ANΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ
ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ
(Πολιτική Έφεση Αρ. 3/2026)
20 Μαΐου 2026
[ΜΑΛΑΧΤΟΣ, ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ, ΕΦΡΑΙΜ, Δ/ΣΤΕΣ]
ΕΦΕΣΗ ΚΑΤΑ ΤΗΣ ΑΠΟΦΑΣΗΣ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑΣ 26/1/2026 ΤΟΥ ΑΝΩΤΑΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΣΤΗΝ ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΤΟΥ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΑΙΤΗΣΗ ΑΡ. 119/2025
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 155.4 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΑΡΘΡΑ 3 ΚΑΙ 9 ΤΟΥ ΠΕΡΙ ΑΠΟΝΟΜΗΣ ΤΗΣ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ (ΠΟΙΚΙΛΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ) ΝΟΜΟΥ ΤΟΥ 1964
ΚΑΙ
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΑΝΩΤΑΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΕΚΔΟΣΗΣ ΕΝΤΑΛΜΑΤΩΝ ΠΡΟΝΟΜΙΑΚΗΣ ΦΥΣΕΩΣ) ΔΙΑΔΙΚΑΣΤΙΚΟ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ ΤΟΥ 2018
ΚΑΙ
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΙΤΗΣΗ TΟΥ K.Λ. ΜΕ ΑΔΤ: [ ], ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΠΡΟΝΟΜΙΑΚΟΥ ΕΝΤΑΛΜΑΤΟΣ CERTIORARI
ΚΑΙ
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΔΙΑΤΑΓΜΑ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑΣ 24/04/2025 ΤΟΥ ΕΠΑΡΧΙΑΚΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ ΛΕΜΕΣΟΥ ΓΙΑ ΛΗΨΗ ΓΕΝΕΤΙΚΩΝ ΔΕΙΓΜΑΤΩΝ (DNA) ΑΠΟΤΥΠΩΜΑΤΩΝ ΚΑΙ ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΩΝ ΠΟΥ ΕΞΕΔΟΘΗ ΣΤΗΝ ΑΙΤΗΣΗ ΑΡ. 28/25
----------------
Γ. Εφφέ, για Γιάννης Πολυχρόνης ΔΕΠΕ, για τον εφεσείοντα.
Β. Μπίσσας, δικηγόρος της Δημοκρατίας Α’, με Ε. Κωνσταντίνου (κα), δικηγόρο της Δημοκρατίας και Β. Τσιαούσιη (κα), ασκούμενη δικηγόρο, εκ μέρους του Γενικού Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, για τον εφεσίβλητο.
---------
ΜΑΛΑΧΤΟΣ, Δ.: Η ομόφωνη απόφαση του Δικαστηρίου θα δοθεί από τον Ι. Ιωαννίδη, Δ.
---------
A Π Ο Φ Α Σ Η
ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ, Δ.: To άρθρο 25 του περί Αστυνομίας Νόμου του 2004, Ν. 73(Ι)/2004, προβλέπει ότι:
«25.- (1) Κάθε μέλος της Αστυνομίας με βαθμό Λοχία ή ανώτερο μπορεί να λάβει ή να μεριμνήσει ώστε να ληφθούν από οποιοδήποτε πρόσωπο που τελεί υπό νόμιμη κράτηση ή το οποίο υπόκειται σε αστυνομική επιτήρηση, για σκοπούς καταχώρισης, σύγκρισης, αναγνώρισης και γενικά για σκοπούς διερεύνησης οποιουδήποτε αδικήματος:
(α) μετρήσεις, φωτογραφίες, δακτυλικά αποτυπώματα, αποτυπώματα παλάμης και πέλματος, δείγματα γραφικού χαρακτήρα, αποκόμματα ονύχων, δείγματα τριχών, σάλιου, κατάλοιπα ξένης ουσίας στο σώμα οποιουδήποτε από τα πρόσωπα αυτά με συναίνεσή του ή κατόπιν διαταγής του Δικαστηρίου, αν αυτό δε συναινεί.
(β) με τη βοήθεια ιατρικού λειτουργού δείγματα αίματος και ούρων οποιουδήποτε από τα πρόσωπα αυτά με συναίνεσή του ή κατόπιν διαταγής του Δικαστηρίου, αν αυτό δε συναινεί.
(2) Εάν το πρόσωπο στο οποίο αφορούν τα στοιχεία που λήφθηκαν με βάση το εδάφιο (1) δεν κατηγορηθεί στο δικαστήριο για αδίκημα ή εάν απολυθεί χωρίς να διατυπωθούν εναντίον του κατηγορίες ή αθωωθεί από το Δικαστήριο και δε βαρύνεται με προηγούμενη καταδίκη για ποινικό αδίκημα, τότε όλες οι καταχωρίσεις των μετρήσεων, φωτογραφιών, δακτυλικών αποτυπωμάτων και αποτυπωμάτων παλάμης και πέλματος και οποιαδήποτε αρνητικά αντίγραφα των φωτογραφιών αυτών ή των φωτογραφιών των δακτυλικών αυτών αποτυπωμάτων καταστρέφονται αμέσως ή παραδίδονται στο πρόσωπο στο οποίο αφορούν.
(3) Πρόσωπο που τελεί υπό νόμιμη κράτηση ή το οποίο υπόκειται σε αστυνομική επιτήρηση και αρνείται ή παρεμποδίζει ή δεν επιτρέπει να ληφθούν τα στοιχεία που αναφέρονται στην παράγραφο (α) του εδαφίου (1) είναι ένοχο αδικήματος και, σε περίπτωση καταδίκης του, υπόκειται σε φυλάκιση για περίοδο που δεν υπερβαίνει τους έξι μήνες ή σε χρηματική ποινή μέχρι τετρακόσιες πενήντα λίρες ή και στις δυο αυτές ποινές.»
(o τονισμός γίνεται από το παρόν Δικαστήριο)
Η Αστυνομία διερευνούσε εναντίον του εφεσείοντα σοβαρά ποινικά αδικήματα τα οποία αφορούσαν σε παράνομη κατοχή με σκοπό την προμήθεια ναρκωτικών, σε παράνομη χρήση ναρκωτικών, σε παράνομη κατοχή πυροβόλου όπλου και σε παράνομη κατοχή εκρηκτικών υλών, αδικήματα που εφέροντο να είχαν διαπραχθεί «μεταξύ άγνωστης ημερομηνίας και 15/4/2025, στη Λεμεσό». Kαθ’ ον χρόνο ο εφεσείων τελούσε υπό νόμιμη κράτηση για τη διερεύνηση των πιο πάνω σοβαρών ποινικών αδικημάτων «του ζητήθηκε όπως δώσει παρειακά επιχρίσματα, φωτογραφίες και αποτυπωμάτων για σκοπούς επιστημονικών εξετάσεων καθώς επίσης και τα δακτυλικά και παλαμικά του αποτυπώματα. Αυτός αν και αρχικά έδωσε γραπτή συγκατάθεση να του ληφθούν παρειακά επιχρίσματα, φωτογραφίες και αποτυπώματα στην συνέχεια την αναίρεσε αρνούμενος να δώσει παρόλο που του εξηγήθηκε ότι εάν δεν κατηγορηθεί για αδίκημα στο Δικαστήριο τότε όλες οι φωτογραφίες, αποτυπώματα, δείγματα παρειακού επιχρίσματος, θα καταστραφούν αμέσως ή θα του παραδοθούν.»
Τα πιο πάνω είχαν συμπεριληφθεί σε ένορκη δήλωση που υποστήριζε αίτημα της Αστυνομίας, το οποίο υπεβλήθη στις 24/4/2025, προς το Επαρχιακό Δικαστήριο Λεμεσού (στο εξής «το κατώτερο Δικαστήριο») για την εξασφάλιση διαταγής του Δικαστηρίου με την οποία να επιτρέπεται στην Αστυνομία να λάβει «δείγματα τριχών ή σάλιου ή κατάλοιπα ξένης ουσίας στο σώμα ή δείγματος αίματος ή ούρων» για σκοπούς απομόνωσης γενετικού υλικού του εφεσείοντα. Στην ίδια ένορκη δήλωση είχαν καταγραφεί και τα ακόλουθα:
«Λόγω του ότι οι εξετάσεις της Αστυνομίας δεν έχουν συμπληρωθεί ακόμα και του ότι σε τεκμήρια της υπόθεσης έχει εντοπισθεί γενετικό υλικό αγνώστου ανδρός, ως αναφέρεται στην προηγούμενη παράγραφο, η λήψη γενετικού υλικού από τον 1ο ύποπτο είναι απαραίτητη για συμπλήρωση και εξιχνίαση της υπόθεσης με σκοπό την σύγκριση του με το γενετικό υλικό που εντοπίστηκε σε τεκμήρια της παρούσας υπόθεσης.»
Το κατώτερο Δικαστήριο με πρακτικό που συνέταξε την ίδια ημέρα, ενέκρινε το αίτημα της Αστυνομίας καταγράφοντας τα ακόλουθα:
«Λαμβάνοντας υπόψη μου το περιεχόμενο της αίτησης και της ενόρκου δηλώσεως του Αστυφύλακα 4050 κρίνω δικαιολογημένο το αίτημα με βάση τον σχετικό Νόμο 73(Ι)/2004. Συνεπώς εκδίδεται σχετικό διάταγμα λήψης δειγμάτων τριχών ή σάλιου ή κατάλοιπων ξένης ουσίας στο σώμα ή δείγματος αίματος ή ούρων για σκοπούς απομόνωσης γενετικού υλικού από τον Κωνσταντίνο Λουκά. Συνεπώς εκδίδεται σχετικό διάταγμα.»
Ο εφεσείων εξασφάλισε άδεια από το Ανώτατο Δικαστήριο για να καταχωρίσει αίτηση δια κλήσεως για την έκδοση προνομιακού εντάλματος certiorari, με το οποίο να ακυρώνεται η πιο πάνω εκδοθείσα διαταγή. Ό,τι εδώ ενδιαφέρει αφορά στην άδεια που εδόθη σε σχέση με «κατά πόσο το ως άνω διάταγμα εξεδόθη κατά παράβαση της αρχής της αναλογικότητας, χωρίς να εξεταστεί κατά πόσο υπήρχε αναγκαιότητα για την έκδοση του και εάν ήταν συμβατό με τις πρόνοιες της Οδηγίας (ΕΕ) 2016/680.»
Στην αίτηση δια κλήσεως που καταχωρίστηκε, αδελφός Δικαστής έκρινε πως:
«Στην υπό συζήτηση περίπτωση, το περιεχόμενο της ένορκης δήλωσης που υποστήριζε το αίτημα, στο οποίο ρητά παραπέμπει και το οποίο δικαστικά επεξεργάστηκε, αποκάλυπτε, κατά τρόπο διαυγή, γεγονότα, στοιχεία και λεπτομέρειες, τα οποία βάσιμα επέτρεπαν στο κατώτερο Δικαστήριο να καταλήξει ότι πληρούντο οι προϋποθέσεις που τίθενται μέσω της Οδηγίας (ΕΕ) 2016/680 για την έκδοση του εκκαλούμενου διατάγματος, περιλαμβανομένης της αναγκαιότητας και του δικαιολογημένου της έκδοσης του τελευταίου.
Δεν απαιτείται η καταγραφή μακροσκελούς επεξηγηματικής ανάλυσης και λεπτομερής αποτύπωση της αναγκαίας δικανικής διεργασίας στην οποία προέβη το Δικαστήριο για την τελική κατάληξη του επί του αιτήματος. Ούτε η επανάληψη, φραστικά, όσων τέθηκαν υπόψη του μέσω του Όρκου (βλ. κατ' αναλογία, Μαρκίδης 2014 1(Α) Α.Α.Δ. 752 και Ανδρέας Δημητριάδης & Σία κ.α., Πολ. Έφ. Αρ. 337/2021, ημερ. 01.03.2023, ECLI:CY:AD:2023:A72, ECLI:CY:AD:2023:A72). Σημαντικό είναι, το αποτέλεσμα της δικανικής διεργασίας στην οποία καταγράφει ότι προέβη, η τελική επιλογή του δηλαδή, να δικαιολογείται πράγματι από τα στοιχεία τα οποία τέθηκαν υπόψη του.
Στην υπό κρίση περίπτωση, μέσω του σχετικού Όρκου πρόκυπτε, τόσο η διάπραξη σοβαρών αδικημάτων όσο και η εμπλοκή του Αιτητή, ενώ παράλληλα αποκαλυπτόταν πως η λήψη και η επεξεργασία του γενετικού υλικού του τελευταίου προς επίτευξη του επιδιωκόμενου νόμιμου σκοπού, ήτοι της πλήρους διερεύνησης της υπόθεσης, υπό τις περιστάσεις, δεν θα μπορούσε να εξασφαλιστεί κατά τρόπο εξίσου αποτελεσματικό με άλλα μέσα. Ήταν αναγκαία και αναλογική.»
Κατ’ επέκταση απέρριψε την αίτηση.
Ο εφεσείων με δύο λόγους έφεσης, τους οποίους μεταφέρουμε αυτολεξεί, χωρίς την αιτιολογία, την οποία βεβαίως έχουμε μελετήσει, επιδιώκει τώρα τον παραμερισμό της πιο πάνω πρωτόδικης απόφασης:
«1ος Λόγος έφεσης
Εσφαλμένα το Πρωτόδικο Δικαστήριο απέρριψε τον Β Νομικό Λόγο ή/και εσφαλμένα κατέληξε ότι το Δικαστήριο που εξέδωσε το προσβαλλόμενο διάταγμα εξέτασε την αναγκαιότητα έκδοσης του διατάγματος ή/και τις πρόνοιες της Οδηγίας (ΕΕ) 2016/680.
2ος Λόγος έφεσης
Το πρωτόδικο Δικαστήριο έσφαλλε κατά την αξιολόγηση του Β Νομικού Λόγου αφού προέβη το ίδιο σε εκ των υστέρων αναζήτηση μαρτυρίας για να διαπιστώσει κατά πόσο πληρούνταν οι προϋποθέσεις που τίθενται μέσω της Οδηγίας (ΕΕ) 2016/680 για την έκδοση του εκκαλούμενου διατάγματος ή/και κατά πόσο ήταν πληρείτο η προϋπόθεση της αναλογικότητας.»
Κατά την ακρόαση της έφεσης, ο ευπαίδευτος συνήγορος του εφεσείοντα παραδέχθηκε πως ενώπιον του κατώτερου Δικαστηρίου είχε τεθεί όλο εκείνο το απαραίτητο μαρτυρικό υλικό που εδικαιολογούσε την αναγκαιότητα και αναλογικότητα έκδοσης της προσβαλλόμενης δικαστικής διαταγής. (Αναφορικά με την Απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου Κύπρου ημερ. 25.5.2025 στην Πολιτική Αίτηση Αρ. 44/2025, Αίτηση για Παραπομπή Αρ. 1/2025, ημερ. 12.9.2025, απόφαση της Πλήρους Ολομέλειας του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου).
Ωστόσο, ήταν η θέση του ευπαίδευτου συνηγόρου πως εν προκειμένω το κατώτερο Δικαστήριο «δεν εξέτασε την αναγκαιότητα έκδοσης του αιτούμενου διατάγματος και ούτε παραπέμπει κατ’ ελάχιστο στις πρόνοιες των σχετικών άρθρων της ΕΕ/2016/680» για να προσθέσει πως το πρωτόδικο Δικαστήριο απορρίπτοντας την αίτηση δια κλήσεως, εσφαλμένα προέβη «σε εκ των υστέρων αναζήτηση μαρτυρίας διαπιστώνοντας ότι “υπήρχαν τούτα τα στοιχεία στην αίτηση και τον όρκο της Αστυνομίας που θα επέτρεπαν στο Δικαστήριο να καταλήξει ότι υπήρχε η αναγκαιότητα έκδοσης του διατάγματος”.»
Ως ελέχθη, το κατώτερο Δικαστήριο, με πρακτικό που συνέταξε την ίδια ημέρα, αφού έθεσε ενώπιον του το περιεχόμενο της αίτησης και του μαρτυρικού υλικού που την υποστήριζε, έκρινε δικαιολογημένο το αίτημα και το ενέκρινε. Συνεπώς τα γεγονότα διαφοροποιούνται από τα γεγονότα της υπόθεσης Γεωργίου, Πολ. Αιτ. Αρ. 39/2019, ημερ. 26.6.2019, όπου εκεί το κατώτερο Δικαστήριο δεν διέγραψε από τη φράση «Έχω / Δεν έχω ικανοποιηθεί λογικά για την αναγκαιότητα έκδοσης του εντάλματος με βάση το περιεχόμενο του όρκου» με αποτέλεσμα να αποφασιστεί ότι υπήρχε αβεβαιότητα σε σχέση με το κατά πόσο το κατώτερο Δικαστήριο «προχώρησε στην απαραίτητη εκείνη νοητική διεργασία ως προς την αναγκαιότητα έκδοσης του πριν προχωρήσει να υπογράψει το ένταλμα και να θέσει επ’ αυτού την υπογραφή του ως το εκδώσαν Δικαστήριο.» Εν προκειμένω τέτοια αβεβαιότητα δεν υφίσταται αφού το κατώτερο Δικαστήριο έκρινε δικαιολογημένο το αίτημα στη βάση του μαρτυρικού υλικού που είχε τεθεί ενώπιον του, μαρτυρικό υλικό που αδιαμφισβήτητα ικανοποιούσε την προϋπόθεση της αναγκαιότητας και αναλογικότητας.
Τα γεγονότα της παρούσας υπόθεσης διαφοροποιούνται και από τα γεγονότα της πρόσφατης απόφασης του Ανωτάτου Δικαστηρίου (Πρωτοβάθμια Δικαιοδοσία), Αναφορικά με την Αίτηση του Χ.Ι. για την έκδοση Προνομιακού Εντάλματος Certiorari, Πολ. Αίτ. Αρ. 44/2026, ημερ. 12.5.2026, στην οποία παρέπεμψε ο ευπαίδευτος συνήγορος του εφεσείοντα. Εκεί το κατώτερο Δικαστήριο αρκέστηκε να αναφέρει ότι «Αφού ανέγνωσα την αίτηση και την ένορκη ομολογία που κατατέθηκε εκ μέρους της Αστυνομίας ΔΙΑΤΑΣΣΕΤΑΙ η λήψη παρειακών επιχρισμάτων, ήτοι σάλιου, δακτυλικών και παλαμικών αποτυπωμάτων και λήψη φωτογραφιών από τον [Αιτητή].» Το Ανώτατο Δικαστήριο υπέδειξε πως απουσίαζε εκ μέρους του κατώτερου Δικαστηρίου κρίση για το δικαιολογημένο της αίτησης, με αποτέλεσμα να αποφασισθεί ότι η διαταγή εξεδόθη καθ’ υπέρβαση εξουσίας του κατώτερου Δικαστηρίου. Εν προκειμένω, το κατώτερο Δικαστήριο ρητά κατέγραψε στην απόφαση του πως έκρινε δικαιολογημένο το αίτημα, υπό το φως του περιεχομένου του αιτήματος και του μαρτυρικού υλικού που το υποστήριζε. Συνεπεία της πιο πάνω κρίσης του, εξέδωσε την προσβαλλόμενη διαταγή.
Σε συμφωνία με το πρωτόδικο Δικαστήριο καταλήγουμε ότι η εισήγηση για έλλειψη αιτιολογίας δεν ευσταθεί και κατ’ επέκταση η προσβαλλόμενη διαταγή δεν εξεδόθη καθ’ υπέρβαση εξουσίας του κατώτερου Δικαστηρίου για να δικαιολογείται ο παραμερισμός της με το προνομιακό ένταλμα Certiorari.
Και οι δύο λόγοι έφεσης κρίνονται αβάσιμοι. Η έφεση απορρίπτεται. Eπιδικάζονται υπέρ του εφεσίβλητου και εναντίον του εφεσείοντα €3.000 έξοδα έφεσης.
Χ. ΜΑΛΑΧΤΟΣ, Δ.
Ι. ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ, Δ.
Ε. ΕΦΡΑΙΜ, Δ.
/φκ
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο