|
Προσφυγή Αρ. 08/2026
|
Μεταξύ:
HELLENIC TECHNICAL ENTERPRISES LIMITED
Αιτητών
ν.
ΚΥΠΡΙΑΚΟΥ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΥ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΘΕΜΑΤΩΝ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΕΙΔΩΝ
Αναθέτουσας Αρχής
Αναθεωρητική Αρχή
Προσφορών: Ανδρούλα Πούγιουρου, Πρόεδρος
Ανδρέας Καρύδης, Μέλος
Πάρις Κωνσταντινίδης, Μέλος
Χριστίνα Σαββίδου, Μέλος
Αιτητές: HELLENIC TECHNICAL ENTERPRISES LIMITED
Αντιπροσωπεύθηκαν από:
1. Τάσο Κουκούνη, Δικηγόρο διά Ανδρέας Κουκούνης & Σία ΔΕΠΕ
2. Γιώργο Ιωαννίδη, Διευθυντή Αιτήτριας Εταιρείας
Αναθέτουσα Αρχή: ΚΥΠΡΙΑΚΟΣ ΟΡΓΑΝΙΣΜΟΣ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗΣ ΑΠΟΘΕΜΑΤΩΝ ΠΕΤΡΕΛΑΙΟΕΙΔΩΝ
Αντιπροσωπεύθηκε από:
1. Άννα Κ. Χρίστου, Δικηγόρο διά Ιωαννίδης Δημητρίου ΔΕΠΕ
2. Στέφανη Αντωνιάδη, Φοιτήτρια Νομικής
3. Κλεάνθη Παπούτσα, Λογιστή και Οικονομικό Αναλυτή ΚΟΔΑΠ
Ημερομηνία έκδοσης Απόφασης: 30 Ιουνίου 2026
ΑΠΟΦΑΣΗ
Αντικείμενο της υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο Προσφυγής συνιστά η απόφαση του Κυπριακού Οργανισμού Διαχείρισης Αποθεμάτων Πετρελαιοειδών (στο εξής «η Αναθέτουσα Αρχή» ή «ΚΟΔΑΠ») ημερ. 04.02.2026 να κατακυρώσει τον Διαγωνισμό με αρ. 4/2025 και τίτλο «Operations and Management of KODAP’s Oil Terminal» στον οικονομικό φορέα PPT Aviation Services Ltd (στο εξής «ο Επιτυχών Προσφοροδότης») για το ποσό των €1.150.000,00 πλέον ΦΠΑ.
Σύμφωνα με την Έκθεση Γεγονότων και όπως αυτά συμπληρώνονται από τους Διοικητικούς Φακέλους, η Αναθέτουσα Αρχή στις 02.07.2025 προκήρυξε τον πιο πάνω Διαγωνισμό μέσω του συστήματος e-Procurement. Καταληκτική ημερομηνία υποβολής προσφορών καθορίστηκε αρχικά η 04.08.2025 και στη συνέχεια κατόπιν παρατάσεων η 23.09.2025.
Υποβλήθηκαν εμπρόθεσμα δύο προσφορές, δηλαδή αυτή των Αιτητών για €895.000,00 και του Επιτυχόντα Προσφοροδότη για €1.150.000,00 πλέον ΦΠΑ.
Κατόπιν αριθμού συνεδριάσεων της Επιτροπής Αξιολόγησης ετοίμασε στις 26.01.2026 την Έκθεση Αξιολόγησής της την οποία προώθησε στη συνέχεια στο Διοικητικό Συμβούλιο της Αναθέτουσας Αρχής.
Με την Έκθεσή της η Επιτροπή Αξιολόγησης εισηγείτο αφενός την απόρριψη της προσφοράς των Αιτητών λόγω μη πλήρωσης των προϋποθέσεων των Εγγράφων του Διαγωνισμού και αφετέρου την κατακύρωση του Διαγωνισμού στην εταιρεία PPT Aviation Services Ltd, της οποίας η προσφορά ήταν η πλέον συμφέρουσα από οικονομικής άποψης βάσει τιμής.
Το Διοικητικό Συμβούλιο κατά την συνεδρία του ημερομηνίας 04.02.2026 κατόπιν δέουσας έρευνας όλων των στοιχείων που τέθηκαν ενώπιον του υιοθέτησε την εισήγηση της Επιτροπής Αξιολόγησης και αποφάσισε τον αποκλεισμό των Αιτητών από τον Διαγωνισμό και την κατακύρωση του Διαγωνισμού στον Επιτυχόντα Προσφοροδότη.
Με την κοινοποίηση στους Αιτητές της απόφασης αυτής της Αναθέτουσας Αρχής με την επιστολή της ημερ. 25.02.2026, καταχωρήθηκε από πλευράς Αιτητών η παρούσα Προσφυγή με την οποία βάλλουν κατά της κατακύρωσης του Διαγωνισμού στον Επιτυχόντα Προσφοροδότη προβάλλοντας διάφορους λόγους ακύρωσης που τους εντάσσουν σε πέντε ενότητες.
Συγκεκριμένα οι Αιτητές, μέσω της γραπτής αγόρευσης του δικηγόρου τους, προβάλλουν με την πρώτη ενότητα παραβίαση από πλευράς Αναθέτουσας Αρχής του άρθρου 6 του περί της Ρύθμισης των Διαδικασιών Σύναψης Δημοσίων Συμβάσεων και για Συναφή Θέματα Νόμου του 2016 (Ν. 73(Ι)/2016), παράλειψη λήψης κατάλληλων μέτρων για άρση πραγματικής και υπαρκτής σύγκρουσης συμφερόντων και ότι η προσβαλλόμενη απόφαση είναι παράνομη ως προϊόν σύγκρουσης συμφερόντων της Αναθέτουσας Αρχής.
Με τη δεύτερη ενότητα προβάλλεται θέμα άκυρης προσφοράς του Επιτυχόντα Προσφοροδότη, ελλιπούς έρευνας, έλλειψης αιτιολογίας της προσβαλλόμενης απόφασης και ύπαρξης πλάνης περί τα πράγματα.
Η τρίτη ενότητα αφορά σε παραβίαση αρχών του Διοικητικού Δικαίου και Δημοσίου Συμφέροντος, κατάργηση Συνταγματικών Δικαιωμάτων και παραβίαση Νομοθεσίας και Κοινοτικού Δικαίου και τέλος κατάχρηση εξουσίας από πλευράς Αναθέτουσας Αρχής.
Με την τέταρτη ενότητα προβάλλεται εισήγηση για παράνομη σύνθεση οργάνου, ελλιπή πρακτικά και ελλιπείς κλήσεις στα μέλη του οργάνου.
Τέλος με την πέμπτη ενότητα οι Αιτητές εισηγούνται ότι α) η προσφορά τους ήταν σύμφωνη με τους όρους του Διαγωνισμού και κακώς απορρίφθηκε β) οι όροι του Διαγωνισμού ήταν ασαφείς και γ) ελλείπει η αιτιολογία της προσβαλλόμενης απόφασης.
Από την άλλη, η Αναθέτουσα Αρχή με τη γραπτή αγόρευση της δικηγόρου της υπεραμύνθηκε της νομιμότητας της προσβαλλόμενης απόφασης σε όλες τις πτυχές της δίνοντας τη δική της εκδοχή ως προς τα εγερθέντα θέματα και τους λόγους ακύρωσης που προβλήθηκαν από τους Αιτητές.
Προβάλλει επίσης προδικαστική ένσταση παραπέμποντας σε νομολογία (βλ. Αρχή Ηλεκτρισμού Κύπρου -v- Νewcytech Business Solutions Ltd, Εφέσεις Αρ. 13/2024 και 14/2024 κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου ημερ. 18.07.2024) περί έλλειψης εννόμου συμφέροντος από πλευράς Αιτητών αμφισβήτησης της απόφασης της Αναθέτουσας Αρχής κατακύρωσης του Διαγωνισμού ενόψει της απόφασης της τελευταίας αποκλεισμού τους από τον Διαγωνισμό, που παραμένει ανέλεγκτη, εφόσον δεν αμφισβητείται επίσης με την Προσφυγή.
Λόγω συνάφειας της προδικαστικής ένστασης με την τελευταία ενότητα των λόγων ακύρωσης, κρίνουμε ότι προέχει η εξέταση των λόγων ακύρωσης.
Ιδιαίτερη αναφορά στις επιμέρους εισηγήσεις των δύο πλευρών προς υποστήριξη των εκατέρωθεν θέσεών τους, τις οποίες οι δικηγόροι τους είχαν την ευκαιρία να αναπτύξουν και προφορικά κατά την ακρόαση παραπέμποντας σε νομολογία, θα γίνει αμέσως κατωτέρω ξεκινώντας από την πρώτη ενότητα των λόγων ακύρωσης, στην οποίαν έδωσε έμφαση ο δικηγόρος των Αιτητών κατά την ακρόαση.
Κύριος άξονας, στη βάση της γραπτής αγόρευσης του δικηγόρου των Αιτητών, προς υποστήριξη της πρώτης ενότητας των λόγων ακύρωσης συνιστά η ύπαρξη σύγκρουσης συμφερόντων που έχει ως αποτέλεσμα την παραβίαση του άρθρου 6 του Ν. 73(Ι)/2016 και της νομολογίας (βλ. απόφαση της Αναθεωρητικής Αρχής Προσφορών στην Προσφυγή αρ. 37/2023, Α. & Α. Αποστολίδης (Εργοληπτική Εταιρεία) Λίμιτεδ -v- Οργανισμού Κρατικών Υπηρεσιών Υγείας (ΟΚΥπΥ), ημερ. 22.12.2023 και Χρίστος Μ. Τριανταφυλλίδης -v- Ραδιοφωνικού Ιδρύματος Κύπρου, Υπ. 310/2021, ημερ. 12.01.2026 κ.ά.).
Η κατ’ ισχυρισμό σύγκρουση συμφερόντων προκύπτει, σύμφωνα με τους ισχυρισμούς των Αιτητών, από τα εξής επτά δεδομένα που ως επί το πλείστον συμπλέκονται δηλ. α) ο Επιτυχών Προσφοροδότης αποτελεί Μέλος της Αναθέτουσας Αρχής, β) ως εκ της ιδιότητας του αυτής είχε πρόσβαση σε όλους τους μηχανισμούς, στις διαδικασίες, στο προσωπικό, στις διεργασίες και εν γένει σε κάθε πράξη του Διαγωνισμού και γ) λόγω της πρόσβασης του αυτής έπρεπε ως έσχατο μέτρο να αποκλειστεί από τον Διαγωνισμό. Τα υπόλοιπα τέσσερα δεδομένα σχετίζονται με την ιδιότητα της κας Μικαέλας Λευκαρίτου, της οικογένειας Λευκαρίτη, ως Μέλους του Διοικητικού Συμβουλίου της Αναθέτουσας Αρχής ως εκπροσώπου της εταιρείας καυσίμων «PETROLINA (HOLDINGS) PUBLIC LIMITED», μετόχου κατά 33% στην εταιρεία του PPT Aviation Services Ltd, στη δάνεια εμπειρία της οποίας βασίζεται ο Επιτυχών Προσφοροδότης. Λόγω της συμμετοχής της αυτής, η κα Λευκαρίτου δ) είχε άμεσο και/ή έμμεσο χρηματοοικονομικό και/ή προσωπικό συμφέρον, στοιχείο που, κατά την άποψη των Αιτητών, θίγει την αμεροληψία και ανεξαρτησία της διαδικασίας, ε) ενώ έπρεπε να παραιτηθεί από Μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου της Αναθέτουσας Αρχής πριν ακόμη από την προκήρυξη του Διαγωνισμού δεν το έπραξε, στ) υπήρξε παράλειψη διερεύνησης από πλευράς Αναθέτουσας Αρχής της πιθανότητας επηρεασμού της διαδικασίας ενόψει της ιδιότητας της κας Λευκαρίτου ως Μέλους του Διοικητικού Συμβουλίου της Αναθέτουσας Αρχής και ζ) υπήρξε παράλειψη διερεύνησης της σύγκρουσης συμφερόντων που προέκυπτε από τη συμμετοχή της κας Λευκαρίτου στη διαδικασία του Διαγωνισμού εκπροσωπώντας την εταιρεία καυσίμων «PETROLINA (HOLDINGS) PUBLIC LIMITED».
Προς αντίκρουση της πρώτης ενότητας των λόγων ακύρωσης η Αναθέτουσα Αρχή, μέσω της γραπτής αγόρευσης της δικηγόρου της, παραπέμποντας σε άρθρα του περί Διατήρησης Αποθεμάτων Πετρελαιοειδών Νόμου του 2003 (Ν. 149(Ι)/2003) στη βάση του οποίου ιδρύθηκε η Αναθέτουσα Αρχή, προβάλλει τη νομιμότητα της όλης διαδικασίας του Διαγωνισμού τονίζοντας ότι τόσο η ιδιότητα του Επιτυχόντα Προσφοροδότη, ως μέλος του ΚΟΔΑΠ, όσο και η συμμετοχή της κας Λευκαρίτου στο Διοικητικό Συμβούλιο του ΚΟΔΑΠ προνοούντο από τον ίδιο τον Ν. 149(Ι)/2003.
Σύμφωνα με τους ισχυρισμούς της, αρμόδιο όργανο για τη διαδικασία προκήρυξης και καθορισμού των όρων του Διαγωνισμού είναι το Διοικητικό Συμβούλιο του ΚΟΔΑΠ χωρίς την οποιαδήποτε εμπλοκή των Μελών του.
Εξήγησε περαιτέρω, παραπέμποντας στο άρθρο 16 του Ν. 149(Ι)/2003, ότι κάθε φυσικό ή νομικό πρόσωπο που εισάγει ή παράγει πετρελαιοειδή για εσωτερική κατανάλωση συνιστά Μέλος του ΚΟΔΑΠ, χωρίς αυτό να σημαίνει την οποιαδήποτε πρόσβαση του στις λειτουργικές ή διοικητικές διαδικασίες της Αναθέτουσας Αρχής. Προσθέτει δε ότι είναι διαφορετικές οι αρμοδιότητες των Μελών της Αναθέτουσας Αρχής απ’ εκείνες των Μελών του Διοικητικού της Συμβουλίου.
Ως προς την κατ’ ισχυρισμό εμπλοκή της κας Λευκαρίτη που οδηγεί επίσης σε σύγκρουση συμφερόντων, ισχυρίζεται ότι με την υποβολή της προσφοράς του Επιτυχόντα Προσφοροδότη, αυτή απείχε από οποιαδήποτε διαδικασία σε σχέση με τον Διαγωνισμό εξού και δεν της αποστάληκαν τα Έγγραφα του Διαγωνισμού.
Δεν αποτελούσε επιπρόσθετα, συνεχίζει, η κα Λευκαρίτου μέλος της Επιτροπής Αξιολόγησης ώστε να ισχύουν οι πρόνοιες του άρθρου 6 του Ν. 73(Ι)/2016. Μέλη της Επιτροπής Αξιολόγησης στην παρούσα περίπτωση διορίστηκαν ο Γεώργιος Καραγιώργης, Γενικός Διευθυντής, ο Κλεάνθης Παπούτσας, Λογιστής και Οικονομικός Διευθυντής και ο Κυριάκος Σαββίδης, Λειτουργός Διαχείρισης Αποθεμάτων της Αναθέτουσας Αρχής, οι οποίοι και είχαν υπογράψει τις Δηλώσεις Ευσυνειδησίας και Αμεροληψίας.
Τονίζει, τέλος, από τη μια την απαγόρευση στη βάση του άρθρου 3 του περί Ασυμβίβαστου προς την Άσκηση των Καθηκόντων Ορισμένων Αξιωματούχων της Δημοκρατίας Ορισμένων Επαγγελματικών και Άλλων Συναφών Δραστηριοτήτων τους Νόμου του 2008 (Ν. 7(I)/2008) σε Μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου να υποβάλουν προσφορά είτε ατομικά, είτε από εταιρεία για την ανάθεση οποιασδήποτε σύμβασης προμήθειας, έργων ή υπηρεσιών προς οποιοδήποτε νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου‧ και από την άλλη την απουσία πρόνοιας περί απαγόρευσης υποβολής προσφορών μέσω εταιρειών συμφερόντων συγγενών των Μελών του Διοικητικού Συμβουλίου ή εταιρειών στις οποίες οι αξιωματούχοι έχουν συγγενική σχέση με μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου.
Από την πρώτη ενότητα των λόγων ακύρωσης είναι φανερό ότι η κατ’ ισχυρισμό σύγκρουση συμφερόντων έχει ως βασικούς πυλώνες την ιδιότητα αφενός του Επιτυχόντα Προσφοροδότη ως Μέλους του ΚΟΔΑΠ και αφετέρου τη συμμετοχή της κας Λευκαρίτου στο Διοικητικό Συμβούλιο.
Για σκοπούς απόφασης μας κρίνουμε σκόπιμο κατ’ αρχάς να καταγράψουμε συνοπτικά το νομικό πλαίσιο από τον Ν. 149(Ι)/2003 που μας ενδιαφέρει και αναφέρεται στην ίδρυση και λειτουργία του ΚΟΔΑΠ ενόψει και των θέσεων της Αναθέτουσας Αρχής περί σύγχυσης από πλευράς Αιτητών των εννοιών «Μέλος του ΚΟΔΑΠ» και «Μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου του ΚΟΔΑΠ».
Θα πρέπει να λεχθεί ότι δεν αμφισβητείται η ιδιότητα του Επιτυχόντα Προσφοροδότη ως Μέλους του ΚΟΔΑΠ και ούτε η ιδιότητα της κας Μικαέλας Λευκαρίτου ως Μέλους του Διοικητικού Συμβουλίου του ΚΟΔΑΠ εκπροσωπώντας το άλλο Μέλος, την εταιρεία καυσίμων «PETROLINA (HOLDINGS) PUBLIC LIMITED». Εξάλλου η ιδιότητα αυτή της κας Λευκαρίτου επιβεβαιώνεται και από το περιεχόμενο των Διοικητικών Φακέλων στους οποίους έχουμε ανατρέξει, ιδιαίτερα από τα πρακτικά των συνεδριάσεων του Διοικητικού Συμβουλίου της Αναθέτουσας Αρχής ημερ. 18.06.2025 και 04.02.2026.
Η Αναθέτουσα Αρχή ιδρύθηκε στη βάση του Νόμου 149(Ι)/2003 όπου σύμφωνα με το άρθρο 4(1) αυτού συνιστά νομικό πρόσωπο δημοσίου δικαίου και σύμφωνα με το άρθρο 4(1Β) έχει τη μορφή μη κερδοσκοπικού οργανισμού. Τα Μέλη του ΚΟΔΑΠ και του Διοικητικού του Συμβουλίου καθορίζονται από τα άρθρα 16 και 21(1) αντίστοιχα. Παραθέτουμε αυτούσια τα άρθρα για σκοπούς καλύτερης παρακολούθησης:
«Μέλη του ΚΟΔΑΠ
16.-(1) Μέλος του ΚΟΔΑΠ είναι, οποιοδήποτε φυσικό ή νομικό πρόσωπο, το οποίο εισάγει από τρίτες χώρες ή παραλαμβάνει από άλλα κράτη μέλη ή παράγει επιτοπίως τα ακόλουθα πετρελαιοειδή:
(α) αργό πετρέλαιο,
(β) προπάνιο,
(γ) βουτάνιο,
(δ) υγραέριο,
(ε) αμόλυβδη βενζίνη κινητήρων,
(στ) αμόλυβδη βενζίνη κινητήρων που περιέχει βιοκαύσιμο,
(ζ) βενζίνη αεροπλάνων,
(η) καύσιμο αεριοπροωθούμενων τύπου βενζίνης,
(θ) καύσιμο αεριοπροωθούμενων τύπου κηροζίνης,
(ι) άλλου είδους κηροζίνη (φωτιστικό πετρέλαιο),
(κ) ντίζελ,(λ)ντίζελ που περιέχει βιοκαύσιμα,
(μ) πετρέλαιο εσωτερικής καύσης,
(ν) μαζούτ,
(ξ) οπτάνθρακα από πετρέλαιο (pet-coke),
(ο) άσφαλτο (bitumen),
τα οποία ακολούθως διατίθενται για εσωτερική κατανάλωση με την καταβολή των ανάλογων δασμών και φορολογικών επιβαρύνσεων ή/και με απαλλαγή από αυτές.
(2) Η ιδιότητα του μέλους του ΚΟΔΑΠ δημιουργεί νομικές σχέσεις μόνο μεταξύ του ΚΟΔΑΠ και έκαστου μέλους του ΚΟΔΑΠ.
(3) Ο ΚΟΔΑΠ τηρεί μητρώο των μελών του.
(4) Η ιδιότητα του μέλους του ΚΟΔΑΠ ξεκινά με την πλήρωση οποιουδήποτε από τα κριτήρια που καθορίζονται στο εδάφιο (1).
(5) Η ιδιότητα του μέλους του ΚΟΔΑΠ τερματίζεται στο τέλος κάθε ημερολογιακού έτους εάν δεν πληρούνται πλέον τα σχετικά κριτήρια για την ιδιότητα του μέλους, όπως καθορίζονται στο εδάφιο (1).
[…]
Διοικητικό Συμβούλιο
21.-(1) Το Διοικητικό Συμβούλιο αποτελείται από εννέα φυσικά πρόσωπα το κάθε ένα από τα οποία έχει μία ψήφο, τα οποία διορίζονται ως ακολούθως-
(α) Τρία μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου είναι μέλη του ΚΟΔΑΠ ή εκπρόσωποι των μελών του ΚΟΔΑΠ και εκλέγονται από τη Γενική Συνέλευση· η θητεία των εν λόγω μελών είναι τριετής:
(β) έξι μέλη που διορίζονται από Υπουργικό Συμβούλιο για τριετή θητεία:
(i) ένα ανεξάρτητο άτομο που θα είναι ο Πρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του ΚΟΔΑΠ·
(ii) εκπρόσωπο του Υπουργείου Εμπορίου, Βιομηχανίας και Τουρισμού, ο οποίος θα είναι Αντιπρόεδρος του Διοικητικού Συμβουλίου του ΚΟΔΑΠ·
(iii) εκπρόσωπο του Υπουργείου Οικονομικών·
(iv) εκπρόσωπο του Υπουργείου Συγκοινωνιών και Έργων
(ν) εκπρόσωπο του Υπουργείου Εσωτερικών και
(vi) εκπρόσωπο της Αρχής Ηλεκτρισμού Κύπρου.
[…]».
Το λεκτικό της πιο πάνω νομοθεσίας είναι σαφές ότι φυσικό ή νομικό πρόσωπο που εισάγει ή παράγει πετρελαιοειδή τα οποία διατίθενται για εσωτερική κατανάλωση αποτελεί μέλος του ΚΟΔΑΠ και έχει επιπλέον δικαίωμα διορισμού του ή του εκπροσώπου του στο Διοικητικό Συμβούλιο του ΚΟΔΑΠ, νοουμένου ότι εκλεγεί από τη Γενική Συνέλευση.
Σύμφωνα με το άρθρο 17(1) του πιο πάνω Νόμου, τα όργανα του ΚΟΔΑΠ είναι α) η Γενική Συνέλευση και β) το Διοικητικό Συμβούλιο. Το δε άρθρο 19(1) προνοεί ότι η Γενική Συνέλευση συνίσταται από όλα τα Μέλη του ΚΟΔΑΠ η οποία, σύμφωνα με το άρθρο 19(5), αποφασίζει για οποιοδήποτε θέμα της ανατεθεί και ειδικότερα για την εκλογή των Μελών του Διοικητικού Συμβουλίου, το διορισμό εγκεκριμένων ελεγκτών και την έγκριση των ελεγμένων λογαριασμών του ΚΟΔΑΠ.
Πουθενά δεν εντοπίζεται στην πιο πάνω Νομοθεσία πρόνοια για δικαίωμα συμμετοχής της Γενικής Συνέλευσης δηλ. όλων των Μελών του ΚΟΔΑΠ στις διαδικασίες Διαγωνισμών και για το σκοπό αυτό δικαίωμα πρόσβασης στο προσωπικό ή στους μηχανισμούς και λειτουργία της Αναθέτουσας Αρχής, ως η εισήγηση των Αιτητών. Όπως και δεν εντοπίζεται απαγόρευση του Μέλους του ΚΟΔΑΠ να υποβάλει προσφορά.
Συνεπώς η ιδιότητα ενός προσφοροδότη ταυτόχρονα και ως Μέλους του ΚΟΔΑΠ χωρίς επαρκή τεκμηρίωση ότι συμμετείχε ενεργά στη διαδικασία του Διαγωνισμού ώστε να επηρεάζει το αποτέλεσμα, δεν είναι ικανή να οδηγήσει σε συμπέρασμα ύπαρξης σύγκρουσης συμφερόντων, όπως εισηγούνται οι Αιτητές. Η σύγκρουση συμφερόντων πρέπει να είναι πραγματική και όχι υποθετική. Ούτε επίσης προκύπτει θέμα παράνομης συμμετοχής Μελών του ΚΟΔΑΠ στο Διοικητικό του Συμβούλιο εφόσον η συμμετοχή τριών από αυτούς είναι επιτακτική στη βάση της πιο πάνω νομοθεσίας.
Ως προς τη συμμετοχή ειδικά της κας Λευκαρίτου στη λήψη της προσβαλλόμενης απόφασης, από την αναδρομή μας στο περιεχόμενο των Διοικητικών Φακέλων διαφάνηκε ότι δεν συμμετείχε στη συνεδρία του Διοικητικού Συμβουλίου ημερ. 04.02.2026, όταν λήφθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση.
Παραθέτουμε το σχετικό απόσπασμα από τα πρακτικά της συνεδρίας αυτής για σκοπούς καλύτερης παρακολούθησης:
«Ημερήσια διάταξη:
1. Υπηρεσίες Διαχείρισης Τερματικού – ΈΓΚΡΙΣΗ
2. Ασφαλιστικές Καλύψεις Τερματικού – ΈΓΚΡΙΣΗ
Το Δ.Σ. μετά και τον διορισμό των νέων Διοικητικών Συμβούλων και του Προέδρου ενημερώθηκαν κατά την συνεδρία στις 04.02.2026 για τα θέματα που μεταφέρονται ή εγκρίθηκαν από προηγούμενες συνεδρίες του Δ.Σ. πριν τη λήψη οποιασδήποτε απόφασης.
Όλοι οι αρμόδιοι Υπηρεσιακοί που κατά την συνεδρία παρείχαν σχετική πληροφόρηση και στοιχεία προς το Δ.Σ, αποχώρησαν πριν την διαβούλευση και λήψη των σχετικών αποφάσεων από το Διοικητικό Συμβούλιο.
1. Υπηρεσίες Διαχείρισης Τερματικού – ΈΓΚΡΙΣΗ
Η εκπρόσωπος της Εταιρείας Καυσίμων Petrolina (Holding) Public Limited, κ. Λευκαρίτη, δεν παρέστη στη συζήτηση του θέματος αυτού.
Ο ΓΔ και ο κ. Τσιουτής παρουσίασαν τη διαδικασία διεξαγωγής του διαγωνισμού για τις υπηρεσίες διαχείρισης του τερματικού καθώς επίσης και τα κριτήρια συμμετοχής στο Διαγωνισμό.
Ανέλυσαν εκτενώς τις απαιτήσεις/παραδοτέα της ανάδοχου εταιρείας όπως επίσης και το χρονοδιάγραμμα εκτέλεσης της Σύμβασης.
Η Σύμβαση χωρίζεται στα εξής τμήματα:
|
|
Projects Parts |
Estimated Duration |
Payment Schedule |
|
1 |
PART A: Submission and final approval of the Operation Manual |
Up to 6 months |
5% |
|
2 |
PART B: Pre commissioning and Commissioning Stages of the Terminal |
5% |
|
|
3 |
PART C: the Operator’s assistance to the handing over by the EPC Contractor to the Employer |
5% |
|
|
4 |
PART D: Operations of KODAP Terminal |
36 months |
75%* |
|
5 |
PART E: Handing over to KODAP’s Personnel |
3 months |
10% |
*Η πληρωμή του Μέρους Δ γίνεται σε μηνιαία βάση, ενώ των υπολοίπων με την ολοκλήρωσή τους.
Έχουν υποβάλει προσφορές δύο οικονομικοί φορείς, η PPT Aviation Services Ltd και η HELLENIC TECHNICAL ENTERPRISES. Η Hellenic Technical Enterprises αποκλείστηκε αφού δεν πληροί τα κριτήρια του διαγωνισμού. Η εταιρεία PPT Aviation Services Ltd πληροί τις προϋποθέσεις και η οικονομική της προσφορά ανέρχεται στα €1.150.000 + ΦΠΑ.
Η εισήγηση της Επιτροπής Αξιολόγησης είναι όπως ο διαγωνισμός κατακυρωθεί στην εταιρεία PPT Aviation Services Ltd. Η υπογραφή της σύμβασης θα γίνει εντός Φεβρουαρίου και η έναρξη της Σύμβασης «Commencement of works» 1/3/2026.
Μια σημαντική παράμετρος που πρέπει να ληφθεί υπόψιν είναι η ακόλουθη:
Η χρονική διάρκεια της Σύμβασης είναι συνολικά 42 μήνες, με το μέρος Δ να διαρκεί 36 μήνες (3 έτη). Όταν ο ΚΟΔΑΠ είχε ζητήσει προσφορές (Ιούνιο 2025) δεν υπήρχαν εγκεκριμένες οι θέσεις του μόνιμου προσωπικού που θα διαχειριστεί το Τερματικό (οι θέσεις εγκρίθηκαν στη συνέχεια). Το άρθρο 21.4, των Γενικών Αρχών του Συμβολαίου, Παράρτημα ANNEX I της Προσφοράς αναφέρει τα εξής:
21.4 In addition to the grounds for termination defined in the present General Conditions, the Contracting Authority may, after giving thirty (30) days’ notice to the Contractor, terminate the Contract when the circumstances under which the tender procedure was announced was published have changed to such an extent that the scope of the contract is no longer necessary or when any other serious grounds apply.
Δεδομένου των πιο πάνω, η δυνατότητα του ΚΟΔΑΠ να αναλάβει αποκλειστικά τη λειτουργία του Τερματικού μετά τη σχετική πρόσληψη και εκπαίδευση του κατάλληλου προσωπικού αποτελεί ουσιώδη λόγο για τροποποίηση της διάρκειας σύμβασης.
Ως εκ τούτου, η εισήγηση της επιτροπής αξιολόγησης είναι η δυνατότητα τροποποίησης του Μέρους Δ της Σύμβασης από 36 μήνες σε 24 μήνες (κατ’ ελάχιστον), ως εξής: Ο ΚΟΔΑΠ να έχει δικαίωμα πρόωρου τερματισμού του συμβολαίου εφόσον δώσει στην εταιρεία τουλάχιστον τρίμηνη γραπτή προειδοποίηση για εξάσκηση του δικαιώματος του με βάση το συμβόλαιο και μετά την πάροδο 20 μηνών από την έναρξη του Μέρους Δ. Η θέση αυτή επιβεβαιώθηκε προφορικά και από τον κ. Φ. Κατράνη, Προϊστάμενο στο Γενικό Λογιστήριο, Δημόσιες Συμβάσεις.
Και οι δύο εισηγήσεις εγκρίνονται.».
Από τους Διοικητικούς Φακέλους διαφαίνεται επίσης ότι το Διοικητικό Συμβούλιο συνήλθε ακόμη μια φορά ειδικά για τον Διαγωνισμό στις 18.06.2025. Από τα πρακτικά της συνεδρίας αυτής διαφαίνεται ότι η κα Λευκαρίτου ήταν παρούσα και κατά τη συζήτηση του θέματος 7, «Προσφορά για Διαχείριση Τερματικού - ΕΓΚΡΙΣΗ», κατά την οποίαν εγκρίθηκαν οι όροι του Διαγωνισμού και η εκτιμώμενη αξία, σύμφωνα με το Σημείωμα του Λειτουργού Αποθεμάτων, καθώς και ο διορισμός της Επιτροπής Αξιολόγησης και Ανοίγματος των προσφορών.
Παραθέτουμε το σχετικό απόσπασμα από τα πρακτικά της συγκεκριμένης συνεδρίας για σκοπούς ολοκληρωμένης εικόνας των γεγονότων:
«7. Προσφορά για Διαχείριση Τερματικού – ΈΓΚΡΙΣΗ
Ο Λειτουργός Αποθεμάτων ως και το σημείωμα, ενημέρωσε το Δ.Σ. για τις ενέργειες που έχουν γίνει σε σχέση με την προσφορά για τη διαχείριση του Τερματικού. Ιδανικά, η στελέχωση του Τερματικού, θα πρέπει να είναι έτοιμη κατά τη διαδικασία της πιλοτικής λειτουργίας (Commissiong) και παραλαβή του Τερματικού από τον Εργολάβο, επίσης η ανάδοχος εταιρεία θα πρέπει να έχει άμεση εμπλοκή στην όλη διαδικασία. Στόχος είναι η προσέλκυση εταιρειών με εμπειρία στη λειτουργία και διαχείριση Τερματικών.
Ως εκ τούτου, ο Διαγωνισμός θα είναι ανοικτός και θα έχει ως κριτήριο τη χαμηλότερη τιμή. Οι ενδιαφερόμενοι, για να λάβουν μέρος στο Διαγωνισμό θα πρέπει να πληρούν τα κριτήρια που αναφέρονται στο σημείωμα.
Το Συμβούλιο ενέκρινε τους όρους του διαγωνισμού όπως αυτοί αναλύονται στο σημείωμα καθώς και το κονδύλι των €1,150εκ για περίοδο 42 μηνών, το ποσό ύψους €250χιλ,. για διαπραγμάτευση σε περίπτωση ανάγκης επέκτασης του συμβολαίου για ακόμα 6 μήνες, το χρονοδιάγραμμα του διαγωνισμού και το διορισμό των επιτροπών Αξιολόγησης και Ανοίγματος των προσφορών».
Σημειώνουμε ότι με το Σημείωμά του ημερ. 13.06.2025 ο Λειτουργός Αποθεμάτων ζητούσε την έγκριση για Διενέργεια Ανοικτού Διαγωνισμού για την Αγορά Υπηρεσιών για την Διαχείριση και Λειτουργία του Τερματικού για περίοδο 42 μηνών και Διορισμό των Επιτροπών Ανοίγματος και Αξιολόγησης Προσφορών και κατατόπιζε επίσης για τους όρους του Διαγωνισμού.
Οι όροι της διακήρυξης δεν αμφισβητήθηκαν από τους Αιτητές οπότε δεσμεύουν τόσο την Αναθέτουσα Αρχή όσο και τους Αιτητές, οι οποίοι έλαβαν μέρος στον Διαγωνισμό δίχως επιφύλαξη.
Η διακήρυξη αποτελεί την αφετηρία της διαγωνιστικής διαδικασίας. Από την αναδρομή μας στους Διοικητικούς Φακέλους καθίσταται αντιληπτό ότι από την διακήρυξη μέχρι τη λήψη της προσβαλλόμενης απόφασης, το Διοικητικό Συμβούλιο, για σκοπούς του παρόντος Διαγωνισμού, συνεδρίασε μόνο μια φορά δηλ. στις 04.02.2026 όπου η κα Λευκαρίτου δεν συμμετείχε. Δεν εντοπίσαμε στους Διοικητικούς Φακέλους οποιοδήποτε στοιχείο που να καταδεικνύει εμπλοκή της κας Λευκαρίτου σε οποιαδήποτε άλλη διαδικασία του Διαγωνισμού, ούτε και μας υποδείχθηκε τέτοιο.
Στη βάση των αποτελεσμάτων της έρευνάς μας στους Διοικητικούς Φακέλους, θα προχωρήσουμε να εξετάσουμε τους επιμέρους ισχυρισμούς των Αιτητών περί σύγκρουσης συμφερόντων.
Οι Αιτητές καταλογίζουν στην Αναθέτουσα Αρχή ότι παρέλειψε να εξασφαλίσει τη μη ύπαρξη σύγκρουσης συμφερόντων κατά τη διεξαγωγή του Διαγωνισμού όπως προνοείται στο άρθρο 6 του Ν. 73(Ι)/2016, εφόσον από τη μια επέτρεψε σε ένα Μέλος της, δηλ. στον Επιτυχόντα Προσφοροδότη, να λάβει μέρος στον Διαγωνισμό έχοντας δικαίωμα πρόσβασης σε όλους τους μηχανισμούς και διαδικασίες της Αναθέτουσας Αρχής και από την άλλη στην κα Λευκαρίτου να αποτελεί Μέλος του Διοικητικού Συμβουλίου ως εκπρόσωπος άλλου μέλους της Αναθέτουσας Αρχής της οικογένειας Λευκαρίτη, χωρίς να της επιβληθεί η παραίτηση. Έχουμε ήδη ασχοληθεί πιο πάνω και αποφασίσει ότι η συμμετοχή από μόνη της ενός Μέλους, όπου στη συγκεκριμένη περίπτωση πρόκειται για τον Επιτυχόντα Προσφοροδότη, στον Διαγωνισμό, δεν ενέχει οτιδήποτε το μεμπτό. Παραθέτουμε αυτούσιο το άρθρο 6(1):
«6.-(1) Οι αναθέτουσες αρχές λαμβάνουν τα κατάλληλα μέτρα για την αποτελεσματική πρόληψη, τον εντοπισμό και την επανόρθωση συγκρούσεων συμφερόντων που προκύπτουν κατά τη διεξαγωγή διαδικασιών σύναψης σύμβασης, ούτως ώστε να αποφεύγονται τυχόν στρεβλώσεις του ανταγωνισμού και να διασφαλίζεται η ίση μεταχείριση όλων των οικονομικών φορέων:
Είναι φανερό ότι το άρθρο αυτό αναφέρεται στο προσωπικό της Αναθέτουσας Αρχής ή του παρόχου υπηρεσιών ενεργούντος εξ ονόματος της Αναθέτουσας Αρχής, που συμμετέχουν στη διαδικασία.
Στην παρούσα περίπτωση η σύγκρουση συμφερόντων, σύμφωνα με τις θέσεις των Αιτητών, αφορά στην κα Λευκαρίτου, η οποία όμως όχι μόνο δεν ανήκει στο προσωπικό της Αναθέτουσας Αρχής ή συνιστά Μέλος της Επιτροπής Αξιολόγησης, αλλά όπως προκύπτει από τα πρακτικά της συνεδρίας του Διοικητικού Συμβουλίου ημερ. 04.02.2026 δεν έλαβε μέρος κατά τη συγκεκριμένη συνεδρία όταν λήφθηκε η προσβαλλόμενη απόφαση. Της δόθηκαν δε για σκοπούς της συγκεκριμένης συνεδρίας η Ημερήσια Διάταξη και τα θέματα προς συζήτηση μόνο.
Συνεπώς, δεν τίθεται θέμα σύγκρουσης συμφερόντων σύμφωνα με το άρθρο 6(1) του Ν. 73(Ι)/2016 ή μη διασφάλισης της αρχής της ίσης μεταχείρισης μεταξύ των προσφοροδοτών ή στρέβλωσης του ανταγωνισμού. Επαναλαμβάνουμε ότι η συμμετοχή της στο Διοικητικό Συμβούλιο ήταν επιτρεπτή στη βάση της πιο πάνω νομοθεσίας. Ούτε επίσης τίθετο θέμα σύγκρουσης συμφερόντων ή ιδιάζουσας σχέσης με προσφοροδότη με την παρουσία της κατά τη συνεδρία ημερ. 18.06.2025, εφόσον ακόμη δεν είχαν υποβληθεί οι προσφορές ώστε να καθίστατο επιτακτική, σύμφωνα με τις θέσεις των Αιτητών, η επέμβαση της Αναθέτουσας Αρχής προς διασφάλιση των πιο πάνω αρχών και για άρση της παρανομίας.
Ενόψει της εισήγησης των Αιτητών ότι λόγω της κας Λευκαρίτου ως Μέλους του Διοικητικού Συμβουλίου του ΚΟΔΑΠ και ταυτόχρονα εκπροσώπου της εταιρείας καυσίμων «PETROLINA (HOLDINGS) PUBLIC LIMITED» ήταν σε θέση να επηρεάσει το αποτέλεσμα του Διαγωνισμού, προβάλλοντας περαιτέρω θέμα μεροληψίας και μη ανεξαρτησίας της διαδικασίας, εξετάσαμε επίσης κατά πόσο υπήρξε παραβίαση της αρχής της αμεροληψίας. Η αρχή της αμεροληψίας είναι βασική αρχή του Διοικητικού Δικαίου και προβλέπεται από το άρθρο 42 του περί των Γενικών Αρχών του Διοικητικού Δικαίου Νόμου του 1999 (Ν. 158(Ι)/1999). Παραθέτουμε αυτούσιο το άρθρο:
«42.—(1) Κάθε διοικητικό όργανο που μετέχει στην παραγωγή διοικητικής πράξης πρέπει να παρέχει τα εχέγγυα της αμερόληπτης κρίσης.
(2) Δε μετέχει στην παραγωγή διοικητικής πράξης πρόσωπο που έχει ιδιάζουσα σχέση ή συγγενικό δεσμό εξ αίματος ή εξ αγχιστείας μέχρι και του τέταρτου βαθμού ή βρίσκεται σε οξεία έχθρα με το άτομο που αφορά η εξεταζόμενη υπόθεση ή που έχει συμφέρον για την έκβασή της.
(3) Η κατά το εδάφιο (2) πιο πάνω, συμμετοχή σε διοικητικό όργανο επιτρέπεται, όταν η διοικητική πράξη δεν μπορεί να εκδοθεί από άλλο, κατά νόμο αρμόδιο όργανο ή όταν το αρμόδιο συλλογικό όργανο δεν μπορεί να συνέλθει επειδή δε θα υπάρχει απαρτία».
Τονίζεται ότι η πιο πάνω νομοθετική πρόνοια καλύπτει κάθε πρόσωπο που καλείται να συμμετάσχει, όχι κατ’ ανάγκη, στη λήψη της απόφασης, αλλά να συμμετάσχει στην παραγωγή διοικητικής πράξης (βλ. ΚΟΙΝΟΠΡΑΞΙΑ STRABAG AG και NEMESIS CONSTRACTING PLC «STRABAG - NEMESIS CONSORTIUM» -v- Αναθεωρητικής Αρχής Προσφορών κ.ά. (2010) 4 (Α) ΑΑΔ 538 και Δημοκρατία -v- Σολωμού (1998) 3 ΑΑΔ 769, 772).
Στο σύγγραμμα του Δημήτριου Γ. Ράικου «ΔΙΚΑΙΟ ΔΗΜΟΣΙΩΝ ΣΥΜΒΑΣΕΩΝ», Δ’ Έκδ., σελ. 191 και 192 αναφέρονται τα εξής για το θέμα της αντικειμενικότητας και αμεροληψίας:
«Γ. Η αρχή της αντικειμενικότητας και της αμεροληψίας
[…]
Η νομολογιακής προέλευσης αρχή της αμεροληψίας της διοίκησης, αντανακλά τις κοινές νομικές παραδόσεις των κρατών μελών και τυγχάνει εφαρμογής και στο πεδίο των δημοσίων συμβάσεων. Σύμφωνα με την εν λόγω αρχή της διοικητικής αμεροληψίας, που αποτελεί ειδικότερη έκφανση της γενικής αρχής του κράτους δικαίου, η οποία απορρέει από το Σύνταγμα και τις καθιερούμενες από αυτό εγγυήσεις υπέρ του πολίτη (καθώς και την αρχή της δίκαιης δίκης, που θεσπίζει το άρθρο 6 παρ. 1 της Ευρωπαϊκής Σύμβασης για τα Δικαιώματα του Ανθρώπου, όταν πρόκειται ειδικότερα για πειθαρχικά όργανα της Διοίκησης), τα πρόσωπα που αποτελούν τα διοικητικά όργανα, είτε μονομελή είτε ως μέλη συλλογικού οργάνου, πρέπει να παρέχουν εγγυήσεις για αμερόληπτη κρίση, ώστε να δημιουργείται στο διοικούμενο η πεποίθηση περί του αδιάβλητου της λαμβανόμενης διοικητικής απόφασης.
[…]
Η αρχή της αμεροληψίας θεωρείται από το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης χαρακτηριστικό της όλης διαδικασίας σύναψης δημοσίων συμβάσεων, η παράβαση της οποίας μπορεί να έχει συνέπειες στη συνολική νομιμότητα της διαδικασίας ανάθεσης αυτών. Με αυτή δε συνδέεται άμεσα και η έννοια της σύγκρουσης συμφερόντων (conflict of interests)».
Δεν εντοπίσαμε οποιοδήποτε στοιχείο που να κατατείνει σε παραβίαση της συγκεκριμένης αρχής και ούτε μας υποδείχθηκε τέτοιο. Αντίθετα, όταν θα ακολουθούσε συζήτηση και λήψη απόφασης σε σχέση με τον Διαγωνισμό που ήδη είχε υποβληθεί η προσφορά του Επιτυχόντα Προσφοροδότη, η κα Λευκαρίτου δεν παρέστη στη συζήτηση του συγκεκριμένου θέματος.
Ως προς την εισήγηση για παραβίαση των άρθρων 57(4)(ε) και 57(5)(β) του Ν. 73(Ι)/2016 που αναφέρονται στο δικαίωμα αποκλεισμού από πλευράς Αναθέτουσας Αρχής ενός οικονομικού φορέα από τον Διαγωνισμό στις περιπτώσεις που αναφέρονται αναλυτικά στα άρθρα περιλαμβανομένης της περίπτωσης που μια κατάσταση σύγκρουσης συμφερόντων κατά την έννοια του άρθρου 6 δεν μπορεί να θεραπευθεί με άλλα παρεμβατικά μέτρα και βασίζεται στα ίδια επιχειρήματα με τις υπόλοιπες εισηγήσεις, επίσης δεν μας βρίσκει σύμφωνους για τους λόγους που αναφέρουμε ανωτέρω.
Εξετάσαμε επίσης κατά πόσο τίθεται θέμα ασυμβιβάστου στη βάση του Ν. 7(Ι)/2008 η υποβολή προσφοράς από συγγενείς Μελών του Διοικητικού Συμβουλίου ή από εταιρείες στις οποίες οι αξιωματούχοι είναι συγγενείς Μέλους του Διοικητικού Συμβουλίου αλλά δεν εντοπίσαμε τέτοια απαγόρευση.
Ενόψει όλων των πιο πάνω η εισήγηση περί σύγκρουσης συμφερόντων για τους λόγους που εισηγούνται οι Αιτητές που οδηγεί, κατά την άποψή τους, σε ακυρότητα της όλης διαδικασίας του Διαγωνισμού δεν μπορεί να πετύχει.
Με την δεύτερη ενότητα προβάλλεται από πλευράς Αιτητών με παραπομπή σε νομολογία (βλ. Motorways Ltd -ν- Υπουργού Οικονομικών κ.ά. (1999) 3 ΑΑΔ 447, Costas Platritis -v- Republic (1969) 3 C.L.R. 366 κ.ά.) θέμα λήψης της προσβαλλόμενης απόφασης υπό καθεστώς πλάνης περί τα πράγματα, μη δέουσας έρευνας και έλλειψης αιτιολογίας.
Συγκεκριμένα ισχυρίζονται ότι η προσφορά του Επιτυχόντα Προσφοροδότη δεν έπρεπε να γίνει αποδεκτή εφόσον δεν πληρούσε τον όρο 6.4 των Εγγράφων του Διαγωνισμού που προνοούσε για κατοχή εμπειρίας τουλάχιστον τριών ετών σε «Running an Oil Terminal». Εξηγούν ότι ο Επιτυχών Προσφοροδότης δεν λειτούργησε ποτέ τερματικό καυσίμων αλλά πρατήριο πετρελαιοειδών, δύο διακριτές έννοιες, στη βάση του Λεξικού Νέας Ελληνικής Γλώσσας του Γ. Μπαμπινιώτη, όπου «Πρατήριο» ορίζεται ως το εμπορικό κατάστημα λιανικής πώλησης, ενώ «Τερματικός» ως ο χώρος που λειτουργεί ως κέντρο διακίνησης στον οποίο φτάνουν επιβάτες ή εμπορεύματα, ο συγκοινωνιακός σταθμός. Το γεγονός ότι ο Επιτυχών Προσφοροδότης λειτουργούσε «Πρατήριο» επιβεβαιώνεται, κατά την άποψή τους, από την απόφαση του Εφετείου στην υπόθεση PPT AVIATION SERVICES LTD -v- Δήμου Λάρνακας (2012) 2 ΑΑΔ 138 που κρίθηκε ότι οι εγκαταστάσεις του Επιτυχόντα Προσφοροδότη στην ευρύτερη περιοχή του Αερολιμένα Λάρνακας για ανεφοδιασμό αεροσκαφών με καύσιμα, που λήφθηκαν υπόψη από την Αναθέτουσα Αρχή για σκοπούς πλήρωσης του όρου, αποτελούν «πρατήριο πετρελαιοειδών».
Αποδίδουν επίσης στον Επιτυχόντα Προσφοροδότη με την ίδια ενότητα των λόγων ακύρωσης να μην έχει προσκομίσει λίστα με δέκα προηγούμενα συμβόλαια, όπως προνοείτο στον όρο 8.3.1.4, ελλιπή και ανεπαρκή δήλωση του κου Στέφανου Χριστοφίδη (Operation Supervisor), ανεπαρκή δήλωση του Επιτυχόντα Προσφοροδότη ως προς τις υπηρεσίες που προσφέρει στην εταιρεία καυσίμων «PETROLINA (HOLDINGS) PUBLIC LIMITED» κατά παράβαση του όρου 8.3.1.4, ανεπαρκές οργανόγραμμα για τις ώρες εργασίας του επόπτη (Supervisor) που θα πρέπει να καλύπτει ολόκληρο το 24ωρο και όχι τις συνήθεις ώρες εργασίας, χαμηλότερη προσφορά κατά €255.000,00 απ’ εκείνη του Επιτυχόντα Προσφοροδότη και τέλος ότι κακώς δεν προτιμήθηκε η προσφορά των Αιτητών.
Εκ διαμέτρου αντίθετη ήταν η θέση της Αναθέτουσας Αρχής η οποία προτάσσει ότι το βασικό τεχνικό κριτήριο της τριετούς εμπειρίας που προνοούν τα Έγγραφα του Διαγωνισμού αφορούσε σε «running an Oil Terminal».
Σύμφωνα με τους ισχυρισμούς της, η Επιτροπή Αξιολόγησης με τα στοιχεία που υποβλήθηκαν έκρινε ότι πληρείτο ο όρος. Συγκεκριμένα έλαβε υπόψη ότι ο Επιτυχών Προσφοροδότης λειτουργεί από το 2001 εγκαταστάσεις αποθήκευσης και διανομής πετρελαιοειδών στο Αεροδρόμιο Λάρνακας, που το γεγονός αυτό από μόνο του πληρούσε τον όρο για την επαγγελματική εμπειρία του. Επιπρόσθετα ο Επιτυχών Προσφοροδότης μέσω της «PETROLINA (HOLDINGS) PUBLIC LIMITED» λειτουργεί από το 2020 ολοκληρωμένο Τερματικό Πετρελαιοειδών στο Βασιλικό αποτελούμενο από δεκαοκτώ δεξαμενές συνολικότητας 113.000 κυβικών μέτρων όλων των τύπων καυσίμου. Ακόμη το ίδιο το Τμήμα Επιθεώρησης Εργασίας με την επιστολή του ημερ. 29.04.2025, που η δικηγόρος της Αναθέτουσας Αρχής επισύναψε ως Παράρτημα Β στη γραπτή αγόρευσή της, είχε κατατάξει την εγκατάσταση ως Τερματικό Πετρελαιοειδών και την υπήγαγε στις εγκαταστάσεις υψηλού κινδύνου SEVESO.
Συνεχίζει ότι η κρίση της Αναθέτουσας Αρχής βασίστηκε στα έγγραφα και πιστοποιητικά που προσκόμισε ο Επιτυχών Προσφοροδότης τα οποία έτυχαν της δέουσας αξιολόγησης, οπότε η κρίση της ότι η τεχνική προσφορά του Επιτυχόντα Προσφοροδότη πληρούσε τους τεχνικούς όρους των Εγγράφων του Διαγωνισμού δεν ενέχει οτιδήποτε το μεμπτό στη βάση της νομολογίας παραπέμποντας στην Υπ. Αρ. 153/2008, Logicom Public Limited -v- Αναθεωρητικής Αρχής Προσφορών, ημερ. 27.08.2009. Τονίζει δε την τεχνική φύση του θέματος που εγείρεται, εξ ου και η Αναθεωρητική Αρχή Προσφορών δεν επεμβαίνει στα ευρήματα της διοίκησης.
Εξετάσαμε την δεύτερη ενότητα των λόγων ακύρωσης η οποία δεν μας βρίσκει σύμφωνους. Θα παραθέσουμε την αιτιολογία μας.
Ο όρος 6.4 των Εγγράφων του Διαγωνισμού που κατ’ ισχυρισμό δεν πληρούσε η προσφορά του Επιτυχόντα Προσφοροδότη αλλά και των Αιτητών, εξ ου και οι τελευταίοι αποκλείστηκαν, προβλέπει τα εξής:
6.4. Technical and professional ability
To participate in the tender procedure, Economic Operators must meet the following requirements concerning their technical and professional ability:
1. The number of persons permanently employed by the Economic Operator, on average during the last three (3) years, should not be less than fifteen (15).
2. They must have experience of at least three (3) years in running an Oil Terminal.
3. They must include in the proposed Project Team which will be responsible for the implementation of the Contract Scope, as key experts, personnel whose qualifications cover the minimum required as listed below. All Engineers included in the Key Personnel shall be members of the Cyprus National Scientific Chamber (ETEK) or members of the equivalent national technical body of their country of origin.
In case that the Economic Operator has experience/certification in JIG/El 1530 & 1540 standards, then submit the relevant documentation (refer to Form 4)».
Η Επιτροπή Αξιολόγησης, στη βάση των Διοικητικών Φακέλων στους οποίους έχουμε ανατρέξει και ιδιαίτερα την Έκθεσή της, εξέτασε κατά τον έλεγχο των Τεχνικών και Επαγγελματικών ικανοτήτων των οικονομικών φορέων όλα τα στοιχεία ενώπιον της και έκρινε ότι ο Επιτυχών Προσφοροδότης πληρούσε όλες τις απαιτήσεις, περιλαμβανομένης και της επαγγελματικής πείρας στη λειτουργία Τερματικού κατά τα τελευταία τρία έτη (μέχρι 10 συμβάσεις) σημειώνοντας «√Δ» στη σχετική στήλη (παράγραφος 2.4 της Έκθεσης Αξιολόγησης) που σημαίνει «πληροί μετά από διευκρίνιση». Το ίδιο έγινε και κατά τον έλεγχο Τεχνικών και Επαγγελματιών Ικανοτήτων για τους βασικούς εμπειρογνώμονες. Τα στοιχεία αυτά επιβεβαιώσαμε από την έρευνά μας στους Φακέλους.
Δεν μας διαφεύγει η πάγια αρχή της νομολογίας ότι για θέμα αμιγώς τεχνικό η κρίση της διοίκησης είναι ανέλεγκτη (βλ. First Elements Euroconsultants Ltd -ν- Κυπριακής Δημοκρατίας (2017) 3 ΑΑΔ 936 και Telmen Ltd -v- Αναθεωρητικής Αρχής Προσφορών, ΕΔΔ 114/21, ημερ. 16.01.2026), εκτός αν συντρέχει πλάνη περί τα πράγματα, κακή χρήση της διακριτικής εξουσίας, έλλειψη αιτιολογίας ή άλλη παρανομία. Ως τεχνικό θέμα δε, εκφεύγει του αναθεωρητικού ελέγχου. Δεν συμφωνούμε με τους Αιτητές ότι είναι θέμα απλώς ερμηνείας των δύο λέξεων «Πρατήριο» και «Τερματικός» στη βάση των Λεξικών. Σ’ ό,τι αφορά την υπόθεση PPT Aviation Services Ltd -v- Δήμου Λάρνακας (ανωτέρω) στην οποία παραπέμπουν οι Αιτητές προς υποστήριξη της εισήγησής τους ότι με την υπόθεση αυτή κρίθηκε από το Ανώτατο Δικαστήριο ότι οι εγκαταστάσεις του Επιτυχόντα Προσφοροδότη στον Αερολιμένα Λάρνακας συνιστούν Πρατήριο, δεν τους βοηθά εφόσον αναφέρεται σε διαφορετικά γεγονότα. Σύμφωνα με την απόφαση, η φράση «πρατήριο πετρελαιοειδών» ερμηνεύθηκε στη βάση της έννοιας που δίνεται από το άρθρο 2 του περί Ρύθμισης της Κατασκευής, Καθιδρύσεως και Λειτουργίας Πρατηρίων Πετρελαιοειδών Νόμου του 1968 (Ν. 94/1968) για σκοπούς εξασφάλισης άδειας λειτουργίας και πιστοποιητικών έγκρισης των εγκαταστάσεων του Επιτυχόντα Προσφοροδότη. Αποφασίστηκε δε ότι οι εγκαταστάσεις αυτές συνιστούσαν «πρατήριο πετρελαιοειδών» εντός της εννοίας του άρθρου 2 του συγκεκριμένου Νόμου.
Καταλήγοντας σημειώνουμε ότι δεν παρουσιάστηκε κανένα ικανό στοιχείο που να καθιστά την κρίση αυτή της Αναθέτουσας Αρχής ή τις άλλες διαπιστώσεις της ως προς την πλήρωση των τεχνικών απαιτήσεων των Εγγράφων του Διαγωνισμού από πλευράς Επιτυχόντα Προσφοροδότη καθ’ οιονδήποτε τρόπο μεμπτές.
Συνεπώς η ενότητα αυτή θα πρέπει να απορριφθεί ως αβάσιμη και ατεκμηρίωτη.
Με την τρίτη ενότητα που είναι συναφής τόσο με την πρώτη όσο και με τη δεύτερη ενότητα προβάλλεται από πλευράς Αιτητών θέμα παραβίασης αρχών του Διοικητικού Δικαίου και συγκεκριμένα της αιτιολόγησης της απόφασης, της ίσης μεταχείρισης μεταξύ των προσφοροδοτών, της δέουσας έρευνας και της χρηστής διοίκησης. Συγκεκριμένα οι Αιτητές εισηγούνται ότι δεν προκύπτει από τους Διοικητικούς Φακέλους ο λόγος για τον οποίον κρίθηκε από την Αναθέτουσα Αρχή ότι η προσφορά του Επιτυχόντα Προσφοροδότη πληρούσε τους όρους του Διαγωνισμού ιδιαίτερα εκείνον που αφορούσε στην πείρα «in running an Oil Terminal» ή ότι η προσφορά των ίδιων των Αιτητών δεν πληρούσε τους όρους των Εγγράφων του Διαγωνισμού.
Από την άλλη η Αναθέτουσα Αρχή εισηγείται ότι η προσβαλλόμενη απόφαση είναι πλήρως αιτιολογημένη και προϊόν δέουσας έρευνας. Συνεχίζει ότι η διαδικασία αξιολόγησης διενεργήθηκε σε τέσσερις συνεδρίες της Επιτροπής Αξιολόγησης μεταξύ Οκτωβρίου του 2025 και Ιανουαρίου του 2026 ενώ η Έκθεση Αξιολόγησής της αποτελείται από 38 σελίδες, στοιχεία ενδεικτικά της δέουσας έρευνας και αιτιολόγησης της απόφασής της.
Εξετάσαμε την ενότητα αυτή των λόγων ακύρωσης σε συνάρτηση με τις διαπιστώσεις μας σ’ ό,τι αφορά τις δυο πρώτες ενότητες των λόγων ακύρωσης. Από την αναδρομή μας στους Διοικητικούς Φακέλους εντοπίσαμε τα πρακτικά των συνεδριάσεων τόσο της Επιτροπής Αξιολόγησης όσο και του Διοικητικού Συμβουλίου καθώς και την Έκθεση Αξιολόγησης, που περιγράφει αναλυτικά όλες τις ενέργειες που έγιναν από πλευράς Αναθέτουσας Αρχής προς τον σκοπό αξιολόγησης των προσφορών. Είναι εμφανές από την Έκθεση Αξιολόγησης ότι ζητήθηκαν και από τους δυο προσφοροδότες περαιτέρω διευκρινίσεις στα σημεία που η Επιτροπή έκρινε ότι ήταν αναγκαίες, οι οποίοι συμμορφώθηκαν. Βρίσκουμε την προσβαλλόμενη απόφαση ότι είναι πλήρως αιτιολογημένη στη βάση των Διοικητικών Φακέλων και προϊόν δέουσας έρευνας. Συνεπώς δεν τίθεται θέμα παραβίασης των ισχυριζόμενων από τους Αιτητές αρχών του Διοικητικού Δικαίου από πλευράς Αναθέτουσας Αρχής.
Με την τέταρτη ενότητα οι Αιτητές εισηγούνται, παραπέμποντας σε νομολογία (βλ. Ελευθεριάδου - Σολωμού -ν- Κυπριακής Δημοκρατίας, Υπ. Αρ. 1206/2018, ημερ. 31.05.2021), παράνομη σύνθεση του οργάνου, ελλιπή πρακτικά και/ή την μη νομότυπη κλήση των Μελών του Διοικητικού Συμβουλίου της Αναθέτουσας Αρχής ειδικά για τις συνεδρίες ημερ. 18.06.2025 και 04.02.2026 κατά παράβαση του άρθρου 21(3) του Ν. 158(Ι)/1999. Αντίθετη ήταν η προσέγγιση της Αναθέτουσας Αρχής η οποία ισχυρίζεται ότι από τα πρακτικά των συνεδριάσεων αυτών διαφαίνεται τόσο η παρουσία των Μελών όσων και εκείνων που απουσίαζαν μαζί με το λόγο απουσίας τους.
Είναι φανερό από τα Παραρτήματα που επισύναψε η δικηγόρος της Αναθέτουσας Αρχής στη γραπτή αγόρευσή της, δηλ. το Α και το Γ που αποτελούν προσκλήσεις που στάληκαν στις 30.01.2026 και στις 22.05.2025 για τις συνεδρίες ημερ. 04.02.2026 και 18.06.2025 αντίστοιχα, ότι όλα τα Μέλη του Διοικητικού Συμβουλίου προσκλήθηκαν τόσο για τη συνεδρία ημερ. 18.06.2025 όσο και για εκείνη ημερ. 04.02.2026, περιλαμβανομένης και της κας Λευκαρίτου. Τα πρακτικά δε των δύο αυτών συνεδριάσεων του Διοικητικού Συμβουλίου καθορίζουν τα Μέλη που συμμετείχαν και εκείνα που απουσίαζαν και τι έλαβε χώρα κατά τις εν λόγω συνεδρίες. Συνεπώς η ενότητα αυτή των λόγων ακύρωσης είναι έκθετη σε απόρριψη.
Με την τελευταία ενότητα προσβάλλεται η κρίση της Αναθέτουσας Αρχής ότι η προσφορά των Αιτητών δεν πληρούσε τους όρους των Εγγράφων του Διαγωνισμού, εξ ου και αποκλείστηκε από τον Διαγωνισμό.
Εισηγούνται συγκεκριμένα ότι α) η προσφορά τους πληρούσε όλους τους όρους και ήταν η πλέον συμφέρουσα, β) δεν υπάρχει καμία αιτιολογία για την απόρριψή της, γ) ελλείπει από τα Έγγραφα του Διαγωνισμού ο ορισμός της φράσης «running an Oil Terminal», που ήταν το βασικό κριτήριο και που δήθεν δεν πληρούσε η προσφορά τους και δ) έχουν έννομο συμφέρον προώθησης της Προσφυγής τους εφόσον η προσβαλλόμενη απόφαση επηρέασε δυσμενώς τα δικαιώματά τους με τον αποκλεισμό τους από τον Διαγωνισμό.
Από την άλλη, η Αναθέτουσα Αρχή προβάλλει στα πλαίσια υποστήριξης της νομιμότητας της απόφασής της αποκλεισμού των Αιτητών από τον Διαγωνισμό, τη σαφή παραβίαση της προσφοράς των Αιτητών του όρου 6.4 των Εγγράφων του Διαγωνισμού που απαιτούσε πείρα τουλάχιστον τριών χρόνων «in running an Oil Terminal». Συγκεκριμένα ισχυρίζεται ότι η Αναθέτουσα Αρχή διαπιστώνοντας ότι οι Αιτητές δεν συμπλήρωσαν το Έντυπο 4 ζήτησε υπό τύπο διευκρινίσεων με την επιστολή της ημερ. 29.10.2025 τη συμπλήρωσή του προς τεκμηρίωση της εμπειρίας τους στη λειτουργία Τερματικού. Με την απάντησή τους ημερ. 03.11.2025 οι Αιτητές επισύναψαν το Έντυπο 4, στο οποίο οι ίδιοι χαρακτηρίζουν την εμπειρία τους σε «Maintenance and support» στα έργα που δήλωσαν.
Επιπρόσθετα επισύναψαν το Έντυπο 14 που αποτελεί τη Δήλωση Άλλων Φορέων, η οποία πάλι δεν ικανοποίησε την Επιτροπή Αξιολόγησης για σκοπούς πλήρωσης του όρου, εφόσον η πιστοποίηση EI/JIG 1530/1540 που παραπέμπει, αφορά σε πρόσθετο κριτήριο σύμφωνα με τον όρο 6.4 και όχι για το συγκεκριμένο («in running an Oil Terminal»).
Εξετάσαμε την εισήγηση της τελευταίας ενότητας των λόγων ακύρωσης η οποία δεν μας βρίσκει σύμφωνους. Σημειώνουμε ότι οι Αιτητές δεν μπορούν να ισχυρίζονται στο παρόν στάδιο ασάφεια των όρων εφόσον δεν είχαν προσβληθεί από τους ίδιους τον κατάλληλο χρόνο παρά υπέβαλαν την προσφορά τους ανεπιφύλακτα. Από την αναδρομή μας στους Διοικητικούς Φακέλους διαφαίνεται ότι η Επιτροπή Αξιολόγησης εξέτασε ενδελεχώς την τεχνική προσφορά των Αιτητών και ζήτησε με την επιστολή της ημερ. 29.10.2025 διάφορα πιστοποιητικά, καθώς και συμπληρωμένο το Έντυπο 4. Οι Αιτητές απάντησαν με την επιστολή τους ημερ. 03.11.2025 στην οποία επισύναψαν το Έντυπο 4, στο οποίο καταγράφουν τρεις συμβάσεις με διάφορες εταιρείες για σκοπούς πλήρωσης του όρου 6.4.2, στις οποίες όμως, σύμφωνα με τα καταγραφέντα, προσέφερε υπηρεσίες συντήρησης και υποστήριξης («maintenance and support»). Συγκεκριμένα η Επιτροπή Αξιολόγησης στην Έκθεση Αξιολόγησής της αναφέρει επί λέξει τα εξής:
«Κατά τον έλεγχο διαπιστώθηκαν αποκλίσεις από τις απαιτήσεις που καθορίστηκαν στα έγγραφα του διαγωνισμού και απαιτήθηκε από τους δύο Οικονομικούς Φορείς η προσκόμιση των απαραίτητων εγγράφων και στοιχείων, τα οποία λήφθηκαν εγκαίρως από την ΕΑΞ και αξιολογήθηκαν.
Μετά από αξιολόγηση, διαπιστώθηκε ότι ο οικονομικός φορέας Hellenic Technical Enterprises Ltd αποκλείεται από περαιτέρω αξιολόγηση, αφού δεν έχει αποδείξει ότι διαθέτει εμπειρία τουλάχιστον τρία χρόνια σε Λειτουργία Τερματικού Πετρελαιοειδών, στοιχείο που αποτελεί βασική προϋπόθεση συμμετοχής στο Διαγωνισμό.
Οι υπόλοιπες διευκρινίσεις και τα συμπληρωματικά στοιχεία που απαιτούνταν και προσκομίστηκαν από τους δύο οικονομικούς φορείς κρίθηκαν ότι πληρούσαν τις προϋποθέσεις του Διαγωνισμού.».
Δεν παρουσιάστηκε κανένα ικανό στοιχείο που να καθιστά την κρίση αυτή της Επιτροπής Αξιολόγησης τρωτή. Αντίθετα, στη βάση των στοιχείων που έδωσαν οι Αιτητές υπό τύπο διευκρινίσεων, η κρίση της αυτή ήταν ευλόγως επιτρεπτή και εντός των ορίων της διακριτικής της ευχέρειας.
Ενόψει όλων των πιο πάνω, είναι κατάληξή μας ότι η προσβαλλόμενη απόφαση είναι προϊόν δέουσας έρευνας και πλήρως αιτιολογημένη στη βάση του περιεχομένου των Διοικητικών Φακέλων. Δεν παραβιάζει δε τις ισχυριζόμενες ή οποιανδήποτε αρχή του Διοικητικού Δικαίου, για την οποίαν εισήγηση εξάλλου τα επιχειρήματα που προβλήθηκαν προς υποστήριξη ήταν γενικά και όχι τεκμηριωμένα. Δεν ήταν περαιτέρω η απόφαση προϊόν πλάνης στη βάση των πιο πάνω διαπιστώσεών μας.
Όλοι οι λόγοι ακύρωσης απορρίπτονται ως αβάσιμοι και ατεκμηρίωτοι.
Ενόψει της απόφασής μας αυτής, η εξέταση της προδικαστικής ένστασης ως προς την απουσία εννόμου συμφέροντος από πλευράς Αιτητών προσβολής της απόφασης κατακύρωσης του Διαγωνισμού στον Επιτυχόντα Προσφοροδότη παρέλκει.
Η Προσφυγή απορρίπτεται. Η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται.
........................................... ............................................
Ανδρούλα Πούγιουρου Ανδρέας Καρύδης
Πρόεδρος Μέλος
............................................. .............................................
Πάρις Κωνσταντινίδης Χριστίνα Σαββίδου
Μέλος Μέλος