ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ

ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ

 

(Πολιτική Έφεση Αρ. 39/2025)

(i-justice)

 

 

20 Απριλίου, 2026

 

 

[ΣΤΑΜΑΤΙΟΥ, Π., ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΟΥ-ΑΝΔΡΕΟΥ, ΔΑΥΙΔ, Δ/στές]

 

 

ΕΦΕΣΗ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΤΟΥ ΑΝΩΤΑΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΟΔΙΚΗ ΠΡΟΝΟΜΙΑΚΗ ΤΟΥ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΙΤΗΣΗ ΑΡ. 256/2025.

 

 

ΥΠΟ ΤΟΝ ΤΙΤΛΟ:

 

ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 155.4 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΑΡΘΡΑ 3 ΚΑΙ 9 ΤΩΝ ΠΕΡΙ ΑΠΟΝΟΜΗΣ ΤΗΣ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ (ΠΟΙΚΙΛΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ) ΝΟΜΩΝ ΤΟΥ 1964 ΕΩΣ (ΑΡ. 3) ΤΟΥ 2022

 

ΚΑΙ

 

ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟΥΣ ΠΕΡΙ ΑΝΩΤΑΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΕΚΔΟΣΗΣ ΕΝΤΑΛΜΑΤΩΝ ΠΡΟΝΟΜΙΑΚΗΣ ΦΥΣΕΩΣ) ΔΙΑΔΙΚΑΣΤΙΚΟΥΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥΣ ΤΟΥ 2018 ΚΑΙ 2023

 

ΚΑΙ

 

ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΙΤΗΣΗ ΤΩΝ (1) ALPHA PANARETI PUBLIC LIMITED ΚΑΙ (2) THE SUNSET BOULEVARD TOURIST AND ESTATE COMPANY LIMITED, ΑΜΦΟΤΕΡΕΣ ΥΠΟ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΠΡΟΝΟΜΙΑΚΟΥ ΕΝΤΑΛΜΑΤΟΣ MANDAMUS

 

ΚΑΙ

 

ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΠΑΡΑΛΕΙΨΗ ΚΑΙ/Ή ΑΡΝΗΣΗ ΤΗΣ ΕΦΟΡΟΥ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΝΟΗΤΙΚΗΣ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ ΝΑ ΕΚΤΕΛΕΣΕΙ ΤΑ ΚΑΘΗΚΟΝΤΑ ΚΑΙ/Ή ΤΙΣ ΕΞΟΥΣΙΕΣ ΤΗΣ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΝΟΜΟ, ΚΕΦ. 113, ΑΡΘΡΑ 90 – 97 ΚΑΙ/Ή ΑΡΘΡΑ 18(8) ΤΟΥ ΠΕΡΙ ΑΓΟΡΑΠΩΛΗΣΙΑΣ ΠΙΣΤΩΤΙΚΩΝ ΔΙΕΥΚΟΛΥΝΣΕΩΝ ΚΑΙ ΓΙΑ ΣΥΝΑΦΗ ΘΕΜΑΤΑ ΝΟΜΟ ΤΟΥ 2015, Ν. 169(Ι)/2015 ΚΑΙ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΕΩΣ ΚΑΙ ΥΠΟΘΗΚΕΥΣΕΩΣ ΑΚΙΝΗΤΩΝ ΝΟΜΟ ΤΟΥ 1965, Ν. 9/1965, ΩΣ ΕΧΕΙ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΘΕΙ, ΚΑΙ ΝΑ ΠΡΟΒΕΙ ΣΤΙΣ ΑΝΑΓΚΑΙΕΣ ΕΝΕΡΓΕΙΕΣ ΓΙΑ ΑΚΥΡΩΣΗ ΤΗΣ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΗΜΕΡ. 9/12/2022 ΚΑΙ/Ή ΑΛΛΗΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑΣ ΤΩΝ ΚΥΜΑΙΝΟΜΕΝΩΝ ΕΠΙΒΑΡΥΝΣΕΩΝ ΗΜΕΡ. 26/4/2004, 18/10/2010 ΚΑΙ 31/10/2018 ΠΡΟΣ ΟΦΕΛΟΣ ΤΗΣ SKY CAC LIMITED ΟΠΩΣ ΚΑΙ ΤΑ ΣΧΕΤΙΚΑ ΠΙΣΤΟΠΟΙΗΤΙΚΑ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΕΠΙΒΑΡΥΝΣΗΣ ΗΕ50, ΤΑ ΟΠΟΙΑ ΕΧΕΙ ΕΚΔΩΣΕΙ ΣΕ ΔΙΑΦΟΡΕΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΕΣ.

 

______________________________________________________________

  

     Λ. Παρπαρίνος με Λ. Παρπαρίνο για ΛΟΥΚΑΣ & ΒΙΑΣ Λ. ΠΑΡΠΑΡΙΝΟΣ & ΣΥΝΕΡΓΑΤΕΣ ΔΕΠΕ, για τις Εφεσείουσες.

 

ΣΤΑΜΑΤΙΟΥ, Π.:  Η Απόφαση είναι ομόφωνη, θα απαγγελθεί από τη Δικαστή Δημητριάδου-Ανδρέου.

____________________________________________________________

 

  Α Π Ο Φ Α Σ Η

 

ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΟΥ-ΑΝΔΡΕΟΥ, Δ.: Οι Εφεσείουσες προσβάλλουν την Απόφαση Δικαστή του Ανωτάτου Δικαστηρίου στην πρωτοβάθμια του δικαιοδοσία (εφεξής «πρωτόδικο Δικαστήριο»), με την οποία απέρριψε αίτηση τους για να τους χορηγηθεί άδεια για την καταχώριση αίτησης με κλήση για την έκδοση Προνομιακού Εντάλματος Mandamus.

 

Με την Αίτηση τους οι Εφεσείουσες ζητούσαν την άδεια του Δικαστηρίου για την καταχώριση αίτησης με κλήση για την έκδοση Προνομιακού Εντάλματος Mandamus, «διατάσσοντας την Έφορο Εταιρειών και Διανοητικής Ιδιοκτησίας όπως προβεί σε όλες τις αναγκαίες ενέργειες για ακύρωση της εγγραφής ημερ. 9/12/2022 και/ή άλλης ημερομηνίας των κυμαινόμενων επιβαρύνσεων ημερ. 26/4/2004, 18/10/2010 και 31/10/2018 προς όφελος της εταιρείας SKY CAC LIMITED όπως και τα σχετικά πιστοποιητικά εγγραφής επιβάρυνσης ΗΕ50, τα οποία εξέδωσε σε διάφορες ημερομηνίες».

 

Κρίνεται σκόπιμο να καταγραφούν εξ αρχής τα γεγονότα που περιβάλλουν την υπό συζήτηση έφεση για να γίνουν καλύτερα αντιληπτά τα ζητήματα που εγείρονται.

 

Στο πλαίσιο συνεργασίας των Εφεσειουσών και της Alpha Bank Cyprus Ltd παραχωρήθηκαν τρία ομόλογα κυμαινόμενης επιβάρυνσης, ημερ. 26/4/2004, 18/10/2010 και 31/10/2018, αντίστοιχα, από τις Εφεσείουσες 1 και 2.

Στις 30/11/2022 η Alpha Bank Cyprus Ltd και η SKY CAC LIMITED, οι οποίες αποτελούν μέρη του ιδίου συγκροτήματος, μαζί με τη μοναδική τους μέτοχο ALPHA ΔΙΕΘΝΩΝ ΣΥΜΜΕΤΟΧΩΝ ΜΟΝΟΠΡΟΣΩΠΗ Α.Ε., που είναι ανώνυμη εταιρεία της Ελλάδας, υπέβαλαν στο Επαρχιακό Δικαστήριο Λευκωσίας, δυνάμει των Άρθρων 198-200 του περί Εταιρειών Νόμου, Κεφ. 113, την Αίτηση αρ. 655/2022, για επικύρωση Σχεδίου Διακανονισμού για Σκοπούς Αναδιοργάνωσης.

 

Το Επαρχιακό Δικαστήριο Λευκωσίας στις 7/12/2022 επικύρωσε το Σχέδιο Διακανονισμού και εξέδωσε τα σχετικά διατάγματα. Σύμφωνα με αυτό έπρεπε να γίνει εγγραφή στο Μητρώο των κυμαινόμενων επιβαρύνσεων. Μεταξύ άλλων το Επαρχιακό Δικαστήριο Λευκωσίας εξέδωσε και το ακόλουθο διάταγμα:

 

«ΚΑΙ ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥΤΟ ΠΕΡΑΙΤΕΡΩ ΕΚΔΙΔΕΙ ΔΙΑΤΑΓΜΑ ΜΕ ΤΟ ΟΠΟΙΟ ΔΙΑΤΑΤΤΕΙ όπως, χωρίς οποιανδήποτε περαιτέρω συγκατάθεση ή έγκριση οποιουδήποτε τρίτου προσώπου ή άλλως πως, κάθε πρόσωπο - συμπεριλαμβανομένων, χωρίς περιορισμό, και στο βαθμό που τους αφορά, του Διευθυντή του Τμήματος Οδικών Μεταφορών της Κυπριακής Δημοκρατίας, του Εφόρου Εταιρειών και Επίσημου Παραλήπτη της Κυπριακής Δημοκρατίας, του Διευθυντή του Τμήματος Κτηματολογίου και Χωρομετρίας της Κυπριακής Δημοκρατίας, του Νηολόγου Κυπριακών Πλοίων της Κυπριακής Δημοκρατίας, και του Πρωτοκολλητή του κάθε Δικαστηρίου της Κυπριακής Δημοκρατίας - που είναι υπεύθυνο για μητρώο, είτε δημόσιο είτε ιδιωτικό, και είτε δημόσια προσβάσιμο είτε όχι, σε σχέση με οτιδήποτε θα καταστεί αντικείμενο μεταβίβασης/αντικατάστασης/υποκατάστασης/συνέχισης/προσθήκης δυνάμει του Σχεδίου, καταχωρήσει και εγγράψει την κάθε σχετική μεταβίβαση/αντικατάσταση/υποκατάσταση/συνέχιση/ προσθήκη του κάθε σχετικού αντικειμένου μεταβίβασης/αντικατάστασης /υποκατάστασης/συνέχισης/προσθήκης στο κάθε σχετικό μητρώο για το οποίο το εν λόγω πρόσωπο είναι υπεύθυνο, αμέσως μετά την παράδοση στο εν λόγω πρόσωπο σχετικής γραπτής ειδοποίησης προς το σκοπό αυτό υπογεγραμμένης από/για ή εκ μέρους της SKY CAC LIMITED και της ALPHA BANK CYPRUS LTD στην οποία θα περιγράφονται οι σχετικές μεταβιβάσεις/αντικαταστάσεις/υποκαταστάσεις/συνεχίσεις/προσθήκες δυνάμει του Σχεδίου.

 

[.]

 

Κατά τα λοιπά, να ακολουθηθούν οι πρόνοιες των σχετικών Κανονισμών και νομοθεσιών.»  

 

Οι κυμαινόμενες επιβαρύνσεις ενεγράφησαν στο Μητρώο που τηρεί η Έφορος Εταιρειών και μεταβιβάστηκαν προς όφελος της SKY CAC LIMITED με ημερομηνία εφαρμογής της Αναδιοργάνωσης στις 9/12/2022. Η τελευταία, στη συνέχεια, με επιστολές της ημερ. 16/11/2023 προς τις Εφεσείουσες απαίτησε από αυτές την πληρωμή των ποσών που, κατά τη γνώμη της, οφείλονταν σε αυτή, σύμφωνα με τους όρους των ομολόγων κυμαινόμενης επιβάρυνσης, ημερ. 18/10/2010 και 31/10/2018.

 

Οι Εφεσείουσες δεν πλήρωσαν οποιοδήποτε ποσό θεωρώντας ότι δεν όφειλαν, με επακόλουθο η SKY CAC LIMITED στις 16/11/2023 να διορίσει τον Αντώνη Βασιλείου ως Διαχειριστή/Εκτελεστή των περιουσιακών στοιχείων των Εφεσειουσών.

 

Στις 5/8/2025 ζητήθηκε από τους δικηγόρους των Εφεσειουσών από την Έφορο όπως τους πληροφορήσει σχετικά με τα ομόλογα τα οποία μεταβιβάστηκαν προς όφελος της SKY CAC LIMITED και, ειδικότερα, να τους πληροφορήσει για τη νομοθεσία ή κανονισμό βάσει των οποίων είχαν εκδοθεί τα πιστοποιητικά ΗΕ50 στο όνομα της SKY CAC LIMITED και όπως τους εφοδιάσει με αντίγραφα των εγγράφων που χρησιμοποιήθηκαν.

 

Στις 2/9/2025 η Έφορος απάντησε με επιστολή της, όπου αναφέρει μεταξύ άλλων σχετικά με τις τρεις επιβαρύνσεις τα ακόλουθα:

 

«Οι εν λόγω επιβαρύνσεις είχαν αρχικά καταχωρηθεί υπέρ της ALPHA BANK CYPRUS LIMITED. Ωστόσο, δυνάμει Διατάγματος Δικαστηρίου περί σχεδίου Διακανονισμού για σκοπούς αναδιοργάνωσης ημερ. 7/12/2022 επήλθε η μεταβίβαση των Επιβαρύνσεων προς όφελος της SKY CAC LIMITED με ημερομηνία εφαρμογής της Αναδιοργάνωσης στις 9/12/2022.

 

Οι μεταβιβάσεις των Εγγεγραμμένων Επιβαρύνσεων έγιναν χωρίς την κοινοποίηση εντύπου ΗΕ24Ε με βάση τον περί Αγοραπωλησίας Πιστωτικών Διευκολύνσεων και για Συναφή Θέματα Νόμο του 2015 (Ν. 169(Ι)/2015) στον οποίο, γίνεται αναφορά στο Σχέδιο του Διατάγματος Δικαστηρίου στην παράγραφο 4.1 και με βάση σχετικής Γνωμοδότησης της Νομικής Υπηρεσίας της Δημοκρατίας ημερ. 09/01/2023. Στην συγκεκριμένη γνωμάτευση γίνεται αναφορά ότι, ο Έφορος Εταιρειών “δεν δύναται να εφαρμόζει τις πρόνοιες του άρθρου 90 του Κεφ. 113 όπου οι τροποποιήσεις επιβαρύνσεων γίνονται δυνάμει του Νόμου 169(Ι)/2015 και οφείλει να αντικαθιστά αυτόματα στα μητρώα του το όνομα του εκχωρητή με το όνομα του αγοραστή χωρίς την κοινοποίηση του εντύπου ΗΕ24Ε, χωρίς την έκδοση νέου πιστοποιητικού εγγραφής της τροποποίησης και χωρίς καμία πληρωμή τελών”.

 

Το Τμήμα Εφόρου Εταιρειών και Διανοητικής Ιδιοκτησίας ενεργώντας σύμφωνα με το εκδοθέν Διάταγμα Δικαστηρίου (επισυνάπτεται για εύκολη αναφορά), προχώρησε στις αναγκαίες αλλαγές στο Μητρώο του.

 

Είμαστε στη διάθεση σας για οποιεσδήποτε διευκρινήσεις.»

 

 

Ακολούθησε επιστολή-απάντηση των δικηγόρων των Εφεσειουσών προς την Έφορο Εταιρειών, ημερ. 10/9/2025, στην οποία της υποδείκνυαν ότι ο             Ν. 169(Ι)/2015 δεν τύγχανε εφαρμογής, αλλά τα Άρθρα 90-97 του περί Εταιρειών Νόμου, Κεφ. 113, καλώντας την συγχρόνως όπως ακυρώσει τα Πιστοποιητικά Εγγραφής Επιβάρυνσης όπου φαίνεται πιστωτής η SKY CAC LIMITED.

 

Οι δικηγόροι των Εφεσειουσών επανήλθαν με νέα επιστολή τους ημερ. 29/9/2025 προς την Έφορο Εταιρειών, καλώντας την, για τους λόγους που είχαν αναφέρει στην επιστολή τους, ημερ. 10/9/2025, όπως εντός επτά ημερών από τη λήψη της επιστολής ακυρώσει και/ή διαγράψει κάθε εγγραφή, μεταβίβαση, τροποποίηση ή αλλαγή των στοιχείων των τριών επιβαρύνσεων προς όφελος της SKY CAC LIMITED. Στην τελευταία αυτή επιστολή δεν υπήρξε οποιαδήποτε απάντηση από την Έφορο.

 

Ακολούθησε η καταχώριση της Πολιτικής Αίτησης υπ’ αρ. 256/2025, με την οποία οι Εφεσείουσες αξίωναν την «ακύρωση της εγγραφής ημερ. 9/12/2022 και/ή άλλης ημερομηνίας των κυμαινόμενων επιβαρύνσεων ημερ. 26/4/2004, 18/10/2010 και 31/10/2018 προς όφελος της εταιρείας SKY CAC LIMITED όπως και τα σχετικά πιστοποιητικά εγγραφής επιβάρυνσης ΗΕ50 τα οποία εξέδωσε σε διάφορες ημερομηνίες».

 

Παρεμβάλλεται στο σημείο αυτό ότι οι Εφεσείουσες είχαν καταχωρίσει στις 18/11/2024 την Αγωγή υπ’ αρ. 1330/2024 η οποία αρχικά στρεφόταν εναντίον του Εφόρου Εταιρειών και Επίσημου Παραλήπτη. Στη συνέχεια συμπεριλήφθηκαν ως εναγόμενοι 2 και 3, η SKY CAC LIMITED και η ALPHA BANK CYPRUS LTD, κατόπιν αίτησης που οι τελευταίες υπέβαλαν. Μέσω της Αγωγής αυτής αξιώνονται Αναγνωριστικές Δηλώσεις ότι οι Κυμαινόμενες Επιβαρύνσεις, ημερ. 6/5/2004 και 25/10/2010, που αφορούν τα Ομόλογα Κυμαινόμενης Επιβάρυνσης, ημερ. 26/4/2004 και 18/10/2010, αντίστοιχα, της Εφεσείουσας 1, ως, επίσης, και η Κυμαινόμενη Επιβάρυνση ημερ. 5/11/2018  που αφορά το Ομόλογο Κυμαινόμενης Επιβάρυνσης ημερ. 31/10/2018 της Εφεσείουσας 2, είναι εξ υπαρχής άκυρες, παρανόμως και δολίως εγγραφείσες και/ή εγγραφείσες ως αποτέλεσμα παράβασης εκ του Νόμου καθηκόντων του Εφόρου και ότι θα πρέπει  η εγγραφή τους να ακυρωθεί. Επιπλέον ζητείται Διάταγμα που να διατάττει τον Έφορο όπως ακυρώσει και/ή διαγράψει την εγγραφή των εν λόγω Κυμαινόμενων Επιβαρύνσεων από το Μητρώο που τηρείται από τον ίδιο.

 

Το πρωτόδικο Δικαστήριο έκρινε πως οι Εφεσείουσες έχουν ήδη ασκήσει το δικαίωμα τους για πρόσβαση στη δικαιοσύνη καταχωρώντας την ως άνω αναφερόμενη Αγωγή με την οποία, ως σημείωσε, ανάμεσα στις αιτούμενες θεραπείες που αξιώνουν «είναι και η ακύρωση της εγγραφής των επιβαρύνσεων προς όφελος της SKY CAC LIMITED». Αφού επεσήμανε πως στις εν λόγω θεραπείες περιλαμβάνεται και θεραπεία που αφορά σε διάταγμα του Επαρχιακού Δικαστηρίου, με το οποίο να διατάσσεται ο Έφορος Εταιρειών και Επίσημος Παραλήπτης «όπως άμεσα και εντός μιας ημέρας από την επίδοση του Διατάγματος του Δικαστηρίου, ακυρώσει και/ή διαγράψει την εγγραφή των κυμαινόμενων επιβαρύνσεων από το Μητρώο που τηρείται από τον εναγόμενο 1 Έφορο Εταιρειών και Επίσημο Παραλήπτη», κατέληξε ως ακολούθως:

 

«Εάν κάποιος μελετήσει προσεκτικά τη θεραπεία που τελικά θα αξιωθεί από το Ανώτατο Δικαστήριο, εάν και εφόσον δοθεί η αιτούμενη άδεια, εύκολα μπορεί να διαπιστώσει πως πρόκειται περί θεραπείας η οποία, επί της ουσίας, καλύπτεται από κάποιες από τις πολλές θεραπείες που αξιώνονται με την άλλη εν ζωή αστική διαδικασία που δρομολόγησαν οι Αιτήτριες.»

 

 

Επιπλέον, το πρωτόδικο Δικαστήριο αφού αναφέρθηκε στο περιεχόμενο της επιστολής της Εφόρου Εταιρειών, με την οποία απαντούσε στην επιστολή των δικηγόρων των Εφεσειουσών σε σχέση με τις τρεις επιβαρύνσεις, οι οποίες μεταβιβάστηκαν από την ALPHA BANK CYPRUS LITD προς όφελος της SKY CAC LIMITED, επεσήμανε ότι αυτό που ουσιαστικά οι Εφεσείουσες επεδίωκαν με το Προνομιακό Ένταλμα Mandamus είναι «τώρα να διαταχθεί η Έφορος Εταιρειών να προσεγγίσει διαφορετικά το θέμα, και συγκεκριμένα κατά τον τρόπο που οι ίδιες εισηγούνται, για να εκδώσει η Έφορος Εταιρειών άλλη απόφαση, αναθεωρώντας προηγούμενη δική της, την οποία οι αιτήτριες για πολλούς και συγκεκριμένους λόγους, τους οποίους δεν χρειάζεται να παραθέσω, θεωρούν λαθεμένη και/ή εσφαλμένη. Και όλα αυτά εκτός πλαισίου κανονικής δίκης, και στην απουσία των εταιρειών ALPHA BANK CYPRUS LTD και SKY CAC LIMITED οι οποίες είχαν εξασφαλίσει τα διατάγματα ημερ. 7/12/2022, στα οποία έγινε αναφορά πιο πάνω». Τόνισε ακόμη ότι δεν είναι σε αυτά που στοχεύει το Προνομιακό Ένταλμα Mandamus και ότι οι επιζητούμενες θεραπείες είναι θεραπείες που μπορούν στην κατάλληλη περίπτωση να αξιωθούν και δοθούν στο πλαίσιο άλλης διαδικασίας και όχι της συγκεκριμένης ενώπιον του Ανωτάτου Δικαστηρίου.

 

Η ορθότητα της πιο πάνω πρωτόδικης απόφασης προσβάλλεται με 11 συνολικά Λόγους Έφεσης. Με το Λόγο Έφεσης 1 προβάλλεται ότι το πρωτόδικο Δικαστήριο δεν αντιλήφθηκε ορθά την Αίτηση των Εφεσειουσών και κατέληξε σε εσφαλμένη κρίση και συμπεράσματα. Με το Λόγο Έφεσης 2 προσβάλλεται ως εσφαλμένο το συμπέρασμα ότι οι Εφεσείουσες παραδέχονταν ότι ανάμεσα στις αιτούμενες θεραπείες ήταν και ακύρωση της εγγραφής των επιβαρύνσεων προς όφελος της SKY CAC LIMITED. Μέσω του Λόγου Έφεσης 3 προσβάλλεται ως λανθασμένη η κρίση του πρωτόδικου Δικαστηρίου ότι «το Προνομιακό Ένταλμα Mandamus εκδίδεται εκεί όπου συντρέχουν οι προϋποθέσεις και δεν υπάρχει άλλη καταλληλότερη θεραπεία», ενώ με το Λόγο Έφεσης 4 προσβάλλεται επίσης η κρίση του ότι «δεν τίθεται,…«στέρηση του δικαιώματος των Αιτητριών για πρόσβαση στη δικαιοσύνη και/ή στο Δικαστήριο». Οι Αιτήτριες έχουν ήδη ασκήσει το δικαίωμα τους για πρόσβαση στη δικαιοσύνη καταχωρώντας την αγωγή με αρ. 1330/2024 ενώπιον του Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας, με την οποία ως οι ίδιες παραδέχονται, ανάμεσα στις αιτούμενες πολλές θεραπείες που αξιώνουν «είναι και η ακύρωση της εγγραφής των επιβαρύνσεων προς όφελος της SKY CAC LIMITED». Με το Λόγο               Έφεσης 5 βάλλεται ως εσφαλμένη η κρίση του πρωτόδικου Δικαστηρίου ότι η αιτούμενη θεραπεία «καλύπτεται από κάποιες από τις πολλές θεραπείες που αξιώνονται με την άλλη εν ζωή αστική διαδικασία που δρομολόγησαν οι Αιτήτριες». Μέσω του Λόγου Έφεσης 6 προσβάλλεται επίσης ως λανθασμένη η πρωτόδικη κρίση ότι παρόμοια θέματα είχαν εξετασθεί στην Αίτηση του ΤYULENEV, Πολιτική Αίτηση Αρ. 60/2020, ημερ. 15/6/2020, ενώ με το Λόγο Έφεσης 7, η πρωτόδικη κρίση ότι στην προκείμενη περίπτωση δεν υφίσταντο εξαιρετικές περιστάσεις που να δικαιολογούν τη χορήγηση της αιτούμενης άδειας. Με το Λόγο Έφεσης 8 βάλλεται ως εσφαλμένη η αναζήτηση από το πρωτόδικο Δικαστήριο εξαιρετικών περιστάσεων λαμβάνοντας υπόψη ότι οι Εφεσείουσες, ως αναφέρεται, δεν είχαν άλλο ένδικο μέσο στη διάθεση τους για να υποχρεώσουν την Έφορο Εταιρειών να πράξει το καθήκον της σύμφωνα με το Νόμο. Μέσω του Λόγου Έφεσης 9 προσβάλλεται ως λανθασμένη η κρίση του πρωτόδικου Δικαστηρίου ότι οι Εφεσείουσες επεδίωκαν να διαταχθεί η Έφορος Εταιρειών να προσεγγίσει διαφορετικά το θέμα και να αναθεωρήσει την απόφαση της. Με το Λόγο Έφεσης 10 προσβάλλεται ως λανθασμένη η πρωτόδικη κρίση ότι η απόφαση της Εφόρου δεν ελέγχετο με Προνομιακό Ένταλμα, ενώ με το Λόγο Έφεσης 11 η πρωτόδικη κατάληξη πως δεν δικαιολογείτο η χορήγηση της αιτούμενης άδειας.

 

Έχουμε διεξέλθει με προσοχή ό,τι οι Εφεσείουσες, μέσω του ευπαίδευτου συνηγόρου τους, έχουν θέσει ενώπιον μας και έχουμε εξετάσει τις θέσεις, αναφορές και εισηγήσεις τους, όπως αυτές αναπτύχθηκαν τόσο στη γραπτή, όσο και στην προφορική αγόρευσή του συνηγόρου τους.

 

Η χορήγηση άδειας για καταχώριση αίτησης για την έκδοση εντάλματος Mandamus ανάγεται στη διακριτική ευχέρεια του Δικαστηρίου. Προϋπόθεση είναι να καταδειχθεί από τον αιτητή ότι υπάρχει εκ πρώτης όψεως συζητήσιμη υπόθεση (Ανθίμου (1991) 1 Α.Α.Δ. 41, 46). Περαιτέρω, ο αιτητής πρέπει να έχει δικαίωμα να ζητήσει την εκτέλεση του συγκεκριμένου καθήκοντος και να έχει, προτού αποταθεί στο Δικαστήριο για άδεια, αιτηθεί από το δημόσιο όργανο την εκτέλεση του καθήκοντος και το δημόσιο όργανο να έχει αρνηθεί να συμμορφωθεί (Χριστοδούλου άλλως Ρόπας (2008) 1(Α) Α.Α.Δ. 43, 47).

 

Έχει, σε σειρά υποθέσεων, αναγνωρισθεί η δυνατότητα έκδοσης Mandamus σε εκείνες τις περιπτώσεις όπου το Ανώτατο Δικαστήριο δικαιολογείται να ελέγξει τη νομιμότητα, όχι μόνο των αποφάσεων των κατώτερων Δικαστηρίων, αλλά και παντός οργάνου, προσώπου ή αρχής, τα οποία οφείλουν να εκτελέσουν συγκεκριμένο καθήκον. Το ένταλμα Mandamus απευθύνεται, επομένως, όχι μόνο σε κατώτερο Δικαστήριο, αλλά και σε άλλες αρχές για να εκτελέσουν δημόσιο καθήκον. Προνομιακό Ένταλμα μπορεί να εκδοθεί εάν το καθήκον δημόσιας αρχής αφορά σε θέμα ιδιωτικού δικαίου και όχι δημοσίου. (Αναφορικά με την Αίτηση της Ζαβρίδου, Πολιτική Έφεση Αρ. 129/2021, ημερ. 15/11/2021, ECLI:CY:AD:2021:A510 και Αναφορικά με την Αίτηση της Π. Μιλτιάδους, Πολιτική Αίτηση Αρ. 12/2015, ημερ. 10/2/2015). 

 

Στην υπόθεση Αναφορικά με την αίτηση του Ιερόθεου Χριστοδούλου, άλλως Ρόπα (2008) 1 Α.Α.Δ. 43, αναφέρθηκαν τα εξής σχετικά:

 

 

«Συνήθως η θεραπεία με το προνομιακό ένταλμα Mandamus, χρησιμοποιείται για να διαταχθεί κατώτερο Δικαστήριο να ασκήσει συγκεκριμένη εξουσία, μέσα στα πλαίσια της αρμοδιότητάς του. Όμως η θεραπεία μπορεί να εξασφαλιστεί για να εξαναγκάσει και άλλες αρχές ή όργανα ή πρόσωπα τα οποία ασκούν δημόσια εξουσία, για να εκτελέσουν δημόσιο καθήκον το οποίο επιβάλλει ο Νόμος…….[….]. Προϋπόθεση για την παραχώρηση της θεραπείας, είναι ο Αιτητής να έχει δικαίωμα να ζητήσει την εκτέλεση του συγκεκριμένου καθήκοντος. Επίσης, ο Αιτητής θα πρέπει προτού αποταθεί στο Δικαστήριο για άδεια, να έχει αιτηθεί από το δημόσιο όργανο την εκτέλεση του καθήκοντός του, αλλά αυτό να έχει αρνηθεί να συμμορφωθεί.»  

 

 

 

Αποτελεί περαιτέρω προϋπόθεση για την απόδοση Προνομιακού Εντάλματος Mandamus η ύπαρξη νομικού δικαιώματος ή υποχρέωσης. Όπως παρατηρείται στο Σύγγραμμα Basu “Commentary on the Constitution of India”, Τόμος 3, σελ. 478, «The foundation of mandamus is the existence of the right. It is not intended to create a right but to restore a party who has been denied his right to the enjoyment of such right». Η υποχρέωση πρέπει να είναι συγκεκριμένη και να προκύπτει από το Σύνταγμα, το νόμο, το Κοινοδίκαιο ή από κανονισμούς ή οδηγίες που έχουν νομοθετική υπόσταση (βλ. Αναφορικά με την Αίτηση της Λοΐζου, Πολιτική Έφεση Αρ. 138/2018, ημερ. 20/7/2018).  

 

Επισημαίνεται, περαιτέρω, ότι το Προνομιακό Ένταλμα Mandamus δεν εκδίδεται όταν υπάρχει άλλη καταλληλότερη θεραπεία στο αστικό δίκαιο ή όπου είναι πρόσφορη άλλη ευχερέστερη διαδικασία (R. v. Charity Commissioners [1987] 1 Q.B. 407), ή, όπου παρέχεται νομοθετική θεραπεία (Pasmose v. Oswaldtwistle Urban District Council [1898] AC 387 και R. v. ILEA, ex parte Ali [1990] COD 317)^[1].

 

Είναι σαφές ότι το ένταλμα Mandamus συνιστά «ύστατο μέσο για κατίσχυση του δικαίου και κατάλοιπο της δικαιοδοσίας του Ανωτάτου Δικαστηρίου για εκείνες τις περιπτώσεις όπου διαπιστώνεται συγκεκριμένο δικαίωμα χωρίς συγκεκριμένη θεραπεία προς εκπλήρωση του ή όπου η εναλλακτική θεραπεία δεν είναι πρόσφορη και αποτελεσματική» (Αναφορικά με την Αίτηση του Ν. Νικολάου (2016) 1 Α.Α.Δ. 1028).  

 

Το πιο κάτω απόσπασμα από το Σύγγραμμα Halsbury’s Laws of England,   3^η Έκδοση, Τόμος 11, παρα. 159, αποτυπώνει με σαφήνεια τη φύση και τους σκοπούς που το εν λόγω ένταλμα εξυπηρετεί: 

 

       “The order of mandamus is an order of a most extensive remedial nature, …… … Its purpose is to supply defects of justice; and accordingly it will issue, to the end that justice may be done, in all cases where there is a specific legal right and no specific legal remedy for enforcing that right; and it may issue in cases where, although there is an alternative legal remedy, yet that mode of redress is less convenient, beneficial and effectual.”

 

 

Η ενεργοποίηση της εξουσίας του Δικαστηρίου για την παραχώρηση του εντάλματος Mandamus εξαρτάται από την ικανοποίηση συγκεκριμένων προϋποθέσεων. Στην υπόθεση Αναφορικά με την Αίτηση της εταιρείας Darimpex Ltd, Πολιτική Αίτηση Αρ. 128/2021, ημερ. 1/9/2021, ECLI:CY:AD:2021:D378, συνοψίσθηκαν οι προϋποθέσεις που, με βάση τη νομολογία, θα πρέπει να συντρέχουν για να οδηγηθεί το Ανώτατο Δικαστήριο στην έκδοση Mandamus ως ακολούθως: 

 

i.             Αναγκαίο έννομο συμφέρον του αιτητή (locus standi).

 

ii.            Υποβολή διακριτής απαίτησης από το ως άνω πρόσωπο σε δικαστική αρχή ή άλλο δημόσιο όργανο για απόδοση συγκεκριμένης θεραπείας.

 

iii.          Άρνηση συμμόρφωσης οργάνου κατά παράβαση συγκεκριμένου καθήκοντος. 

 

iv.          Το επιδιωκόμενο προς εκτέλεση καθήκον να εμπίπτει στο χώρο του ιδιωτικού δικαίου. 

 

v.           Να μην υπάρχει άλλη εναλλακτική θεραπεία - ή ύπαρξη εξαιρετικών περιστάσεων, εάν τέτοια θεραπεία συντρέχει.

 

 

 

Ό,τι πρωτίστως απασχολεί είναι το ζήτημα που προβάλλεται με το Λόγο Έφεσης 9, δεδομένου ότι αυτό αφορά στο δικαιοδοτικό πλαίσιο αίτησης, όπως η υπό συζήτηση. Μέσω του πιο πάνω Λόγου προσβάλλεται ως εσφαλμένη η κρίση του πρωτόδικου Δικαστηρίου ότι οι Εφεσείουσες αυτό που είχαν με την αίτηση τους επιδιώξει ήταν να διαταχθεί η Έφορος Εταιρειών να «προσεγγίσει διαφορετικά» το θέμα και «συγκεκριμένα κατά τον τρόπο που οι ίδιες εισηγούνται για να εκδώσει η Έφορος Εταιρειών άλλη απόφαση, αναθεωρώντας προηγούμενη δική της», την οποία οι Εφεσείουσες θεωρούσαν εσφαλμένη.

 

Ο πιο πάνω Λόγος Έφεσης φέρνει στο προσκήνιο το κεφαλαιώδες ζήτημα το οποίο άπτεται του δικαιοδοτικού πλαισίου της Αίτησης που αφορά στο κατά πόσο αποκαλύπτεται, στην υπό συζήτηση περίπτωση, οποιαδήποτε παράλειψη εκ μέρους της αρμόδιας αρχής, εν προκειμένω της Εφόρου Εταιρειών, να επιτελέσει το καθήκον της.

 

Όπως προκύπτει από τα όσα είχαν τεθεί ενώπιον του πρωτόδικου Δικαστηρίου, η Έφορος Εταιρειών, απαντώντας σε επιστολή των δικηγόρων των Εφεσειουσών σε σχέση με τις τρεις επιβαρύνσεις, οι οποίες αρχικά είχαν καταχωρηθεί υπέρ της ALPHA BANK CYPRUS LTD και στη συνέχεια μεταβιβάστηκαν από την ALPHA BANK CYPRUS LTD προς όφελος της SKY CAC LIMITED, ανέφερε ότι οι εν λόγω μεταβιβάσεις «έγιναν χωρίς την κοινοποίηση εντύπου ΗΕ 24Ε με βάση τον περί Αγοραπωλησίας Πιστωτικών Διευκολύνσεων και για Συναφή Θέματα Νόμο του 2015 (Ν. 169(Ι)/2015) στον οποίο, γίνεται αναφορά στο Σχέδιο του Διατάγματος Δικαστηρίου στην παράγραφο 4.1 και με βάση σχετικής Γνωμοδότησης της Νομικής Υπηρεσίας της Δημοκρατίας ημερ. 09/01/2023». Στη βάση λοιπόν όλων όσων είχαν τεθεί υπόψη του Δικαστηρίου δεν αποκαλύπτετο οποιαδήποτε παράλειψη εκ μέρους της Εφόρου να επιτελέσει το καθήκον της. Αντιθέτως, η Έφορος φέρεται να έπραξε τούτο, λειτουργώντας κατά τον τρόπο που η ίδια αντιλαμβάνετο ότι ήταν το καθήκον της, εξηγώντας συγχρόνως τη θέση της επί του ζητήματος. Ό,τι συνεπώς εντοπίζεται, στην υπό κρίση περίπτωση, είναι η διαφορετική θεώρηση των πραγμάτων από μέρους των Εφεσειουσών οι οποίες, κατ’ ουσίαν, προβάλλουν ότι η προσέγγιση και ο τρόπος που λειτούργησε η Έφορος επί του συγκεκριμένου ζητήματος είναι λανθασμένη, επιδιώκοντας μάλιστα την ακύρωση της γενόμενης εγγραφής. Όπως συναφώς προβάλλουν, ενώ η προκείμενη περίπτωση αφορούσε σε μεταβίβαση εξασφαλίσεων για σκοπούς αναδιοργάνωσης και θα έπρεπε να τύγχαναν εφαρμογής οι πρόνοιες των Άρθρων 90-97 του περί Εταιρειών Νόμου, Κεφ. 113, τελικά η Έφορος προέβηκε, παράνομα ως διατείνονται, σε εγγραφή με βάση τις πρόνοιες του περί Αγοραπωλησίας Πιστωτικών Διευκολύνσεων και για συναφή Θέματα Νόμου του 2015,                   Ν. 169(Ι)/2015, που, σύμφωνα με το Άρθρο 3, ως είναι η θέση τους, εφαρμόζεται στην πώληση και αγορά πιστωτικών διευκολύνσεων από εκχωρητή σε αγοραστή πιστωτικών διευκολύνσεων. Τούτο, όμως, δεν συνιστά παράλειψη εκ μέρους της Εφόρου να επιτελέσει το καθήκον της κατά τρόπο που θα μπορούσε να αποτελέσει αντικείμενο προώθησης στο πλαίσιο αίτησης ως η υπό κρίση. Αν η Έφορος, λειτουργώντας εντός των παραμέτρων της αρμοδιότητας της, άσκησε ορθά ή λανθασμένα τα καθήκοντα της, θα μπορούσε να αποτελέσει αντικείμενο συζήτησης και δικαστικής κρίσης, στο πλαίσιο άλλων διαδικασιών.

 

Η πιο πάνω διαπίστωση η οποία άπτεται του δικαιοδοτικού πλαισίου της Αίτησης, πέραν του ότι οδηγεί στην απόρριψη του Λόγου Έφεσης 9, σφραγίζει από μόνη της την τύχη της παρούσας Έφεσης καθιστώντας αχρείαστη την εξέταση των υπόλοιπων Λόγων Έφεσης.

 

Συνακόλουθα, στη βάση όλων όσων πιο πάνω έχουν αναφερθεί, καθίσταται σαφές ότι, στην υπό συζήτηση περίπτωση, δεν δικαιολογείται η αιτούμενη παρέμβαση μας, προς ανατροπή της πρωτόδικης Απόφασης.

 

Η Έφεση απορρίπτεται.

 

 

 

 

                                      Κ. ΣΤΑΜΑΤΙΟΥ, Π.

 

 

                                      Λ. ΔΗΜΗΤΡΙΑΔΟΥ-ΑΝΔΡΕΟΥ, Δ.

 

 

                                      Α. ΔΑΥΙΔ, Δ.