ΕΦΕΤΕΙΟ ΚΥΠΡΟΥ
ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ
(Ποινική Έφεση Αρ.: 95/23)
14 Οκτωβρίου, 2026
[ΣΤΑΥΡΟΥ, ΠΡΟΕΔΡΟΣ]
[ΚΟΝΗΣ, ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ, Δ/ΣΤΕΣ]
ΓΕΝΙΚΟΣ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ
Εφεσείων
ν.
MANINDER SINGH
Εφεσίβλητου
-------------------------------------------
Πέτρος Βαρνάβα για Γενικόν Εισαγγελέα, για τον Εφεσείοντα
Ορδοδοξία Γρηγορίου, για τον Εφεσίβλητο
-------------------------------------------
ΣΤΑΥΡΟΥ, Π.: Η απόφαση είναι ομόφωνη και θα δοθεί από την Παπαδοπούλου, Δ.
-------------------------------------------
Α Π Ο Φ Α Σ Η
ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ, Δ.: Ο Εφεσίβλητος καταδικάστηκε, μετά από παραδοχή, σε μία κατηγορία κατοχής ελεγχόμενου φαρμάκου Τάξεως Α και ειδικότερα 0.08 γραμμαρίων μεθαμφεταμίνης κατά παράβαση των Άρθρων 6 και του Πρώτου Πίνακα Μέρους Ι του περί Ναρκωτικών Φαρμάκων και Ψυχοτρόπων Ουσιών Νόμου 29/77 (Κατηγορία 1) και σε 13 κατηγορίες προμήθειας άγνωστων ποσοτήτων μεθαμφεταμίνης σε τέσσερα ανήλικα πρόσωπα κατά παράβαση του Άρθρου 5(1)(β) και του Τρίτου Πίνακα του ιδίου Νόμου (Κατηγορίες 8 - 10, 12 - 15, 17 - 19 και 21 - 23).
Σύμφωνα με τα πρωτοδίκως εκτεθέντα γεγονότα, τα ανήλικα πρόσωπα, ήτοι η Ν.Ε.Α.Λ. γεννήθηκε στις 7.4.2007, η Χ.Α. στις 17.10.2008, η D.B.K. στις 23.5.2006 και ο Μ.Υ.Η.Τ. στις 5.5.2005.
Στις 3.4.2022 ζητήθηκε η βοήθεια της Αστυνομίας ώστε η Ν.Ε.Α.Λ. να ενταχθεί σε πρόγραμμα απεξάρτησης αφού ανέφερε ότι τους τελευταίους μήνες έκανε χρήση μεθαμφεταμίνης. Την επόμενη μέρα, ήτοι στις 4.4.2022, η αδελφή της Ν.Ε.Α.Λ., επίσης ανήλικη Χ.Α., εισήχθη στον Παιδιατρικό Θάλαμο του Γενικού Νοσοκομείου Λεμεσού με έντονους χτύπους καρδίας. Από αναλύσεις που της έγιναν διαπιστώθηκε ότι η Χ.Α. ήταν θετική σε μεθαμφεταμίνη και κρατήθηκε για νοσηλεία.
Από κατάθεση που έδωσε η Ν.Ε.Α.Λ. προέκυψε ότι γνώρισε τον Εφεσίβλητο μέσω της φίλης της D.B.K., ότι είχε μεταβεί στο χώρο διαμονής του περί τις 20 με 30 φορές όπου αυτός την προμήθευε με μεθαμφεταμίνη και έκανε χρήση. Ο Εφεσίβλητος έδινε την ουσία δωρεάν στην Ν.Ε.Α.Λ. λέγοντας της ότι ήθελε να την κάνει συνεργάτη του και ότι μαζί θα έβγαζαν πολλά λεφτά.
Μετά από πληροφορία του αδελφού των Ν.Ε.Α.Λ. και Χ.Α. ότι είχε δει μηνύματα στο κινητό της τελευταίας πως ο Εφεσίβλητος θα έρθει στο σπίτι τους για να της δώσει ναρκωτικά, η Αστυνομία έθεσε την οικία των ανηλίκων υπό παρακολούθηση. Ο Εφεσίβλητος αφίχθη όντως στις 7.4.2022 περί τις 22:25 με μοτοσικλέτα αλλά τράπηκε σε φυγή μόλις ο Α/Αστ. 4079 του υπέδειξε την αστυνομική του ταυτότητα. Καταδιώχθηκε, ανακόπηκε και σε σωματική έρευνα που του έγινε εντοπίστηκε στην κατοχή του η ουσία της πρώτης Κατηγορίας. Αφού συνελήφθη ανέφερε ψευδώς ότι ονομάζεται Sumit Sharma, όνομα με το οποίο συνελήφθη στις 8.4.2022. Στις 9.4.2022 παρουσιάστηκε στα γραφεία της ΥΚΑΝ ο πραγματικός Sumit Sharma και κατήγγειλε ότι ο Εφεσίβλητος πρώην συγκάτοικος του χρησιμοποίησε παράνομα τα στοιχεία του. Κατόπιν τούτου ο Εφεσίβλητος ομολόγησε το πραγματικό του όνομα. Σε ανακριτική κατάθεση που έδωσε δέχτηκε ότι είχε προμηθεύσει κάποιες φορές τις X.A., N.E.A.L. και D.B.K. με μεθαμφεταμίνη.
Η Χ.Α. έδωσε οπτικογραφημένη κατάθεση από την οποία προέκυψε ότι περί τον Ιανουάριο 2022 η D.B.K. της γνώρισε τον Εφεσίβλητο ως άτομο που προμηθεύει παιδιά κάτω των 18 χρονών με μεθαμφεταμίνη και έκτοτε η Χ.Α. μετέβαινε στο σπίτι του Εφεσίβλητου όπου αυτός πράγματι την προμήθευε με την εν λόγω ουσία. Η Χ.Α. ανέφερε στην κατάθεση της ότι αρχικά έκανε χρήση μεθαμφεταμίνης περί τις τρεις φορές τη βδομάδα. Παρά το ότι μετά από ένα μήνα περίπου η Χ.Α. διέκοψε επαφή με τον Εφεσίβλητο ένεκα του ότι αισθανόταν εθισμένη, μετά από λίγο χρόνο τον ξαναπροσέγγισε και αυτός συνέχισε να την προμηθεύει με μεθαμφεταμίνη, χρήση της οποίας ενίοτε η Χ.Α. έκανε στην οικία του Εφεσίβλητου. Η Χ.Α. πλέον έκανε χρήση τρεις φορές την ημέρα, ο δε Εφεσίβλητος συνήθως της έδινε την ουσία δωρεάν όταν αυτή του έδινε πληροφορίες για την D.B.K.. Σε χρονικό διάστημα στο οποίο η Χ.Α. είχε πλέον εθιστεί στη μεθαμφεταμίνη, ο Εφεσίβλητος της είπε ότι εάν του βρει και άλλους πελάτες θα της έδινε όση μεθαμφεταμίνη ήθελε, πρόταση την οποία η Χ.Α. προτίθετο να αποδεχθεί. Η Χ.Α. τελικώς εισήχθη για νοσηλεία αρχικά στο νοσοκομείο, μετά στο Ψυχιατρικό Κέντρο Ασφαλούς Νοσηλείας για εφήβους του Μακάριου Νοσοκομείου και ακολούθως εισήχθη στην Αγία Σκέπη για απεξάρτηση.
Η D.B.K. ανέφερε στην κατάθεση της ότι γνωρίστηκε με τον Εφεσίβλητο τον Ιανουάριο 2022 και αγόρασε από αυτόν πολλές φορές μεθαμφεταμίνη σε πιο χαμηλές τιμές από την τιμή αγοράς. Μαζί με τις Ν.Ε.Α.Λ. και Χ.Α. μετέβησαν πολλές φορές στην οικία του όπου έκαναν όλοι χρήση μεθαμφεταμίνης και πολλές φορές ο Εφεσίβλητος τους την έδινε χωρίς να τον πληρώσουν.
Ο Μ.Υ.Η.Τ. στη δική του κατάθεση ανέφερε ότι γνώρισε τον Εφεσίβλητο μέσω της D.B.K. περί τον Ιανουάριο 2022, την οικία του οποίου επισκέφτηκε περί τις 15 φορές και προμηθεύτηκε μεθαμφεταμίνη κάνοντας και χρήση. Στην παρουσία του Μ.Υ.Η.Τ. ο Εφεσίβλητος πρότεινε στην D.B.K. να συνεργαστούν και να της δώσει μεθαμφεταμίνη να πωλεί.
Το Κακουργοδικείο επεσήμανε τη σοβαρότητα των αδικημάτων και την ανάγκη για επιβολή αποτρεπτικών ποινών ενόψει και της αυξητικής τάσης διάπραξης τους. Κατέγραψε ότι ο Εφεσίβλητος ήταν 27 χρονών κατά τη διάπραξη των αδικημάτων, όπως και το ότι τα πρόσωπα που προμήθευε ήταν από 12 έως 15 χρονών (θεωρούμε ότι οι ηλικίες που καταγράφηκαν οφείλονται σε εσφαλμένο υπολογισμό αφού, σύμφωνα με τις ημερομηνίες γέννησης τους, κατά τον Απρίλιο 2022 οι ανήλικοι ήσαν από 14 έως 17 χρονών), πράγμα που επιτείνει τη σοβαρότητα διάπραξης των αδικημάτων. Επεσήμανε περαιτέρω τον τρόπο δράσης του Εφεσίβλητου. Ως μετριαστικούς παράγοντες έλαβε υπόψη ότι ο Εφεσίβλητος ήταν ο ίδιος χρήστης μεθαμφεταμίνης, το λευκό του ποινικό μητρώο και την παραδοχή του έστω μετά από μερική ακρόαση. Επιβλήθηκαν στον Εφεσίβλητο συντρέχουσες ποινές με μεγαλύτερη αυτή της 8ετούς φυλάκισης.
Οι επιβληθείσες ποινές προσβάλλονται ως έκδηλα ανεπαρκείς από τον Γενικό Εισαγγελέα, δεδομένης της σοβαρότητας των αδικημάτων, την έξαρση που παρατηρείται στη διάπραξη τους, τα ιδιαίτερα γεγονότα της υπόθεσης σε συνάρτηση με την ανάγκη για προστασία ανήλικων προσώπων από τη χρήση ελεγχόμενων φαρμάκων Τάξεως Α. Εισηγείται δε επιπλέον ο Γενικός Εισαγγελέας ότι δόθηκε υπέρμετρη βαρύτητα στους μετριαστικούς παράγοντες και τις προσωπικές συνθήκες του Εφεσίβλητου.
Οι αρχές οι οποίες διέπουν την εξουσία του Εφετείου να επέμβει σε επιβληθείσα ποινή είναι καλά γνωστές και δεν χρήζουν εκτενούς επανάληψης. Έχουμε φυσικά υπόψη την πάγια αρχή ότι το Εφετείο δεν κρίνει πρωτογενώς το ύψος της ποινής αλλά απλώς εξετάζει κατά πόσο αυτή εντάσσεται στο πλαίσιο που καθορίζεται από τη Νομολογία και που αρμόζει στα ιδιαίτερα περιστατικά της υπόθεσης (Z. A. H. ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. 137/22 κ.ά., ημερ. 8.11.2024). Όπως λέχθηκε στην υπόθεση S.J.L. v. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. 129/2021 κ.ά., ημερ. 27.10.2022:
«Η έφεση δεν αποσκοπεί στον επανακαθορισμό της ποινής, αλλά στον έλεγχο της ορθότητάς της. Η επάρκεια δε της τιμωρίας καταδικασθέντος κρίνεται υπό το φως του συνόλου των γεγονότων που άπτονται της ποινής. Το Εφετείο έχει εξουσία επέμβασης μόνο όπου η επιβληθείσα ποινή, αντικειμενικά κρινόμενη, είναι είτε έκδηλα ανεπαρκής, είτε έκδηλα υπερβολική. Στις περιπτώσεις αυτές εναπόκειται στο Εφετείο ο καθορισμός της αρμόζουσας ποινής. Επέμβαση του Εφετείου χωρεί επίσης όπου διαπιστώνεται σφάλμα αρχής (Γεωργίου ν. Αστυνομίας (1991) 2 Α.Α.Δ. 525, Γενικός Εισαγγελέας ν. Αβρααμίδου (1993) 2 Α.Α.Δ. 355, Γενικός Εισαγγελέας ν. Λάμπρου (2009) 2 Α.Α.Δ. 686, Χρίστου Μιχαήλ ν. Αστυνομίας, Ποινική Έφεση Αρ. 130/2013, ημερ. 16/5/2014 και Αναστάσιος Φραγκίσκου ν. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση Αρ. 222/2014, ημερ. 25/11/2015).
Η επιτυχία ισχυρισμού περί έκδηλα ανεπαρκούς ή υπερβολικής ποινής, προϋποθέτει τεκμηρίωση πασιφανούς αναντιστοιχίας μεταξύ σοβαρότητας του εγκλήματος και επιβληθείσας ποινής ή/και ουσιώδη απόκλιση της ποινής από το πλαίσιο που οριοθετεί η νομολογία σε παρόμοιες περιπτώσεις (Γεωργίου ν. Αστυνομίας (1991) 2 Α.Α.Δ. 525)».
Το κριτήριο είναι καθαρά αντικειμενικό. Δεν εξαρτάται από την υποκειμενική κρίση του μελών του Εφετείου (βλ. Philippou v. The Republic (1983) 2 C.L.R. 245, Sentencing in Cyprus, 2η έκδοση του Γ.Μ. Πική, σελ. 98-102).
Μελέτη του περιγράμματος του ευπαιδεύτου συνηγόρου για τον Εφεσείοντα καταδεικνύει ότι προσδίδει ιδιαίτερη βαρύτητα στην εισήγηση πως, από τα γεγονότα που είχαν εκτεθεί προκύπτει ότι ο Εφεσίβλητος προμήθευσε περί τις 20-30 φορές την Ν.Ε.Α.Λ., τρεις φορές τη βδομάδα αρχικά την Χ.Α. και μετέπειτα σε καθημερινή βάση, έξι με επτά φορές την D.B.K. και περίπου 15 φορές τον Μ.Υ.Η.Τ. Η εισήγηση προβληματίζει εν όψει των όσων καταγράφονται πιο κάτω.
Όπως αναφέρθηκε στην Φραγκούδης ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. 239/23, ημερ. 11.7.2024:
«Στο σημείο αυτό δραττόμαστε της ευκαιρίας να επισημάνουμε μια εσφαλμένη πρακτική που διαπιστώνεται όλο και συχνότερα στον τρόπο δήλωσης των γεγονότων για σκοπούς ποινής ενώπιον πρωτόδικων Δικαστηρίων. Αναγκαίο είναι να δηλώνονται ενώπιον του Δικαστηρίου μόνο γεγονότα και όχι το τι ανέφερε κάποιος μάρτυρας σε κατάθεση που έδωσε. Τέτοια αναφορά μπορεί να θεωρηθεί «γεγονός» μόνο ως προς το ότι ο μάρτυρας όντως το ανέφερε και ως τίποτε περισσότερο. Όπως λέχθηκε στην Κρυβούς ν. Αστυνομίας, Ποιν. Έφ. 71/23, ημερ. 21.7.2023, η καθιερωθείσα ορθή δικονομική πρακτική για τα όσα ακολουθούν την παραδοχή ενός κατηγορούμενου:
«.δεν είναι άλλη από αυτήν η οποία καταγράφεται στο σύγγραμμα «Ποινική Δικονομία Στην Κύπρο», 2013, του Γ.Μ. Πική, η οποία έχει ως εξής (σ. 147):
«Μετά την καταγραφή παραδοχής της κατηγορίας τα γεγονότα εξηγούνται από τον Κατήγορο με μεγαλύτερη λεπτομέρεια από ό,τι διαγράφονται στις λεπτομέρειες της κατηγορίας και ο κατηγορούμενος ακούεται προς μετριασμό της ποινής».
Μετά την παραδοχή λοιπόν, προτού προχωρήσει το Δικαστήριο στην επιβολή ποινής, απαιτείται παράθεση (έκθεση) των γεγονότων και όπως περαιτέρω εξηγείται στο σύγγραμμα «Το Δίκαιο της Απόδειξης», 2014, Τ. Ηλιάδης & Ν.Γ. Σάντης (σ. 1016):
«Κατά την παράθεση των γεγονότων, η Κατηγορούσα Αρχή πληροφορεί με διαύγεια, ακρίβεια και επαρκή λεπτομέρεια το Δικαστήριο, τον κατηγορούμενο αλλά και το κοινό, για τη βάση της υπόθεσής της».
Τη δικαιολογητική βάση για την ως άνω πρακτική εξηγούν εύστοχα οι Α. Καπαρδής και Η. Στεφάνου στο σύγγραμμα «Επιμέτρηση και Επιβολή Ποινών στο Κυπριακό Νομικό Σύστημα», 2020 (σ. 326), τονίζοντας αφενός ότι όταν ένας κατηγορούμενος παραδέχεται τις κατηγορίες δεν πράττει τίποτε περισσότερο από το να αποδέχεται τις λεπτομέρειες ως αυτές καταγράφονται στο κατηγορητήριο και αφετέρου ότι με την παραδοχή δεν αποδέχεται καμμιά περίσταση τέλεσης η οποία δεν συνιστά συστατικό στοιχείο της κατηγορίας και καμμιά μαρτυρία η οποία περιλαμβάνεται στο μαρτυρικό υλικό της υπόθεσης. Εξ ου και απαιτείται παράθεση γεγονότων τα οποία περιβάλλουν τη διάπραξη ενός αδικήματος και όπως καταλήγουν οι Καπαρδής και Στεφάνου (σ. 326):
«Η βάση των γεγονότων λοιπόν, πέραν των λεπτομερειών της κατηγορίας, επί των οποίων το δικαστήριο επιμετρά την ποινή καθορίζεται μόνο μετά την παράθεση των γεγονότων από την Κατηγορούσα Αρχή και την αποδοχή των γεγονότων αυτών από την Υπεράσπιση».
........
Όπως έχει τονιστεί στην υπόθεση Μιχαήλ ν. Αστυνομίας (2009) 2 Α.Α.Δ. 243 το καθήκον για πληροφόρηση του Δικαστηρίου περί των πραγματικών γεγονότων τα οποία δυνατόν να επηρεάσουν τον καθορισμό της ποινής «το έχει τόσο η πλευρά του κατηγορουμένου, όσο και της Κατηγορούσας Αρχής». Ως προς το καθήκον και των δύο πλευρών να ενημερώσουν το Δικαστήριο είτε για διαπραχθέν είτε για επικείμενο σφάλμα αρχής σχετική είναι η υπόθεση Hartrey (1993) 14 Cr. App. R. (S) 507, CA»».
Δυστυχώς, με τον τρόπο που εκτέθηκαν τα γεγονότα πρωτοδίκως, ουσιαστικά δηλώνετο το τι είχε αναφέρει έκαστος ανήλικος στην κατάθεση του. Αυτό δεν αρκούσε για να διαφοροποιήσει επιβαρυντικά το γεγονός ότι ενώπιον του Δικαστηρίου υπήρχαν κατηγορίες που αφορούσαν μόνον σε 13 συνολικά περιπτώσεις προμήθειας μεθαμφεταμίνης στους τέσσερεις ανήλικους μέσα σε διάστημα τρεισήμισι μηνών.
Ως εκ τούτου δεν μας βρίσκει σύμφωνους η εισήγηση που προβάλλεται στο διάγραμμα του Εφεσείοντος ότι «εν όψει της …παράθεσης των γεγονότων…οι κατηγορίες που αφορούσαν την προμήθεια της μεθαμφεταμίνης στους ανήλικους…ήταν ενδεικτικές του εύρους της εγκληματικής του συμπεριφοράς (specimen charges)». Όπως αναφέρεται στο απόσπασμα από το σύγγραμμα Archbold: Criminal Pleading, Evidence & Practice 2026 στη σελ. 629 που μας παρέπεμψε και ο ευπαίδευτος συνήγορος για τον Εφεσείοντα:
«Where a case has been contested, the defendant cannot be sentenced for conduct which has not formed, expressly or by necessary implication, the subject of charges laid and proved against him (Canavan above); where the defendant intends to plead guilty to a whole catalogue of offences and they can be sufficiently specified, they should be so specified in the indictment or the defendant should ask for them to be taken into consideration; where this is impracticable because the other offences are extremely numerous or cannot be precisely specified, there should be a clear agreement between the parties and this should be stated in open court and preferably recorded in written form; if this practice has not been followed with the proper precision, but the case has been so plainly approached by defence counsel on the basis of accepting the defendant’s guilt as a whole, it would be wrong to limit the sentence only to that appropriate in respect of the counts on the indictment…».
Δεν είναι όμως αυτή η περίπτωση εδώ. Με το Κατηγορητήριο ο Εφεσίβλητος αντιμετώπιζε αρχικά πέντε κατηγορίες για προμήθεια στη Ν.Ε.Α.Λ. (Κατηγορίες 2 και 8 έως 11), επτά κατηγορίες για προμήθεια στην Χ.Α. (Κατηγορίες 3, 6 και 12 έως 16), πέντε κατηγορίες για προμήθεια στην D.B.K. (Κατηγορίες 4 και 17 έως 20) και πέντε κατηγορίες για προμήθεια στον Μ.Υ.Η.Τ. (Κατηγορίες 5 και 21 έως 24). Η Κατηγορούσα Αρχή επέλεξε να αναστείλει αριθμό κατηγοριών, με αποτέλεσμα ο Εφεσίβλητος να παραδεχτεί και να κριθεί ένοχος για τρεις περιπτώσεις προμήθειας μεθαμφεταμίνης στη Ν.Ε.Α.Λ., τέσσερεις περιπτώσεις στη Χ.Α. και από τρεις περιπτώσεις για έκαστο των D.B.K. και Μ.Υ.Η.Τ.. Εκείνο το οποίο ουσιαστικά ζητείται τώρα είναι να ληφθούν υπόψη ως επιβαρυντικά τα γεγονότα των κατηγοριών που αναστάληκαν, πράγμα ανακόλουθο αλλά και άδικο σε σχέση πάντα με τη διαδικασία που ακολουθήθηκε.
Νοείται, φυσικά, ότι τα πιο πάνω δεν αναιρούν τη σοβαρότητα της επαναλαμβανόμενης συμπεριφοράς του Εφεσείοντος, όπως αυτή προκύπτει από τις κατηγορίες στις οποίες κρίθηκε ένοχος. Επρόκειτο για τρόπο διάπραξης που καταδείκνυε προσχεδιασμό, εφόσον η αποτρόπαια πράξη της προμήθειας ναρκωτικών Τάξεως Α σε ανήλικα παιδιά, συνοδεύετο και από προσπάθεια στρατολόγησης τους ως συνεργάτες με σκοπό την επέκταση των πωλήσεων και σε άλλα παιδιά. Εφαρμόζονται, κατ’ αναλογία, τα όσα αναφέρθηκαν στην Γενικός Εισαγγελέας ν. Ηρακλέους, Ποιν. Έφ. 264/2024, ημερ. 20.5.2025:
«Δεν επρόκειτο, όμως, για ένα μεμονωμένο περιστατικό αλλά για μια επαναλαμβανόμενη παραβατική συμπεριφορά. Το Κατηγορητήριο αφορά σε 19 διαφορετικά περιστατικά που έλαβαν χώρα εντός 16 μηνών, στις δε περιπτώσεις των Κατηγοριών 11, 12 και 13 όπως και 24 έως 27, σε δύο διαφορετικά αρτοποιεία την ίδια μέρα. Θα συμφωνήσουμε επίσης ότι ο τρόπος διάπραξης όλων των αδικημάτων καταδεικνύει προμελέτη υπό την έννοια προσχεδιασμού και προετοιμασίας, αφού σε όλες τις περιπτώσεις ο Εφεσίβλητος έφερε μάσκα τύπου Anonymous και κουκούλα, ενώ δρούσε σε αρτοποιεία κατά τις βραδινές ώρες επιδιώκοντας και ευελπιστώντας στην ελάχιστη δυνατή κίνηση από πλευράς πελατών στα στοχοποιηθέντα αρτοποιεία.
Στην υπόθεση Gheorghe κ.ά. v. Δημοκρατίας (2013) 2 Α.Α.Δ. 824 που αφορούσε σε αριθμό κατηγοριών για διαρρήξεις, επικυρώθηκαν ποινές φυλακίσεως με ψηλότερη αυτή των τεσσερισήμισι ετών αφού επισημάνθηκε ότι:
«Η δράση τους κάλυψε ένα χρονικό διάστημα περίπου 12 μηνών, κατά το οποίο δρούσαν είτε από κοινού, είτε μόνοι τους, διαρρηγνύοντας αδιάκριτα καταστήματα, κατοικίες και δωμάτια ξενοδοχείων. Πρόκειτο, ως διαπίστωσε το Κακουργιοδικείο, για μια οργανωμένη, συστηματική και ανεξέλεγκτη εγκληματική δράση η οποία αναχαιτίστηκε μόνο λόγω της σύλληψης τους από την αστυνομία, δράση που έπληξε το αίσθημα ασφάλειας ανυποψίαστων πολιτών»».
Μετά την πιο πάνω αποσαφήνιση προχωρούμε στην εξέταση του κατά πόσον οι επιβληθείσες ποινές είναι έκδηλα ανεπαρκείς με βάση τους λοιπούς παράγοντες που εγείρει η πλευρά του Εφεσείοντος.
Η προβλεπόμενη ποινή για προμήθεια ναρκωτικού Τάξεως Α σύμφωνα με τον Τρίτο Πίνακα του περί Ναρκωτικών Φαρμάκων και Ψυχοτρόπων Ουσιών Νόμου, Ν.29/77 είναι αυτή της φυλάκισης δια βίου. Από μόνο του αυτό, όπως επεσήμανε και το Κακουργοδικείο, «δίδει το στίγμα του μεγέθους της απαρέσκειας ή και αποστροφής της κοινωνίας» για τέτοιες πράξεις. Επιπλέον, όμως, σύμφωνα με το Άρθρο 30(4)(vi) του Ν.29/77, το αδίκημα καθίσταται ιδιαίτερα σοβαρό όπου υπάρχει θυματοποίηση ή εκμετάλλευση ανηλίκων.
Το Κακουργοδικείο τόνισε την ανάγκη για επιβολή αποτρεπτικών ποινών. Παραθέτουμε απόσπασμα από την Bora ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. 79/2017, ημερ. 13.3.2018 στο οποίο παρέπεμψε και το Κακουργοδικείο:
«…Μπορεί να αποτυπωθεί, ως απαύγασμα της εν λόγω νομολογίας, η ανάγκη για επιβολή αυστηρών ποινών, αποτρεπτικού χαρακτήρα, ακριβώς λόγω των ολέθριων αποτελεσμάτων που ενέχει η εγκληματική αυτή συμπεριφορά. Η αυστηρή μεταχείριση των παραβατών προβάλλει ως επιτακτική, δεδομένης της συχνότητας των υποθέσεων αυτής της μορφής που τίθενται ενώπιον των Δικαστηρίων και της ραγδαίας επιδείνωσης του φαινομένου της κατοχής και διακίνησης ναρκωτικών ουσιών. Η εξαθλίωση των θυμάτων, αλλά και η απώλεια ζωών, κυρίως νέων ανθρώπων, επιβάλλει τη δραστική παρέμβαση και συμμετοχή της δικαιοσύνης στην καθολική προσπάθεια αναχαίτισης της σύγχρονης μάστιγας των ναρκωτικών».
Θεωρούμε τη συγκεκριμένη περίπτωση ιδιαιτέρως σοβαρή. Τα θύματα ήταν παιδιά. Οι συνέπειες των πράξεων του Εφεσίβλητου τραγικές, αφού το ένα παιδί εθίστηκε, η δε αδελφή της κατέληξε στο νοσοκομείο από τη χρήση της μεθαμφεταμίνης που της προμήθευε και στην οποία την ώθησε ο Εφεσίβλητος να εθιστεί δίδοντας της και ποσότητες δωρεάν, όπως και στους άλλους τρεις ανήλικους στην προσπάθεια του να τους μετατρέψει σε «συνεργάτες» του ώστε να προμηθεύουν και άλλους ανήλικους με μεθαμφεταμίνη. Πρόκειται για ουσία που, όπως παρατήρησε και το Κακουργοδικείο με παραπομπή στις Saremi v. Αστυνομίας (2009) 2 Α.Α.Δ. 251, Λακαταμίτης ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. 183/2020, ημερ. 9.6.2021 και R v. Dos Santos a.a. (2010) EWCA Crim 1916, έχει μεγάλη πιθανότητα κακής χρήσης και εξάρτησης, γίνεται γρήγορα εθιστική και μπορεί να οδηγήσει σε κατάθλιψη, παράνοια, βίαιη συμπεριφορά, νεφρική ανεπάρκεια και εσωτερική αιμορραγία.
Ο ίδιος ο Εφεσίβλητος ήταν ηλικίας 27 χρονών και χρήστης μεθαμφεταμίνης. Εντούτοις επανειλημμένα έχει νομολογηθεί ότι σε περιπτώσεις εμπορίας ναρκωτικών οι προσωπικές συνθήκες των παραβατών είναι ήσσονος σημασίας (Γεωργίου ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. 301/2018, ημερ. 8.12.2020). Μελέτη της πρωτόδικης Απόφασης οδηγεί στο ότι με τον ενδεδειγμένο αυτό τρόπο αντιμετώπισε το ζήτημα και το Κακουργοδικείο. Η εισήγηση της ευπαίδευτης συνηγόρου ότι διέπραξε τα αδικήματα από «επιπολαιότητα και απερισκεψία» ορθώς δεν έγινε δεκτή, δεδομένου του τρόπου δράσης του Εφεσίβλητου.
Επαναλαμβάνουμε και εμείς τα λεχθέντα στην Chokami v. Δημοκρατίας (1998) 2 Α.Α.Δ. 189, ότι:
«…δεν είναι δυνατό, υπό οποιεσδήποτε συνθήκες, να γίνει δεκτό ότι ένας μπορεί να κτίζει τη δική του ευημερία, ερειπώνοντας τη ζωή άλλων ανθρώπων».
Στην υπόθεση Andrei Marius v. Δημοκρατίας (2015) 2 Α.Α.Δ. 397 που αφορούσε κατοχή με σκοπό την προμήθεια περίπου 883γρ. κοκαΐνης επικυρώθηκε η επιβολή ποινών φυλακίσεως μέχρι 11 χρόνων.
Στην Νετάλ Καμπίσιο κ.ά. ν. Αστυνομίας, Ποιν. Έφ. 89/23 κ.ά., ημερ. 13.6.2024 επικυρώθηκε η επιβολή ποινής φυλακίσεως τρεισήμισι χρόνων στον Εφεσείοντα 2 που, μεταξύ άλλων, είχε παραδεχτεί την κατοχή με σκοπό την προμήθεια μεθαμφεταμίνης συνολικού βάρους 94.18γρ.
Στην Μαυρολούκα ν. Δημοκρατίας, Ποιν. Έφ. 74/2021 κ.ά., ημερ. 31.10.2023 επικυρώθηκε, μεταξύ άλλων, ποινή φυλακίσεως τεσσάρων χρόνων για κατοχή με σκοπό την προμήθεια 351γρ. MDMA.
Η υπό κρίση είναι σοβαρότερη των πιο πάνω υποθέσεων, ακριβώς λόγω του ότι τα άτομα τα οποία προμήθευε ο Εφεσίβλητος ήσαν ανήλικα. Αυτού λεχθέντος, θεωρούμε ότι η αυξημένη αυτή σοβαρότητα αντανακλάται επαρκώς στις επιβληθείσες ποινές.
Υπό το φως των ανωτέρω δεν συντρέχει κανένας λόγος επέμβασης στις επιβληθείσες ποινές.
Η Έφεση απορρίπτεται.
ΣΤ. Ν. ΣΤΑΥΡΟΥ, Π.
Α. ΚΟΝΗΣ, Δ.
Μ. ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΥ, Δ.
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο