ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ
ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ
Αίτηση Αρ.186/2026
24 Σεπτεμβρίου, 2026
Α. ΔΑΥΙΔ, Δ/ΣΤΗΣ
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡ. 155.4 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΑΡΘΡΑ 3 ΚΑΙ 9 ΤΟΥ ΠΕΡΙ ΑΠΟΝΟΜΗΣ ΤΗΣ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ (ΠΟΙΚΙΛΕΣ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ) ΝΟΜΟΥ ΤΟΥ 1964 (Ν. 33/1964)
KAI
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΑΝΩΤΑΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ EΚΔΟΣΗΣ ΕΝΤΑΛΜΑΤΩΝ ΠΡΟΝΟΜΙΑΚΗΣ ΦΥΣΕΩΣ) ΔΙΑΔΙΚΑΣΤΙΚΟ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ ΤΟΥ 2018 (5/2018)
KAI
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΑ ΆΡΘΡΑ 23, 26, 28, 30 ΚΑΙ 35 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ, ΤΟΥΣ ΠΕΡΙ ΠΟΛΙΤΙΚΗΣ ΔΙΚΟΝΟΜΙΑΣ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟΥΣ/ΘΕΣΜΟΥΣ, ΤΙΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΕΠΙΕΙΚΕΙΑΣ, ΤΙΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΦΥΣΙΚΗΣ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ, ΤΙΣ ΒΑΣΙΚΕΣ ΑΡΧΕΣ ΔΙΚΑΙΗΣ ΔΙΚΗΣ ΚΑΙ ΤΙΣ ΣΥΜΦΥΕΙΣ ΕΞΟΥΣΙΕΣ ΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ
KAI
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΙΤΗΣΗ ΤΗΣ SVITLANA IVAKHIV ΓΙΑ ΑΔΕΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΚΑΤΑΧΩΡΙΣΗ ΑΙΤΗΣΗΣ ΓΙΑ ΕΚΔΟΣΗ ΠΡΟΝΟΜΙΑΚΟΥ ΕΝΤΑΛΜΑΤΟΣ MANDAMUS
KAI
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΑ ΑΡΘΡΑ 71, 105, 111, 113, 113Α ΚΑΙ 366 ΤΟΥ ΠΕΡΙ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΝΟΜΟΥ (ΚΕΦ. 113)
KAI
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΠΑΡΑΛΕΙΨΗ ΚΑΙ/Η ΑΡΝΗΣΗ ΤΟΥ ΕΦΟΡΟΥ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΚΑΙ ΔΙΑΝΟΗΤΙΚΗΣ ΙΔΙΟΚΤΗΣΙΑΣ ΝΑ ΕΚΤΕΛΕΣΕΙ ΤΑ ΚΑΘΗΚΟΝΤΑ ΚΑΙ ΤΙΣ ΕΞΟΥΣΙΕΣ ΤΟΥ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΝΟΜΟ ΚΕΦ. 113 ΚΑΙΝΑ ΑΠΟΔΕΧΘΕΙ ΚΑΙ/Η ΚΑΤΑΧΩΡΙΣΕΙ ΣΤΟ ΜΗΤΡΩΟ ΤΟΥ ΤΗΝ ΑΙΤΗΣΗ ΥΠ' ΑΡ. 4380272, ΗΜΕΡ. 27/07/2026, ΤΗΝ ΟΠΟΙΑΝ Η SVITLANA IVAKHIV ΥΠΕΒΑΛΕ ΔΙΑ ΤΟΥ ΕΝΤΥΠΟΥ HE57 ΗΜΕΡ. 10/07/2026 ΣΤΟ ΓΡΑΦΕΙΟ ΤΟΥ ΕΦΟΡΟΥ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ, ΔΙΑ ΤΟΥ ΟΠΟΙΟΥ ΚΟΙΝΟΠΟΙΗΘΗΚΕ Η ΜΕΤΑΒΙΒΑΣΗ 2.625 ΣΥΝΗΘΩΝ ΜΕΤΟΧΩΝ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ W.O.G. HOLDING LIMITED (HE 324992) ΜΕ ΔΙΑΚΡΙΤΙΚΟΥΣ ΑΡΙΘΜΟΥΣ 0751-1000, 1751-2000, 2751- 3000, 3751-4000, 4751-5000, 5751-6000, 6751-7000, 3126-3187, 3188-3250, 4001-4250, 5001-5250 ΚΑΙ 6001-6250 ΑΠΟ ΤΗΝ SVITLANA IVAKHIV ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΤΑΙΡΕΙΑ LUXAETERNA HOLDING LIMITED (HE 463809), ΩΣ Η ΑΡΝΗΣΗ ΑΥΤΗ ΕΜΦΑΙΝΕΤΑΙ ΣΤΙΣ ΕΠΙΣΤΟΛΕΣ ΤΟΥ ΕΦΟΡΟΥ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΑΣ 04/08/2026 ΚΑΙ 02/09/2026.
-----------------------
Αλέξανδρος Τσιρίδης με Ι. Προδρόμου (κα), για Κώστας Τσιρίδης & Σία ΔΕΠΕ, για την Αιτήτρια
Α Π Ο Φ Α Σ Η
(Δοθείσα Αυθημερόν)
ΔΑΥΙΔ, Δ.: Με την υπό συζήτηση, μονομερώς προωθούμενη αίτηση, επιζητείται από μέρους της Αιτήτριας η άδεια του Δικαστηρίου για την καταχώρηση δια κλήσεως αίτησης για έκδοση προνομιακού εντάλματος Mandamus, με το οποίο να διατάσσεται ο Έφορος Εταιρειών και Διανοητικής Ιδιοκτησίας, όπως:
«…παύσει την παράλειψη και/ή άρνησή του να εκτελέσει τα καθήκοντά του αναφορικά με την αποδοχή και/ή καταχώριση και/ή εγγραφή στο μητρώο του της μεταβίβασης 2.625 συνήθων μετοχών της εταιρείας W.O.G. HOLDING LIMITED (ΗΕ 324992) με διακριτικούς αριθμούς 0751-1000, 1751-2000, 2751-3000, 3751- 4000, 4751-5000, 5751-6000, 6751-7000, 3126-3187, 3188-3250, 4001-4250, 5001- 5250 και 6001-6250 από την Αιτήτρια προς την εταιρεία LUXAETERNΑ HOLDING LIMITED (HE 463809), ως εμφαίνεται στο Έντυπο HE57 ημερ. 10/07/2026 το οποίο καταχωρίστηκε στο γραφείο του Εφόρου Εταιρειών με την αίτηση υπ' αρ. 4380272 ημερ. 27/07/2026, και/ή όπως προχωρήσει στην εν λόγω εγγραφή στο μητρώο του».
Ως προκύπτει από την Έκθεση που συνοδεύει την αίτηση αλλά και την ένορκη δήλωση που την υποστηρίζει, η ανάγκη καταχώρησης της παρούσας αίτησης προέκυψε μετά την άρνηση ή παράλειψη του Εφόρου Εταιρειών και Διανοητικής Ιδιοκτησίας να αποδεχθεί και να καταχωρήσει στο σχετικό μητρώο που διατηρεί την ως άνω μεταβίβαση, που του κοινοποιήθηκε με το Έντυπο ΗΕ57 ημερ. 10/7/2026. Άρνηση που εκδηλώθηκε δύο φορές, προς απάντηση σχετικών γραπτών αιτημάτων. Την πρώτη, με επιστολή ημερ. 04/08/2026, με την αιτιολογία ότι υφίσταται απαγορευτικό διάταγμα που εκδόθηκε στις 31/10/2023, στην Αγωγή Αρ.987/23, Επαρχιακού Δικαστηρίου Λευκωσίας, με το οποίο απαγορεύεται, μεταξύ άλλων προσώπων και στην Αιτήτρια, να πωλήσουν ή καθ’ οιονδήποτε τρόπο επιβαρύνουν εν όλω ή εν μέρει τις 1750 μετοχές της εταιρείας W.O.G. Holding Limited και όσα παράγωγα δικαιώματα/οφέλη προήλθαν ή προέρχονται από αυτές, οι οποίες ανήκαν στην εταιρεία Yudelle Asset Holding Ltd κατά το χρόνο του θανάτου του Igor Myronovich την 15/8/2015. Διάταγμα, ως υπεδείχθη, που δεν διακρίνει μεταξύ δεσμευμένων (παγοποιημένων) και ελεύθερων μετοχών. Η δεύτερη, με επιστολή, ημερ. 02/09/2026, με την αιτιολογία, πέραν της σημείωσης ότι στο ως άνω Απαγορευτικό Διάταγμα δεν διακρίνονται οι δεσμευμένες μετοχές από τις ελεύθερες, ότι οι μετοχές στα αρχεία του Εφόρου Εταιρειών και Διανοητικής Ιδιοκτησίας δεν παρουσιάζονται με αρίθμηση και, ως εκ τούτου, δεν μπορεί να γίνει διάκριση μεταξύ δεσμευμένων και ελεύθερων μετοχών.
Η Αιτήτρια, αφού αναφέρεται στο ιστορικό της απόκτησης και της διάθεσης των μετοχών που το αίτημα της αφορά, σημειώνει πως το ως άνω ενδιάμεσο απαγορευτικό διάταγμα, δεν εκτείνεται στις «ελεύθερες» μετοχές οι οποίες μεταβιβάστηκαν ήδη. Η άρνηση του Εφόρου Εταιρειών και Διανοητικής Ιδιοκτησίας να διακρίνει μεταξύ «παγοποιημένων» και «ελεύθερων» μετοχών, προκρίνεται, στην πράξη ισοδυναμεί με παγοποίηση του συνόλου του μετοχικού χαρτοφυλακίου της εταιρείας, επεκτείνοντας το επικαλούμενο προσωρινό διάταγμα πολύ πέραν των ορίων που επέβαλε το ίδιο το Δικαστήριο. Άλλωστε, σημειώνεται, στο εν λόγω διάταγμα δεν γίνεται ειδική αναφορά σε συγκεκριμένους διακριτικούς αριθμούς μετοχών. Χαρακτηρίζει την άρνηση του Εφόρου Εταιρειών και Διανοητικής Ιδιοκτησίας παράνομη, υποστηρίζοντας πως δεν έχει την εξουσία να κατοχυρώνει ή να ελέγχει τη διοικητική ή μετοχική δομή των εταιρειών, αλλά να καταχωρεί στο μητρώο του στοιχεία και αλλαγές που είναι ήδη καταχωρημένα στο μητρώο της εταιρείας και κοινοποιούνται σε αυτόν, δυνάμει του άρθρου 113Α, του περί Εταιρειών Νόμου, Κεφ. 113. Η εκκαλούμενη άρνηση του Εφόρου Εταιρειών και Διανοητικής Ιδιοκτησίας, συμπληρώνει, δημιουργεί μια παραπλανητική εικόνα των εγγεγραμμένων μετόχων της εταιρείας. Καταληκτικά, υποστηρίζει ότι ο Έφορος Εταιρειών και Διανοητικής Ιδιοκτησίας, αρνούμενος να αποδεκτεί και να καταχωρήσει στο μητρώο του τη μεταβίβαση των «ελεύθερων» μετοχών, οι οποίες δεν καλύπτονται από το διάταγμα, αρνείται να εκτελέσει δημόσιο καθήκον το οποίο εμπίπτει στο ιδιωτικό δίκαιο, παραβιάζοντας, κατά τον τρόπο που εξηγεί, το Σύνταγμα, τη σχετική νομοθεσία και κανονισμούς.
Ο ευπαίδευτος δικηγόρος της Αιτήτριας, με την γραπτή του αγόρευση προώθησε τις θέσεις της τελευταίας, συναρτώντας τις με τους προαναφερόμενους λόγους. Τούτο έπραξε και δια ζώσης, στο βαθμό που έκρινε αναγκαίο. Έχω μελετήσει με προσοχή την υπο συζήτηση αίτηση, υπο το φως πάντα των εγγράφων που την υποστηρίζουν, των αναφορών, θέσεων και εισηγήσεων του τέθηκαν υπόψη του Δικαστηρίου.
Τα προνομιακά εντάλματα, ως κατάλοιπο της εξουσίας του Ανώτατου Δικαστηρίου για έλεγχο των κατώτερων Δικαστηρίων αλλά και άλλων αρχών, οργάνων ή προσώπων που ασκούν δημόσια εξουσία, χορηγούνται κατ' εξαίρεση (Κωνσταντίνου κ.α., (2015) 1Β Α.Α.Δ 1391). Στην υπόθεση Αναφορικά με την Αίτηση του Ιερόθεου Χριστοδούλου, άλλως Ρόπα (2008) 1 Α.Α.Δ. 43, υπεδείχθη μεταξύ άλλων:
«Συνήθως η θεραπεία για το προνομιακό ένταλμα Mandamus, χρησιμοποιείται για να διαταχθεί κατώτερο Δικαστήριο να ασκήσει συγκεκριμένη εξουσία, μέσα στα πλαίσια της αρμοδιότητάς του. Όμως η θεραπεία μπορεί να εξασφαλιστεί για να εξαναγκάσει και άλλες αρχές ή όργανα ή πρόσωπα τα οποία ασκούν δημόσια εξουσία, για να εκτελέσουν δημόσιο καθήκον το οποίο επιβάλλει ο Νόμος....»
Οι αρχές που διέπουν την έκδοση εντάλματος Mandamus, έχουν επίσης καταγραφεί στην υπόθεση Αναφορικά με την Αίτηση της Λοϊζου, Πολ. Έφ. Αρ. 138/2018, ημερ. 20/7/2018, όπου σημειώθηκε ότι:
«Αποτελεί προϋπόθεση για την παραχώρηση του εντάλματος mandamus η υποβολή διακριτής απαίτησης (distinct demand) προς την αρμόδια Αρχή για εκτέλεση του καθήκοντός της σε σχέση με το οποίο υποβάλλεται ακολούθως το αίτημα, εφόσον δεν υπάρχει συμμόρφωση στο μεταξύ (βλ. Halsbury’s Laws of England, 3η Έκδοση, Τόμος 11, σελ. 106 και Basu “Commentary on the Constitution of India”, Τόμος 3, σελ. 479). Στην υπόθεση R. v. The Bristol and Exeter Railway Company 12 L.J.Q.B. λέχθηκε ότι «It is necessary, before a rule is applied for, that a distinct demand should be made upon those who are required to do an act, and that it should be distinctly pointed out to them what it is that they are required to do.». Δεν πρόκειται για τυπικό ζήτημα, αλλά για ζήτημα ουσίας (βλ. Αναφορικά με την Αίτηση της Palm-Mount Holdings Ltd, Πολιτική Έφεση αρ. 413/2016, ημερομηνίας 3.4.2018), ECLI:CY:AD:2018:A154.
Αποτελεί περαιτέρω προϋπόθεση για την απόδοση προνομιακού εντάλματος mandamus η ύπαρξη νομικού δικαιώματος ή υποχρέωσης. Όπως παρατηρείται στον Basu, πιο πάνω, σελ. 478, «The foundation of mandamus is the existence of the right. It is not intended to create a right but to restore a party who has been denied his right to the enjoyment of such right.». Η υποχρέωση πρέπει να είναι συγκεκριμένη και να προκύπτει από το Σύνταγμα, το νόμο, το Κοινοδίκαιο ή από κανονισμούς ή οδηγίες που έχουν νομοθετική υπόσταση.
Δεν υπάρχει δικαιοδοσία για έκδοση εντάλματος mandamus για διοικητικές πράξεις που εμπίπτουν με βάση το Άρθρο 146.1 του Συντάγματος στην αποκλειστική δικαιοδοσία του Διοικητικού Δικαστηρίου. Δεν μπορεί να εκδοθεί ένταλμα mandamus, εκτός εάν ο αιτητής έχει δικαίωμα να αξιώσει την άσκηση συγκεκριμένης νομικής υποχρέωσης του διοικητικού οργάνου, σε αντιπαραβολή με την άσκηση διακριτικής ευχέρειας. Όμως, προνομιακό ένταλμα μπορεί να εκδοθεί αν το καθήκον δημόσιας Αρχής αφορά σε θέμα ιδιωτικού και όχι δημόσιου δικαίου.»
Για τη χορήγηση άδειας καταχώρησης αίτησης για έκδοση εντάλματος Mandamus, ως ισχύει για όλα τα προνομιακά εντάλματα, θα πρέπει να καταδειχθεί από τον Αιτητή η ύπαρξη εκ πρώτης όψεως συζητήσιμου ζητήματος και ότι δεν υπάρχει άλλο ένδικο μέσο ή θεραπεία, εκτός και αν καταδειχθεί ότι συντρέχουν εξαιρετικές περιστάσεις που καθιστούν αναγκαία τη σχετική χρήση του εξαιρετικού αυτού μέτρου (Ανθίμου (1991) 1 Α.Α.Δ. 41). Ως σημειώθηκε στην υπόθεση Αναφορικά με την Αίτηση του Igor Kanevtsov, Πολ. Έφ. 14/2023, ημερ. 20.02.2023:
«...Είναι σαφές ότι το ένταλμα Mandamus συνιστά «ύστατο μέσο για κατίσχυση του δικαίου και κατάλοιπο της δικαιοδοσίας του Ανωτάτου Δικαστηρίου για εκείνες τις περιπτώσεις όπου διαπιστώνεται συγκεκριμένο δικαίωμα χωρίς συγκεκριμένη θεραπεία προς εκπλήρωση του ή όπου η εναλλακτική θεραπεία δεν είναι πρόσφορη και αποτελεσματική». (Αναφορικά με το αίτημα του Ν. Νικολάου, Πολιτική Αίτηση Αρ. 130/2015, ημερ. 21/4/2016).»
Περαιτέρω, ως νομολογικά έχει εδραιωθεί, για να εκδοθεί ένταλμα Mandamus, το ζήτημα που ανακύπτει θα πρέπει να εμπίπτει στη σφαίρα του ιδιωτικού και όχι του δημόσιου δικαίου. Στην τελευταία περίπτωση, η μόνη υπάρχουσα θεραπεία είναι αυτή της προσφυγής δυνάμει του Άρθρου 146 του Συντάγματος (In Re Moschatos (1985) 1 C.L.R. 381 και Midland Bank Pr. Ltd v. Δημοκρατίας κ.α. (1989) 3(Δ) Α.Α.Δ. 2099).
Στην υπό συζήτηση περίπτωση, με δεδομένες τις πρόνοιες του άρθρου 113Α του περί Εταιρειών Νόμου, Κεφ. 113, η κατ’ ισχυρισμό παράλειψη του Εφόρου Εταιρειών να ενεργήσει, φαίνεται πράγματι να αποτελεί πράξη ιδιωτικού δικαίου, για την οποία, στην περίπτωση που τούτο δικαιολογείται, δύναται να δοθεί άδεια για καταχώρηση σχετικής δια κλήσεως αίτησης (βλ. μεταξύ άλλων TMC TRADE MARK AG Πολ. Αίτ. Αρ.110/2020 ημερ. 14.04.2021, Αναφορικά με την Αίτηση των Steelhold Limited, Πολ. Αίτ. Αρ.183/2022, ημερ. 1/12/2022, ECLI:CY:AD:2022:D462, και FRESNO CAPITAL CORP, Πολ. Έφ. Αρ.10/2023 ημερ. 23.10.2024).
Δεν χρειάζεται να λεχθούν πολλά. Με δεδομένο ότι στο παρόν στάδιο, το δικαστήριο δεν υπεισέρχεται στην ουσία της αίτησης, ούτε εξετάζει την υπόθεση σε βάθος, παρά μόνο υπό το πρίσμα της εκ πρώτης όψεως θεώρησης του μαρτυρικού υλικού και των στοιχείων που τίθενται υπόψη του, προς το σκοπό παροχής ή μη της αιτούμενης άδειας (In Re Kakos 1995 1 CLR), στην παρούσα περίπτωση κρίνεται ότι αποκαλύπτονται συζητήσιμη υπόθεση και ζητήματα που επιτρέπουν την παραχώρηση της αιτούμενης άδειας .
Συνακόλουθα των πιο πάνω, παρέχεται άδεια στην Αιτήτρια να καταχωρήσει αίτηση με κλήση για την έκδοση προνομιακού εντάλματος Mandamus ως η αίτηση της.
Η δια κλήσεως αίτηση να καταχωριστεί εντός επτά (7) ημερών από σήμερα.
Εφόσον καταχωριστεί ως ανωτέρω, να οριστεί από το Πρωτοκολλητείο στις 7/10/2026 και ώρα 08:30. Να επιδοθεί δε, τουλάχιστον τρείς (3) ημέρες πριν από τη δικάσιμο.
Τα έξοδα τη παρούσας θα είναι έξοδα στην πορεία της αίτησης με κλήση.
Α. ΔΑΥΙΔ, Δ
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο