ΕΦΕΤΕΙΟ ΚΥΠΡΟΥ – ΠΟΙΝΙΚΗ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ
(Ποινική Έφεση Αρ. 271/2026)
17 Νοεμβρίου 2026
[Μ. ΑΜΠΙΖΑΣ, ΣΤ. ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΙΔΟΥ-ΜΕΣΣΙΟΥ, Ι. ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΟΥ, Δ/ΣΤΕΣ]
GREGORY ASHLEY MANNING,
Εφεσείων,
v.
ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ,
Εφεσίβλητης.
_______________________________
Μ. Πογιατζής με Π. Στυλιανού για Μόδεστος Πογιατζής & Συνεργάτες Δ.Ε.Π.Ε., για τον Εφεσείοντα
Π. Βαρνάβας εκ μέρους Ε. Παπαλοΐζου (κα) για Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, για την Εφεσίβλητη
ΑΜΠΙΖΑΣ, Δ.: Η απόφαση του Δικαστηρίου είναι ομόφωνη. Θα δοθεί από την Στυλιανίδου, Δ.
Α Π Ο Φ Α Σ Η
(Αυθημερόν)
ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΟΥ, Δ.: Ο εφεσείων αντιμετωπίζει κατηγορητήριο αποτελούμενο από 18 κατηγορίες στη βάση του οποίου παραπέμφθηκε από το Επαρχιακό Δικαστήριο σε δίκη ενώπιον του Κακουργιοδικείου Αμμοχώστου με παρεπόμενη διαταγή κράτησής του μέχρι τη δίκη του. Ενώπιον του Κακουργιοδικείου έφερε ένσταση στη συνέχιση της κράτησής του, επικαλούμενος διαφοροποιητικά στοιχεία. Το Κακουργιοδικείο διάταξε τη συνέχιση της κράτησής του μέχρι την επόμενη δικάσιμο και η παρούσα στρέφεται εναντίον της εν λόγω απόφασης.
Ειδικότερα, ο εφεσείων αντιμετωπίζει κατηγορίες για αδικήματα σε σχέση με τη πρώην σύζυγό του, ήτοι για βιασμό, για σεξουαλική κακοποίηση διά διείσδυσης, για απόπειρα κακοποίησης ως άνω, παραβίαση προσωπικών δεδομένων, απειλή, επίθεση προκαλούσα σωματική βλάβη, συμπεριφορά με την οποία προκαλείται ψυχική βλάβη, άσκηση ψυχολογικής βίας και κοινή επίθεση, κατά παράβαση του Ποινικού Κώδικα Κεφ.154, του Νόμου περί Πρόληψης και της Καταπολέμησης της Βίας κατά των Γυναικών και της Ενδοοικογενειακής Βίας και περί Συναφών Θεμάτων Ν.115(Ι)/2021, του Περί Προστασίας από Παρενόχληση και Παρενοχλητική Παρακολούθηση Νόμου 114(Ι)/2021 και του περί Προστασίας των Φυσικών Προσώπων έναντι της Επεξεργασίας Προσωπικών Δεδομένων Νόμου του 2018. Με μία κατηγορία του αποδίδεται πρόκληση βαριάς σωματικής βλάβης στην ανήλικη θυγατέρα του, κατά παράβαση του Ποινικού Κώδικα και του περί Βίας στην Οικογένεια Νόμου. Σύμφωνα με τις λεπτομέρειες της κατηγορίας, την κτύπησε με δύναμη στο πίσω μέρος του κεφαλιού της με αποτέλεσμα αυτή να κτυπήσει στο κρεβάτι και να σπάσει τα δόντια της.
Τα αδικήματα τα οποία αντιμετωπίζει φέρεται να έχουν λάβει χώραν μεταξύ Αυγούστου του 2024 και Σεπτεμβρίου του 2025.
Το αίτημα της Κατηγορούσας Αρχής ενώπιον του Επαρχιακού Δικαστηρίου στηρίχθηκε στον κίνδυνο φυγοδικίας. Ο τότε συνήγορος του εφεσείοντα ανέφερε τα εξής:
«Δεν θα υπάρξει ένσταση, αλλά θα επιφυλάξουμε το δικαίωμα μας να τοποθετηθούμε για το θέμα της κράτησης κατά τη δικάσιμο στο Κακουργιοδικείο».
Σε σχέση με το πεδίο επέμβασης του Εφετείου στην πρωτόδικη κρίση, παραθέτουμε το πιο κάτω απόσπασμα από την απόφαση A.A.S. v. ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, Ποινική Έφεση 193/2022, ημερομηνίας 14.9.2022:
«Υπενθυμίζουμε ότι η κράτηση ενός υποδίκου μέχρι τη δίκη ή η επιβολή όρων για σκοπούς εξασφάλισης της παρουσίας του στο Δικαστήριο, εμπίπτει στη διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου με αφετηρία, βεβαίως, την ατομική ελευθερία και ότι η κράτηση αποτελεί μέτρο κατ' εξαίρεση (Σιακαλλή ν. Δημοκρατίας (1997) 2 Α.Α.Δ. 130, 134). Επέμβαση του Εφετείου χωρεί αν διαπιστωθεί ότι αυτή η εξουσία δεν ασκήθηκε κατά τρόπο δικαστικό, είτε διότι εμφιλοχώρησαν εξωγενή στοιχεία, είτε γιατί παραγνωρίστηκαν κριτήρια που καθορίστηκαν από τη νομολογία ως προαπαιτούμενα (Dydi v. Δημοκρατίας, Ποινική Έφεση Αρ. 103/2020 [σχ. με 104/2020], ημερ. 3/9/2020 και Γεωργίου v. Αστυνομίας, Ποινική Έφεση Αρ. 131/2021, ημερ. 1/9/2021). Στην Κωνσταντινίδης ν. Δημοκρατίας (1997) 2 Α.Α.Δ. 109 λέχθηκε ότι «το Εφετείο δεν επεμβαίνει στην άσκηση της διακριτικής ευχέρειας που παρέχεται στα πρωτόδικα Δικαστήρια εκτός για πολύ σοβαρούς λόγους και σε εξαιρετικές περιπτώσεις». (Βλ. Επίσης Μαυρομιχάλης ν. Αστυνομίας (2014) 2 Α.Α.Δ. 256 και Suleyman v. Αστυνομίας, Ποιν. Εφ. 120/20, 11.8.20), ECLI:CY:AD:2020:B286.»
Με τον τρίτο λόγο έφεσης προβάλλεται ότι εσφαλμένα το πρωτόδικο Δικαστήριο επικεντρώθηκε στο γεγονός ότι η επιφύλαξη δεν ήταν ρητή και ότι η απόφαση του παραπέμποντος Δικαστηρίου δεν εφεσιβλήθηκε, άρρηκτα συνδέοντας τη με τη μη αξιολόγηση των υφιστάμενων προσωπικών περιστάσεων του εφεσείοντα, οι οποίες υφίσταντο μεν, ωστόσο δεν τέθηκαν ενώπιον του παραπέμποντος Δικαστηρίου. Σχετικοί είναι και οι λόγοι 4, 6, 7 και 8 με τους οποίους αποδίδεται, περιληπτικά, ότι το πρωτόδικο Δικαστήριο εσφαλμένα παρέλειψε να συνεκτιμήσει σωρευτικά και εξατομικευμένα όλους τους δεσμούς του εφεσείοντα, δεν άσκησε τη διακριτική του ευχέρεια κατά τρόπο δικαστικό και δεν αιτιολόγησε την κρίση του ότι δεν υπήρξαν διαφοροποιητικά στοιχεία τα οποία να καταδεικνύουν ότι δεν υφίστατο κίνδυνος φυγοδικίας. Με τους λόγους έφεσης 1, 2 και 5 προσβάλλεται ο τρόπος αξιολόγησης των στοιχείων που τέθηκαν ενώπιον του Κακουργιοδικείου από τον εφεσείοντα καθώς και η κατάληξή του ως προς την επίδρασή τους επί του κινδύνου φυγοδικίας η οποία προσβάλλεται ως αναιτιολόγητη. Κρίνουμε ότι όλοι οι πιο πάνω λόγοι έφεσης μπορούν να εξεταστούν μαζί με αναφορά στη συνολική προσέγγιση του πρωτόδικου Δικαστηρίου όπως καταγράφεται στην εκκαλούμενη απόφαση.
Κατ’ αρχάς, παρατηρούμε ότι το πρωτόδικο Δικαστήριο ορθά εφάρμοσε στα ενώπιόν του δεδομένα τα πιο κάτω λεχθέντα στην
IOANNIS ZOSIMIDIS v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Ποινική Έφεση Αρ. 89/2026, ημερομηνίας 8.4.2026:
«Βασική θέση του συνηγόρου του κατηγορουμένου 5 για να εξεταστεί το θέμα της κράτησης του εξ υπαρχής από το Κακουργιοδικείο, ήταν η επιφύλαξη του προηγούμενου δικηγόρου του να τεθεί ένσταση για την κράτηση του κατηγορούμενου σε μεταγενέστερο χρόνο. Στη σχετικά πρόσφατη απόφαση του Εφετείου, BASHAR TURK κ.α. v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Ποινικές Εφέσεις 76/2025, 77/2025, ημερομηνίας 4.6.2025, απόφαση πλειοψηφίας, έχουν λεχθεί τα εξής:
«Σαφώς υφίσταται δικαίωμα σε κατηγορούμενο να επιφυλάξει το δικαίωμα του να ενστεί σε αίτημα για κράτηση. Η επιφύλαξη όμως γίνεται για κάποιο συγκεκριμένο λόγο και όχι αόριστα. Ειδικότερα η επιφύλαξη θα πρέπει να συναρτάται με θέμα το οποίο άπτεται της άσκησης του δικαιώματος του κατηγορούμενου να ενστεί στο αίτημα κράτησης, υπό συνθήκες οι οποίες δεν θέτουν την υπεράσπιση σε μειονεκτική θέση έναντι της κατηγορούσας αρχής, π.χ. λόγω μη αποκάλυψης στην υπεράσπιση του μαρτυρικού υλικού στο οποίο στηρίζεται το αίτημα ή μη εκπροσώπησης του κατηγορούμενου από δικηγόρο της επιλογής του ή γενικότερα όπου η επιφύλαξη συνδέεται με παράγοντα που άπτεται του θέματος της κράτησης και της παροχής λογικής ευκαιρίας στην πλευρά του κατηγορούμενου να θέσει ενώπιον του Δικαστηρίου την αιτιολογημένη του ένσταση»».
Επίσης ορθά με αναφορά στην πλούσια νομολογία επί του θέματος, η οποία μάλιστα έτυχε υιοθέτησης προσφάτως από το Εφετείο στην ALLAM J.J. ABOUALSOUD v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Ποινική Έφεση Αρ. 260/2026, ημερομηνίας 5.11.2026, θεώρησε ότι αφετηρία για την εξέταση των ενώπιόν του νέων στοιχείων αποτελούσε η απόφαση του παραπέμποντος Δικαστηρίου. Ορθά προχώρησε να διακριβώσει κατά πόσον οποιοδήποτε στοιχείο τέθηκε ενώπιόν του, δικαιολογούσε άλλη πορεία αναφορικά με το θέμα κράτησης.
Το πρωτόδικο Δικαστήριο παρέπεμψε συναφώς στις ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ κ.ά. v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Ποινικές Εφέσεις 165/2020 και 166/2020, ημερομηνίας 22.10.2020, KALFAT κ.ά. v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Ποινικές Εφέσεις 125/2020 και 126/2020, ημερομηνίας 8.10.2020, V.B. v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Ποινική Έφεση 113/2022, ημερομηνίας 21.6.2022, Μ.Α. v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Ποινική Έφεση 274/2022, ημερομηνίας 23.1.2023, ECLI:CY:AD:2023:B14, Μ.Β. v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Ποινική Έφεση 10/2023, ημερομηνίας 23.2.2023, BUESAQUILLO v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Ποινική Έφεση 56/2023, ημερομηνίας 8.5.2023, ECLI:CY:AD:2023:B151, ΣΑΡΡΟΥ v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Ποινική Έφεση 110/2023, ημερομηνίας 29.6.2023, ECLI:CY:AD:2023:B230, D.R.M. v. ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, Ποινική Έφεση 1382/2023, ημερομηνίας 30.6.2023, KHASAWNEH v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Ποινική Έφεση 220/2023, ημερομηνίας 4.12.2023, ΙΩΣΗΦ ΙΩΣΗΦ v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Ποινική Έφεση 260/2024, ημερομηνίας 6.12.2024, SHIMON MISTRIEL AYKOUT v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Ποινική Έφεση 316/2024, ημερομηνίας 10.1.2025, NITESH PATEL v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Ποινική Έφεση 132/2026, ημερομηνίας 4.6.2026 και ΚΥΡΙΑΚΟΣ ΖΟΡΠΑΣ v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Ποινικές Εφέσεις 103/2024 και 108/2024, ημερομηνίας 6.6.2024.
Παρατηρούμε ότι το πρωτόδικο Δικαστήριο εξέτασε τα όσα τέθηκαν ενώπιόν του κατά τρόπο συνοπτικό άλλα εύστοχο και καθόλα εντός του πλαισίου που τίθεται από τη νομολογία. Ορθά καθοδηγούμενο από τις νομολογιακές αρχές κατέληξε ότι τίποτε από όσα τέθηκαν ενώπιόν του δεν διαφοροποιούσε την αρχική εικόνα περί κινδύνου φυγοδικίας.
Κρίνουμε ότι η διεργασία του πρωτόδικου Δικαστηρίου ήταν εντός του ορθού πλαισίου και η κατάληξή του δεν στερείται αιτιολόγησης εφόσον βασίζεται σε καλά αναγνωρισμένες αρχές της νομολογίας. Προς περαιτέρω επεξήγηση της κατάληξής μας παραθέτουμε πιο κάτω όσα υποστηρίζεται με τους πιο πάνω λόγους έφεσης ότι δεν εξετάστηκαν στο ορθό πλαίσιο και ότι στη βάση αυτών το πρωτόδικο Δικαστήριο όφειλε να καταλήξει σε διαφορετική κρίση.
Δίδεται έμφαση στις δύο χειρόγραφες επιστολές των ανήλικων θυγατέρων του εφεσείοντα με τις οποίες θέτουν, κατά τον εφεσείοντα, αναφορές σε περιστατικά σε σχέση με τη μία κατηγορία που αφορά μια εξ αυτών, καθώς και αναφορές στην απόσυρση καταγγελίας στην Αγγλία και σε μεταγενέστερη συμφιλίωση μεταξύ εφεσείοντα και της παραπονούμενης πρώην συζύγου του.
Υποστηρίζεται από τον εφεσείοντα ότι δεν ζητήθηκε από το πρωτόδικο Δικαστήριο τελική κρίση αξιοπιστίας αλλά «να αναγνωριστεί ότι το νέο υλικό από φερόμενες αυτόπτες μάρτυρες επηρεάζει τη προκαταρκτική εικόνα και αποκλείει αντιμετώπιση καταδίκης ως ιδιαίτερα ισχυρή».
Κατ’ αρχάς η προβαλλόμενη θέση του εφεσείοντα παραγνωρίζει ότι σύμφωνα με τη νομολογία δεν απαιτείται όπως διαπιστωθεί «ιδιαίτερα ισχυρή πιθανότητα καταδίκης». Στην πρόσφατη ΓΕΝΙΚΟΣ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ v. DIMITRI KOSTANIDI, Ποινική Έφεση Αρ. 254/2026, ημερομηνίας 27.10.2026 το Εφετείο επικύρωσε την πρωτόδικη θεώρηση εν όψει του ότι πρωτόδικο Δικαστήριο «ικανοποιήθηκε ότι από την εξέταση της μαρτυρίας στην όψη της και μόνο δημιουργείτο πιθανότητα καταδίκης του (ΜΑΛΑ ν. ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, (2008) 2 Α.Α.Δ. 135, ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΣ ΝΙΚΗΤΑ κ.α. ν. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, (2011) 2 Α.Α.Δ. 54 και NARMANIA v. ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, Ποινική Έφεση 4/2018 κ.ά.».
Έπειτα, δεν θα μπορούσε να αποφασιστεί στο πλαίσιο αυτό, ότι το εν λόγω «υλικό» αποκλείει την πιθανότητα καταδίκης. Υπενθυμίζουμε ότι στο στάδιο εξέτασης του ζητήματος πιθανότητας καταδίκης, όπως προκύπτει από το μαρτυρικό υλικό που τέθηκε ενώπιον του Δικαστηρίου, δεν τίθεται ζήτημα τελικής διαπίστωσης γεγονότων ή εξαγωγής συμπερασμάτων, αφού το μαρτυρικό υλικό εκτιμάται στην όψη του και μόνο. Ορθά το πρωτόδικο Δικαστήριο επεσήμανε ότι το περιεχόμενο των επιστολών ουδόλως επιδρούν στην αρχικά διαπιστωμένη κρίση αναφορικά με το ενδεχόμενο καταδίκης του κατηγορουμένου στις κατηγορίες που αντιμετωπίζει.
Το μαρτυρικό υλικό στη βάση του οποίου έγινε η πρώτη εκτίμηση πιθανότητας καταδίκης δεν θα μπορούσε να αντιπαραβληθεί με τον τρόπο που εισηγείται ο εφεσείων με το περιεχόμενο των επιστολών των θυγατέρων του. Θεωρούμε σχετικά τα πιο κάτω λεχθέντα προσφάτως από το Εφετείο στην ALLAM J.J. ABOUALSOUD (ανωτέρω):
«Το Κακουργιοδικείο, έχοντας παραθέσει αποσπάσματα από σχετική νομολογία (DYDI κ.ά. v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Ποινικές Εφέσεις 103/20 και 104/20, ημερομηνίας 3.9.2020 και ΙΩΣΗΦ v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, Ποινική Έφεση 260/2024, ημερομηνίας 16.12.2024), εξήγησε ότι οι αρχικές καταθέσεις του παραπονούμενου παρέμεναν ως μέρος του μαρτυρικού υλικού και η αλλαγή στάσης από μέρους του δεν θα μπορούσε να αποτελέσει νέο δεδομένο εφόσον το Δικαστήριο, σε αυτό το πλαίσιο, δεν αξιολογεί το μαρτυρικό υλικό.
….
Δεν εντοπίζουμε σφάλμα στην πρωτόδικη κρίση. Ορθή κρίνεται η διεργασία στην οποία το Κακουργιοδικείο προέβηκε και ορθή κρίνεται η τελική του κρίση επί του θέματος. Το θέμα εξέτασης τέτοιας φύσης δεδομένου απασχολεί συχνά, με τη νομολογία να είναι ξεκάθαρη. (βλ. Περαιτέρω, ΜΑΥΡΟΜΙΧΑΛΗΣ κ.ά. v. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ (ανωτέρω), KARACHAUSHEV v. ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, Ποινική Έφεση 242/2026, ημερομηνίας 13.10.2026, ΚΑΜΑΡΛΙΓΚΟΣ v. ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, Ποινική Έφεση 214/2026, ημερομηνίας 31.8.2026).
Όντως, το τι ο παραπονούμενος προβάλλει με την εν λόγω ένορκη δήλωση δεν αναιρεί το τι περιλαμβάνεται στο μαρτυρικό υλικό, εξετάστηκε από το Δικαστήριο και οδήγησε στην κρίση περί ύπαρξης πιθανότητας καταδίκης. Αν είναι κάτι που θα μπορούσε να λεχθεί επί του προκειμένου είναι ότι ακόμη και η αναφορά του παραπονούμενου ότι ο εφεσείων ουδέποτε τον κτύπησε ή τον απείλησε, πέραν όλων όσων καθορίζει η νομολογία ανωτέρω, δεν θα μπορούσε να αναιρέσει τα δεδομένα των υπό κρίση κατηγοριών, οι οποίες, υπενθυμίζεται ότι απέδιδαν τις υπό αναφορά πράξεις στους κατηγορούμενους 1 και 2 μαζί και με άλλο πρόσωπο, στη βάση και των Άρθρων 20 και 21 του Κεφ. 154. Δεν ανατράπηκε το πραγματικό υπόβαθρο των κατηγοριών από την αναφορά του παραπονούμενου ότι ο εφεσείων δεν τον κτύπησε ή απείλησε.»
Στην παρούσα υπόθεση εξάλλου, υπογραμμίζουμε ότι οι σοβαρότερες κατηγορίες εναντίον του εφεσείοντα αφορούν κατ’ ισχυρισμό βιασμό της πρώην συζύγου του, ενώ οι επιστολές των θυγατέρων του αφορούν την κατηγορία για πρόκληση βαριάς σωματικής βλάβης στη μία θυγατέρα του και τις κατηγορίες για απειλή και επίθεση εναντίον της πρώην συζύγου του. Οι δε αναφορές τους στις μεταγενέστερες σχέσεις των γονέων τους δεν ανατρέπουν το πραγματικό υπόβαθρο των κατηγοριών που αντιμετωπίζει ο εφεσείων, όπως αυτό εξετάζεται στην όψη του.
Κρίνουμε εν όψει των ανωτέρω ότι η κατάληξη του πρωτόδικου Δικαστηρίου συμβαδίζει με τα όσα έχουν επανειλημμένως επισημανθεί στη νομολογία.
Το επόμενο ζήτημα για το οποίο ο εφεσείων παραπονείται είναι η θεώρηση των νέων στοιχείων που τέθηκαν ενώπιον του Κακουργιοδικείου αναφορικά με τους δεσμούς του με τη Δημοκρατία, τα οποία συνίστανται στο ότι ο εφεσείων έχει τίτλο ιδιοκτησίας κατοικίας στη Δημοκρατία μεγάλης αξίας, διαθέτει αυτοκίνητο και ενώ αρχικά είχε αναφερθεί ότι ήταν άνεργος, εντούτοις διαμένοντας στη Δημοκρατία προβαίνει σε επενδυτική δραστηριότητα. Προβλήθηκε επίσης η διαμονή και συνεχιζόμενη φοίτηση των θυγατέρων του εφεσείοντα σε σχολείο στη Δημοκρατία και η αίτησή του στο Δικαστήριο για γονική μέριμνα σε σχέση με αυτές. Ο εφεσείων θεωρεί ότι τα πιο πάνω αποτελούν αντικίνητρα φυγής του και θα έπρεπε να οδηγήσουν σε κρίση ότι θα έπρεπε να αφεθεί ελεύθερος υπό όρους.
Το πρωτόδικο Δικαστήριο εύστοχα παρατήρησε ότι οι οικογενειακές περιστάσεις του κατηγορουμένου και των θυγατέρων του συνιστούν επέκταση των όσων είχαν ήδη τεθεί. Δεν ευσταθεί το παράπονο του εφεσείοντα ότι η παρατήρηση αυτή είναι εσφαλμένη.
Ως προς την οικονομική δραστηριότητα και οικονομικούς πόρους του εφεσείοντα έκρινε ότι αυτά τα στοιχεία δεν μειώνουν τον κίνδυνο μη προσέλευσης. Και αυτή η κατάληξη του πρωτόδικου Δικαστηρίου είναι εντός του επιτρεπτού πλαισίου ενόψει του ότι είναι καλά νομολογημένο ότι σε κάθε περίπτωση, «Ό,τι εξετάζεται είναι πάντοτε η επίπτωση που δυνατόν να έχουν οι προσωπικές αυτές συνθήκες επί του κριτηρίου του κινδύνου μη προσέλευσης του υπόπτου στο Δικαστήριο για να αντιμετωπίσει τη δίκη του.» (βλ. ΝΙΚΟΛΑΟΥ ν. ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ SULEYMAN ν. ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, Ποινική Έφεση 120/2020, 11.8.2020, ECLI:CY:AD:2020:B286 και ΤΖΙΟΒΑΝΝΗ κ.α. ν. ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, Ποινική Έφεση 252/2023, ημερομηνίας 18.1.2024).
Εν προκειμένω, το πρωτόδικο Δικαστήριο θεώρησε, ως ήταν επιτρεπτό, ότι τα όσα προβλήθηκαν ενώπιόν του ως αντικίνητρα δεν ήταν ικανά να ανατρέψουν τον διαπιστωθέντα κίνδυνο φυγοδικίας. Ουδόλως παρέλειψε να εκτιμήσει τα υποκειμενικά δεδομένα του εφεσείοντα, τα οποία προβλήθηκαν ήτοι, την οικονομική του κατάσταση και δραστηριότητα και τους οικογενειακούς δεσμούς του στη Δημοκρατία. Ήταν απολύτως επιτρεπτή η διαπίστωσή του ότι στην υπό κρίση υπόθεση, η οικονομική δραστηριοποίηση του εφεσείοντα στη Δημοκρατία δεν αποτελεί παράγοντα που να μειώνει τον κίνδυνο φυγοδικίας του.
Η όποια διαφοροποιημένη ισχυρότερη σύνδεση του εφεσείοντα με τη Δημοκρατία, δεν θα οδηγούσε άνευ ετέρου στην κατάληξη ότι ο κίνδυνος φυγοδικίας μπορούσε να αντιμετωπιστεί με όρους, όπως εισηγείται ο εφεσείων.
Παραθέτουμε συναφώς το σχετικό απόσπασμα από την ΣΟΡΙΝ ΜΑΡΙΑΝ ΜΑΡΙΟΥΤΣΑ v. ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, Ποινική Έφεση 213/2026, ημερομηνίας 10.9.2026:
«Καθ’ όλα σχετικά με το υπό κρίση θέμα είναι τα όσα αναφέρθηκαν στην ΓΕΝΙΚΟΣ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ ΤΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ v. CORNECI, Ποινική Έφεση 6/2026, ημερομηνίας 19.1.2026:
«Απαύγασμα της νομολογίας αποτελεί η αναγκαιότητα διαπίστωσης δεσμών με τον τόπο και τους ανθρώπους τέτοιων ώστε να θεωρείται ότι η ύπαρξη τους αποτελεί παράγοντα που θα μπορούσε να λειτουργήσει αποτρεπτικά στο ενδεχόμενο πρόθεσης διαφυγής προς αποφυγή της δίκης. Ως είχαμε την ευκαιρία να εξηγήσουμε στην PATEL v. ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, Ποινικής Έφεση 293/2025, ημερομηνίας 11.12.2025: «Είναι ορθό, παράλληλα, να επαναληφθεί, και, επίσης, να καταστεί αντιληπτό, ότι, ακόμη και η διαπίστωση δεσμών με την Κυπριακή Δημοκρατία, δεν εξαντλεί το θέμα υπέρ της επιβολής όρων εγγύησης. Κάτι τέτοιο, άλλωστε, θα σήμαινε ότι ουδέποτε θα διατασσόταν η κράτηση Κύπριου πολίτη, ο οποίος, κατά Τεκμήριο, έχει τέτοιους δεσμούς. Ως εξηγείται στην ΝΙΚΟΛΑΟΥ (ανωτέρω):
«...είναι αυτονόητο ότι ένας Κύπριος κατηγορούμενος έχει κατά κανόνα δεσμούς με τη χώρα του που μπορεί να είναι δυνατοί ή χαλαροί, ανάλογα με τις ιδιαίτερες του συνθήκες. Οι δεσμοί αυτοί από μόνοι τους δεν επενεργούν ως ασπίδα για τον ύποπτο ή υπόδικο ώστε να υπερφαλαγγιστεί η σοβαρότητα του αδικήματος στο οποίο εμπλέκεται. Ό,τι εξετάζεται είναι πάντοτε η επίπτωση που δυνατόν να έχουν οι προσωπικές αυτές συνθήκες επί του κριτηρίου του κινδύνου μη προσέλευσης του υπόπτου στο Δικαστήριο για να αντιμετωπίσει τη δίκη του».»
Επομένως, ασχέτως του πως μπορεί να χαρακτηριστούν οι δεσμοί ενός προσώπου με τον τόπο και τους ανθρώπους, ισχυροί ή χαλαροί, το ζητούμενο δεν παύει να είναι η επίπτωση που δυνατόν να έχουν επί του κινδύνου μη προσέλευσης του συγκεκριμένου προσώπου για να αντιμετωπίσει τη δίκη του. Πάντοτε μέσα στο ευρύτερο πλαίσιο της ανάγκης για ορθή απονομή δικαιοσύνης και, επί του προκειμένου ζητήματος, έχοντας κατά νου ότι αφετηρία αποτελεί η ατομική ελευθερία και ότι η κράτηση αποτελεί μέτρο κατ' εξαίρεση.»
Εσφαλμένη είναι επίσης η εισήγηση του εφεσείοντα ότι το πρωτόδικο Δικαστήριο εσφαλμένα δεν έλαβε υπόψη ότι η ρηθείσα ακίνητη ιδιοκτησία μπορούσε να δεσμευθεί στο πλαίσιο περιοριστικών όρων ως αντικίνητρο φυγοδικίας. Ρητώς το πρωτόδικο Δικαστήριο ανάφερε με παραπομπή στις ΧΡΙΣΤΟΣ ΓΙΑΓΚΟΥ v. ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, Ποινική Έφεση 140/2025, ημερομηνίας 16.6.2026 και NITESH PATEL (ανωτέρω), ότι η επιβολή όρων δεν είναι ικανή για να αντιμετωπίσει τον κίνδυνο φυγοδικίας. Εν όψει τούτου, δεν θεωρούμε σφάλμα τη μη ρητή αναφορά του στην ύπαρξη του ακινήτου.
Υπενθυμίζουμε στο σημείο αυτό ότι αναφορικά με τον κίνδυνο μη προσέλευσης ενός κατηγορούμενου στο Δικαστήριο η νομολογία έχει καθορίσει ότι η σοβαρότητα των υπό εξέταση αδικημάτων σε συνάρτηση με την πιθανότητα καταδίκης βάσει του διαθέσιμου μαρτυρικού υλικού, εκτιμώμενου στην όψη του και μόνο και της αυστηρότητας της επιβληθησόμενης ποινής σε περίπτωση καταδίκης, αποτελούν βασικούς δείκτες που αφορούν στην εκτίμηση της πιθανότητας προσέλευσης του κατηγορουμένου (ΧΑΤΖΗΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ν. ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, (1997) 2 Α.Α.Δ. 45, ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΙΔΗΣ ν. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, (1997) 2 Α.Α.Δ. 109 και ΘΕΟΧΑΡΟΥΣ ν. ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ, (2002) 2 Α.Α.Δ. 48).
Υπενθυμίζουμε συναφώς ότι εν προκειμένω, τα ενώπιον του πρωτόδικου Δικαστηρίου δεδομένα σε σχέση με τους αντικειμενικούς αυτούς παράγοντες παρέμειναν ως έχουμε εξηγήσει αναλλοίωτα και είναι υπό αυτό το πρίσμα που ορθά εξέτασε τους υποκειμενικούς παράγοντες το πρωτόδικο Δικαστήριο. Υπενθυμίζουμε δε ότι στη συγκεκριμένη περίπτωση ο εφεσείοντας αντιμετωπίζει μεταξύ άλλων και το αδίκημα του βιασμού για το οποίο προβλέπεται διά βίου φυλάκιση.
Κατά την ενώπιον μας ακρόαση ο ευπαίδευτος συνήγορος του εφεσείοντα μας παρέπεμψε σε δύο αποφάσεις του ΕΔΑΔ, τις CASE OF HASSELBAINK v. THE NETHERLANDS, Application no. 73329/16) και CASE OF BUZADJI v. THE REPUBLIC OF MOLDOVA, Application no. 23755/07). Σε σχέση με το ζήτημα της συνολικής εκτίμησης των παραγόντων αναφορικά με τον κίνδυνο φυγοδικίας σε συνεχιζόμενη κράτηση, το οποίο εγείρεται στην παρούσα, η πάνω μεταγενέστερη απόφαση HASSELBAINK, παραπέμπει και υιοθετεί το σκεπτικό της προγενέστερης BUZADJI στην οποία είχαμε την ευκαιρία να αναφερθούμε στην ΝΙΚΟΣ ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΟΥΣ κ.α. v. ΑΣΤΥΝΟΜΙΑΣ, Ποινικές Εφέσεις Αρ. 72/2026, 73/2026, 74/2026, 80/2026, ημερομηνίας 7.4.2026, σημειώνοντας τα ακόλουθα:
«Η κυπριακή νομολογία, ευθυγραμμίζεται με το πιο κάτω απόσπασμα από την απόφαση του ΕΔΑΔ CASE OF SELAHATTİN DEMİRTAŞ v. TURKEY (No. 2) Application no. 14305/17, 20 November 2018, στην οποία μας παρέπεμψε ο ευπαίδευτος συνήγορος του εφεσείοντα:
«186. As regards the risk of flight, the Court has held that it must be assessed with reference to a number of other factors, such as the accused's character, morals, assets, links with the jurisdiction, and international contacts (see W. v. Switzerland, 26 January 1993, § 33 Series A no. 254-A; Smirnova, cited above, § 60; and Buzadji, cited above, § 90). Moreover, the last sentence of Article 5 § 3 of the Convention shows that when the only remaining reason for detention is the fear that the accused will flee and thus avoid appearing for trial, he or she must be released pending trial if it is possible to obtain guarantees that will ensure that appearance (see Wemhoff v. Germany, 27 June 1968, p. 25, § 15, Series A no. 7; Letellier, cited above, § 46; and, more recently, Luković v. Serbia, no. 43808/07, § 54, 26 March 2013).»
Δεν διαπιστώνουμε οποιαδήποτε παρέκκλιση από τη νομολογία του ΕΔΑΔ, στην προσέγγιση του πρωτόδικου Δικαστηρίου. Δεν θεωρούμε ότι προκύπτει από τη νομολογία του ΕΔΑΔ εξαντλητική παράθεση των περιστάσεων του κάθε κατηγορουμένου οι οποίες είναι σχετικές σε κάθε περίπτωση. Προκύπτει από τη νομολογία του ΕΔΑΔ, ότι κάθε υπόθεση κρίνεται με τα δικά της δεδομένα.»
Παρομοίως, και στην παρούσα υπόθεση δεν διαπιστώνουμε παρέκκλιση από τη νομολογία του ΕΔΑΔ στην προσέγγιση του Κακουργιοδικείου.
Τέλος, αναφορικά με την εισήγηση περί της ανθρωπιστικής πτυχής της επίδρασης της κράτησης του εφεσείοντα σε αυτόν και στην οικογένειά του, σημειώνουμε την καλώς νομολογημένη αρχή ότι εφόσον η κράτηση κριθεί αναγκαία, τότε υποχωρούν τυχόν δυσμενείς επιπτώσεις στον κατηγορούμενο ή την οικογένειά του.
Όλοι οι λόγοι έφεσης κρίνονται αβάσιμοι και απορρίπτονται
Η παρούσα έφεση απορρίπτεται. Η πρωτόδικη απόφαση επικυρώνεται.
Μ. ΑΜΠΙΖΑΣ, Δ.
ΣΤ. ΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΙΔΟΥ-ΜΕΣΣΙΟΥ, Δ.
Ι. ΣΤΥΛΙΑΝΙΔΟΥ, Δ.
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο