ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ

ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ

i-justice

Αρ. Αίτησης 10/2026

 

2 Μαρτίου 2026

 

[Χ. ΜΑΛΑΧΤΟΣ, Δ.]

 

ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 155.4 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΑΡΘΡΑ 3 ΚΑΙ 9 ΤΟΥ ΠΕΡΙ ΑΠΟΝΟΜΗΣ ΤΗΣ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ (ΠΟΙΚΙΛΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ) ΝΟΜΟΥ ΤΟΥ 1964

ΚΑΙ

ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΑΝΩΤΑΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΕΚΔΟΣΗΣ ΕΝΤΑΛΜΑΤΩΝ ΠΡΟΝΟΜΙΑΚΗΣ ΦΥΣΕΩΣ) ΔΙΑΔΙΚΑΣΤΙΚΟ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ ΤΟΥ 2018

ΚΑΙ

ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟΝ AHMAD HASHMANI GHASEMI ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΠΡΟΝΟΜΙΑΚΟΥ ΕΝΤΑΛΜΑΤΟΣ HABEAS CORPUS

ΚΑΙ

ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΔΙΑ ΤΟΥ ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΥ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗΣ ΚΑΙ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ ΚΑΙ/Ή ΤΗΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΡΙΑΣ ΤΟΥ ΤΜΗΜΑΤΟΣ ΑΡΧΕΙΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ ΚΑΙ ΜΕΤΑΝΑΣΤΕΥΣΗΣ ΟΙ ΟΠΟΙΟΙ ΠΑΡΑΝΟΜΑ ΣΥΝΕΧΙΖΟΥΝ ΝΑ ΕΧΟΥΝ ΥΠΟ ΚΡΑΤΗΣΗ ΤΟΝ AHMAD HASHMANI GHASEMI ΣΤΑ ΚΡΑΤΗΤΗΡΙΑ ΤΗΣ ΜΕΝΟΓΕΙΑΣ ΚΑΤΑ ΠΑΡΑΒΑΣΗ ΤΩΝ ΑΡΘΡΩΝ 11 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ, ΑΡΘΡΟ 5 ΤΗΣ ΕΣΑΔ ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 1 ΤΟΥ ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΟΥ ΥΠ΄ΑΡΙΘ.7, ΤΟΥ ΑΡΘΡΟΥ 18ΠΣΤ ΚΕΦ.105 ΚΑΙ ΤΟΝ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΤΙΚΟ ΝΟΜΟ 105(Ι)/2016

Γ. Βασιλόπουλος για Γεώργιος Βασιλόπουλος & Συνεργάτες Δ.Ε.Π.Ε., για τον Αιτητή.

 

M. Φιλίππου (κα) για Βρυωνίδου, Αναστασιάδη και Φιλίππου Δ.Ε.Π.Ε., εκ μέρους του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, για τη Δημοκρατία.

 

____________________

 

Α Π Ο Φ Α Σ Η

 

    ΜΑΛΑΧΤΟΣ, Δ.:  Ο Αιτητής αιτείται την έκδοση προνομιακού εντάλματος Habeas Corpus Ad Subjiciendum με το οποίο να κηρύσσεται η διάρκεια της κράτησης του παράνομη και καταχρηστική. 

 

    Ο Αιτητής είναι Ιρανός.  Συνελήφθη την 27.7.2025 για παράνομη παραμονή στη Δημοκρατία.  Αυτή η ημερομηνία αναφέρεται στην ένορκη δήλωση που υποστηρίζει την Αίτηση του και η ορθότητα της επιβεβαιώνεται από αντίγραφα των διαταγμάτων απέλασης και κράτησης του με σκοπό την απέλαση που, όπως αναφέρεται, εκδόθηκαν αυθημερόν.  Η αναφορά στο σώμα της Αίτησης ότι κρατείται από 27.6.2025 δεν είναι ορθή. Προκύπτει λοιπόν πως η παρούσα Αίτηση, ημερ.19.1.2026, καταχωρίστηκε λίγες μέρες προτού συμπληρωθούν έξι μήνες αφότου τέθηκε υπό κράτηση.

    Στο σώμα της Αίτησης δεν αναφέρεται πού εδράζεται η θέση ότι η διάρκεια της κράτησης του Αιτητή είναι παράνομη και καταχρηστική.  Με την ένορκη δήλωση που υποστηρίζει την Αίτηση, δεν αμφισβητείται η νομιμότητα του εντάλματος κράτησης του, και τα μόνα ζητήματα που εγείρονται είναι ότι: (1) η διάρκεια της κράτησης του Αιτητή κατέστη παράνομη, γιατί δεν γινόταν επανεξέταση ανά δίμηνο, και (2) δεν λήφθηκε απόφαση από τον Υπουργό με την οποία να αιτιολογείται η κράτηση του πέραν του εξαμήνου. 

 

    Με την Αίτηση δεν θα μπορούσε να εγερθεί το δεύτερο ζήτημα, αφού όπως επισημάνθηκε αυτή καταχωρίστηκε την 19.1.2026, ενώ ο Αιτητής θα συμπλήρωνε έξι μήνες υπό κράτηση στις 26.1.2026.  Παρά το γεγονός ότι σε τέτοιες αιτήσεις, γεγονότα μεταγενέστερα της καταχώρισης της σχετικής αίτησης μπορούν να ληφθούν υπόψη (S.O., Πολ. Έφ. Αρ.4/2025, ημερ.23.6.2025) εν προκειμένω, δεν θα μπορούσε να επιτραπεί στον Αιτητή να επικαλεστεί ότι θα έπρεπε να αφεθεί σε μια εβδομάδα ελεύθερος, εφόσον ο Υπουργός δεν λάμβανε απόφαση για την περαιτέρω κράτηση του.  

    Παραμένει το πρώτο ζήτημα, ότι ο Υφυπουργός Μετανάστευσης και Διεθνούς Προστασίας,^[1] δεν έχει επανεξετάσει την κράτηση του Αιτητή ανά δίμηνο, όπως προνοεί το άρθρο 18ΠΣΤ(4) του περί Αλλοδαπών και Μεταναστεύσεως Νόμου, Κεφ.105. 

 

    Το διάταγμα κράτησης του Αιτητή είχε εκδοθεί δυνάμει των προνοιών του άρθρου 14 του περί Αλλοδαπών και Μεταναστεύσεως Νόμου, Κεφ.105.  Συμμόρφωση απαιτείται και με το άρθρο 18ΠΣΤ του Κεφ.105, που με το εδάφιο (1) εξουσιοδοτεί τον Υφυπουργό να εκδώσει διάταγμα με το οποίο να θέτει υπό κράτηση υπήκοο τρίτης χώρας υποκείμενο σε διαδικασίες επιστροφής.  Αυτό μπορεί να γίνει «μόνο για την προετοιμασία της επιστροφής και/ή τη διεκπεραίωση της διαδικασίας απομάκρυνσης».  Προβλέπεται ότι «Τέτοια κράτηση έχει τη μικρότερη δυνατή διάρκεια και διατηρείται μόνο καθόσον χρόνο η διαδικασία απομάκρυνσης εξελίσσεται και εκτελείται με τη δέουσα επιμέλεια».  Και, εφόσον πληρούνται οι όροι του εδαφίου (1) και η κράτηση είναι αναγκαία για να διασφαλιστεί η επιτυχής απομάκρυνση, αυτή μπορεί, σύμφωνα με το εδάφιο (7) και (8), να διαρκέσει μέχρι και έξι μήνες, με δυνατότητα ανανέωσης υπό προϋποθέσεις.  Με το εδάφιο (4) εναποτίθεται στον Υφυπουργό υποχρέωση επανεξέτασης κάθε διατάγματος κράτησης ανά δίμηνο ή και νωρίτερα κατ’ αίτηση του κρατούμενου.^[2] 

 

    Το άρθρο 18ΠΣΤ του Κεφ.105, εισήχθη με τον τροποποιητικό Ν.153(Ι)/2011, για σκοπούς εναρμόνισης µε την Οδηγία 2008/115/ΕΚ του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συµβουλίου, της 16ης Δεκεµβρίου 2008, σχετικά µε τους κοινούς κανόνες και διαδικασίες στα κράτη µέλη για την επιστροφή των παρανόµως διαµενόντων υπηκόων τρίτων χωρών και οι πρόνοιες του είναι επιτακτικές.

 

    Σκοπός των προνοιών του εδαφίου (4) του άρθρου 18ΠΣΤ είναι η διασφάλιση των δικαιωμάτων ελευθερίας του υποκείμενου της απέλασης.  Ο Υφυπουργός μπορεί να εκδώσει διάταγμα με το οποίο να θέτει υπό κράτηση το υποκείμενο σε απέλαση πρόσωπο μόνο εφόσον στη συγκεκριμένη περίπτωση δεν επιτρέπεται να εφαρμοστούν αποτελεσματικά άλλα επαρκή, αλλά λιγότερο αναγκαστικά μέτρα.  Και η υποχρέωση να διαπιστώνεται ότι δεν μπορούν να εφαρμοστούν άλλα μέτρα, δεν τερματίζεται με την έκδοση του διατάγματος.  Οι περιστάσεις μπορεί να έχουν διαφοροποιηθεί, ώστε η κράτηση του υποκείμενου της απέλασης να μην είναι πλέον επιβεβλημένη.  Ο νομοθέτης έκρινε ότι η εναπόθεση υποχρέωσης στον Υφυπουργό για επανεξέταση κάθε δύο μήνες διασφαλίζει τα συμφέροντα του κρατούμενου.  Άλλωστε, στην περίπτωση που ο κρατούμενος εκτιμά ότι λόγοι δικαιολογούν την επανεξέταση της κράτησης του πιο πριν μπορεί να το αιτηθεί.

 

    Εφόσον παρέλθει περίοδος δύο μηνών από την έκδοση του διατάγματος κράτησης ή την προηγούμενη επανεξέταση του, χωρίς να γίνει επανεξέταση, προκύπτει κενό απόφασης εκ μέρους του Υφυπουργού ως προς την αναγκαιότητα της συνέχισης της κράτησης, που επενεργεί ώστε η κράτηση να μην θεωρείται ότι είναι πλέον δικαιολογημένη. 

 

    Διευκρινίζεται ότι η Αίτηση περιορίζεται στο ότι δεν έγινε επανεξέταση από τον Υφυπουργό ανά δίμηνο.  Δεν εγείρονται ζητήματα ουσίας, ότι δηλαδή η κράτηση του Αιτητή δεν είναι αναγκαία, αλλά ούτε ότι η διαδικασία απομάκρυνσης δεν εξελίσσεται και δεν εκτελείται με τη δέουσα επιμέλεια.

 

    Στην ένορκη δήλωση που υποστηρίζει την ένσταση αναφέρεται ότι έγιναν επαναξιολογήσεις της κράτησης του Αιτητή στις 3.10.2025, 3.12.2025  και  3.2.2026 και παρουσιάστηκαν τα σχετικά Έντυπα Επανεξέτασης Διατάγματος Κράτησης.

 

    Εξετάζοντας κατά πόσο έγινε επανεξέταση, όπως ορίζει ο νόμος, διαπιστώνεται ότι η πρώτη επανεξέταση φέρεται να έγινε στις 3.10.2025, δηλαδή με καθυστέρηση μίας περίπου εβδομάδας.  Το σχετικό Έντυπο, από το περιεχόμενο του οποίου προκύπτει εισήγηση για συνέχιση της κράτησης, υπογράφεται από Λειτουργό Μετανάστευσης.  Υπάρχει και χειρόγραφη σημείωση που αναφέρει «Συμφωνώ με εισήγηση» και μια υπογραφή.  Δεν προσδιορίζεται ποιος υπογράφει.  Κατά πόσο πρόκειται για την υπογραφή του Υφυπουργού, εξουσιοδοτημένου από αυτόν προσώπου ή άλλου.    Οι χειρόγραφες σημειώσεις στα τρία έντυπα φαίνονται να είναι του ιδίου γραφικού χαρακτήρα, στο δε Έντυπο που αφορά την τελευταία επαναξιολόγηση διακρίνεται με σφραγίδα το όνομα «Μ. Αδαμίδου». Ούτε στην ένορκη δήλωση που υποστηρίζει την ένσταση της Δημοκρατίας δίδεται πληροφόρηση.  Το ζήτημα είχε ευθέως εγερθεί από τον Αιτητή, ότι δηλαδή ο Υφυπουργός δεν είχε επανεξετάσει την κράτηση του και το αποδεικτικό βάρος μετατέθηκε στους ώμους της Δημοκρατίας να αποδείξει ότι η κράτηση του Αιτητή είχε επανεξεταστεί συμφώνως του νόμου (Καλφοπούλου (1998) 1(Α) Α.Α.Δ. 55, 69-70).  Δεν έχει παρουσιαστεί θετική μαρτυρία ότι ο Υφυπουργός επανεξέτασε την κράτηση του Αιτητή.

 

    Στην Ashfaq (2014) 1(Α) A.A.Δ.173, είχε εξεταστεί το ίδιο ζήτημα. Το σχετικό σημείωμα είχε αποδέκτη τον Υπουργό Εσωτερικών και αναφέρθηκε ότι, και αν ακόμα αυτό ήταν αρκετό για να θεωρηθεί ως λογική απόρροια ότι η σχετική μονογραφή επί του σημειώματος ανήκε στον Υπουργό, απουσίαζε οποιαδήποτε ένδειξη έγκρισης του σημειώματος.  Τονίστηκε αναφορικά με το υποκείμενο της απέλασης πρόσωπο ότι: «δεν μπορεί να αποστερείται της ελευθερίας του χωρίς να τηρούνται με σχολαστικότητα τόσο οι ουσιαστικές, όσο και οι τυπικές προϋποθέσεις της Οδηγίας και του ημεδαπού Νόμου».

 

    Εν προκειμένω, τα Έντυπα δεν φαίνεται να είχαν ως αποδέκτη ή να απευθύνοταν προς τον Υφυπουργό, η δε σημείωση «Συμφωνώ με εισήγηση» χωρίς οτιδήποτε άλλο, που και στα τρία προηγείται της υπογραφής, δεν υποδηλώνει ότι ετέθη από τον Υφυπουργό. 

 

    Η απουσία ένδειξης ότι ο Υφυπουργός επανεξέτασε την κράτηση του Αιτητή εντός δύο μηνών από την έκδοση του διατάγματος κράτησης του ή οποτεδήποτε μετά, καθιστά τη διάρκεια της κράτησης του αδικαιολόγητη.

 

    Η αίτηση επιτυγχάνει και εκδίδεται προνομιακό ένταλμα Habeas Corpus με το οποίο διατάσσεται η άμεση απελευθέρωση του Αιτητή. 

 

    €1.000 έξοδα της Αίτησης, πλέον Φ.Π.Α. αν υπάρχει, επιδικάζονται υπέρ του Αιτητή και εναντίον της Δημοκρατίας.

 

 

 

 

 

 

                                                                   Χ. Μαλαχτός, Δ.