ΕΦΕΤΕΙΟ ΚΥΠΡΟΥ ‑ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ
(Πολιτική Έφεση Αρ.: 147/2021)
14 Σεπτεμβρίου 2026
[Δ. ΚΙΤΣΙΟΣ, Μ.Γ. ΠΙΚΗΣ, Μ. ΔΡΟΥΣΙΩΤΗΣ, Δ/ΣΤΕΣ]
ΑΝΔΡΕΑΣ ΤΡΙΚΩΜΙΤΗ,
Εφεσείοντας,
v.
1. ΕΝΚΑΡΝΙΤΑ ΙΩΑΝΝΟΥ,
2. PRIME INSURANCE CO LTD/Καθ’ ων η Αίτηση,
3. ΓΕΝΙΚΟΣ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ,
Εφεσίβλητοι.
___________________
Αίτηση ημερομηνίας 18.02.2026, από Ταμείο Ασφαλιστών Μηχανοκινήτων Οχημάτων (MIF) για παρέμβαση στην Έφεση
___________________
Μ. Ξιαρής με Μ. Τσαγγαρίδη (κα) για Λέλλος Π. Δημητριάδης Δικηγορικό Γραφείο Δ.Ε.Π.Ε., για τους Αιτητές.
Ν. Καπελάκης για Ανδρέας Β. Ζαχαρίου & Σία Δ.Ε.Π.Ε, για τον Εφεσείοντα.
Θ. Θεοδώρου για Τάσσος Παπαδόπουλος & Συνεργάτες Δ.Ε.Π.Ε., για την Εφεσίβλητη 1.
Χρ. Χρυσάνθου με Χρ. Μιτσίδου (κα) για Λ. Παπαφιλίππου & Σία Δ.Ε.Π.Ε., για την Εφεσίβλητη 2/Καθ’ ων η Αίτηση.
Ε. Μαζέρη (κα) για Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, για Εφεσίβλητο 3.
ΚΙΤΣΙΟΣ, Δ: Η απόφαση του Δικαστηρίου είναι ομόφωνη.
ΑΠΟΦΑΣΗ
ΚΙΤΣΙΟΣ, Δ.: Αποτελεί κοινό έδαφος ότι στο πλαίσιο της αγωγής 3684/2011, του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λάρνακας, εκδόθηκε, στις 08.03.2011, απόφαση (αντικείμενο της έφεσης με τον πιο πάνω αριθμό και τίτλο) με την οποία κρίθηκε ότι ο εφεσείοντας (ως εναγόμενος 1) δεν διέθετε ασφαλιστική κάλυψη κατά τον χρόνο του επίδικου στην προαναφερόμενη αγωγή δυστυχήματος, και, περαιτέρω, ότι για την πρόκληση του δυστυχήματος αυτός έφερε την αποκλειστική ευθύνη. Ως εκ τούτου, επιδικάστηκε, εναντίον του εφεσείοντα και υπέρ της εφεσίβλητης 1 (ως ενάγουσας), το ποσό των €850.000,00 πλέον τόκους, για τις σωματικές βλάβες που αυτή υπέστη, πλέον έξοδα της διαδικασίας. Αποτελεί, δε, παραδεκτό γεγονός ότι το Ταμείο Ασφαλιστών Μηχανοκινήτων Οχημάτων κατέβαλε στην εφεσίβλητη 1 το ποσό των €972.431,88 προς πλήρη και τελική εξόφληση της προαναφερόμενης απόφασης.
Ο εφεσείοντας (εναγόμενος 1 στην πρωτόδικη διαδικασία) καταχώρισε την πιο πάνω έφεση εναντίον της εφεσίβλητης 1, ως ενάγουσας στην πρωτόδικη διαδικασία, αλλά και εναντίον των εφεσίβλητων 2 και 3, εναγόμενων 2 και τριτοδιάδικου 1, αντίστοιχα, στην ίδια διαδικασία, εναντίον των οποίων η αγωγή αλλά και η ειδοποίηση τριτοδιάδικου απορρίφθηκαν.
Το Ταμείο Ασφαλιστών Μηχανοκίνητων Οχημάτων – στο εξής οι Αιτητές – με Αίτηση τους ημερομηνίας 18.02.2026, ζητούν από το Εφετείο, στο πλαίσιο της πιο πάνω έφεσης, τα ακόλουθα:
«(Α) Άδεια του Δικαστηρίου για παρέμβαση και/ή συμμετοχή του Ταμείου Ασφαλιστών Μηχανοκίνητων Οχημάτων (ΗΕ 2377) εκ Λευκωσίας, στην υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο Έφεση, και/ή
(Β) Διάταγμα του Δικαστηρίου το οποίο να επιτρέπει την προσθήκη του Ταμείου Ασφαλιστών Μηχανοκίνητων Οχημάτων (ΗΕ 2377) εκ Λευκωσίας, ως Εφεσίβλητο στην υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο Έφεσης ως εάν οι Αιτητές είχαν προστεθεί ως δίαδικο μέρος και/ή ως Εναγόμενοι εξ υπ’ αρχής,
(Γ) Διάταγμα του Δικαστηρίου το οποίο να επιτρέπει την τροποποίηση του τίτλου και όλων των σχετικών δικογράφων της υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο Έφεσης, δια της προσθήκης του Ταμείου Ασφαλιστών Μηχανοκίνητων Οχημάτων (ΗΕ 2377) εκ Λευκωσίας, ως Εφεσίβλητους αρ. 4».
Η Αίτηση συνοδεύεται από ένορκη δήλωση του διευθυντή Απαιτήσεων των Αιτητών, ο οποίος δηλώνει εξουσιοδοτημένος από αυτούς για σκοπούς της ένορκης δήλωσης. Ως περαιτέρω αναφέρει, μετά την καταβολή του ποσού που αφορούσε στη δικαστική απόφαση που εκδόθηκε στην αγωγή 3684/2011, οι Αιτητές αποφάσισαν να παρέμβουν στην παρούσα έφεση προκειμένου να προστατεύσουν τα συμφέροντα τους, τα οποία επηρεάζονται, αφού αυτοί διαφωνούν με την πρωτόδικη απόφαση, η οποία, αν ανατραπεί, θα διαφοροποιηθεί το αποτέλεσμα για το οποίο πλήρωσαν το εξ αποφάσεως χρέος προς στην εφεσίβλητη 1. Επιπλέον, ο ενόρκως δηλών αναφέρει ότι το Άρθρο 28(3) του Ν. 96(Ι)/2000 τροποποιήθηκε με τον τροποποιητικό Ν. 194(Ι)/2021 στις 21.12.2021, ήτοι μετά την έκδοση της πρωτόδικης απόφασης ημερομηνίας 08.03.2021, και γι’ αυτό οι Αιτητές δεν είχαν αιτηθεί να καταστούν διάδικο μέρος στην προαναφερόμενη αγωγή, παρ’ ότι αυτοί παρακολουθούσαν, μέσω των δικηγόρων τους, την εξέλιξη της πρωτόδικης διαδικασίας. Ειδικότερα οι θέσεις των Αιτητών, ως προς την ορθότητα ή μη της πρωτόδικης απόφασης, και ως αυτές παρατίθενται στην ένορκη δήλωση του διευθυντή Απαιτήσεων τους, έχουν ως ακολούθως:
«16. Με την έκδοση των αιτούμενων διαταγμάτων, το Ταμείο θα έχει το δικαίωμα να προβάλει τις θέσεις του και να υπερασπιστεί τα συμφέροντά του, τα οποία έχουν προδήλως επηρεαστεί από την παρούσα υπόθεση. Ειδικότερα, θα έχει το δικαίωμα ως Εφεσίβλητος να προβάλει τους δικούς του λόγους έφεσης οι οποίοι, μεταξύ άλλων, σχετίζονται με το εύρημα του πρωτόδικου δικαστηρίου περί μη ασφαλιστικής κάλυψης του επίδικου οχήματος.
17. Συγκεκριμένα, το εύρημα του πρωτόδικου δικαστηρίου ότι το ασφαλιστήριο επαγγελματικής χρήσης και Εμπορίας ("Motor Trade Road Risks policies") συνιστά ιδιωτική συμφωνία, η οποία δεν εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του Νόμου αλλά τυγχάνει ερμηνείας με βάση τους γενικούς κανόνες της ερμηνείας των συμβάσεων, επηρεάζει ουσιωδώς τα συμφέροντα του Ταμείου και έρχεται σε αντίθεση με το πνεύμα και τον σκοπό του Νόμου σε σχέση με την υποχρεωτική ασφάλιση της αστικής ευθύνης κάθε οχήματος που κυκλοφορεί στην Δημοκρατία, με αποτέλεσμα μεγάλο μέρος του πληθυσμού να παρανομεί χωρίς να το γνωρίζει, πέραν του γεγονότος ότι ταλαιπωρούνται αθώα θύματα ατυχημάτων.
18. Ειδικότερα, το εν λόγω εύρημα παρερμηνεύει το κρίσιμο νομικό ζήτημα κατά πόσον η χρήση οχημάτων, η οποία καλύπτεται από ασφαλιστήρια Επαγγελματικής χρήσης και Εμπορίας ("Motor Trade Road Risks policies"), που αφορά την αστική ευθύνη προσώπων που χρησιμοποιούν οχήματα στο πλαίσιο εμπορίας οχημάτων ή παροχής υπηρεσιών σε ιδιοκτήτες οχημάτων (π.χ. επισκευή, υπηρεσίες στάθμευσης, φύλαξης), εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής της υποχρεωτικής ασφάλισης της Οδηγίας 2009/103/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 16ης Σεπτεμβρίου 2009 σχετικά με την ασφάλιση της αστικής ευθύνης που προκύπτει από την κυκλοφορία αυτοκινήτων οχημάτων και τον έλεγχο της υποχρεώσεως προς ασφάλιση της ευθύνης αυτής, η οποία ενσωματώνεται στο Νόμο.
19. Περαιτέρω, το πρωτόδικο δικαστήριο παραβλέπει τη γραπτή βεβαίωση της ασφαλιστικής εταιρείας, η οποία τόσο στο καλυπτικό σημείωμα όσο και στο πιστοποιητικό ασφάλισης, ότι τα έγγραφα αυτά εκδόθηκαν σύμφωνα με τον Νόμο.»
Καταλήγει, ο ενόρκως δηλών, ότι είναι προς το συμφέρον της δικαιοσύνης να εκδοθούν τα αιτούμενα, στην Αίτηση, διατάγματα προς διαφύλαξη των δικαιωμάτων και συμφερόντων των Αιτητών.
Ενάντια στην πιο πάνω Αίτηση, οι εφεσίβλητοι 1 και 3 δεν καταχώρισαν ένσταση. Καταχωρήθηκε, ωστόσο, ένσταση από τους εφεσίβλητους 2, οι οποίοι για σκοπούς της παρούσας απόφασης και μόνο, στο εξής θα αναφέρονται ως οι Καθ’ ων η Αίτηση.
Οι Καθ’ ων η Αίτηση προβάλλουν τους ακόλουθους λόγους ένστασης:
«1. Η παρούσα αίτηση παρέμβασης στη διαδικασία της Έφεσης εμπίπτει αποκλειστικώς στην διακριτική ευχέρεια του Εφετείου ελλείψει ρητών προϋποθέσεων στους Περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικούς Κανονισμούς, του 2023 ως έχουν τροποποιηθεί.
2. Η αιτήτρια δεν αποτελεί επιθυμητό διάδικο ώστε το Δικαστήριο να δυνηθεί να επιλύσει όλα τα αμφισβητούμενα θέματα στη δικαστική διαδικασία.
3. Η αιτήτρια ως προστιθέμενη εφεσίβλητη δεν εμπίπτει στον ορισμό της έννοιας «εφεσίβλητος» ως αυτός περιγράφεται στους Θεσμούς Πολιτικής Δικονομίας.
4. Η Αιτήτρια δεν ήταν διάδικος στην διαδικασία στο Κατώτερο Δικαστήριο.
5. Παρά το ότι είχε τη δυνατότητα να παρέμβει στη διαδικασία ενώπιον του Κατώτερου Δικαστηρίου δεν το έπραξε και αφέθηκε η αγωγή να εκδικαστεί από τον Εναγόμενο ο οποίος ακολουθούσε την δική της υπερασπιστική γραμμή.
6. Τα καλούμενα συμφέροντα της Αιτήτριας εξυπηρετούνται πλήρως στην διαδικασία της Έφεσης μέσω του Εφεσείοντα, όπως και στην Πρωτόδικη διαδικασία
7. Η αίτηση γίνεται για αλλότροιους σκοποπούς αφού η Αιτήτρια ουσιαστικά επιθυμεί να παρέμβει για να εξεταστεί το ζήτημα ανάκτησης του ποσού που κατέβαλε, ζήτημα το οποίο δεν ήταν επίδικο κατά την Πρωτόδικη διαδικασία
8. Τυχόν έγκριση του αιτήματος για παρέμβαση θα οδηγήσει σε εκτροχιασμό της υπόθεσης αφού η Αιτήτρια επιδιώκει να εισάξει νέα γεγονότα που δεν έχουν απασχολήσει το Πρωτόδικο Δικαστήριο ή/και να ενισχύσει τις θέσεις του Εφεσείοντα ή/και να λειτουργήσει ουσιαστικά επικουρικά
9. Δεν έχει καταδειχθεί ή/και δεν υφίσταται οποιαδήποτε απειλή ότι θα επηρεαστούν τα οικονομικά συμφέροντα της Αιτήτριας αν δεν γίνει αποδεκτό το αίτημα της για παρέμβαση στη διαδικασία
10. Η παρούσα Αίτηση υποβάλλεται με μεγάλη καθυστέρηση χωρίς καμία ουσιαστική ή/και επαρκή αιτιολόγηση
11. Τυχόν έγκριση του αιτήματος δεν θα εξυπηρετήσει τον πρωταρχικό σκοπό (overriding objective)»
Οι λόγοι ένστασης υποστηρίζονται από ένορκη δήλωση δικηγόρου εργαζόμενου στο δικηγορικό γραφείο που εκπροσωπεί τους Καθ’ ων η Αίτηση. Το περιεχόμενο της εν λόγω ένορκης δήλωσης δεν προσθέτει οποιοδήποτε γεγονός το οποίο σχετίζεται άμεσα με την Αίτηση. Αναπτύσσονται, όμως, επιχειρήματα και θέσεις, στις οποίες το Εφετείο δεν θα αναφερθεί αλλά διατηρεί κατά νου και θα απαντήσει σε αυτές κατά το στάδιο της έκδοσης της ετυμηγορίας του, στον βαθμό που κρίνει ότι χρειάζεται. Επιπλέον δε, με άδεια του Δικαστηρίου οι Καθ’ ων η Αίτηση καταχώρισαν συμπληρωματική ένορκη δήλωση στην οποία επισύναψαν συμφωνία η οποία είχε ετοιμασθεί και υπογραφεί μεταξύ των Αιτητών και των Καθ’ ων η Αίτηση, σχετιζόμενη με το αντικείμενο της αγωγής 3684/2011. Το περιεχόμενο της εν λόγω συμφωνίας, αυτούσιο, έχει ως ακολούθως:
«Υπόθεση MIF 8903 - Ενκαρνίτα Ιωάννου, Αρ. Αγωγής 3684/2011 Ε.Δ. Λάρνακας, Ενκαρνίτα Ιωάννου ν 1. Ανδρέα Τρικωμίτη 2. Prime lnsurance Co. Ltd ν. 1. Γενικός Εισαγγελέας 2. Α. Tricomitis Ltd 3. Α. Tricomitis Motors Ltd
Το Ταμείο Ασφαλιστών Μηχανοκινήτων Οχημάτων (εν τοις εφεξής «Ταμείο») δηλώνει ότι με απόφαση του Διοικητικού του Συμβουλίου έχει αποφασίσει όπως προχωρήσει με την ικανοποίηση της απόφασης του Ε.Δ. Λάρνακας στην πιο πάνω αναφερόμενη αγωγή, ημερομηνίας 08.03.2021, (εφεξής «Απόφαση») με την πληρωμή προς την Ενάγουσα των πιο κάτω ποσών, ως παρατίθενται στην Απόφαση:
€850.000 πλέον νόμιμο τόκο επί ποσού €300.000 από 1/1/19 μέχρι εξοφλήσεως, πλέον το 1/2 του νόμιμου τόκου επί ποσού €93.150 από 1/1/19 μέχρι εξοφλήσεως, πλέον νόμιμο τόκο επί ποσού €305.600 ο οποίος θα ξεκινά από σήμερα [08.03.2021], πλέον έξοδα ως θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και θα εγκριθούν από το Δικαστήριο.
Το Ταμείο δηλώνει επίσης ότι θα προχωρήσει με την ικανοποίηση της Απόφασης χωρίς αποδοχή οποιασδήποτε ευθύνης να πράξει τούτο και με πλήρη επιφύλαξη των δικαιωμάτων του να κινηθεί νομικά εναντίον της Prime lnsurance Company Ltd (εφεξής «Prime») και/ή οποιουδήποτε άλλου προσώπου στο πλαίσιο της πιο πάνω αναφερόμενης αγωγής, για επανείσπραξη ή/και επιστροφή των εν λόγω ποσών, καθώς και χωρίς να δημιουργείται προηγούμενο για οποιανδήποτε άλλη ή/και παρόμοια μελλοντική απαίτηση. Το Ταμείο θα προχωρήσει μετά την πληρωμή σε διαδικασία ανάκτησης εναντίον του Εναγομένου 1 και/ή των Τριτοδιαδίκων 2 και 3 και οποιοδήποτε ποσό ήθελε ανακτηθεί από τον Εναγόμενο 1 ή/και τους Τριτοδιάδικους 2 ή/και 3 θα μειώνει αναλόγως το ποσό το οποίο το Ταμείο θα δύναται να διεκδικήσει από την Prime δυνάμει οποιασδήποτε δικαστικής ή άλλης διαδικασίας.
Η Prime συγκατατίθεται ανεπιφύλακτα όπως το Ταμείο πληρώσει την Ενάγουσα στο παρόν στάδιο το ποσό της Απόφασης του Δικαστηρίου στην αγωγή υπ'αρ.3684/2Ο11 Ε.Δ. Λάρνακας και δηλώνει ρητά ότι σε περίπτωση που ανατραπεί η Πρωτόδικη Απόφαση κατ' έφεση και κληθεί να αποζημιώσει την Ενάγουσα, θα επιστρέψει στο Ταμείο το ποσό το οποίο κατέβαλε στην Ενάγουσα χωρίς καθυστέρηση και σε κάθε περίπτωση εντός 15 ημέρων από την έκδοση τέτοιας απόφασης από το Ανώτατο Δικαστήριο αφαιρετέου οποιουδήποτε ποσού τυχόν ανακτηθεί από τον Εναγόμενο 1 και/ή τις Τριτοδιαδίκους 2 και 3.
Η Prime δηλώνει περαιτέρω ότι δεν θα εγείρει οποιαδήποτε προδικαστική ένσταση και/ή υπεράσπιση σε σχέση με τον χρόνο πληρωμής της Ενάγουσας από το Ταμείο.
ΤΑ ΔΥΟ ΜΕΡΗ ΑΝΑΓΝΩΡΙΖΟΥΝ ΕΠΙΣΗΣ ΤΑ ΑΚΟΛΟΥΘΑ:
• Οποιαδήποτε πληρωμή από το Ταμείο προς την Ενάγουσα σε σχέση με την Απόφαση, γίνεται άνευ βλάβης και χωρίς επηρεασμό των δικαιωμάτων του Ταμείου έναντι της Prime και/ή εναντίον οποιουδήποτε άλλου προσώπου, και/ή χωρίς το Ταμείο να απεμπολεί με οποιοδήποτε τρόπο το δικαίωμα του να διεκδικήσει το ποσό το οποίο θα πληρώσει προς την Ενάγουσα από την Prime και/ή από οποιοδήποτε άλλο πρόσωπο, και/ή δεν εξισώνεται με ή/και δεν αποτελεί ένδειξη παραίτησης των δικαιωμάτων του Ταμείου έναντι οποιουδήποτε τα οποία τυχόν πηγάζουν είτε από την Βασική Συμφωνία του Ταμείου και της Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω του Υπουργού Οικονομικών (η «Βασική Συμφωνία») είτε την Εσωτερική Συμφωνία μεταξύ του Ταμείου (η «Εσωτερική Συμφωνία») και κάθε μίας από τις ασφαλιστικές εταιρείες και τους ασφαλιστές Λλόϋδς και επιπρόσθετα μεταξύ καθενός και όλων των 
ασφαλιστών μεταξύ τους.
• Το παρόν έγγραφο υπογράφεται από την Prime χωρίς οποιοδήποτε επηρεασμό των θέσεων της αναφορικά με το κατά πόσο εφαρμόζεται η Βασική Συμφωνία ή/και η Εσωτερική Συμφωνία ή/και οποιεσδήποτε πρόνοιες τους στην παρούσα περίπτωση καθώς επίσης και χωρίς επηρεασμό των δικαιωμάτων της να εγείρει οποιαδήποτε υπεράσπιση ή/και διαδικαστική ή/και προδικαστική ένσταση σε οποιαδήποτε διαδικασία ήθελε κινηθεί εναντίον της από το Ταμείο.
• Αμφότερα τα μέρη επιφυλάσσουν πλήρως όλα ανεξαιρέτως τα δικαιώματα τους έναντι του ετέρου μέρους τα οποία δεν επηρεάζονται καθ’ οιονδήποτε τρόπο με την παρούσα ρύθμιση.»»
Δια των γραπτών αγορεύσεων τους οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των διαδίκων, στην Αίτηση, ανέπτυξαν με περισσή επιμέλεια και σαφήνεια τις θέσεις τους, προς υποστήριξη των εκατέρωθεν εκδοχών που αντιπροσωπεύουν. Έχουμε διεξέλθει με κάθε δυνατή προσοχή το περιεχόμενο και των δύο γραπτών αγορεύσεων, τις διατηρούμε κατά νου και θα αναφερθούμε σε αυτές στον βαθμό που απαιτεί η αιτιολόγηση και το σκεπτικό της απόφασης μας, εις απάντηση των ουσιωδών θέσεων που προωθήθηκαν, αλλά και που η φύση της Αίτησης υπαγορεύει.
Κρίνουμε χρήσιμο, στη συνέχεια, να παραθέσουμε τις διατάξεις που διέπουν το νομικό πλαίσιο της παρούσας Αίτησης και οι οποίες, κάποιες εξ αυτών, αποτελούν τη νομική της βάση.
Το Άρθρο 28 του Ν. 96(Ι)/2000, ως τροποποιήθηκε με τον Ν. 194(Ι)/2021, προνοεί τα ακόλουθα:
«28.-(1)Το Ταμείον Ασφαλιστών δεσμεύεται έναντι του Υπουργού από συμφωνία που στο εξής θα αναφέρεται ως “η Βασική Συμφωνία”, που υπογράφεται κατά καιρούς μεταξύ του Ταμείου Ασφαλιστών και του Υπουργού και δημοσιεύεται με γνωστοποίηση στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας, σύμφωνα με την οποία το Ταμείον Ασφαλιστών αναλαμβάνει την υποχρέωση να καταβάλλει σε συγκεκριμένες περιπτώσεις και κάτω από ορισμένες προϋποθέσεις, αποζημιώσεις προς ζημιωθέντες.
(2) Για τους σκοπούς του άρθρου αυτού, ζημιωθέντες θεωρούνται και πρόσωπα που έχουν υποστεί σωματική βλάβη ή έχουν αποθάνει ως αποτέλεσμα ευθύνης οδηγών οχημάτων αγνώστων στοιχείων.
(3) Για τους σκοπούς του Νόμου αυτού, η Βασική Συμφωνία δε θα ερμηνεύεται κατά τρόπο που να δημιουργεί, υπέρ του απαιτητή, αγώγιμο δικαίωμα εναντίον του Ταμείου Ασφαλιστών:
Νοείται ότι, παρά τις διατάξεις του παρόντος εδαφίου το Ταμείο Ασφαλιστών, σε περίπτωση που κατά τη διάρκεια οποιασδήποτε δικαστικής διαδικασίας, διαπιστώσει ότι ενδέχεται να επηρεαστούν τα συμφέροντά του, έχει το δικαίωμα να ζητήσει να προστεθεί ως συνεναγόμενος σύμφωνα με τους διαδικαστικούς κανονισμούς»
Το Μέρος 41.1(δ)(ε)(i)(ii) των Περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικών Κανονισμών του 2023 προνοεί τα ακόλουθα:
«41.1. Πεδίο Εφαρμογής και ερμηνεία
…………………………………………………………………………………………..
(δ) «εφεσείων» σημαίνει πρόσωπο το οποίο ασκεί ή επιδιώκει να ασκήσει έφεση·
(ε) «εφεσίβλητος» σημαίνει :
(i) …………….……………………………………………………………………………
(ii) πρόσωπο στο οποίο επιτρέπει το Εφετείο να καταστεί διάδικος στην έφεση·»
Περαιτέρω, σε επίπεδο νομολογίας, στο πλαίσιο εφαρμογής των νέων Περί Πολιτικής Δικονομίας Διαδικαστικών Κανονισμών του 2023, εντοπίζουμε την υπόθεση Αναφορικά με την Εταιρεία East Point Metals Ltd, Πολιτική Αίτηση 9/2024, ημερομηνίας 28.11.2024, στην οποία αναλύεται η πρόνοια του Μέρους 41.1(2)(δ) η οποία έλκει την καταγωγή της από το Μέρος 52.1.3 των Αγγλικών Κανονισμών Πολιτικής Δικονομίας (CPR). Στην εν λόγω υπόθεση καταγράφονται οι αρχές οι οποίες προκύπτουν από τη νομολογία και έχουν ως ακολούθως:
«1. Τα πρόσωπα που δικαιούνται να εφεσιβάλουν μια απόφαση, είναι κατεξοχήν, οι αποτυχόντες διάδικοι στην πρωτόδικη διαδικασία.
2. Πρόσωπα που δεν είναι διάδικοι δύνανται, με άδεια η οποία παραχωρείται από το Εφετείο κατόπιν μονομερούς αιτήσεως, να εφεσιβάλουν μια απόφαση ή διάταγμα που επηρεάζει τα συμφέροντα τους.
3. Η άδεια του Εφετείου δίδεται στις περιπτώσεις που ο μη διάδικος, αποδεικνύει εκ πρώτης όψεως ότι είναι πρόσωπο ενδιαφερόμενο, παραπονούμενο (aggrieved) ή δυσμενώς επηρεασθέν από την απόφαση ή το διάταγμα.
4. Παρότι δεν υπάρχει ειδική ρύθμιση στους διαδικαστικούς Κανονισμούς, είναι σαφής νομολογιακή αρχή ότι το δικαίωμα να ακουστεί πρόσωπο του οποίου τα συμφέροντα εκ πρώτης όψεως επηρεάζονται δυσμενώς από την έκβαση της δίκης, συνιστά ζήτημα φυσικής δικαιοσύνης και μπορεί επίσης να διαταχθεί στο πλαίσιο εξυπηρέτησης του πρωταρχικού σκοπού (overriding objective) των Κανονισμών Πολιτικής Δικονομίας του 2023.
5. Το Εφετείο στο στάδιο εξέτασης της αίτησης για άδεια καταχώρησης έφεσης, δεν υπεισέρχεται στην διερεύνηση των ισχυρισμών του αιτητή επί της ουσίας της έφεσης. Εντούτοις, η εξέταση του κατ' ισχυρισμό προσβαλλόμενου δικαιώματος και της επιδιωκόμενης δια της έφεσης προστασίας του, γίνεται όχι γενικά αλλά μέσα στις παραμέτρους της πρωτόδικης απόφασης και αυτές που έθεσαν τα δικόγραφα που δρομολόγησαν την πρωτόδικη διαδικασία.»
Το Εφετείο στην προειρημένη απόφαση του άντλησε καθοδήγηση από την αγγλική υπόθεση George Wimpey UK Ltd v. Tewkesbury Borough Council [2008] EWCA Civ 12 (2008) 1 WLR 1649. Ό,τι ενδιαφέρει στα γεγονότα της ενώπιον μας Αίτησης, είναι πως το αγγλικό Δικαστήριο παραχώρησε άδεια για καταχώριση έφεσης σε (νομικό) πρόσωπο το οποίο είχε λάβει γνώση της πρωτόδικης διαδικασίας και επέλεξε να μην παρέμβει σε αυτή πλην όμως, ως διαφαίνεται, κυριάρχησε, στην κρίση του αγγλικού Δικαστηρίου, το γεγονός ότι υπήρχαν υπόνοιες για ενδεχόμενο επηρεασμό των συμφερόντων του από το αποτέλεσμα της πρωτόδικης απόφασης (δέστε περαιτέρω και την ενασχόληση με το υπό συζήτηση θέμα στο WHITE BOOK 2018, CIVIL PROCEDURE, Volume I, σελίδες 1085, 1086).
Χωρίς να υπεισερχόμαστε στη διερεύνηση των ισχυρισμών των Αιτητών επί της ουσίας της έφεσης, καθίσταται αντιληπτό, με βάση τα όσα τέθηκαν ενώπιον μας, πως τυχόν ανατροπή της πρωτόδικης απόφασης θα επηρεάσει άμεσα τα συμφέροντα των Αιτητών οι οποίοι πλήρωσαν το ποσό της απόφασης, επιφυλάσσοντας τα δικαιώματα τους. Το γεγονός ότι οι Αιτητές επέλεξαν να μην παρέμβουν στην πρωτόδικη διαδικασία δεν αποτελεί από μόνο του επαρκές εμπόδιο για παρέμβαση στην έφεση. Είναι όμως αυτονόητο ότι με την έφεση τους δεν θα νομιμοποιούνται να εγείρουν ζητήματα που δεν ηγέρθηκαν πρωτοδίκως από τους διάδικους της πρωτόδικης διαδικασίας. Όσον αφορά στον ισχυρισμό, των Καθ’ ων η Αίτηση, περί καθυστέρησης στην καταχώριση της Αίτησης, αν και το γεγονός συνυπάρχει, δεν θεωρούμε ότι είναι καταλυτικής σημασίας, ενόψει του ότι η Αίτηση καταχωρίστηκε πριν την έναρξη της ακρόασης. Τέλος, δεν θεωρούμε ότι με τη συμφωνία που επισύναψαν οι Καθ’ ων η Αίτηση, επί της συμπληρωματικής ένορκης δήλωσης τους, η οποία υπογράφηκε μεταξύ τους και των Αιτητών, είναι δυνατό να λειτουργήσει ως εμπόδιο στην έγκριση της Αίτησης, αφού, εν πάση περιπτώσει, οι Αιτητές με σαφήνεια επιφύλαξαν κάθε νόμιμο δικαίωμα τους και έναντι των Καθ’ ων η Αίτηση αλλά και έναντι παντός τρίτου.
Συνακόλουθα των πιο πάνω κρίνουμε ότι ουδείς λόγος ένστασης είναι ορθό να επιτύχει και οι προωθημένες μέσα από αυτούς θέσεις δεν γίνονται αποδεκτές, ως εκ τούτου, η ένσταση απορρίπτεται. Ταυτόχρονα, κρίνουμε ότι είναι ορθό και δίκαιο να εγκρίνουμε την Αίτηση ως οι παράγραφοι (Α), (Β), (Γ), με τον περιορισμό ως προς το (Β), ότι οποιαδήποτε ζητήματα δεν ηγέρθηκαν πρωτοδίκως από τους διάδικους της πρωτόδικης διαδικασίας δεν θα εγερθούν με την έφεση των Αιτητών. Εκδίδεται, ως εκ τούτου, διάταγμα με το οποίο η Αίτηση εγκρίνεται ως ανωτέρω.
Ακολουθώντας τον κανόνα ότι ο επιτυχών διάδικος δικαιούται τα έξοδα της διαδικασίας, επιδικάζονται έξοδα Αίτησης ύψους €3.100,00 πλέον Φ.Π.Α., αν υπάρχει, προς όφελος των Αιτητών και εναντίον των Καθ’ ων η Αίτηση.
Δ. ΚΙΤΣΙΟΣ, Δ.
Μ.Γ. ΠΙΚΗΣ, Δ.
Μ. ΔΡΟΥΣΙΩΤΗΣ, Δ.
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο