Συνεκδικαζόμενες Υποθέσεις Αρ. 971/2022 και 981/2022 (ijustice)

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ                                          

                                         

9 Οκτωβρίου, 2026

 

[Φ. ΚΑΜΕΝΟΣ, ΔΔΔ.]

 

Αναφορικά με τα Άρθρα 28 και 146 του Συντάγματος

                        

  Υπόθεση Αρ. 971/2022 ijustice

 

Θεοχάρης Κασκίρης

Αιτητής

 

και

 

Κυπριακής Δημοκρατίας,

μέσω Επιτροπής Δημόσιας Υπηρεσίας

                                                      Καθ' ων η Αίτηση

                                

---

 

Υπόθεση Αρ. 981/2022 ijustice

 

Γεωργία Χατζησταυρή

Αιτήτρια

 

και

 

Κυπριακής Δημοκρατίας,

μέσω Επιτροπής Δημόσιας Υπηρεσίας

                                                          Καθ' ων η Αίτηση

 

......... 

 

Παύλος Κ. Οικονόμου, Δικηγόρος Αιτητή σε Πρ. Αρ. 971/2022

Δημοσθένης Στεφανίδης, Δικηγόρος Αιτήτριας σε Πρ. Αρ. 981/2022

Μαρία Κοτσώνη, Δικηγόρος της Δημοκρατίας για Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας για Καθ' ων η αίτηση.

Σίμος Ανδρέου, Δικηγόρος ΕΜ σε αμφότερες συνεκδ. προσφυγές

                                               

 

ΑΠΟΦΑΣΗ

 

Φ. Καμένος, ΔΔΔ.: Κατόπιν πρότασης του Υπουργείου Οικονομικών, η Επιτροπή Δημόσιας Υπηρεσίας (εφεξής η «Επιτροπή» ή οι «Καθ’ ων η αίτηση») αποφάσισε να επιληφθεί του θέματος πλήρωσης της κενής θέσης (Προαγωγής) Ανώτερου Τελωνειακού Λειτουργού, Τελωνεία. Στη συνεδρία της Επιτροπής με ημερομηνία 26.01.2022, προσήλθε η Διευθύντρια Τελωνείων, η οποία σύστησε (εφεξής η «Σύσταση») για προαγωγή την Αιτήτρια στην Πρ. Αρ. 981/2022 και στη συνέχεια, αφού αυτή αποχώρησε, η Επιτροπή έκρινε ότι δεν μπορεί να την υιοθετήσει και αντί της συστηθείσας επέλεξε το ΕΜ.

 

Η πιο πάνω απόφαση δημοσιεύτηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας με ημερομηνία 04.03.2022 (αρ. γνωστοποίησης 196) και προσβάλλεται με τις ως άνω συνεκδικαζόμενες προσφυγές.

 

Με την αγόρευση του ευπαίδευτου συνηγόρου του, ο Αιτητής στην Πρ. 971/2022 υποβάλλει ότι δεν έγινε η δέουσα έρευνα και δε λήφθηκε υπόψη η αξία του Αιτητή όπως αυτή προκύπτει από τα στοιχεία των προσωπικών φακέλων και τις υπηρεσιακές εκθέσεις του Αιτητή, ο οποίος είχε επαινετικά σχόλια από τους προϊσταμένους του, κάτι το οποίο δε διέθετε το ΕΜ. Κατά τα κρίσιμα έτη 2018 και 2019 πριν την επίδικη θέση προαγωγής είχε απαιτητικά καθήκοντα που αντανακλώνται στα  σχόλια των προϊσταμένων του κάτι που για το ΕΜ δεν υπήρχε και αυτό δείχνει και την έκδηλη υπεροχή του Αιτητή.

 

Συνιστά δε πλάνη της Διευθύντριας η μη σύσταση του Αιτητή εφόσον την Υπηρεσιακή Έκθεση του Αιτητή για το έτος 2021, όπου αναφέρεται η «Καταλληλότητα για Προαγωγή» και ο Αιτητής κρίνεται κατάλληλος, στην Τριμελή Ομάδα Αξιολόγησης που συμμετέχει και υπογράφει την αξιολόγηση του Αιτητή για το έτος 2021 ήταν και η Διευθύντρια Τελωνείων, κάτι που υποδεικνύει ότι είχε υπόψη της την αξία, πείρα και καθήκοντα του Αιτητή αλλά παρόλα αυτά λανθασμένα δεν προχώρησε σε σύσταση αγνοώντας μάλιστα και αυτή τα σχόλια των προϊσταμένων ενώ παράλληλα υποβάλλεται, ότι η σύστασή της πάσχει και ως αναιτιολόγητη, ελλιπής και λανθασμένη.

 

Ως προϊόν πλάνης και πλημμελούς αιτιολογίας βάλλεται και η προσβαλλόμενη απόφαση  της Επιτροπής εφόσον, κατά την εισήγηση, το ΕΜ δεν υπερέχει σε προσόντα ή σε πείρα ή σε αξία έναντι του Αιτητή μάλιστα ως προς την τελευταία φαίνεται ο Αιτητής να έχει υπεροχή στην βάση των ανωτέρω αναφερόμενων καθηκόντων και επαινετικών σχολίων. Επίσης, είναι η θέση του Αιτητή ότι η Επιτροπή ερμήνευσε λανθασμένα το θέμα της αρχαιότητας εφόσον η υπέρ του ΕΜ αρχαιότητα δεν αναγόταν στην αμέσως προηγουμένη της επίδικης θέση.  Περαιτέρω, τίθεται ότι δόθηκε λανθασμένα υπέρμετρη βαρύτητα από την Επιτροπή στο γεγονός ότι το ΕΜ είναι εγγεγραμμένος Δικηγόρος ενώ εσφαλμένα δεν λήφθηκε υπόψη η Υπηρεσιακή Έκθεση του 2021, η οποία ήταν η πλέον πρόσφατη πριν την έκδοση της προσβαλλόμενης αλλά ούτε και το σεμινάριο, το οποίο ο Αιτητής ολοκλήρωσε την περίοδο 18-22.10.2021.

 

Ο ευπαίδευτος συνήγορος της Αιτήτριας στην Πρ. Αρ. 981/2022, με τη σειρά του επικεντρώνεται στο πλημμελές της αιτιολογίας της προσβαλλόμενης λόγω κατ’ ισχυρισμό μη ειδικής αιτιολόγησης της απόκλισης από τη Σύσταση της Διευθύντριας, η οποία παρότι δεν κρίθηκε ότι συγκρούεται με τα στοιχεία του φακέλου εντούτοις δεν υιοθετήθηκε αφού λήφθηκε υπόψη αρχαιότητα του Αιτητή που δεν αναγόταν στην αμέσως προηγουμένη της επίδικης θέση.

 

Από την πλευρά τους οι ευπαίδευτοι συνήγοροι των Καθ’ ων η αίτηση και ΕΜ, υποστηρίζουν πλήρως τη νομιμότητα και αιτιολογημένο της επιλογής του ΕΜ αντί των Αιτητών.

 

Έχοντας εξετάσει τις θέσεις των μερών σε συνάρτηση με τις παραπομπές τους στο περιεχόμενο των φακέλων, καταλήγω στα εξής:

 

Ως προς την Πρ. Αρ. 971/2022, δε θεωρώ ότι οποιαδήποτε εκ των ισχυριζόμενων πλημμελειών της προσβαλλόμενης ή της σύστασης, ευσταθεί. Τα όποια επιμέρους θετικά σχόλια υπέρ του Αιτητή από τους άμεσα προϊστάμενούς του στις υπηρεσιακές εκθέσεις, δεν αποτελούν νομοθετημένο ή νομολογημένο κριτήριο προς στοιχειοθέτηση υπεροχής, ούτε άλλωστε παραπέμπομαι σε νομοθετική ή νομολογιακή διατύπωση/αυθεντία, η οποία να υποστηρίζει τον εν λόγω ισχυρισμό. Η υπόθεση Γεωργιάδου ν. Δημοκρατίας (1990) 3 (Δ) Α.Α.Δ. 2480, την οποία επικαλείται ο Αιτητής, όπου επικυρώθηκε η πρωτόδικη GEORGHIADOU ν. REPUBLIC (1988) 3 CLR 1181 εκτός ότι αφορά το προηγούμενο νομοθετικό καθεστώς [προ του περί Δημόσιας Υπηρεσίας Νόμου του 1990 (Ν. 1/1990)] δε πραγματεύεται προσμέτρηση σχολίων των άμεσα προϊσταμένων προς διαπίστωση υπεροχής αλλά εκεί κρίθηκε ότι ο διευθυντής δεν όφειλε να είχε καταγράψει τις απόψεις των άμεσα προϊσταμένων των υποψηφίων για σκοπούς παροχής της σύστασής του. Συνεπώς δε βλέπω τη σχετικότητα.

 

Αμφότεροι Αιτητής και ΕΜ ήταν ισάξιοι σε βαθμολογημένη αξία ως τούτη αντικατοπτρίζεται στις ετήσιες υπηρεσιακές εκθέσεις τους και άρα ουδέν σφάλμα των Καθ΄ων η αίτηση (ή της Διευθύντριας) εντοπίζεται στην αποτίμηση της αξίας και ασφαλώς δε μπορεί να γίνει λόγος ούτε για πρόσθετη πείρα του Αιτητή λόγω κατ’ ισχυρισμό υπεροχής του σε βαθμολογημένη αξία.

 

Από  την άλλη όμως πλευρά, οι Καθ΄ων η αίτηση ορθώς και σύμφωνα με τα στοιχεία του φακέλου (Παράρτημα 4 σε ένσταση) διαπίστωσαν ότι το ΕΜ υπερείχε σε μη απαιτούμενα αλλά σχετικά πρόσθετα προσόντα που, βάσει νομολογίας, λαμβάνονται υπόψη και μπορούν να αποτελέσουν κριτήριο υπεροχής του κατέχοντος, εντός συγκεκριμένων ορίων [βλ. Πούρος Πανίκος και Άλλοι ν. Άννας Μαρίας Χατζηστεφάνου και Άλλων (2001) 3 ΑΑΔ 374[1]] το δε συγκεκριμένο προσόν (εγγραφή ως δικηγόρος στον δικηγορικό σύλλογο) έχει επίσης νομολογηθεί ότι δύναται να πιστωθεί ως επιπρόσθετο αλλά συναφές μη απαιτούμενο επαγγελματικό προσόν (ΑΕ Αρ. 8/16 Σωτήρης Αναστασιάδης v. Δημοκρατίας ημερ. 16.02.2023).

 

Η αναφερόμενη συμμετοχή σε σεμινάριο χωρίς παραπομπή σε στοιχεία του φακέλου είναι ανεπαρκής για να υποστηρίξει οποιοδήποτε επιχείρημα ή εύρημα. Η παραπομπή σε τέτοια στοιχεία του φακέλου αποτελεί ευθύνη του Αιτητή λόγω του βάρους απόδειξης που εκ των πραγμάτων έχει. Στην Ε.Δ.Δ 80/2020 Βραχίμης Ι. Χατζηχάννας ν. Δημοκρατίας μέσω Επιτροπής Δημόσιας Υπηρεσίας ημερ. 15.09.2025 αναφέρθηκε:

 

«Δεν αποτελεί έργο του Δικαστηρίου να εξετάσει το περιεχόμενο όλων των διοικητικών φακέλων για να διερευνήσει το βάσιμο των ισχυρισμών του εφεσείοντα σε προσφυγή (..)».

 

Σε κάθε περίπτωση, προσόντα, ως η εν λόγω συμμετοχή σε σεμινάριο, δεν αποτελούν πρόσθετα/συναφή μη απαιτούμενα προσόντα και εφόσον βρίσκονται ενώπιον της Επιτροπής δε χρήζουν ειδικής αναφοράς [κατ’ αναλογία Δημητριάδης Πανίκος ν. Kυπριακής Δημοκρατίας (2017) 3 ΑΑΔ 163] ούτε έχουν ουσιαστική σημασία για σκοπούς στάθμισης και αξιολόγησης [    Συνεκδ. Εφ. Αρ, 16/2023 κ.α ΜΑΡΙΑ ΚΥΡΑΤΖΗ v. ΕΥΤΥΧΙΟΥ ΧΑΤΖΗΧΡΙΣΤΟΔΟΥΛΟΥ ημερ. 03.07.2024, απόφαση Εφετείου και πρόσφατη απόφαση Διοικ. Εφετείου στις Συνεκδ. Εφ. Αρ. 100/2022 κ.α Δήμος Δημοσθένους κ.α. v. Δημοκρατίας μέσω Επιτροπής Δημόσιας Υπηρεσίας, 29.06.2026].

 

Περαιτέρω είναι νομολογημένο [Σταυρινίδης Παναγιώτης ν. Kυπριακής Δημοκρατίας (2000) 3 ΑΑΔ 145, Γεωργιάδης Tάκης ν. Aρχής Hλεκτρισμού Kύπρου (1996) 3 ΑΑΔ 249, Ε.Δ.Δ Αρ. 20/2021 Χρυσάνθη Σταυρινού ν. Δημοκρατίας ημερ 12.11.2024] ότι τα καθήκοντα που εκτελούσαν οι ανθυποψήφιοι Αιτητής και ΕΜ δε δύνανται να αποτελέσουν κριτήριο υπεροχής (πόσο μάλλον έκδηλης) του ενός έναντι του άλλου σε διαδικασία προαγωγής, συνεπώς ουδεμία πλημμέλεια εντοπίζεται στο ότι δεν αναφέρθηκαν στα κατ’ ισχυρισμό «απαιτητικά καθήκοντα» του Αιτητή για συγκεκριμένα έτη. Ούτε ασφαλώς επιπρόσθετη πείρα συνεπιφέρουν τέτοια κατ’ ισχυρισμό απαιτητικά καθήκοντα.

 

Η Υπηρεσιακή Έκθεση για το έτος 2021 δικαιολογημένα δε λήφθηκε υπόψη από τους Καθ΄ων η αίτηση και τη Διευθύντρια εφόσον ακολούθησε χρονικά την παρούσα προαγωγική διαδικασία δεδομένου ότι η τελευταία ημερομηνία υποβολής των Ετήσιων Υπηρεσιακών Εκθέσεων κάθε έτους είναι η 31η Μαρτίου του επόμενου έτους [σχετική η Κ.Δ.Π. 386/90, Κανονισμός 6(3)] και η επίδικη διαδικασία ολοκληρώθηκε στις 26.01.2022 άρα πριν καν την πάροδο της ημερομηνίας υποβολής των εκθέσεων έτους 2021.

 

Δε θεωρώ τέλος ορθή ούτε τη θέση ότι οι Καθ΄ων η αίτηση ερμήνευσαν εσφαλμένα το θέμα της αρχαιότητας. Ορθά η συνήγορος των Καθ΄ων η αίτηση, υποδεικνύει ότι το ζήτημα ρυθμίζεται από συγκεκριμένη νομοθετική πρόνοια, το άρθρο 49 του περί Δημόσιας Υπηρεσίας Νόμου του 1990 (Ν. 1/1990) και δη το εδάφιο (1) σε συνδυασμό με τα εδάφια (2) και (7), τα οποία προβλέπουν, για ότι εδώ απασχολεί (η υπογράμμιση είναι του παρόντος):

 

«49.-(1) Η αρχαιότητα μεταξύ υπαλλήλων που κατέχoυv την ίδια μόνιμη θέση ή τάξη της ίδιας θέσης, είτε μόνιμα είτε πρoσωριvά είτε από μήνα σε μήνα είτε με απόσπαση, είτε με σύμβαση, κρίνεται με βάση την ημερoμηvία της ισχύος του διoρισμoύ, της προαγωγής ή απόσπασης τους στη συγκεκριμένη θέση ή τάξη, αvάλoγα με την περίπτωση, ανεξάρτητα από τον τρόπο κατοχής της.

 

(2) Σε περίπτωση ταυτόχρovoυ διoρισμoύ, προαγωγής ή απόσπασης στη συγκεκριμένη θέση ή τάξη της ίδιας θέσης, η αρχαιότητα κρίνεται σύμφωνα με την πρoηγoύμεvη αρχαιότητα των υπαλλήλων.

 

(…)

(7) Στο άρθρο αυτο-

 

(…)

"πρoηγoύμεvη αρχαιότητα" σημαίνει αρχαιότητα των υπαλλήλων στη θέση ή τάξη που κατεχόταν από αυτούς αμέσως πριν από τη κατοχή της παρούσας θέσης τους ή τάξης και αν η αρχαιότητα αυτή είναι η ίδια, η πρoηγoύμεvη αρχαιότητα κρίνεται με την ίδια μέθoδo, αφου εφαρμοστεί αvαδρoμικά μέχρι τους πρώτους διoρισμoύς των υπαλλήλων στη δημόσια υπηρεσία. Σε περίπτωση που η αρχαιότητα στους πρώτους διoρισμoύς είναι η ίδια, η πρoηγoύμεvη αρχαιότητα κρίνεται με βάση την ηλικία των υπαλλήλων».

 

Αρά ενόψει της προαγωγής των υποψηφίων στην προηγούμενη [Τελωνειακού Λειτουργού Α’ (Α11+2)] της επίδικης θέσης την ίδια ημερομηνία (15.11.2017), ορθά οι Καθ΄ων η αίτηση κατέφυγαν και τελικώς προσμέτρησαν την αρχαιότητα στην προηγούμενη αυτής θέση Τελωνειακού Λειτουργού (Α8-Α10-Α11), όπου το ΕΜ υπερτερούσε. 

 

Ούτε όμως ο κεντρικός ισχυρισμός της Πρ. Αρ. 981/2022 ότι οι Καθ’  ων η αίτηση έσφαλλαν κατά την αιτιολόγηση της απόκλισής τους από τη Σύσταση με βρίσκει σύμφωνο.

 

Καταρχάς η απόκλιση από τη Σύσταση, δεν θεωρώ ότι έπρεπε να αιτιολογείται ειδικώς με ρητή διατύπωση  «σύγκρουσης της με τα στοιχεία του φακέλου». Η Επιτροπή όμως ως αρμόδιο αποφασίζον όργανο οφείλει να αιτιολογήσει ειδικώς την επιλογή της να επιλέξει άλλον υποψήφιο έναντι του συστηθέντος από τη Διευθύντρια. Στη συγκεκριμένη περίπτωση η επιλογή των Καθ΄ων η αίτηση αιτιολογήθηκε ειδικώς στη βάση της υπέρτερης (κατά 2 έτη και 1 μήνα) αρχαιότητας του ΕΜ έναντι της Αιτήτριας στη θέση Τελωνειακού Λειτουργού, που αν και δεν είναι η αμέσως προηγούμενη της επίδικης, ως ανέφερα πιο πάνω, δεν παύει να είναι νομοθετημένο κριτήριο αποτίμησης της αρχαιότητας.

 

Οι Καθ΄ων η αίτηση μάλιστα δεν αγνόησαν αλλά αναφέρθηκαν ρητώς και στην κατοχή εκ μέρους της Αιτήτριας του πρόσθετου μη απαιτούμενου προσόντος ταξινομώντας το και ως συναφές (μεταπτυχιακό δίπλωμα από το CDA College αναγνωρισμένο από το ΚΥ.Σ.Α.Τ.Σ. ως τίτλος ισότιμος προς μεταπτυχιακό δίπλωμα επιπέδου Μάστερ) θεωρώντας όμως ότι αυτό δεν μπορεί να ανατρέψει την υπεροχή του ΕΜ με βάση όλα τα ενώπιόν της στοιχεία αφού προηγουμένως είχαν ρητώς αιτιολογήσει την επιλογή του ΕΜ αναφέροντας ότι:

 

«υπερέχει σε αρχαιότητα έναντι όλων των μη επιλεγέντων ανθυποψηφίων του, που ανάγεται, για τον υποψήφιο με α/α 2 στην ημερομηνία γέννησής του και για τους υποψηφίους με α/α 3-11[2] στην προηγούμενη θέση που κατείχαν στη δημόσια υπηρεσία»

 

, και σημειώνοντας περαιτέρω ότι:

 

«υπερέχει της συστηθείσας Χατζησταυρή Γεωργίας σε αρχαιότητα που ανάγεται στην προηγούμενή τους θέση στα Τελωνεία, Τελωνειακού Λειτουργού, την οποία ο Αναστασιάδης κατέχει από 01.11.2001 και η Χατζησταυρή από 01.12.2003».

 

Τα ως άνω είναι θεωρώ επαρκή εξ απόψεως ειδικής αιτιολόγησης της απόκλισης από τη Σύσταση και ουδέν σφάλμα εντοπίζεται. Η Επιτροπή θεώρησε ότι η υπέρτερη αρχαιότητα στην προηγούμενη της κατεχόμενης θέσης του ΕΜ έναντι της κατοχής εκ μέρους της Αιτήτριας ενός επιπλέον πρόσθετου μη απαιτούμενου αλλά συναφούς προσόντος ήταν λόγος για μη υιοθέτηση της Σύστασης και δε βρίσκω την κρίση αυτή υπό τις περιστάσεις αναιτιολόγητη ή εσφαλμένη και εν πάση περιπτώσει η επιλογή κείται εντός των ευλόγων και επιτρεπτών ορίων της διακριτικής ευχέρειας των Καθ΄ων η αίτηση και δε υπάρχει περιθώριο δικαστικής επέμβασης [ΕΔΔ αρ. 95/2017 Πηλείδης v. Δημοκρατίας μέσω Επιτροπής Δημόσιας Υπηρεσίας ημερ. 19.01.2024, Δημ. Στυλιανού κ.α. ν. Δημοκρατίας (1992) 3 ΑΑΔ 449]. Στην πρόσφατη απόφαση του Διοικητικού Εφετείου στην ΕΔΔ Αρ. 97/2022  ΚΥΠΡΙΑΚΗ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΜΕΣΩ ΕΠΙΤΡΟΠΗΣ ΔΗΜΟΣΙΑΣ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ v. ΘΕΟΔΩΡΑΣ ΔΗΜΗΤΡΙΟΥ ημερ. 26.05.2026 όπου η Επιτροπή δεν υιοθέτησε τη σύσταση έναντι υπεροχής σε αρχαιότητα (και άρα εκεί και συνεπαγόμενη πείρα) κατ’ αναλογία αναφέρθηκε ότι:

 

«(..) κατά την σύγκριση της Εφεσίβλητης με το Ενδιαφερόμενο Μέρος προκύπτει με σαφήνεια ότι η αρχαιότητα του Ενδιαφερόμενου Μέρους και η εξ αυτής συνεπαγόμενη πείρα ήταν ο βασικός λόγος ανατροπής της σύστασης του Διευθυντή υπέρ της Εφεσίβλητης.

(…)

Με βάση τα πιο πάνω συγκεκριμένα δεδομένα της παρούσας περίπτωσης, βρίσκουμε ότι συνολικά ιδωμένοι και αποτιμώμενοι οι (πιο πάνω) λόγοι που δόθηκαν για την απόκλιση από τη σύσταση του Διευθυντή υπέρ της Εφεσίβλητης συνιστούν ειδική, επαρκή και εν τέλει, πειστική αιτιολογία».

 

Ως εκ των πιο πάνω, καταλήγω στο αβάσιμο των προσφυγών, οι οποίες απορρίπτονται με έξοδα υπέρ των Καθ’ ων η αίτηση ως θα υπολογιστούν και εγκριθούν από το παρόν. Η προσβαλλόμενη απόφαση ημερομηνίας 26.01.2022, η οποία δημοσιεύθηκε στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας ημερ. 04.03.2022 επικυρώνεται.

 

Φ. Καμένος, ΔΔΔ