ΕΦΕΤΕΙΟ ΚΥΠΡΟΥ – ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ
(Πολιτική Έφεση Αρ. 162/2020)
13 Ιουλίου, 2026
[ΣΤΑΥΡΟΥ, ΠΡΟΕΔΡΟΣ]
[ΚΟΝΗΣ, ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ, Δ/ΣΤΕΣ]
CNP CYPRIALIFE LTD
Εφεσείουσα
και
ΣΤΕΛΛΑ ΚΤΕΝΑ
Εφεσίβλητη
-------------------------------------------------------
Μαρίτα Πανταζή για Κούσιος, Κορφιώτης, Παπαχαραλάμπους Δ.Ε.Π.Ε., για την Εφεσείουσα
Ανδρέας Παπαϊωάννου για Δημήτριος Α. Παυλίδης και Συνεργάτες Δ.Ε.Π.Ε., για την Εφεσίβλητη
-------------------------------------------------------
ΣΤΑΥΡΟΥ, Π.: Η απόφαση είναι ομόφωνη και θα δοθεί από την Παπαδοπούλου, Δ.
Α Π Ο Φ Α Σ Η
ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ, Δ.: Η αγωγή αφορούσε απαίτηση της Εφεσίβλητης - Ενάγουσας για έξοδα ιατροφαρμακευτικής περίθαλψης στα οποία υποβλήθηκε συνεπεία ατυχήματος. Το πρωτόδικο Δικαστήριο αναγνώρισε ότι η Εφεσείουσα - Εναγόμενη ασφαλιστική εταιρεία είχε δικαίωμα ακύρωσης του ασφαλιστικού συμβολαίου λόγω απόκρυψης ουσιώδους πληροφορίας η οποία κατέστησε τη σύμβαση ακυρώσιμη. Συνακόλουθα κατέληξε ότι το ποσό που δικαιούτο η Εφεσίβλητη ήταν την επιστροφή των ασφαλίστρων της και εξέδωσε απόφαση υπέρ της για ποσό €6.239,25. Επιδίκασε, όμως, τα έξοδα της αγωγής εναντίον της Εφεσίβλητης ένεκα του ότι η Εφεσείουσα της είχε προσφέρει το πιο πάνω ποσό με επιταγή πριν την καταχώριση της αγωγής και η Εφεσίβλητη δεν το αποδέχτηκε.
Για σκοπούς πληρότητας σημειώνουμε ότι η διαταγή του πρωτόδικου Δικαστηρίου ως προς την επιδίκαση των εξόδων εναντίον της Εφεσίβλητης εφεσιβλήθηκε και εξεδόθη απόφαση με την οποία κρίθηκε ότι το πρωτόδικο Δικαστήριο είχε ασκήσει ορθά τη διακριτική του ευχέρεια (βλ. Στέλλα Κτενά ν. CNP Cyprialife Ltd, Πολ. Έφ. 386/2019, ημερ. 18.3.2025).
Σε σχέση με τα επιδικασθέντα έξοδα η Εφεσείουσα υπέβαλε κατάλογο εξόδων στην κλίμακα €50.000 - €100.000 που ήταν και η κλίμακα της αγωγής, όμως ο Πρωτοκολλητής προέβη σε υπολογισμό των εξόδων σε κλίμακα €2.000 - €10.000. Η Εφεσείουσα προσβάλλει τον υπολογισμό στην χαμηλότερη κλίμακα ως εσφαλμένο (Λόγος Έφεσης 1) καθώς και την έγκριση αυτού από Δικαστή άλλο από τον φυσικό Δικαστή σε χαμηλότερη κλίμακα (Λόγος Έφεσης 2).
Παραθέτουμε απόσπασμα από την Κολοκοτρώνης κ.ά. ν. Κολοκοτρώνη κ.ά., Πολ. Έφ. Ε109/2021, ημερ. 11.1.2024, στην οποία επεξηγήθηκαν οι αρχές που επιτρέπουν την επέμβαση του Δικαστηρίου στον υπολογισμό των εξόδων από Πρωτοκολλητή:
«Στην Οδυσσέως ν. Σπύρος & Νίκος Χ" Παναγιώτου ΛΤΔ Πολ. Έφεση 38/2014 ημ. 01/06/2021, ECLI:CY:AD:2021:A213, όπου εφεσιβλήθηκε απόφαση πρωτόδικου Δικαστηρίου με την οποία εγκρίθηκε υπολογισμός εξόδων από τον Πρωτοκολλητή, λέχθηκε ότι ο καθορισμός των εξόδων, εμπίπτει εντός των πλαισίων της διακριτικής ευχέρειας του Πρωτοκολλητή, η φύση της οποίας δεν διαφέρει από εκείνη οποιουδήποτε άλλου Δικαστηρίου (βλ. Annual Practice (1960) σελ. 1944 και Pavlos Varellas Trading Co Ltd κ.ά. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας (2003) 3 Α.Α.Δ. σελ. 398).
Στην ίδια υπόθεση έγινε παραπομπή στο πιο κάτω απόσπασμα από την Αγγλική υπόθεση Brown v. Sewell [1880-1881] 16 Ch. D, 517, αναφορικά με τις αρχές που επιτρέπουν την επέμβαση του Δικαστηρίου στο ποσό των ψηφισθέντων εξόδων από τον Πρωτοκολλητή:
«...the rule is a most valuable one, that the Court will not interfere with the decision of the taxing master in a question of amount, unless a gross mistake has been made. If that were not so, a large part of the time of the High Court and of the Court of Appeal would be occupied with questions of taxation»
Σε ελεύθερη μετάφραση:
«... ο κανόνας είναι άκρως πολύτιμος και το Δικαστήριο δεν θα επέμβει στην απόφαση του Πρωτοκολλητή αναφορικά με το ύψος των εξόδων, εκτός αν έχει διαπραχθεί κατάφωρο σφάλμα. Αν αυτό δεν ήταν έτσι ένα μεγάλο μέρος του χρόνου του Ανωτάτου Δικαστηρίου και του Εφετείου θα καταλαμβανόταν με ερωτήματα ψήφισης εξόδων.»
Η ίδια προσέγγιση υιοθετήθηκε στην Αγγλική υπόθεση Gorfin v. Odhams Press Ltd [1958] 1 W.L.R. 314, στην οποία τονίστηκε ότι ως θέμα πρακτικής το Δικαστήριο σπάνια επεμβαίνει στην άσκηση της διακριτικής ευχέρειας του Πρωτοκολλητή, εκτός μόνο σε εκείνες τις περιπτώσεις στις οποίες φαίνεται ότι έκδηλα ο Πρωτοκολλητής έχει ενεργήσει εσφαλμένα πάνω σε θέμα αρχής».
Στην προκειμένη περίπτωση ο Πρωτοκολλητής προφανώς μεταχειρίστηκε την Εφεσίβλητη ως επιτυχούσα διάδικο και προχώρησε να υπολογίσει τα έξοδα επί της κλίμακας στην οποία ενέπιπτε το επιδικασθέν ποσό (με χειρόγραφη αναφορά επί του καταλόγου ότι το πράττει μετά από οδηγίες Δικαστηρίου άλλου από αυτού που εκδίκασε την αγωγή). Αυτό αποτελούσε σφάλμα, εφόσον η Εφεσίβλητη επέμενε μέχρι τέλους στην έκδοση απόφασης στην κλίμακα €50.000 - €100.000 για ιατρικά έξοδα και γενικές αποζημιώσεις, ενώ το πρωτόδικο Δικαστήριο έκρινε ότι δεν τα δικαιούτο. Αυτό που της επιδικάστηκε δεν αποτελούσε καν διαζευκτική αξίωση στην αγωγή της, αλλά επιδικάστηκε στο πλαίσιο «εύλογης και/ή δίκαιης και/ή κατάλληλης» θεραπείας υπό τις περιστάσεις, ενόψει της ακύρωσης του ασφαλιστικού συμβολαίου.
Σε αντίθεση, η Εφεσείουσα υποχρεώθηκε μέχρι τέλους να υπερασπιστεί την αγωγή σε κλίμακα €50.000 - €100.000, παρά το ότι είχε προτείνει την πληρωμή του τελικώς επιδικασθέντος ποσού στην Εφεσίβλητη πριν την καταχώριση καν της αγωγής με την παράδοση σε αυτήν επιταγής. Εξ ου και τα έξοδα εκδίκασης της υπόθεσης επιδικάστηκαν υπέρ της.
Αφ’ ης στιγμής το πρωτόδικο Δικαστήριο δεν προέβη σε κάποια διαταγή για υπολογισμό των εξόδων σε διαφορετική κλίμακα, η απόφαση του Πρωτοκολλητή να το πράξει χωρίς αιτιολογία αποτελεί σφάλμα αρχής.
Ομοίως, χωρίς να αποφαινόμαστε ότι μόνον ο φυσικός δικαστής μπορεί να εγκρίνει κατάλογο εξόδων, στην προκειμένη περίπτωση δεν παρείχετο ευχέρεια στον Δικαστή που ενέκρινε τον Κατάλογο Εξόδων (ο οποίος ήταν άλλος από αυτόν που εξέδωσε την πρωτόδικη Απόφαση) να λάβει οποιαδήποτε απόφαση για αλλαγή κλίμακας στην οποία να υπολογιστούν τα έξοδα, από τη στιγμή που το Δικαστήριο που εξέδωσε την Απόφαση δεν είχε προβεί σε τέτοια διαταγή.
Εν όψει των πιο πάνω επιτυγχάνουν και οι δύο Λόγοι Έφεσης. Διατάσσεται ο υπολογισμός του Καταλόγου Εξόδων σε κλίμακα €50.000 - €100.000 από Πρωτοκολλητή του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας.
Επιδικάζονται €2.000 έξοδα της έφεσης πλέον Φ.Π.Α. υπέρ της Εφεσείουσας και εναντίον της Εφεσίβλητης.
ΣΤ. Ν. ΣΤΑΥΡΟΥ, Π.
Α. ΚΟΝΗΣ, Δ.
Μ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ, Δ.
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο