηνία παράδοσής τους. Αρνείται περαιτέρω την εισήγηση των Αιτητών ότι η τεχνική υποστήριξη πρέπει να καλύπτει όλη τη διάρκεια της ημέρας, εφόσον τέτοια προϋπόθεση δεν προνοείται στα Έγγραφα του Διαγωνισμού.
Ως προς την εισήγηση για παραβίαση της προσφοράς του Επιτυχόντα Προσφοροδότη του άρθρου 18(5)(β) του Ν. 173(Ι)/2011, προτάσσει ότι ο Νόμος αυτός δεν εφαρμόζεται στην περίπτωση του παρόντος Διαγωνισμού (βλ. άρθρο 3) εφόσον η παρούσα Σύμβαση δεν αφορά στους Τομείς της Άμυνας και της Ασφάλειας. Είναι φανερό, προσθέτει, ότι ο Νόμος που εφαρμόζεται εδώ είναι ο Ν. 73(Ι)/2016 σύμφωνα με την επισκόπηση του Μίνι Διαγωνισμού στο σύστημα e-procurement.
Ούτε επίσης η εισήγηση περί παραβίασης του άρθρου 41 του Ν. 73(Ι)/2016 ευσταθεί, κατά την άποψή της, εφόσον τέθηκε γενικά και αόριστα και δεν είναι ικανή να ανατρέψει την αρχή της κανονικότητας των αποφάσεων της διοίκησης. Είναι δε πλήρως αιτιολογημένη η απόφαση, συνεχίζει, στη βάση του περιεχομένου των Διοικητικών Φακέλων, ιδιαίτερα των πρακτικών των συνεδριάσεων της Επιτροπής Αξιολόγησης και του Συμβουλίου Προσφορών, όπως και την Έκθεση Αξιολόγησης.
Για σκοπούς απόφασής μας κρίνουμε σκόπιμο κατ’ αρχάς να αναφερθούμε πολύ συνοπτικά στο ιστορικό της διαδικασίας αξιολόγησης όπως διαγράφεται από την Έκθεση Αξιολόγησης που εντοπίσαμε κατά την αναδρομή μας στα στοιχεία των Διοικητικών Φακέλων. Κατά την αξιολόγηση των Προϋποθέσεων Συμμετοχής για την Ομάδα 1 - Διαδραστικές Οθόνες Τύπου 1 (>=65") και Συναφής Εξοπλισμός κρίθηκε από την Επιτροπή Αξιολόγησης ότι όλοι οι προσφοροδότες ικανοποιούσαν τις απαιτήσεις των Προϋποθέσεων Συμμετοχής (βλ. παραγράφους 1.9.1 και 1.9.2 της Έκθεσης). Το ίδιο κρίθηκε και για την Ομάδα 3 - Διαδραστικές Οθόνες Τύπου 3 (>=85") και Συναφής Εξοπλισμός (βλ. παραγράφους 1.9.3 και 1.9.4 της Έκθεσης). Αποφασίστηκε δε όπως όλοι οι οικονομικοί φορείς προχωρήσουν στο επόμενο στάδιο δηλ. της αξιολόγησης της Τεχνικής Προσφοράς τους. Κατά την αξιολόγηση των Τεχνικών Προσφορών για την Ομάδα 1 διαπιστώθηκε ότι τα υποβληθέντα πιστοποιητικά, βεβαιώσεις και αποδεικτικά στοιχεία της προσφοράς τεσσάρων οικονομικών φορέων, περιλαμβανομένου και του Επιτυχόντα Προσφοροδότη, έχρηζαν διευκρίνισης. Καταλήγει δε στην Έκθεση Αξιολόγησής της η Επιτροπή (παράγραφος 1.10.1) στην εξής διαπίστωση:
«Όλοι οι ΟΦ απάντησαν στις διευκρινίσεις εντός του ορισμένου χρονοδιαγράμματος. Κατά τον έλεγχο των απαντήσεων από την ΕΑ, διαπιστώθηκε ότι η τεχνική προσφορά του ΟΦ Visionhire Ltd πληροί όλους τους όρους του Διαγωνισμού, όπως αναλύονται στα Έγγραφα του Διαγωνισμού, και μπορεί να περάσει στο επόμενο στάδιο της οικονομικής αξιολόγησης της προσφοράς του.».
Κατά την αξιολόγηση των τεχνικών προσφορών για την Ομάδα 3 ζητήθηκαν επίσης διευκρινίσεις από οικονομικούς φορείς περιλαμβανομένου και του Επιτυχόντα Προσφοροδότη και η Επιτροπή καταλήγει στην ίδια ακριβώς διαπίστωση για τον Επιτυχόντα Προσφοροδότη με εκείνη της Ομάδας 1 που καταγράφουμε ανωτέρω (βλ. παράγραφο 1.10.3 της Έκθεσης).
Σημειώνουμε ότι σύμφωνα με το Αναθεωρημένο Παράρτημα Ι – Πίνακας Συμμόρφωσης με τις Τεχνικές Προδιαγραφές απαιτείτο τόσο για την Ομάδα 1 όσο και για την 3 αφενός το προϊόν «Να είναι συμβατό με Αστέρα Εξοικονόμησης Ενέργειας (Energy Star) ή άλλο ισοδύναμο σχέδιο διαχείρισης ενέργειας (την ευθύνη απόδειξης της ισοδυναμίας φέρει ο προσφέροντας). Να υποβληθεί έκθεση δοκιμής (test report).» και αφετέρου «Για σήμανση WEEE Nα φαίνεται στα Τεχνικά Φυλλάδια του προϊόντος ή αν υποβληθεί άλλη σχετική τεκμηρίωση με αναφορά στο μοντέλο της προσφερόμενης συσκευής (αποδεκτή και η αναφορά στο base unit).»
Εξετάσαμε τις εκατέρωθεν εισηγήσεις ως προς την πρώτη ενότητα των λόγων ακύρωσης που αναφέρεται σε ελλείψεις της προσφοράς του Επιτυχόντα Προσφοροδότη και παραβίασή της άρθρων του Ν. 173(Ι)/2011 και του Ν. 73(Ι)/2016, υπό το φως της νομοθεσίας και νομολογίας που μας παρέπεμψαν οι δικηγόροι των δυο πλευρών σε συνάρτηση με τα γεγονότα της υπόθεσης, όπως εξάγονται από τους Διοικητικούς Φακέλους.
Σύμφωνα με πάγια νομολογία, η Διοίκηση τεκμαίρεται πως λειτουργεί σύμφωνα με το Νόμο, οι αποφάσεις της οποίας διέπονται από το τεκμήριο της κανονικότητας, εκτός όπου καθαρά αποδεικνύεται πως τούτο δεν συμβαίνει.
Έχει δε περαιτέρω αποφασιστεί κατ’ επανάληψη ότι η κρίση της διοίκησης επί θεμάτων τεχνικής φύσης ή ειδικών γνώσεων «χαρακτηρίζεται ως ανέλεγκτος» εφόσον δεν συντρέχει πλάνη περί τα πράγματα, κακή χρήση διακριτικής εξουσίας ή δεν προκύπτει έλλειψη αιτιολογίας ή άλλη παρανομία (βλ. Ράφτης -v- Δημοκρατίας (ανωτέρω), Ρ.Ι.Κ. -v- Κεντρικής Ασφαλιστικής Εταιρείας Λτδ (2017) 3 ΑΑΔ 353 και Telmen Ltd -v- Αναθεωρητικής Αρχής Προσφορών, Ε.Δ.Δ. 114/21, ημερ. 16.01.2026).
Η εξουσία του Δικαστηρίου περιορίζεται σε έλεγχο της νομιμότητας της διοικητικής πράξης, ως εύλογα επιτρεπτής υπό τις περιστάσεις, και δεν επεκτείνεται στην ουσιαστική κρίση του διοικητικού οργάνου, έστω και εάν το ίδιο θα μπορούσε εύλογα να καταλήξει σε διαφορετικά συμπεράσματα (βλ. Αναθεωρητική Αρχή Προσφορών -v- Π.Κ. Ιωάννου & Υιοί Λτδ κ.ά. (2016) 3 ΑΑΔ 727 και First Elements Euroconsultants Ltd -v- Δημοκρατίας (2017) 3(Β) ΑΑΔ 936). Στην τελευταία υπόθεση τονίστηκαν τα εξής για το θέμα στη σελίδα 944:
«Η αξιολόγηση του υλικού όμως, όχι μόνο δεν υποχρεώνει το διοικητικό Δικαστή να λάβει θέση επί των τεχνικών διχογνωμιών, αλλά, όπως σχολιάζεται στο σύγγραμμα της καθηγήτριας Ευαγγελίας Κουτούπα-Ρεγκάκου, Αόριστες και Τεχνικές Έννοιες στο Δημόσιο Δίκαιο, Εκδόσεις Σάκκουλα, 1997, σ. 116: «…δεν είναι και σε θέση να προβαίνει σε ιδίαν κρίση. Λόγω συνεπώς του προβαδίσματος της διοίκησης σε ειδικές τεχνικές γνώσεις, ο δικαστής θεωρεί τις τεχνικές κρίσεις καταρχήν αποδεκτές. Ο στόχος αυτού του δικαστικού αυτοπεριορισμού είναι να μην παρεμποδίζεται η διαδικασία έγκρισης τεχνικών εγκαταστάσεων αφενός και αφετέρου να μην καθίσταται ο διοικητικός δικαστής ιεραρχικός προϊστάμενος της εγκρίνουσας διοικητικής αρχής.»
Ούτε και βεβαίως το δικαστήριο υποκαθιστά τις αποφάσεις της διοίκησης ή προβαίνει σε επανεκτίμηση πρωτογενών γεγονότων, εφόσον κρίνει ότι η έρευνα ήταν επαρκής (βλ. Χατζηαράπης -v- Δημοκρατίας (1999) 3 ΑΑΔ 64, 69).
Θα πρέπει να λεχθεί ότι τα συγκεκριμένα ζητήματα που εγείρουν οι Αιτητές σε σχέση με ελλείψεις/παραλείψεις της προσφοράς του Επιτυχόντα Προσφοροδότη ιδιαίτερα τα (α) και (β) είναι αμιγώς τεχνικά. Για να μπορέσουμε να διακριβώσουμε κατά πόσο τα προτεινόμενα προϊόντα είναι συμβατά με Αστέρα Εξοικονόμησης Ενέργειας (Energy Star) ή με τη σήμανση WEEE (Waste Electrical and Electronic Equipment) θα πρέπει να εξετάσουμε κατ’ αρχάς ενδελεχώς όλα τα υποβληθέντα Έγγραφα με την προσφορά του Επιτυχόντα Προσφοροδότη, ιδιαίτερα τα τεχνικά φυλλάδια των προτεινόμενων προϊόντων, τους κωδικούς, μοντέλα και αριθμούς των προϊόντων και στη συνέχεια να τα συγκρίνουμε.
Βασικός πυλώνας υποστήριξης της εισήγησης των Αιτητών για τη μη συμβατότητα των προτεινόμενων προϊόντων της Ομάδας 1 με Energy Star είναι η αναφορά στο Παράρτημα Ι – Πίνακας Συμμόρφωσης, Πίνακας Α.(1) ότι το Μοντέλο είναι TE-QS με Αριθμό Προϊόντος TE-QS 3-65 PRO που σύμφωνα με τον Πίνακα Α.(3).4 το έτος πρώτης κυκλοφορίας του είναι το 2025. Συνεπώς, κατά την άποψή τους, το μοντέλο αυτό δεν καλύπτεται από το Έγγραφο 3 που είναι η Έκθεση Δοκιμής για συμβατότητα του προτεινόμενου προϊόντος με Energy Star. Η ίδια εισήγηση γίνεται και για την Ομάδα 3 όπου ως Μοντέλο δηλώθηκε TE-QS και Αριθμός Προϊόντος TE-QS 3-86 PRO και ως έτος πρώτης κυκλοφορίας το 2025, οπότε επίσης δεν καλύπτεται από το Έγγραφο 7 που είναι η Έκθεση Δοκιμής για συμβατότητα με Energy Star έκδοσης του 2022.
Βέβαια εκ διαμέτρου αντίθετη ήταν η θέση της Αναθέτουσας Αρχής η οποία προτάσσει ότι το προτεινόμενο Μοντέλο είναι TE-QS, ενώ ό,τι προστέθηκε και συγκεκριμένα QS3 ή QS3 PRO, που είναι νέα έκδοση/παραλλαγή του TE-QS και τέθηκε σε κυκλοφορία το 2025, έγινε για σκοπούς εμπορίας του προϊόντος. Παραπέμπει δε σε διάφορα έγγραφα της προσφοράς του Επιτυχόντα Προσφοροδότη όπου είναι εμφανές, κατά την άποψή της, ότι πρόκειται για το ίδιο μοντέλο με το ίδιο LCD panel model, εξ ου και τα Έγγραφα 3 και 7 καλύπτουν και αυτή τη νέα έκδοση.
Προς τον σκοπό εξέτασης του συγκεκριμένου ζητήματος ανατρέξαμε στους Διοικητικούς Φακέλους όπου εντοπίσαμε τα Έγγραφα στα οποία αναφέρθησαν οι δικηγόροι των δύο πλευρών.
Έχοντας κατά νου την πιο πάνω νομολογία σε συνάρτηση με τους ισχυρισμούς της Αναθέτουσας Αρχής σε σχέση με το Έγγραφο 4 «Certificate of Compliance» που είναι ημερομηνίας 09.11.2025, όπου είναι σαφής η θέση του κατασκευαστή, η μόνη διαπίστωση που μπορούμε να προβούμε είναι ότι πράγματι υπάρχει βεβαίωση του κατασκευαστή στο Έγγραφο 4 ότι το μοντέλο TE-QS επίσης ονομάζεται ως QS3 ή QS3 PRO για σκοπούς εμπορίας. Καταγράφουμε αυτούσια τη βεβαίωση για σκοπούς καλύτερης κατανόησης: «[…] hereby affirms that our TE – QS model (also denominated for marketing purposes as QS3, or QS3 PRO), as submitted for the tender for Cyprus’ Ministry of Education, complies with the following requirements […]». Το γεγονός ότι τα προτεινόμενα προϊόντα είναι το Μοντέλο με την ονομασία TE-QS-65 και TE-QS-86 φαίνεται από το Παράρτημα Ι – Πίνακας Συμμόρφωσης με τις Τεχνικές Προδιαγραφές (Ομάδα 1, Πίνακας Α.(1) και Ομάδα 3, Πίνακας Α.(1)) στον οποίον Πίνακα αναφέρεται ως αριθμός προϊόντος TE-QS 3-65 PRO για την Ομάδα 1 και TE-QS 3-86 PRO για την Ομάδα 3 με έτος πρώτης κυκλοφορίας το 2025 προφανώς της νέας έκδοσης. Τα Έγγραφα 3 και 7 δε της προσφοράς του Επιτυχόντα Προσφοροδότη στη στήλη που αφορά σε Identification/Type No αναφέρονται τα μοντέλα TE-QS-65 και TE-QS-86 (οι αριθμοί 65 και 86 αναφέρονται στο μέγεθος των οθονών σε ίντσες). Σημειώνουμε ότι τα Έγγραφα 3 και 7 που εντοπίσαμε μεταξύ των εγγράφων της προσφοράς του Επιτυχόντα Προσφοροδότη αφορούν στη συμβατότητα των προϊόντων TE-QS με Energy Star κατά το έτος 2022. Επίσης στη στήλη «Other» των Εγγράφων 3 και 7 αναγράφονται τα κοινά μοντέλα οθόνης «LCD panel model: IBD65» και «LCD panel model: IBD86». Εντοπίζεται επίσης η αναφορά στη Σημείωση 2 στη σελίδα 3 των Εγγράφων 3 και 7 «A single representative unit shall be selected for testing the Basic Model.».
Σημειώνουμε ότι όλα τα έγγραφα της προσφοράς του Επιτυχόντα Προσφοροδότη περιλαμβανομένων των τεχνικών φυλλαδίων, πιστοποιητικών και άλλων, βρίσκονταν ενώπιον της Επιτροπής Αξιολόγησης τα οποία αφού εξέτασε έκρινε ότι δεν χρειάζετο διευκρίνιση ως προς τη συμβατότητά τους με Energy Star, εξ ου και θεώρησε ότι τα προτεινόμενα προϊόντα πληρούσαν την προϋπόθεση αυτή.
Σ’ ό,τι αφορά την ουσιαστική κρίση της Αναθέτουσας Αρχής ότι η τεχνική προσφορά του Επιτυχόντα Προσφοροδότη πληρούσε όλους τους όρους του Διαγωνισμού μετά τις διευκρινίσεις που έδωσε, ως τεχνικό ζήτημα για το οποίο χρειάζονται ειδικές γνώσεις, δεν μπορεί να ελεγχθεί αλλ’ ούτε και είναι επιτρεπτή η από πλευράς ΑΑΠ επανεκτίμηση πρωτογενών γεγονότων, εφόσον είναι διαπίστωσή μας ότι η έρευνα για το ζήτημα συμμόρφωσης με Energy Star ήταν επαρκής. Απλά επαναλαμβάνουμε ότι για να προβούμε σε διαπίστωση ότι το Μοντέλο TE-QS δεν διαφέρει καθόλου με τη νέα έκδοσή του από άποψη συμβατότητάς του με Energy Star θα πρέπει να προβούμε σε αναλύσεις και αξιολογήσεις όλων των τεχνικών εγγράφων που δεν έχουμε τις απαραίτητες ειδικές γνώσεις για τέτοιο εγχείρημα. Δεν μας διαφεύγει ότι η κρίση της Αναθέτουσας Αρχής για το συγκεκριμένο θέμα ως αμιγώς τεχνικό είναι ανέλεγκτη.
Τα ίδια ισχύουν και για την έλλειψη (β) που αναφέρεται στη σήμανση WEEE όπου καλούμαστε να εξετάσουμε επίσης όλα τα υποβληθέντα τεχνικά και άλλα έγγραφα μαζί με Δηλώσεις και Βεβαιώσεις του Κατασκευαστή και να εκφέρουμε ιδίαν κρίση κατά πόσο τα προτεινόμενα προϊόντα φέρουν τη σήμανση WEEE, λαμβανομένων υπόψη και τις θέσεις της Αναθέτουσας Αρχής ότι η σήμανση προκύπτει αφενός από το Έγγραφο 16 που είναι η Έκθεση Δοκιμής του 2022 για την πιστοποίηση WEEE και για τις δύο Ομάδες Προϊόντων και αφετέρου τη Δήλωση του Κατασκευαστή ότι το μοντέλο TE-QS ονομάζεται επίσης ως QS3 και QS3 Pro για σκοπούς εμπορίας. Επαναλαμβάνουμε ότι η απαίτηση για σήμανση WEEE προνοείται στο Παράρτημα Ι – Πίνακας Συμμόρφωσης με τις Τεχνικές Προδιαγραφές και για τις δύο Ομάδες Οθονών σημειώνοντας ότι στο Appendix 1 του Εγγράφου 16 περιλαμβάνονται τα μοντέλα TE-QS-65 και TE-QS-86.
Καταλήγοντας βρίσκουμε ότι η Επιτροπή Αξιολόγησης εξέτασε την τεχνική προσφορά του Επιτυχόντα Προσφοροδότη και έκρινε με τα δεδομένα που παρουσίασε ότι η προσφορά του πληρούσε όλους τους όρους και τεχνικές προδιαγραφές των Εγγράφων του Διαγωνισμού περιλαμβανομένων και εκείνων που αφορούσαν στη συμβατότητα των προϊόντων με Energy Star και πιστοποίηση WEEE και ότι δεν χρειάζετο διευκρίνισης.
Ενόψει των πιο πάνω δεν τίθεται θέμα λήψης της προσβαλλόμενης απόφασης υπό καθεστώς πλάνης, το βάρος απόδειξης της οποίας, ούτως ή άλλως, το φέρουν οι Αιτητές (βλ. Μολέσκη -v- Δημοκρατίας, Α.Ε. 118/14, ημερ. 02.06.2020 και Υπ. Αρ. 117/2025 Διοικητικού Δικαστηρίου, COSMOS BUSINESS SYSTEMS - ΣΥΣΤΗΜΑΤΑ ΠΛΗΡ/ΚΗΣ & ΤΗΛΕΠ/ΝΙΩΝ ΑΝΩΝΥΜΗ ΕΜΠΟΡΙΚΗ & ΒΙΟΜΗΧΑΝΙΚΗ ΕΤΑΙΡΕΙΑ δ.τ: «COSMOS COMPUTERS Α.Ε.Β.Ε.» -ν- ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗ ΑΡΧΗ ΠΡΟΣΦΟΡΩΝ, ημερ. 15.10.2025).
Σ’ ό,τι αφορά την εισήγηση για την έλλειψη υπό στοιχείο (γ) επίσης δεν μας βρίσκει σύμφωνους. Η εγγύηση από τον κατασκευαστή προβλέπεται από το Παράρτημα Ι – Πίνακας Συμμόρφωσης με τις Τεχνικές Προδιαγραφές (Αναθεωρημένο) και είναι 5 χρόνια. Στο Έγγραφο 9 της προσφοράς του Επιτυχόντα Προσφοροδότη «Manufacturer’s Warranty Declaration» ο Κατασκευαστής βεβαιώνει «[…] the above-mentioned project are covered by a full manufacturer’s warranty in accordance with the project requirements, for a duration of five (5) years from the date of delivery». Η βεβαίωση αυτή επαναλαμβάνεται από τον κατασκευαστή και στο Έγγραφο 5 «Certificate of Novelty» και συγκεκριμένα με τη δήλωση «hereby certifies and declares that all products supplied under the above-mentioned project are: … Covered by the full manufacturer’s warranty as required in the tender specifications». Πουθενά δεν αναφέρεται στους όρους του Διαγωνισμού ότι η εγγύηση ή τεχνική υποστήριξη, που οι Αιτητές συνδέουν με την εγγύηση, θα αφορούσε ολόκληρη την ημέρα της περιόδου εγγύησης, ως η εισήγησή τους.
Σε σχέση με την κατ’ ισχυρισμό παραβίαση της προσφοράς του Επιτυχόντα Προσφοροδότη του άρθρου 18(5)(β) του Ν. 173(Ι)/2011 επίσης δεν συμφωνούμε.
Το άρθρο 3 του Νόμου αυτού καθορίζει το πεδίο εφαρμογής του, που παραθέτουμε αυτούσιο για σκοπούς καλύτερης παρακολούθησης:
«Πεδίο εφαρμογής
3. Ο παρών Νόμος εφαρμόζεται, με την επιφύλαξη των άρθρων 36, 51, 52, 62 και 346 της Συνθήκης για τη λειτουργία της Ευρωπαϊκής Ένωσης, στις συμβάσεις οι οποίες συνάπτονται στους τομείς της άμυνας και της ασφάλειας και οι οποίες έχουν ως αντικείμενο-
(α) την προμήθεια στρατιωτικού εξοπλισμού, περιλαμβανομένων μερών, επιμέρους στοιχείων και/ή συναρμολογημένων τμημάτων, κατασκευαστικών μερών και/ή υποσυγκροτημάτων·
(β) την προμήθεια ευαίσθητου εξοπλισμού, περιλαμβανομένων μερών, επιμέρους στοιχείων και/ή συναρμολογημένων τμημάτων, κατασκευαστικών μερών και/ή υποσυγκροτημάτων·
(γ) έργα, προμήθειες και υπηρεσίες που αφορούν άμεσα στον εξοπλισμό που αναφέρεται στις παραγράφους (α) και (β) , για οποιαδήποτε στοιχεία του κύκλου ζωής του·
(δ) έργα και υπηρεσίες για ειδικούς στρατιωτικούς σκοπούς ή ευαίσθητα έργα και ευαίσθητες υπηρεσίες.».
Στη βάση του άρθρου αυτού είναι φανερό ότι ο Νόμος 173(Ι)/2011 δεν τυγχάνει εφαρμογής στην παρούσα περίπτωση εφόσον ο παρών Διαγωνισμός δεν αφορά σε σύμβαση που συνάπτεται στους τομείς της άμυνας και της ασφάλειας και ούτε έχει ως αντικείμενο μια από τις περιπτώσεις που καταγράφονται αναλυτικά στο άρθρο.
Ούτε επίσης τίθεται θέμα παραβίασης του άρθρου 41(1) του Ν. 73(Ι)/2016 που προνοεί για το δικαίωμα της Αναθέτουσας Αρχής να απαιτήσει την προσκόμιση έκθεσης δοκιμών από οργανισμό αξιολόγησης της συμμόρφωσης ή πιστοποιητικού ως αποδεικτικό μέσο συμμόρφωσης με απαιτήσεις των Εγγράφων του Διαγωνισμού. Σημειώνουμε ότι η εισήγηση τέθηκε από πλευράς Αιτητών γενικά και αόριστα χωρίς να προσκομιστούν συγκεκριμένα στοιχεία προς τεκμηρίωσή της. Επαναλαμβάνουμε ότι η προσβαλλόμενη απόφαση είναι πλήρως αιτιολογημένη στη βάση των Διοικητικών Φακέλων στους οποίους έχουμε ανατρέξει, δίνοντας έμφαση στα πρακτικά των συνεδριάσεων της Επιτροπής Αξιολόγησης και του Συμβουλίου Προσφορών και στην Έκθεση Αξιολόγησης.
Παρέμεινε να εξεταστεί η δεύτερη ενότητα των λόγων ακύρωσης που αναφέρεται σε παραβίαση αρχών του Διοικητικού Δικαίου, ελλιπή πρακτικά και παράνομη συγκρότηση Διοικητικού Οργάνου και κλήση των μελών του.
Συγκεκριμένα οι Αιτητές εισηγούνται ότι στο σύστημα επικοινωνίας e-OASIS που χρησιμοποιείται ευρέως από την Αναθέτουσα Αρχή εντοπίζονται ανυπόγραφα μηνύματα από διάφορα όργανα της Αναθέτουσας Αρχής, ενώ η έγκριση του Γενικού Διευθυντή των Εγγράφων του Διαγωνισμού στο Θέμα 2 του Διοικητικού Φακέλου δεν φέρει την υπογραφή του και ούτε το όνομά του. Τέτοιο σύστημα, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς τους, δεν προβλέπεται στους περί του Συντονισμού Διαδικασιών Σύναψης Δημόσιων Συμβάσεων Προμηθειών, Έργων και Υπηρεσιών (Γενικούς) Κανονισμούς του 2007 (ΚΔΠ 201/2007).
Επίσης στο Θέμα 7 του Διοικητικού Φακέλου εντοπίζεται, συνεχίζουν, ανυπόγραφη έγκριση του Γενικού Διευθυντή της προτεινόμενης σύνθεσης της Επιτροπής Αξιολόγησης χωρίς να αναγράφεται το όνομά του. Το ίδιο φέρεται να συμβαίνει και με το Θέμα 11 όπου μήνυμα ημερ. 16.01.2026 απευθύνετο στον Πρόεδρο και τα Μέλη του Συμβουλίου Προσφορών χωρίς άλλες κλήσεις προς τα Μέλη αυτά.
Καταλογίζουν επιπρόσθετα στην Αναθέτουσα Αρχή παράνομη συγκρότηση της Επιτροπής Αξιολόγησης εφόσον τα Μέλη της δεν κατείχαν την τεχνική και/ή επαγγελματική κατάρτιση για το θέμα των Διαδραστικών Οθονών που αφορά ο παρών Διαγωνισμός. Προβάλλεται τέλος παράνομη συγκρότηση της Επιτροπής Ανοίγματος Προσφορών εφόσον δεν εντοπίζονται τα πρακτικά διορισμού της Επιτροπής αυτής.
Αντίθετη ήταν η προσέγγιση της Αναθέτουσας Αρχής η οποία προτάσσει τη γενικότητα των εισηγήσεων από πλευράς Αιτητών σε συνάρτηση με την ορθή τήρηση άρτιων πρακτικών των συνεδριάσεων της Επιτροπής Αξιολόγησης και του Συμβουλίου Προσφορών δεόντως υπογραμμένα, από τα οποία είναι δυνατός, κατά την άποψή της, ο αναθεωρητικός και δικαστικός έλεγχος.
Σ’ ό,τι αφορά το σύστημα e-OASIS, στο οποίο έδωσε έμφαση ο δικηγόρος των Αιτητών κατά την προφορική του αγόρευση, εξήγησε ότι χρησιμοποιείται στον Δημόσιο Τομέα και εντάσσεται στο πλαίσιο της διοικητικής οργάνωσης και εκσυγχρονισμού της Δημόσιας Διοίκησης με στόχο τη διασφάλιση της διαφάνειας και της ορθής τήρησης διοικητικού αρχείου. Εξήγησε ότι το σύστημα e-OASIS διασφαλίζει την ταυτοποίηση του αρμόδιου λειτουργού, την καταγραφή του χρόνου και του τρόπου έγκρισης και τη πλήρη ιχνηλασιμότητα της διαδικασίας. Συνεχίζει ότι το έγγραφο έγκρισης της σύνθεσης της Επιτροπής Αξιολόγησης αποτελεί εσωτερική οδηγία με αρ. εγγράφου 14554612 και υπάρχει ρητή αναφορά ότι αποστάληκε από τον κο Γιώργο Παντελή (Γενικό Διευθυντή). Η νομιμότητά της δε προκύπτει από το περιεχόμενο του Διοικητικού Φακέλου. Τα ίδια ισχύουν, συνεχίζει, και για το έγγραφο αρ. 14318362 που αφορά στην έγκριση των Εγγράφων του Διαγωνισμού, όπου καταγράφεται ότι αποστάληκε από τον Γενικό Διευθυντή, και για τις προσκλήσεις προς τα μέλη του Συμβουλίου Προσφορών.
Σ’ ό,τι αφορά τον ισχυρισμό περί παράνομης συγκρότησης της Επιτροπής Αξιολόγησης που καθορίζεται σε έλλειψη ικανότητας ή γνώσεων των μελών της προβάλλει τη γενικότητα, αοριστία και μη τεκμηρίωση της εισήγησης αυτής των Αιτητών. Αντίθετα όλα τα μέλη, όπως υποστηρίζει, είναι κάτοχοι Πανεπιστημιακού πτυχίου και λειτουργοί της Μονάδας Τεχνολογιών, Πληροφορίας και Επικοινωνίας (ΤΠΕ).
Σε σχέση με την εισήγηση για παράνομη συγκρότηση της Επιτροπής Ανοίγματος Προσφορών ισχυρίζεται ότι η Επιτροπή αυτή ασχολείται με προκαταρκτικά θέματα και δεν απαιτείται τήρηση πρακτικών διορισμού μιας τέτοιας Επιτροπής παραπέμποντας στον Κανονισμό 11(1) των Περί Συντονισμού των Διαδικασιών Σύναψης Δημοσίων Συμβάσεων Προμηθειών, Έργων και Υπηρεσιών (Χρήση Ηλεκτρονικών Μέσων) Κανονισμών του 2009 (ΚΔΠ 249/2009). Ο Πίνακας Προσφορών, συνεχίζει, συμπληρώθηκε αυτόματα από το Ηλεκτρονικό Σύστημα Σύναψης Συμβάσεων και η ορθότητά του επιβεβαιώθηκε κατά τη διαδικασία ανοίγματος προσφορών (βλ. Παράρτημα 3 της Έκθεσης Αξιολόγησης). Εν προκειμένω, συνεχίζει, οι δύο λειτουργοί έχουν οριστεί στο σύστημα e-procurement από τον Υπεύθυνο Διαγωνισμού στη βάση του Συνοπτικού Οδηγού Αποσφράγισης Προσφορών που υποβλήθηκαν ηλεκτρονικά, αντίγραφο του οποίου επισυνάπτει στη γραπτή αγόρευσή της η δικηγόρος της Αναθέτουσας Αρχής.
Εξετάζοντας τη δεύτερη ενότητα των λόγων ακύρωσης, κρίνουμε σκόπιμο να δώσουμε προτεραιότητα στην εισήγηση που βάλλει κατά του συστήματος e-OASIS και των ελλείψεων που κατ’ ισχυρισμό εντοπίζονται στο Διοικητικό Φάκελο, ενόψει της έμφασης που δόθηκε από τους Αιτητές. Το παράπονο των Αιτητών με την ενότητα αυτή εστιάζεται στο ότι η ΚΔΠ 201/2007 δεν προβλέπει τη χρήση τέτοιου Συστήματος εσωτερικής αλληλογραφίας της διοίκησης και δη για σκοπούς διαδικασιών σύναψης Δημοσίων Συμβάσεων.
Κατ’ αρχάς θα πρέπει να λεχθεί ότι από την αναδρομή μας στους Διοικητικούς Φακέλους εντοπίσαμε τα πρακτικά όλων των συνεδριάσεων της Επιτροπής Αξιολόγησης και του Συμβουλίου Προσφορών δεόντως υπογεγραμμένα, οπότε δεν τίθεται θέμα παραβίασης των ισχυριζόμενων ή οποιασδήποτε αρχής του Διοικητικού Δικαίου από την άποψη αυτή, ως η εισήγηση των Αιτητών. Ως προς το σύστημα e-OASIS, από την ιστοσελίδα του Τμήματος Δημόσιας Διοίκησης και Προσωπικού του Υπουργείου Οικονομικών προκύπτουν τα εξής:
«Το Σύστημα Αυτοματοποίησης Γραφείου, eOASIS, αναφέρεται στο ηλεκτρονικό σύστημα διαχείρισης αρχείου, το οποίο αναπτύχθηκε για την ηλεκτρονική αρχειοθέτηση και διαχείριση εγγράφων.
Το Σύστημα eOASIS στοχεύει στην αυτοματοποίηση της διαχείρισης των εγγράφων (Electronic Document Management) και είναι διαδικτυακής αρχιτεκτονικής (web-based) σύμφωνα με ευρωπαϊκά και άλλα διεθνή πρότυπα.
Τα σημαντικότερα πλεονεκτήματα του Συστήματος είναι:
· Η χρήση Ενιαίου Θεματικού Συστήματος Ταξινόμησης, το οποίο παρέχει ομοιόμορφη αρίθμηση των φακέλων σε όλη τη Δημόσια Υπηρεσία.
· Η δυνατότητα ταυτόχρονης πρόσβασης στο ίδιο έγγραφο από περισσότερα από ένα άτομα.
· Η δυνατότητα ανεύρεσης εγγράφων γρήγορα και εύκολα, μέσω διαφόρων κριτηρίων (π.χ. τίτλος, ημερομηνία, αριθμός φακέλου, κτλ.) καθώς και μέσω αναζήτηση περιεχομένου μέσω οπτικής αναγνώρισης χαρακτήρων (optical character recognition, OCR).
· Η δυνατότητα πρόσβασης σε έγγραφα από απομακρυσμένα σημεία.
· Η διασφάλιση ελεγχόμενης πρόσβασης στο σύστημα και αυξημένης ασφάλειας εγγράφων.
· Η μείωση χρήσης χαρτιού.
· Η αύξηση της παραγωγικότητας μέσω της άμεσης διάθεσης των εγγράφων, πληροφοριών και οδηγιών.
· Η μείωση του χρόνου αρχειοθέτησης εγγράφου.
Το Σύστημα, στο παρόν στάδιο, λειτουργεί σε κάθε Τμήμα/Υπηρεσία ανεξάρτητα, ωστόσο παρέχει τη δυνατότητα διατμηματικής σύνδεσης (δηλ. ηλεκτρονική αποστολή εγγράφων μεταξύ Τμημάτων/Υπηρεσιών μέσω του Συστήματος) η οποία εφαρμόζεται πιλοτικά σε 4 Τμήματα (Υφυπουργείο Έρευνας, Καινοτομίας και Ψηφιακής Πολιτικής, Τμήμα Υπηρεσιών Πληροφορικής, Τμήμα Ηλεκτρονικών Επικοινωνιών και Τμήμα Δημόσιας Διοίκησης και Προσωπικού).
[…]
Το Σύστημα βρίσκεται σήμερα σε λειτουργία σε 80 Οργανισμούς (Υπουργεία/ Υφυπουργεία/ Τμήματα/ Υπηρεσίες) του Δημόσιου Τομέα. Η εφαρμογή του Συστήματος eOASIS σε όλο τον Δημόσιο Τομέα, εκτιμάται να ολοκληρωθεί εντός του 2027.
Σημειώνεται ότι το Σύστημα Αυτοματοποίησης Γραφείου, eOASIS βρίσκεται σε λειτουργία και σε διάφορους οργανισμούς του ευρύτερου Δημόσιου Τομέα, όπως το Πανεπιστήμιο Κύπρου».
Από τα πιο πάνω καθίσταται σαφές ότι το σύστημα e-OASIS είναι ενταγμένο στο πλαίσιο της διοικητικής οργάνωσης και εκσυγχρονισμού της Δημόσιας Διοίκησης.
Σύμφωνα με τους ισχυρισμούς της δικηγόρου της Αναθέτουσας Αρχής, το σύστημα e-OASIS διασφαλίζει την ταυτοποίηση του αρμόδιου λειτουργού, την καταγραφή του χρόνου και τον τρόπο έγκρισης και την πλήρη ιχνηλασιμότητα της διαδικασίας. Δεν παρουσιάστηκε κανένα ικανό στοιχείο από πλευράς Αιτητών που να καθιστά μεμπτή καθ’ οιονδήποτε τρόπο τη χρήση του συστήματος, ειδικά για τη διαδικασία του παρόντος Διαγωνισμού. Συνεπώς η παράλειψη υπογραφής ή καταγραφής του ονόματος του λειτουργού, εδώ του Γενικού Διευθυντή, δεν είναι ικανή από μόνη της να οδηγήσει αυτόματα στο συμπέρασμα ότι δεν υπάρχει ταυτοποίηση του χρήστη. Σημειώνουμε τις θέσεις της Αναθέτουσας Αρχής ότι οι αποφάσεις ή σημειώματα των λειτουργών φέρουν αριθμό και ένδειξη ότι προέρχονται από συγκεκριμένο χρήστη. Είναι κατάληξή μας ότι στην παρούσα περίπτωση δεν υπάρχει κανένα στοιχείο που να τεκμηριώνει την εισήγηση ότι η χρήση του e-OASIS δημιούργησε έστω την παραμικρή αμφιβολία ως προς τον προσδιορισμό του χρήστη. Συνεπώς οι εισηγήσεις των Αιτητών που βάλλουν κατά του Συστήματος θα πρέπει να απορριφθούν ως αβάσιμες και ατεκμηρίωτες.
Οι Αιτητές προβάλλουν επίσης θέμα παράνομης σύνθεσης της Επιτροπής Αξιολόγησης με τον διορισμό μη κατάλληλων μελών. Ο Κανονισμός 10 της ΚΔΠ 201/2007 προνοεί για την Σύνθεση Επιτροπών Αξιολόγησης και είναι ο εξής:
«10. Τα μέλη κάθε Επιτροπής Αξιολόγησης είναι κρατικοί υπάλληλοι που κατέχουν την τεχνική ή/και επαγγελματική κατάρτιση επί του εξεταζόμενου θέματος. Ένα, εκ των μελών της Επιτροπής Αξιολόγησης, εκτελεί χρέη συντονιστή για σκοπούς οργάνωσης των εργασιών της Επιτροπής:
Νοείται ότι, όπου τούτο κρίνεται σκόπιμο, ως μέλη της Επιτροπής Αξιολόγησης μπορούν να διορίζονται και υπάλληλοι που δεν υπάγονται στην αναθέτουσα αρχή, νοουμένου ότι η διευθέτηση αυτή γίνεται κατόπιν συνεννόησης με τον προϊστάμενο της υπηρεσίας από την οποία προέρχονται.».
Σύμφωνα με το περιεχόμενο των Διοικητικών Φακέλων όλα τα διορισθέντα μέλη της Επιτροπής Αξιολόγησης είναι προσοντούχοι λειτουργοί της Μονάδας Τεχνολογιών, Πληροφορίας και Επικοινωνίας (ΤΠΕ) της Αναθέτουσας Αρχής. Αυτοί διορίστηκαν ως μέλη της Επιτροπής από τον Προϊστάμενο της ΤΠΕ και εγκρίθηκαν από τον Γενικό Διευθυντή που σίγουρα έχουν άμεση γνώση τόσο των ικανοτήτων όσο και των γνώσεων των εν λόγω λειτουργών, εφόσον προβαίνουν και στην αξιολόγησή τους ετησίως.
Δεν έχουμε εντοπίσει οτιδήποτε το μεμπτό ούτε στα προσόντα αλλ’ ούτε και στις ικανότητες των μελών της Επιτροπής Αξιολόγησης. Ούτε εξάλλου παρουσιάστηκε ενώπιον μας οποιοδήποτε στοιχείο που να κατατείνει σε αντίθετο συμπέρασμα. Δεν μας διαφεύγει η γενική και αόριστη εισήγηση από πλευράς Αιτητών για το θέμα.
Συνεπώς και αυτή η εισήγηση είναι έκθετη σε απόρριψη.
Σ’ ό,τι αφορά την εισήγηση περί έλλειψης πρακτικών συγκρότησης της Επιτροπής Ανοίγματος Προσφορών, παράλειψη που οδηγεί σε παράνομη συγκρότησή της, ούτε αυτή μας βρίσκει σύμφωνους. Και εξηγούμε.
Ο Κανονισμός 11(1) της ΚΔΠ 249/2009 που αναφέρεται στη Διαδικασία Ανοίγματος Προσφορών προβλέπει τα εξής:
«11.- (1) Για κάθε διαγωνισμό για τον οποίο η αναθέτουσα αρχή καθορίζει ότι οι προσφορές θα υποβάλλονται ηλεκτρονικά, ορίζονται δύο εξουσιοδοτημένοι λειτουργοί, οι οποίοι παραλαμβάνουν τα ηλεκτρονικά κλειδιά (κωδικοί) για το άνοιγμα του ηλεκτρονικού κιβωτίου προσφορών για το συγκεκριμένο διαγωνισμό.
(2) Μετά την παρέλευση της τελευταίας ημερομηνίας και ώρας υποβολής προσφορών, οι εξουσιοδοτημένοι λειτουργοί στους οποίους δόθηκαν τα ηλεκτρονικά κλειδιά του διαγωνισμού, εισάγουν στο Σύστημα τα ηλεκτρονικά κλειδιά και ξεκλειδώνουν το ηλεκτρονικό κιβώτιο προσφορών του συγκεκριμένου διαγωνισμού.
(3) Το Σύστημα καταγράφει αυτόματα τις προσφορές που ανοίχθηκαν, τις αριθμεί και εκδίδει πρακτικό ανοίγματος προσφορών, οποίο θα επισυνάπτεται στην έκθεση αξιολόγησης. Στη συνέχεια αποστέλλει τις παραληφθείσες ηλεκτρονικά προσφορές στα καθορισμένα μέλη της Επιτροπής Αξιολόγησης και ταυτόχρονα διατηρεί το πρωτότυπο των προσφορών που υποβλήθηκαν ηλεκτρονικά, σε ασφαλή χώρο φύλαξης του Συστήματος.
(4)(α) Στις περιπτώσεις διαγωνισμών όπου επιτρέπεται η παράλληλη υποβολή προσφορών με ηλεκτρονικά μέσα μέσω του Συστήματος και με άλλα μέσα κατά τα προβλεπόμενα σε άλλους Κανονισμούς που εκδίδονται δυνάμει του Νόμου, οι προσφορές που υποβάλλονται κατά τα προβλεπόμενα στους εν λόγω Κανονισμούς, καταχωρούνται στο Σύστημα από τους εξουσιοδοτημένους λειτουργούς ανοίγματος του ηλεκτρονικού κιβωτίου προσφορών που αναφέρονται στη παράγραφο (1) ανωτέρω.
(β) Σε περίπτωση εφαρμογής των διατάξεων της υποπαραγράφου (β) της παραγράφου (1) του Κανονισμού 10, οι προσφορές που υποβάλλονται κατά τα προβλεπόμενα σε άλλους Κανονισμούς που εκδίδονται δυνάμει του Νόμου, φυλάσσονται σε ειδικό χώρο που ασφαλίζεται με δύο κλειδαριές, για να ανοιχθούν μαζί ή αμέσως μετά το άνοιγμα των προσφορών που υποβλήθηκαν μέσω του Συστήματος σύμφωνα με τις διατάξεις της παραγράφου (2) του Κανονισμού 10.».
Δεν εντοπίζεται στην ΚΔΠ 249/2009 ή σε νομοθεσία και Κανονισμούς πρόνοια για την αναγκαιότητα τήρησης πρακτικών διορισμού της συγκεκριμένης Επιτροπής. Ούτε εξάλλου μας υποδείχθηκε τέτοια ή οποιαδήποτε άλλη σχετική πρόνοια από πλευράς Αιτητών. Συνεπώς και αυτή η εισήγηση είναι έκθετη σε απόρριψη.
Ενόψει όλων των πιο πάνω βρίσκουμε ότι η προσβαλλόμενη απόφαση ήταν ευλόγως επιτρεπτή και εντός των ορίων της διακριτικής ευχέρειας της Αναθέτουσας Αρχής. Ήταν δε προϊόν δέουσας έρευνας και πλήρως αιτιολογημένη στη βάση του περιεχομένου των Διοικητικών Φακέλων και δεν παραβιάζει τις ισχυριζόμενες από τους Αιτητές ή οποιαδήποτε αρχή του Διοικητικού Δικαίου. Δεν ήταν περαιτέρω προϊόν πλάνης ενόψει των πιο πάνω διαπιστώσεών μας.
Συνεπώς όλοι οι λόγοι ακύρωσης αποτυγχάνουν και απορρίπτονται.
Συνακόλουθα η Προσφυγή απορρίπτεται. Η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται.
........................................... ............................................
Ανδρούλα Πούγιουρου Κάριν Γεωργιάδου
Πρόεδρος Μέλος
............................................. .............................................
Ανδρέας Καρύδης Πάρις Κωνσταντινίδης
Μέλος Μέλος