ΕΦΕΤΕΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ‑ ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ
(Ποινική Έφεση Αρ.: 140/2023)
29 Μαΐου 2026
[Δ. ΚΙΤΣΙΟΣ, Μ.Γ. ΠΙΚΗΣ, Μ. ΔΡΟΥΣΙΩΤΗΣ, Δ/ΣΤΕΣ]
ΑΝΤΩΝΗΣ ΑΝΤΩΝΙΟΥ,
Εφεσείοντας,
v.
ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ,
Εφεσίβλητη.
___________________
Α. Χρίστου με Ν. Ζένιου για Α. Χρίστου & Συνεργάτες Δ.Ε.Π.Ε., για τον Εφεσείοντα.
Θ. Παπακυριακού (κα), για τον Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, για την Εφεσίβλητη.
ΚΙΤΣΙΟΣ, Δ.: Η απόφαση του Δικαστηρίου είναι ομόφωνη και θα δοθεί από τον δικαστή Δρουσιώτη.
Α Π Ο Φ Α Σ Η
ΔΡΟΥΣΙΩΤΗΣ, Δ.: Ο εφεσείων (Κατηγορούμενος 2) με ακόμη ένα πρόσωπο (Κατηγορούμενο 1) παραδέχθηκαν, ενώπιον του Μόνιμου Κακουργιοδικείου Λεμεσού – στο εξής το Κακουργιοδικείο - τρεις κατηγορίες που αφορούν συνομωσία με άλλον για την διάπραξη κακουργήματος (κατηγορία 1), παράνομη κατοχή ελεγχόμενου φαρμάκου τάξεως Β συνολικού βάρους 32 κιλών και 463,50 γραμμαρίων (κατηγορία 2), και παράνομη κατοχή ελεγχόμενου φαρμάκου τάξεως Β με σκοπό την προμήθεια σε άλλο πρόσωπο (κατηγορία 3). Επιβλήθηκε στον καθένα ποινή φυλάκισης 14 ετών στην κατηγορία 3.
Τα ουσιώδη γεγονότα της υπόθεσης όπως εκτέθηκαν από το Κακουργιοδικείο έχουν ως ακολούθως:
«Την 15ην/01/2Ο23 λήφθηκε πληροφορία στην Υ.ΚΑ.Ν. ότι ο 1ος κατηγορούμενος ασχολείτο με την εμπορία και διακίνηση μεγάλων ποσοτήτων ναρκωτικών, τις οποίες απόκρυβε τόσο στην πατρική του οικία, στην οδό [ ] στη Λεμεσό, όσο και στο διαμέρισμα του με αρ. [ ], που βρίσκεται στην πολυκατοικία με την ονομασία [ ], στην οδό [ ] στην Λεμεσό, και εξασφαλίστηκαν και για τις δυο οικίες δικαστικά εντάλματα έρευνας.
Στις 06/02/2023, μέλη της Υ.ΚΑ.Ν. Αρχηγείου, μετέβηκαν στην οδό [ ], όπου με την άφιξη τους έθεσαν υπό διακριτική παρακολούθηση το διαμέρισμα του 1ου κατηγορουμένου στην πιο πάνω πολυκατοικία, ελέγχοντας την είσοδο - έξοδο της πολυκατοικίας, καθώς και το μπαλκόνι του εν λόγω διαμερίσματος.
Ο Μ.Κ.1, ο οποίος εκτελούσε χρέη παρατηρητή, είδε τον 1ο κατηγορούμενο να βγαίνει στο μπαλκόνι του διαμερίσματος και να μιλά στο κινητό του τηλέφωνο. Μετά την πάροδο ενός περίπου λεπτού, θεάθηκε να βγαίνει στο μπαλκόνι και ο 2οs κατηγορούμενος, ο οποίος φάνηκε ότι πέταξε κάτι σε κάποιο σημείο του μπαλκονιού. Αμέσως μετά, εισήλθαν εκ νέου και οι δύο 
κατηγορούμενοι στο διαμέρισα, κλείνοντας και την μπαλκονόπορτα.
Μετά την διαπίστωση ότι ο 1ος κατηγορούμενος βρισκόταν στο διαμέρισμα μαζί με τον 2ο κατηγορούμενο, κλήθηκαν στο μέρος προς ενίσχυση και μέλη της Υ.ΚΑ.Ν. Λεμεσού, με σκοπό την εκτέλεση του εντάλματος έρευνας.
Μέχρι την άφιξη και των υπολοίπων μελών στο μέρος, οι δύο κατηγορούμενοι βγήκαν στο μπαλκόνι του διαμερίσματος αρκετές φορές. Κάποιες φορές θεάθηκαν να πετούν κάτι στο ίδιο 
σημείο και κάποιες άλλες φορές, να ελέγχουν τον δρόμο μπροστά από την πολυκατοικία.
Έπειτα κατέφθασαν στο μέρος και άλλα μέλη της Υ.ΚΑ.Ν. Λεμεσού, όπου σε συνεργασία με τα μέλη της Υ.ΚΑ.Ν. Αρχηγείου, αφού παραβίασαν την κλειδωμένη κύρια είσοδο της πολυκατοικίας, εισήλθαν στο χώρο της πολυκατοικίας για να προχωρήσουν στην εκτέλεση του εντάλματος έρευνας.
Κατευθυνόμενοι από το κλιμακοστάσιο της πολυκατοικίας προς τον 3ο όροφο, όπου βρισκόταν το διαμέρισμα του 1ου κατηγορουμένου, τα μέλη της Υ.ΚΑ.Ν. εντόπισαν τους δύο κατηγορουμένους στη σκάλα μεταξύ 2ου και 3ου ορόφου, με τον 2ο κατηγορούμενο να προλαμβάνει να εισέρχεται στον διάδρομο του 2ου ορόφου, όπου και ανακόπηκε από τον Μ.Κ.15, ενώ ο 1ος κατηγορούμενος ανακόπηκε πάνω στη σκάλα από τον Μ.Κ.2.
Οι δύο κατηγορούμενοι οδηγήθηκαν στο διαμέρισα του 1ου κατηγορουμένου. Αφού ο 1ος κατηγορούμενος άνοιξε με τα κλειδιά του την είσοδο του διαμερίσματος, μέλη της Υ.ΚΑ.Ν. με τους δύο κατηγορουμένους εισήλθαν εντός του διαμερίσματος, και διαπιστώθηκε ότι σε διάφορα σημεία του ενιαίου χώρου καθιστικού και κουζίνας, υπήρχε μεγάλη ποσότητα πράσινης ξηρής φυτικής ύλης κάνναβης. Αμέσως ο Μ.Κ.15 πληροφόρησε τους δύο κατηγορουμένους, ότι επρόκειτο για κάνναβη η κατοχή της οποίας απαγορεύεται και τους επέστησε την προσοχή τους στο Νόμο. Ο 1ος κατηγορούμενος απάντησε: “Τί να σου πω”, ενώ ο 2οs κατηγορούμενος απάντησε: “Έχω τζιαι λίο κάτω μες το αυτοκίνητο”
Ακολούθως ο Μ.Κ.15 συνέλαβε τον 1ο κατηγορούμενο για αυτόφωρο αδίκημα και αφού τον πληροφόρησε για τους λόγους της σύλληψης του και του επέστησε εκ νέου την προσοχή του στο Νόμο, αυτός απάντησε: “Κάμνω τούτη τη δουλειά, μια φορά τον μήνα για πεντακόσια ευρώ”.
Ακολούθως ο Μ.Κ.15 έδωσε οδηγίες στους Μ.Κ.2 και Μ.Κ.3 όπως μεταβούν μαζί με τον 2o κατηγορούμενο στον ισόγειο χώρο στάθμευσης της πολυκατοικίας όπου ήταν σταθμευμένο το αυτοκίνητο του με αρ. εγγραφής [ ], για την διενέργεια έρευνας σε αυτό, ενώ ταυτόχρονα έδωσε οδηγίες στον Μ.Κ.2 κατεβαίνοντας να ελέγξει τον διάδρομο του 2ου ορόφου, όπου και εντοπίστηκε και ανακόπηκε ο 2οs κατηγορούμενος. Λήφθηκαν επίσης σχετικές φωτογραφίες.
 |
Κατόπιν ανεύρεσης κλειδιών και αφού του επιστήθηκε εκ νέου η προσοχή του στο Νόμο, ο 2οs κατηγορούμενος απάντησε: “Εν το κλειδί της αποθήκης”, υποδεικνύοντας την αποθήκη που βρισκόταν ακριβώς πίσω από το όχημα με αρ. εγγραφής [ ], πάνω στην πόρτα της οποίας αναγραφόταν ο αριθμός [ ]. Ακολούθως ο Μ.Κ.3 πληροφόρησε τον 2ο κατηγορούμενο ότι θα ερευνηθεί και η εν λόγω αποθήκη, τον ρώτησε εάν υπήρχε οτιδήποτε το παράνομο μέσα σε αυτήν και αφού του επέστησε την προσοχή του στο Νόμο ο 2οs κατηγορούμενος απάντησε: “Έσιει άλλο καμιά δεκαπενταρκά κιλά χόρτο. Εφάμεν την”.
Στην συνέχεια κατόπιν γραπτής συγκατάθεσης του 2ου κατηγορουμένου και στην παρουσία του, διενεργήθηκε έρευνα στο αυτοκίνητου του 2ου κατηγορουμένου με αρ. εγγραφής [ ]. Κατά την διάρκεια της έρευνας σε περίοπτη θέση ανάμεσα στα δύο μπροστινά καθίσματα του αυτοκινήτου, βρέθηκαν ένα τσαντάκι μέσης, χρώματος μαύρου εντός του οποίου υπήρχε ένας πλαστικός κυλινδρικός σπαστήρας, χρώματος πορτοκαλί, εντός του οποίου υπήρχαν ίχνη πράσινης ξηρής φυτικής ύλης κάνναβης, ένα σακουλάκι τύπου zip-lock με την επιγραφή “RS 11”, εντός του οποίου υπήρχε ποσότητα πράσινης ξηρής φυτικής ύλης κάνναβης και ένα σακουλάκι τύπου zip-lock με την επιγραφή “RS 11”, εντός του οποίου υπήρχαν ίχνη πράσινης ξηρής φυτικής ύλης κάνναβης.
Ο Μ.Κ.3 αφού τα παρέλαβε ως τεκμήρια τα υπέδειξε στον 2ο κατηγορούμενο και τον πληροφόρησε ότι τα ίχνη πράσινης ξηρής φυτικής ύλης είναι ίχνη κάνναβης και η πράσινη ξηρή φυτική ύλη είναι κάνναβη, η κατοχή της οποίας απαγορεύεται από τον Νόμο. Του επέστησε την προσοχή του στον Νόμο και αυτός απάντησε: “Εν δικά μου, εν τούτα που σας 
είπα πάνω”. Αμέσως μετά ο Μ.Κ.3 τον ενημέρωσε προφορικά για τα δικαιώματα του ως συλληφθέντας, τα οποία δεν επιθυμούσε να ασκήσει την δεδομένη στιγμή.
Έπειτα παραλήφθηκαν από το πάτωμα του καθιστικού του διαμερίσματος, μία ταξιδιωτική βαλίτσα, χρώματος γαλάζιου, μάρκας “Regent Square” η οποία περιείχε ένα καφέ σακούλι, εντός του οποίου υπάρχει μία διαφανές νάιλον συσκευασία με ποσότητα πράσινης ξηρής φυτικής ύλης κάνναβης, πάνω στην οποία αναγραφόταν “ΑΜ”, ένα καφέ σακούλι εντός του οποίου υπήρχε μία ανοιχτή διαφανές νάιλον συσκευασία με ποσότητα πράσινης ξηρής φυτικής ύλης κάνναβης και τρεις διαφανές νάιλον συσκευασίες πάνω στις οποίες αναγράφονταν τα γράμματα “ΑΚ”, εντός των οποίων υπήρχε ποσότητα πράσινης ξηρής φυτικής ύλης κάνναβης, περιτυλιγμένες με διάφανη κολλητική ταινία. Ο Μ.Κ.15 τα υπέδειξε στους δύο κατηγορουμένους, τους πληροφόρησε ότι επρόκειτο για κάνναβη, η κατοχή της οποίας απαγορεύεται, τους επέστησε την προσοχή τους στο Νόμο και ο 1ος κατηγορούμενος απάντησε: “Δεν απαντώ”, ενώ ο 2οs κατηγορούμενος απάντησε: “Εκμεταλλευτήκαν μας. Εκόφκαμε το για 500 ευρώ”
Ακολούθως παραλήφθηκαν τρεις νάιλον διαφανές συσκευασίες σφραγισμένες αεροστεγώς, πάνω στις οποίες αναγραφόταν “495 Β Fruit Punch”, εντός των οποίων υπήρχε ποσότητα πράσινης ξηρής φυτικής ύλης κάνναβης και αφού τους επιστήθηκε η προσοχή τους στο Νόμο, ο 1 ος κατηγορούμενος απάντησε: “Ότι γράφει πάνω”, ενώ ο κατηγορούμενος απάντησε: “Έπρεπε να μοιραστούν, να συσκευαστούν σε δεκατέσσερις συσκευασίες των 495 γραμμαρίων”.
Έπειτα ο Μ.Κ.15 παρέλαβε από αναδιπλούμενο τραπέζι, που βρισκόταν στο σαλόνι του διαμερίσματός, ένα καφέ σακούλι, μέσα στο οποίο υπήρχε μία ανοιχτή διαφανές νάιλον συσκευασία, εντός της οποίας υπήρχε ποσότητα πράσινης ξηρής φυτικής ύλης κάνναβης. Ο Μ.Κ.15 το υπέδειξε στους δύο κατηγορουμένους, και οι κατηγορούμενοι απάντησαν ο μεν 1ος κατηγορούμενος: “Εν το πράμα το καλό που ήταν να σμίξουμε με το σκάρτο για να φεύκει”, ενώ ο 2οs κατηγορούμενος απάντησε: “Το ίδιο πράμα”.
Ο Μ.Κ.15 παρέλαβε επίσης από το ίδιο τραπέζι, δώδεκα διαφανές νάιλον σακούλια. Ο M.K.15 τα υπέδειξε στους δύο κατηγορουμένους, οι οποίοι απάντησαν ο μεν κατηγορούμενος 1: “Εν τζίνα που συσκευάζαμε το ηράμα μέσά”, ενώ ο 2οs κατηγορούμενος απάντησε: “Ήταν για να συσκευαστούν τα υπόλοιπα ναρκωτικά”.
Ο Μ.Κ.15 παρέλαβε επίσης από τον ίδιο πάγκο, μια μηχανή αφαίρεσης αέρα χρώματος ασημί, Μάρκας “Coso” και αφού την υπέδειξε στους δύο κατηγορουμένους, τους πληροφόρησε ότι η εν λόγω συσκευή χρησιμοποιούταν για την αεροστεγή συσκευασία της κάνναβης, τους επέστησε την προσοχή τους στο Νόμο και ο κατηγορούμενος απάντησε: “Εν τζείνη που σφραγίζαμε τις συσκευασίες”, ενώ ο 2οs κατηγορούμενος απάντησε: “Εν η μηχανή που κλείαμε τις συσκευασίες”.
Ακολούθως και μεταξύ των ωρών 14:13-14:45 ερευνήθηκε η πιο πάνω αποθήκη στην 
παρουσία των δύο κατηγορουμένων. Πριν από την έναρξη της έρευνας λήφθηκαν 
φωτογραφίες. Κατά την διάρκεια της ανευρέθηκαν ένα μαύρο πλαστικό κυλινδρικό δοχείο το οποίο περιείχε ένα πράσινο νάιλον σακούλι, εντός του οποίου υπήρχε ποσότητα πράσινης ξηρής φυτικής ύλης κάνναβης και διαφανές νάιλον σακούλι, εντός του οποίου υπήρχε ποσότητα πράσινης ξηρής φυτικής ύλης κάνναβης. Δίπλα, πάνω σε πλαστικό κιβώτιο, βρέθηκε ένα χάρτινο κιβώτιο με την επιγραφή “Bericap” το οποίο ο Μ.Κ.15 διαπίστωσε ότι περιείχε δεκαπέντε ξεχωριστά νάιλον διαφανές σακούλια σφραγισμένα αεροστεγώς, εντός των οποίων υπήρχε ποσότητα πράσινης ξηρής φυτικής ύλης κάνναβης και τρία κομμάτια ρούχων.
Ακολούθως πάνω σε μία ρούχινη βαλίτσα χρώματος μαύρου ανευρέθηκε ένα καφέ νάιλον σακούλι μέσα στο οποίο υπήρχε ακόμα ένα καφέ νάιλον σακούλι το οποίο περιείχε επτά συσκευασίες οι οποίες περιείχαν ξεχωριστά η κάθε μία από δέκα τεμάχια καφέ συμπαγούς ουσίας, ρητίνης κάνναβης. Στην συνέχεια ο Μ.Κ.15 τα υπέδειξε στους δύο κατηγορουμένους, τους πληροφόρησε ότι περιείχαν κάνναβη, η κατοχή της οποίας απαγορεύεται, τους επέστησε την προσοχή τους στο Νόμο και ο 1ος κατηγορούμενος απάντησε: “Δεν έχω ιδέα”, ενώ ο 2ος κατηγορούμενος απάντησε: “Εγώ το έχω τοποθετήσει στο πλαστικό δοχείο το μαύρο”.
Στην συνέχεια ο Μ.Κ.15 άνοιξε το πλαστικό δοχείο αφού διαπίστωσε ότι περιείχε συσκευασίες με κάνναβη, υπέδειξε στους δύο κατηγορουμένους, τους πληροφόρησε ότι η καφέ συμπαγής ουσία ήταν ρητίνη κάνναβης, η κατοχή της οποίας επίσης απαγορεύεται, τους επέστησε την προσοχή τους στο Νόμο και ο 1ος κατηγορούμενος απάντησε και πάλι: «Δεν έχω ιδέα», ενώ ο 2οs κατηγορούμενος απάντησε: “Εγώ το έβαλα τζιαμέ. Ε ξεκάθαρο. Είμαστε αποθηκάριοι”.
Ακολούθως ο Μ.Κ.15 διαπίστωσε ότι περιείχε δεκατέσσερις νάιλον συσκευασίες, δεκατρείς νάιλον συσκευασίες εντός των οποίων υπήρχε ποσότητα πράσινης ξηρής φυτικής ύλης κάνναβης περιτυλιγμένες με καφέ χαρτί και μία νάιλον συσκευασία σφραγισμένη αεροστεγώς εντός της οποίας υπήρχε ποσότητα πράσινης ξηρής φυτικής ύλης κάνναβης χαρτί. Ο Μ.Κ.15 τις υπέδειξε στους δύο κατηγορουμένους, τους πληροφόρησε ότι και αυτές οι συσκευασίες περιείχαν κάνναβη η κατοχή της οποίας απαγορεύεται, τους επέστησε την προσοχή τους στο Νόμο και ο 1ος κατηγορούμενος απάντησε: “Δεν έχω ιδέα”, ενώ ο 2οs κατηγορούμενος απάντησε: “Εν τα ναρκωτικά που φυλάω”.
Την ίδια ημέρα, αφού εκδόθηκε Δικαστικό ένταλμά σύλληψης εναντίον των δύο κατηγορουμένων, ο Μ.Κ.6 συνέλαβε η ώρα 20:20 τον 2o κατηγορούμενο για όλα τα εναντίον του υπό διερεύνηση αδικήματα και αφού του εξήγησε τους λόγους της σύλληψης του και του επέστησε την προσοχή του στο Νόμο, αυτός απάντησε: «Θα μιλήσω με τον δικηγόρο μου αύριο ξανά».
……………………………………………………………………………………………
Σύμφωνα με την εργαστηριακή έκθεση του Γενικού Χημείου του Κράτους, η πράσινη ξηρή φυτική ύλη, είναι κάνναβη συνολικού βάρους 25 κιλών και 835,27 γραμμαρίων και η καφέ συμπαγής ουσία είναι ρητίνη κάνναβη συνολικού βάρους 6 κιλών και 463,50 γραμμαρίων. Η συνολική ποσότητα κάνναβης, ανέρχεται στα 32 κιλά και 301,26 γραμμάρια.».
Ο εφεσείων προσβάλλει την επιβληθείσα σ’ αυτόν ποινή με τρεις λόγους.
Με τον πρώτο λόγο έφεσης παραπονείται ότι το Κακουργιοδικείο εξήγαγε συμπεράσματα τα οποία δεν συνάδουν με τα γεγονότα, όπως αυτά εκτέθηκαν ενώπιον του, με αποτέλεσμα να επιβαρύνει και να μην διακρίνει τη θέση του εφεσείοντος από τον τότε συγκατηγορούμενο του. Με τον δεύτερο λόγο έφεσης, ότι δεν αξιολόγησε και δεν απέδωσε την δέουσα βαρύτητα στον μετριαστικό παράγοντα του νεαρού της ηλικίας του εφεσείοντος, ο οποίος θα διαφοροποιούσε την ποινολογική μεταχείριση του έναντι του τότε συγκατηγορούμενου του και, με τον τρίτο λόγο έφεσης, ότι επέβαλε μια έκδηλα υπερβολική ποινή, χωρίς να συνεκτιμήσει και αξιολογήσει σωστά το σύνολο των όσων τέθηκαν ενώπιον του.
Σε ό,τι αφορά την εξουσία επέμβασης του Εφετείου σε ποινές που επιβάλλονται από πρωτόδικα Δικαστήρια, είναι πάγια νομολογημένο ότι το Εφετείο δεν κρίνει πρωτογενώς το ύψος της ποινής, καθότι ο καθορισμός της ποινής αποτελεί ευθύνη του πρωτόδικου Δικαστηρίου. Σε δεύτερο βαθμό, εξετάζεται αν η ποινή εντάσσεται στα πλαίσια τα οποία καθορίζονται από τη νομολογία και τα οποία αρμόζουν προς τα ιδιαίτερα περιστατικά της κάθε υπόθεσης. Η έφεση δεν αποσκοπεί στον επανακαθορισμό της ποινής, αλλά στον έλεγχο της ορθότητάς της. Η επάρκεια ή η ανεπάρκεια της τιμωρίας καταδικασθέντος κρίνεται υπό το φως του συνόλου των γεγονότων που άπτονται της ποινής. Το Εφετείο έχει εξουσία επέμβασης μόνο όπου η επιβληθείσα ποινή, αντικειμενικά κρινόμενη, είναι είτε έκδηλα ανεπαρκής, είτε έκδηλα υπερβολική. Στις περιπτώσεις αυτές εναπόκειται στο Εφετείο ο καθορισμός της αρμόζουσας ποινής. Επέμβαση του Εφετείου χωρεί επίσης όπου διαπιστώνεται σφάλμα αρχής (Γεωργίου ν. Αστυνομίας (1991) 2 Α.Α.Δ. 525, Γενικός Εισαγγελέας ν. Αβρααμίδου (1993) 2 Α.Α.Δ. 355, Γενικός Εισαγγελέας ν. Λάμπρου (2009) 2 Α.Α.Δ. 686, Χρίστου Μιχαήλ ν. Αστυνομίας (2014) 2(Α) Α.Α.Δ. 329 και Αναστάσιος Φραγκίσκου ν. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση Αρ. 222/2014, ημερ. 25/11/2015). Η επιτυχία ισχυρισμού περί έκδηλα ανεπαρκούς ή υπερβολικής ποινής, προϋποθέτει τεκμηρίωση πασιφανούς αναντιστοιχίας μεταξύ σοβαρότητας του εγκλήματος και επιβληθείσας ποινής ή/και ουσιώδη απόκλιση της ποινής από το πλαίσιο που οριοθετεί η νομολογία σε παρόμοιες περιπτώσεις (Γεωργίου ν. Αστυνομίας (1991) 2 Α.Α.Δ. 525).
Η νομολογία υπαγορεύει την αναγκαιότητα επιβολής αποτρεπτικών ποινών σε υποθέσεις που αφορούν ναρκωτικές ουσίες. Όπως έχει λεχθεί στην υπόθεση Ναζίπ ν. Αστυνομίας (2014) 2(Β) Α.Α.Δ. 808, η ενασχόληση με τα ναρκωτικά, είτε για ιδία χρήση ή κατά μείζονα λόγο με την εισαγωγή και διάθεση ή προμήθεια σε τρίτους, αποτελεί μέγιστο κίνδυνο στην κοινωνική συνοχή ενόψει των προβλημάτων που επιφέρει η εξάρτηση. Όπως έχει τονισθεί στην υπόθεση Bora ν. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση Αριθμός 79/2017, ημερομηνίας 13/3/2018:
«Μπορεί να αποτυπωθεί, ως απαύγασμα της εν λόγω νομολογίας, η ανάγκη για επιβολή αυστηρών ποινών, αποτρεπτικού χαρακτήρα, ακριβώς λόγω των ολέθριων αποτελεσμάτων που ενέχει η εγκληματική αυτή συμπεριφορά. Η αυστηρή μεταχείριση των παραβατών προβάλλει ως επιτακτική, δεδομένης της συχνότητας των υποθέσεων αυτής της μορφής που τίθενται ενώπιον των Δικαστηρίων και της ραγδαίας επιδείνωσης του φαινομένου της κατοχής και διακίνησης ναρκωτικών ουσιών. Η εξαθλίωση των θυμάτων, αλλά και η απώλεια ζωών, κυρίως νέων ανθρώπων, επιβάλλει τη δραστική παρέμβαση και συμμετοχή της δικαιοσύνης στην καθολική προσπάθεια αναχαίτισης της σύγχρονης μάστιγας των ναρκωτικών».
Σχετικό είναι και το ακόλουθο απόσπασμα από την υπόθεση Κλεομένης ν. Δημοκρατίας (2013) 2 Α.Α.Δ. 350:
«Αν και πιστεύουμε ότι επαναλαμβάνουμε εαυτούς και τα τετριμμένα, κρίνουμε σκόπιμο να υπενθυμίσουμε την κατ' επανάληψη επισήμανση της νομολογίας μας «πως τα ναρκωτικά έχουν εξελιχθεί σε μάστιγα και καρκίνωμα της κοινωνίας μας, πληγές οι οποίες δυστυχώς, όπως διαπιστώνουμε από τη συχνότητα των υποθέσεων που έρχονται ενώπιον των δικαστηρίων, όχι μόνο δεν φαίνεται να υποχωρούν, αλλά επιδεινώνονται ραγδαία. Και στη συντριπτική πλειοψηφία τους οι παραβάτες είναι πρόσωπα νεαρής ηλικίας. Είναι πραγματικά λυπηρό, οδυνηρό και τραγικό να διαπιστώνουμε πως η απώλεια ζωών, νέων κυρίως ανθρώπων, έχει γίνει μέρος της καθημερινής μας πραγματικότητας και πως η λίστα των νέων που έχουν εθιστεί στα ναρκωτικά μεγαλώνει μέρα με τη μέρα. Η σκληρή αυτή πραγματικότητα επιτάσσει την επιβολή αποτρεπτικών ποινών και καθιστά την αυστηρή μεταχείριση των παραβατών επιτακτική».
Έχουμε μελετήσει με ιδιαίτερη προσοχή τους λόγους έφεσης, τα πρακτικά της υπόθεσης, την πρωτόδικη απόφαση, τα διαγράμματα αγόρευσης τόσο του εφεσείοντα όσο και της εφεσίβλητης, καθώς και τις προφορικές αγορεύσεις των ευπαίδευτων συνηγόρων τους.
Ο εφεσείοντας, παραπονείται, με τον πρώτο λόγο έφεσης, ότι το Κακουργιοδικείο υπέπεσε ουσιαστικά σε σφάλμα αρχής λόγω εσφαλμένης καθοδήγησης, με αποτέλεσμα να καταλήξει σε λανθασμένα συμπεράσματα και να επιβάλει μεγαλύτερη ποινή στον εφεσείοντα από αυτή που έπρεπε να του επιβάλει. Στο διάγραμμα αγόρευσης του ο συνήγορος του εφεσείοντα προκρίνει ότι το Κακουργιοδικείο εξήγαγε συμπεράσματα, τα οποία δεν συνάδουν με τα γεγονότα που τέθηκαν ενώπιον του, με αποτέλεσμα να καταλήγει, πρώτον, στην ύπαρξη κάποιου βαθμού σχεδιασμού και προετοιμασίας από τον εφεσείοντα και από τον τότε συγκατηγορούμενο του, και, δεύτερον, να μην προβαίνει σε ουσιαστική διαφοροποίηση στον ρόλο ενός εκάστου.
Ως προς το θέμα αυτό το πρωτόδικο Δικαστήριο στην παράγραφο 17 της απόφασης του ανέφερε:
«Σύμφωνα με τα γεγονότα της υπόθεσης, προκύπτει ότι, με. την σημαντική συνεισφορά και την συμμετοχή των κατηγορουμένων 1 και 2, οι οποίοι έδρασαν με απώτερο στόχο την απόκτηση προσωπικού οφέλους, τέθηκε σε εφαρμογή ένα οργανωμένο σχέδιο, για την παράνομη φύλαξη και επεξεργασία της προαναφερόμενης μεγάλης ποσότητας κάνναβης, σκοπός του οποίου, δεν μπορεί παρά να ήταν άλλος, από την εμπορία ή προμήθεια της από τον ιθύνον 
νου της όλης επιχείρησης, σε άλλα πρόσωπα.»
Και στην παράγραφο 21 αναφέρει:
«Συναφώς, από τα γεγονότα της υπόθεσης, προκύπτει περαιτέρω ότι, οι κατηγορούμενοι 1 και 2, σε ότι αφορούσε την διάπραξη των εν λόγω ποινικών αδικημάτων των κατηγοριών αρ. 2 και 3, έδρασαν, αμφότεροι, μετά από κάποιου βαθμού σχεδιασμό και προετοιμασίας και σίγουρα όχι αυθόρμητα, παρορμητικά ή τυχαία και κατόπιν, συνομωσίας μεταξύ τους προς τούτο, έχοντας διαπράξει και το ποινικό αδίκημα της κατηγορίας αρ. 1.»
Κρίνουμε ότι τα πιο πάνω συμπεράσματα του Κακουργιοδικείου δεν είναι αυθαίρετα, αλλά, ήταν το αποτέλεσμα των γεγονότων τα οποία εκτέθηκαν από την κατηγορούσα αρχή και έγιναν δεκτά με δήλωση του συνηγόρου του εφεσείοντα. Διαπιστώθηκε ότι ο εφεσείοντας βρισκόταν στο διαμέρισμα του τότε συγκατηγορούμενου του. Εντοπίστηκαν και οι δύο στην σκάλα μεταξύ του δεύτερου και τρίτου ορόφου. Όταν ανευρέθηκαν κλειδιά και υποδείχθηκαν στον εφεσείοντα, αυτός απάντησε «εν το κλειδί της αποθήκης» και υπέδειξε την αποθήκη. Όταν ρωτήθηκε αν υπάρχει οτιδήποτε το παράνομο στην αποθήκη απάντησε «έσιει άλλο καμιά δεκαπενταριά κιλά χόρτο. Εφάμεν την». Στο όχημα του εφεσείοντα ανευρέθηκε κυλινδρικός σπαστήρας εντός του οποίου υπήρχαν ίχνη πράσινης ξηρής φυτικής ύλης κάνναβης και σακουλάκι με ποσότητα πράσινης ξηρής φυτικής ύλης κάνναβης. Οι απαγορευμένες ουσίες ανευρέθηκαν στο διαμέρισμα του τότε συγκατηγορουμένου του, στην αποθήκη που ο εφεσείοντας υπέδειξε και μικρή ποσότητα στο αυτοκίνητο του.
Το Κακουργιοδικείο έχει λάβει υπόψη ότι υπήρξε οργανωμένο σχέδιο μεταξύ των δύο, ως προς τον τρόπο φύλαξης και επεξεργασίας της παράνομης μεγάλης ποσότητας κάνναβης και όχι την οποιαδήποτε περαιτέρω ανάμιξη του τότε συγκατηγορουμένου του με άλλα πρόσωπα.
Υπάρχει μια ειδοποιός διαφορά στην αναφορά της Υπεράσπισης του τότε συγκατηγορουμένου, ότι πριν από την παραλαβή της ποσότητας της παράνομης ουσίας «ζήτησε την βοήθεια του εφεσείοντα» με την αναφορά από την Υπεράσπιση του εφεσείοντα ότι ο εφεσείοντας κλήθηκε τηλεφωνικά την επίδικη ημέρα, αφότου τα ναρκωτικά βρίσκονταν ήδη εντός του διαμερίσματος και το Κακουργιοδικείο σημείωσε στην απόφαση του πως έχει σημασία το γεγονός ότι ο εφεσείοντας συνωμότησε με τον τότε συγκατηγορούμενο πριν ακόμα παραλάβει τα «ναρκωτικά». Αναφορά με την οποία δεν συμφωνούμε καθότι δεν διαπιστώνεται από τα γεγονότα της υπόθεσης. Η εν λόγω αναφορά, όμως, είναι ήσσονος σημασίας ως προκύπτει από την αμέσως επόμενη παράγραφο της εκκαλούμενης απόφασης, στην οποία αναφέρονται:
«Για τους ίδιους λόγους, κατά την κρίση του Δικαστηρίου, δεν έχει ιδιαίτερη σημασία, ιδιαιτέρως για σκοπούς επιμέτρησης της ποινής του κατηγορουμένου 2, αν η εκτέλεση των παράνομων στοιχείων στη συμφωνημένη πορεία συμπεριφοράς τους με τον κατηγορούμενο 1, έγινε από το διαμέρισμα και την αποθήκη του κατηγορουμένου 1, όπου και ο κατηγορούμενος 2 φαίνεται ότι εκλήθη από τον κατηγορούμενο 1 , όταν όλα ήταν έτοιμα για την υλοποίηση της.»
Το Κακουργιοδικείο κατά την επιμέτρηση της ποινής έλαβε υπόψη του τα γεγονότα της υπόθεσης, τους λόγους που έκαστος κατηγορούμενος επικαλέστηκε, μέσω του συνηγόρου υπεράσπισης, και κατέληξε ότι οι δύο συνωμότησαν και τελικά διέπραξαν τα ποινικά αδικήματα με γνώμονα την απόκτηση προσωπικού οφέλους. Συνεπώς, κρίνουμε ότι το Κακουργιοδικείο έλαβε υπόψη του τα γεγονότα όπως αυτά εκτέθηκαν από την κατηγορούσα αρχή και με αυτά συμφώνησε και ο συνήγορος του εφεσείοντα, προσδιορίζοντας ειδικά τον αναφερόμενο, στην απόφαση, σχεδιασμό και προετοιμασία, την συμπεριφορά των δύο, κατά τη στιγμή που αμφότεροι βρίσκονταν στους χώρους που ανευρέθηκαν από τους άνδρες της ΥΚΑΝ. Ως εκ τούτου, ο πρώτος λόγος έφεσης απορρίπτεται.
Με τον δεύτερο λόγο έφεσης προβάλλεται η θέση ότι το Κακουργιοδικείο δεν αξιολόγησε και δεν απέδωσε την δέουσα βαρύτητα για το νεαρό της ηλικίας του εφεσείοντα.
Το Κακουργιοδικείο στην απόφαση του αναφέρει:
«Περαιτέρω σε ότι αφορά την υπαιτιότητα των κατηγορουμένων 1 και 2 για την διάπραξη των προαναφερόμενων ποινικών αδικημάτων, το Δικαστήριο, σε σχέση με την ικανότητα τους, αντικειμενικά, να εκτιμήσουν τις επιπτώσεις των πράξεων τους, να περιορίσουν την παρορμητικότητα και την ανάληψη κινδύνων, καταγράφει την ηλικία τους. Τυπικά, «νεαροί ενήλικοι», σε ότι αφορά τους οποίους, σύμφωνα με την νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου, όταν αρμόζει υπό τις περιστάσεις, λόγω του νεαρού της ηλικίας τους και για τους προαναφερόμενους λόγους, κανονικά, πρέπει, σε σχέση με μεγαλύτερα σε ηλικία πρόσωπα, να αντιμετωπίζονται, με περισσότερη επιείκεια, θεωρούνται πρόσωπα ηλικίας από 18 μέχρι και 25 ετών. Στην προκείμενη περίπτωση, ο κατηγορούμενος 1 (ο οποίος είναι πρόσωπο με διαταραχή ελλειμματικής προσοχής και υπερκινητικότητας), διέπραξε τα εν λόγω ποινικά αδικήματα, όταν ήταν στην ηλικία των 27 ετών, ενώ ο κατηγορούμενος 2, όταν ήταν στην 
ηλικία των 23 ετών. Πρόκειται συνεπώς, οι κατηγορούμενοι 1 και 2, κρίνει το Δικαστήριο, για πρόσωπα, σε κάθε περίπτωση, νεαρής ηλικίας ή και εκείνης της ωριμότητας, στους οποίους το Δικαστήριο, για τους προαναφερόμενους λόγους, θα επιδείξει και την ανάλογη επιείκεια κατά την ποινική αντιμετώπιση τους, χωρίς συγχρόνως να παραγνωρίζει, το σύνολο των περιστάσεων της υπόθεσης και ειδικότερα, την φύση και σοβαρότητα των προαναφερόμενων ποινικών αδικημάτων για τα οποία πρέπει να τιμωρηθούν, στα οποία «το νεαρό της ηλικίας του παραβάτη, δεν προσδίδει στη διάπραξη [τους] Ιδιάζοντα χαρακτήρα»…».
Πέραν των πιο πάνω και μελετώντας σε βάθος όλα τα σημεία της πρωτόδικης απόφασης, θεωρούμε ότι το Κακουργιοδικείο όχι μόνο έλαβε υπόψη του το νεαρό της ηλικίας του εφεσείοντα, αλλά το συνέδεσε και με όλα τα προσωπικά του στοιχεία όπως αυτά απαριθμούνται σε άλλα σημεία της πρωτόδικης απόφασης, χωρίς φυσικά να παραγνωρίζει ότι οι προσωπικές περιστάσεις ενός κατηγορουμένου σε υποθέσεις ναρκωτικών, ιδιαίτερα όπου υπάρχει το στοιχείο της εμπορίας, είναι ήσσονος σημασίας, ένεκα της ανάγκης επιβολής αυστηρών και αποτρεπτικών ποινών. Η σημασία της εξατομίκευσης της ποινής εξασθενεί μπροστά στην ανάγκη προστασίας του κοινωνικού συνόλου (βλέπε, μεταξύ άλλων, Παυλίδης v. Αστυνομίας (1996) 2 Α.Α.Δ. 220, Gloli v. Δημοκρατίας (1997) 2 Α.Α.Δ. 30, Ζωμενής v. Αστυνομίας (2004) 2 Α.Α.Δ. 400, Ρεσλάν v. Αστυνομίας (2006) 2 Α.Α.Δ. 127). Από την άλλη, δεν πρέπει να δίνεται η εντύπωση ότι οι προσωπικές συνθήκες δεν λαμβάνονται καθόλου υπόψη (βλ. Χρίστου v. Δημοκρατίας (2007) 2 Α.Α.Δ. 448, Abe v. Δημοκρατίας (2008) 2 Α.Α.Δ. 211, Μαυραντωνίου v. Δημοκρατίας (2012) 2 Α.Α.Δ. 333).
Το Κακουργιοδικείο προτού επιβάλει την ποινή στον εφεσείοντα, στάθμισε όλους τους πιο πάνω αναφερόμενους παράγοντες προς όφελος του προχωρώντας και λαμβάνοντας, περαιτέρω, υπόψη την προσπάθεια απεξάρτησης, αλλά και την αρνητική επίδραση που θα έχει στην σταδιοδρομία του εφεσείοντα, στοιχείο το οποίο το θεώρησε, μεταξύ άλλων, ως τέτοιο που επιδρά μετριαστικά στο ζήτημα της ποινής. Φυσικά, η προσπάθεια απεξάρτησης δεν θα μπορούσε να διαδραματίσει σημαντικό ρόλο στην επιμέτρηση της ποινής, ένεκα των μεγάλων ποσοτήτων ναρκωτικών για τις οποίες καταδικάστηκε (βλ. Μαυρολούκα v. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση 74/2021 κ.α., ημερομηνίας 31.10.2023).
Το Κακουργιοδικείο, ως όφειλε, θεωρούμε ότι αξιολόγησε ορθά και έδωσε την δέουσα βαρύτητα σε όλα τα στοιχεία που τέθηκαν ενώπιον του. Δεν διαπιστώνουμε λάθος στην ποινολογική αντιμετώπιση του εφεσείοντα ως νεαρού προσώπου.
Συνεπώς και ο δεύτερος λόγος έφεσης απορρίπτεται.
Με τον τρίτο λόγο έφεσης, ο εφεσείοντας ισχυρίζεται ότι η ποινή που του επιβλήθηκε ήταν, υπό τις περιστάσεις, έκδηλα υπερβολική. Αναπτύσσοντας τον λόγο έφεσης, ο ευπαίδευτος συνήγορος του εφεσείοντα ανέφερε ότι το Κακουργιοδικείο δεν απέδωσε την ενδεδειγμένη βαρύτητα σε όλες τις περιστάσεις που αφορούν στα γεγονότα και τους μετριαστικούς παράγοντες που εκτέθηκαν ενώπιον του. Η συγκεκριμένη προσέγγιση δεν μας βρίσκει σύμφωνους. Δεν θα επαναλάβουμε αυτά που έχουν τεθεί στον πρώτο λόγο έφεσης, ως προς το ρόλο του εφεσείοντα, όπως αυτός εξάγεται μέσα από τα γεγονότα τα οποία έχουν εκτεθεί από την κατηγορούσα αρχή και δεν έχουν αμφισβητηθεί από την Υπεράσπιση.
Το Κακουργιοδικείο στην απόφαση του έλαβε υπόψιν του τα γεγονότα ως έχουν εκτεθεί από την κατηγορούσα αρχή και για τα οποία ο συνήγορος του εφεσείοντα συμφώνησε και όχι οτιδήποτε προγενέστερο των γεγονότων που η υπεράσπιση του τότε συγκατηγορουμένου έθεσε, χωρίς φυσικά να παραγνωρίζει τα ελαφρυντικά και έχοντας υπόψη τους λόγους που έκαστος επικαλέστηκε μέσω των συνηγόρων υπεράσπισης του. Μπορεί ο εφεσείοντας να μην ήταν το πρόσωπο που λάμβανε οδηγίες από τον «εγκέφαλο» της υπόθεσης, αλλά, από το σημείο που εντοπίστηκε να έχει ανάμειξη με τον τότε συγκατηγορούμενο του ο ρόλος τους στη διάπραξη των αδικημάτων που αντιμετώπισαν ήταν ταυτόσημος. Δεν μας διαφεύγει το γεγονός ότι ακόμη και εντός της αποθήκης γνώριζε την μεγάλη ποσότητα των ναρκωτικών που υπήρχε σ’ αυτή, εφόσον ο ίδιος κατά την επίστηση της προσοχής του στο νόμο απάντησε «Έσιει άλλο καμιά δεκαπενταρκά κιλά χόρτο. Εφάμεν την». Το συνολικό βάρος των ανευρεθέντων ναρκωτικών ήταν 32 κιλά και 301,26 γραμμάρια κάνναβης (25 κιλά και 835,27 γραμμάρια κάνναβης από την οποία δεν είχε εξαχθεί η ρητίνη και 6 κιλά και 463,50 γραμμάρια ρητίνης καννάβεως).
Προηγούμενες αποφάσεις επιβολής ποινών δεν δημιουργούν δεσμευτικό προηγούμενο, καθότι, είναι αλληλένδετες με τη φύση και τις συνθήκες διάπραξης του εκάστοτε αδικήματος καθώς και τις προσωπικές συνθήκες του παραβάτη. Είναι, όμως, προσδιοριστικές των ελαφρυντικών και επιβαρυντικών περιστάσεων που λαμβάνονται υπόψη στην επιμέτρηση της ποινής, αλλά, και ενδεικτικές ως προς τον καθορισμό του μέτρου τιμωρίας ομοειδών αδικημάτων, χάριν επίτευξης ομοιομορφίας στην μεταχείριση των αδικοπραγούντων (βλ. Μιχαήλ ν. Δημοκρατίας (2003) 2 Α.Α.Δ. 123, Χαραλάμπους ν. Δημοκρατίας (2000) 1 Α.Α.Δ. 1, Valdez κ.α. v. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση 144/16 (Σχ. 145/16) ημερομηνίας 21.2.2017, Χαραλάμπους ν. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση 127/19 (Σχ. 130/19) ημερομηνίας 10.3.2021).
Το Κακουργιοδικείο πριν καταλήξει στις αρμόζουσες ποινές αναφέρθηκε σε σχετική νομολογία. Ειδικότερα, στην Παύλου ν. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση 44/2016, ημερομηνίας 04.04.2019, ECLI:CY:AD:2019:B130, όπου επικυρώθηκε ποινή φυλάκισης 9 ετών, κατόπιν παραδοχής, για κατοχή με σκοπό την προμήθεια 11 κιλών και 454,9473 γραμμαρίων κάνναβης, σε άτομο νεαρής ηλικίας (22 ετών), λευκού ποινικού μητρώου, ο οποίος ενήργησε ως μεταφορέας. Επίσης, στην Πολυδώρου ν. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση 141/2017, ημερομηνίας 31.05.2019, ECLI:CY:AD:2019:B202, όπου επικυρώθηκε, κατ’ έφεση, 14ετής ποινή φυλάκισης, επιβληθείσα μετά από ακροαματική διαδικασία, για εισαγωγή και κατοχή με σκοπό την προμήθεια 12 κιλών και 944 γραμμάριων κάνναβης, βάσει καλά οργανωμένου σχεδίου στο οποίο ο εκεί εφεσείων - άτομο λευκού ποινικού μητρώου - διαδραμάτισε σημαίνοντα ρόλο. Ακόμη και στην Μαυρουδή v. Δημοκρατία, Ποινική Έφεση Αρ. 112/2021, 19.12.2022, ECLI:CY:AD:2022:B485, όπου το Ανώτατο Δικαστήριο επικύρωσε τις συντρέχουσες ποινές φυλάκισης των 13 χρόνων, που το Κακουργιοδικείο επέβαλε σε εφεσείοντα, κατόπιν καταδίκης στη βάση της δικής του παραδοχής, για τα ποινικά αδικήματα της παράνομης εισαγωγής στην Δημοκρατία (μέσω του αερολιμένα Λάρνακας, σε ταξιδιωτική βαλίτσα) ελεγχόμενου φαρμάκου τάξεως Β, ήτοι 24.939 γραμμαρίων κάνναβης, και της παράνομης κατοχής του με σκοπό την προμήθεια του σε άλλο πρόσωπο. Ο εφεσείοντας, ήταν ηλικίας 33 ετών, διαζευγμένος, πατέρας δύο παιδιών ηλικίας 9 και 7 ετών, άνεργος με οικονομικά προβλήματα, λευκού ποινικού μητρώου, ο οποίος ενεπλάκη στην όλη επιχείρηση μόνο ως μεταφορέας για να εισπράξει μία μικρή αμοιβή (€1.000,00), χωρίς να έχει οποιαδήποτε ανάμιξη στην οργάνωση της.
Καταλήγοντας κρίνουμε ότι η επιβληθείσα ποινή όχι μόνο δεν είναι έκδηλα υπερβολική, αλλά, είναι και επιεικής. Επρόκειτο για υπόθεση εμπορίας μεγάλων ποσοτήτων ναρκωτικών, στην οποία ο εφεσείων διαδραμάτισε σημαίνοντα ρόλο. Το Κακουργιοδικείο δεόντως συνυπολόγισε όλα τα ενώπιον του στοιχεία με βάση τα καθιερωμένα νομολογιακά κριτήρια, δίνοντας ιδιαίτερη βαρύτητα στην ανάγκη επιβολής αυστηρής και αποτρεπτικής ποινής, χωρίς να έχει παραγνωρίσει τους μετριαστικούς παράγοντες που βρίσκονταν ενώπιον του, τους οποίους αξιολόγησε στον βαθμό και το μέτρο που έχει προσδιορίσει η νομολογία.
Συνεπώς και ο τρίτος λόγος έφεσης απορρίπτεται και οι ποινές που επιβλήθηκαν στον εφεσείοντα επικυρώνονται.
Η έφεση απορρίπτεται.
Δ. ΚΙΤΣΙΟΣ, Δ.
Μ.Γ. ΠΙΚΗΣ, Δ.
Μ. ΔΡΟΥΣΙΩΤΗΣ, Δ.
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο