West David Richard κ.α. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω του Εφόρου Φορολογίας ή/και Έφορος Φόρου Προστιθέμενης Αξίας, Υπόθεση Αρ. 900/2021, 10/11/2026
print
Τίτλος:
West David Richard κ.α. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω του Εφόρου Φορολογίας ή/και Έφορος Φόρου Προστιθέμενης Αξίας, Υπόθεση Αρ. 900/2021, 10/11/2026

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ                                          

                                                 Υπόθεση Αρ. 900/2021

                                             

     10 Νοεμβρίου, 2026

 

[Φ. ΚΑΜΕΝΟΣ, ΔΔΔ.]

 

Αναφορικά με τo Άρθρο 146 του Συντάγματος

 

1. West David Richard

2. West David John

3. West Ian Robert

Αιτητές

-και-

Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω του Εφόρου Φορολογίας ή/και Έφορος Φόρου Προστιθέμενης Αξίας

Καθ' ων η Αίτηση

.........

 

Αναστασία Κουτσογιάννη για Αντώνης Κ. Καρά ΔΕΠΕ, Δικηγόροι για Αιτητές

Σοφοκλής Καραασαμάνης, Δικηγόρος της Δημοκρατίας για Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας για Καθ' ων η αίτηση

                                               

 

ΑΠΟΦΑΣΗ

 

Φ. Καμένος, ΔΔΔ.: Με την υπό κρίση προσφυγή ζητείται ακύρωση της απόφασης, η οποία κοινοποιήθηκε στους Αιτητές με επιστολή των Καθ’ ων η αίτηση ημερ. 02.06.2021, διά της οποίας απορρίφθηκε η ένσταση των Αιτητών εναντίον της βεβαίωσης φόρου ημερ. 16.11.2017.

 

Με την αγόρευση και καταληκτική αυτής εισήγηση των Αιτητών, ως επιβεβαιώθηκε και από την ευπαίδευτη συνήγορο των Αιτητών κατά τις διευκρινίσεις, εγείρεται ένας πλην κεντρικός λόγος ακύρωσης: Ότι η προσβαλλόμενη είναι προϊόν αναρμοδιότητας λόγω της τελεσίδικης ακύρωσης του διορισμού του Εφόρου Φορολογίας στα πλαίσια της απόφασης του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου στις Συνεκδ. Εφέσεις 59/2020 και 104/2020 Δημοκρατία ν. Ποταμίτου κ.α ημερ. 07.06.2021 (εφεξής η «Ποταμίτου κ.α»), που κατά τον ισχυρισμό, συμπαρασύρει σε ακυρότητα και την εδώ προσβαλλόμενη. Παραπέμπει συναφώς στην αντιμετώπιση του ζητήματος σε διάφορες αποφάσεις του Διοικητικού Δικαστηρίου (Πρ. Αρ. 1018/2020 Ηρακλής Ν. Κυριακίδης ΔΕΠΕ ν. Δημοκρατίας ημερ. 29.05.2024, Πρ. Αρ. 334/2017 Ocean Aquarium Ltd v. Δημοκρατίας ημερ. 21.09.2020, Πρ. Αρ. 1248/2017 Daryl & Mike Developers v. Δημοκρατίας ημερ. 17.09.2021 και Πρ. Αρ. 1231/2016 Ε.Φ. κ.α ν. Δημοκρατίας ημερ. 05.05.2023).

 

Η εν λόγω όμως θέση των Αιτητών δε με βρίσκει σύμφωνο, δεδομένου ότι η νομολογιακή γραμμή του Διοικητικού Δικαστηρίου, ως είχε διατυπωθεί στις ως άνω (αλλά και άλλες) δικαστικές αποφάσεις έχει πλέον ανατραπεί με αποφάσεις επί σχετικών εφέσεων της Διοίκησης.

 

Στην ΕΔΔ 192/2020 Δημοκρατίας ν. JH Views Ltd ημερ. 18.07.2025, η οποία ασφαλώς εξεδόθη μεταγενέστερα της καταχώρισης της αγόρευσης των Αιτητών, απόφαση την οποία υποδεικνύει και ο ευπαίδευτος συνήγορος των Καθ΄ων η αίτηση αναφέρθηκε (έμφαση του παρόντος):

 

«Νωρίτερα σήμερα είχαμε την ευκαιρία να εκδώσουμε απόφαση για το ίδιο ακριβώς ζήτημα στην Κυπριακή Δημοκρατία ν. Χρίστου Α. Θεοδούλου, Έφεση Κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Αρ. 69/2022 και ακολουθώντας το δεσμευτικό προηγούμενο της Ευρυδίκης Λάμπρου ν. Δημοκρατίας (ανωτέρω), καταλήξαμε ως ακολούθως:

 

«Σε χρόνο μεταγενέστερο της έκδοσης της πρωτόδικης Απόφασης, το Ανώτατο Συνταγματικό Δικαστήριο εξέδωσε την απόφαση στην Ευριδίκη Λάμπρου ν. Δημοκρατίας (ανωτέρω).  Κρίθηκε ότι,  οι συνθήκες υπό τις  οποίες ο Έφορος Φορολογίας ασκούσε τα καθήκοντα του μετά τον διορισμό του, εύλογα μπορούσαν να δημιουργήσουν την πεποίθηση στον καλόπιστο και σώφρονα διοικούμενο, ότι αυτός νομίμως είχε την ιδιότητα του Εφόρου και νόμιμα ασκούσε τα καθήκοντα του.  Συναφώς, η κήρυξη του διορισμού του Εφόρου Φορολογίας ως αντισυνταγματική και συνεπώς παράνομη, δεν επέδρασε στο κύρος της εκεί προγενέστερης προσβαλλόμενης πράξης.

 

Μεταφέρεται σχετικό απόσπασμα:

 

«Στην προκειμένη περίπτωση, το ερώτημα που εγείρεται είναι κατά πόσο, κατά το χρόνο έκδοσης της προσβαλλόμενης απόφασης, ο Έφορος Φορολογίας είχε νόμιμη υπόσταση, δηλ. είχε μεσολαβήσει ειδική πράξη διορισμού του, ως και κατά πόσο, παρά την μεταγενέστερη δικαστική κήρυξη του διορισμού του ως αντισυνταγματική και συνεπώς παράνομη, εμπίπτει στην έννοια του de facto διοικητικού οργάνου, όπως επεξηγήθηκε ανωτέρω.

 

Υπό τα περιστατικά της παρούσας υπόθεσης, κατά το χρόνο διορισμού του Εφόρου Φορολογίας ίσχυε το Άρθρο 4 του Ν.70(Ι)/2014, με βάση το οποίο και διορίστηκε από το Υπουργικό Συμβούλιο, ως το αρμόδιο όργανο που είχε την εξουσία να το πράξει.  Συνεπώς, το Υπουργικό συμβούλιο, όταν εξέδωσε την πράξη διορισμού του Εφόρου Φορολογίας, δεν υφάρπαξε από άλλο όργανο την αρμοδιότητα διορισμού, αλλά ενήργησε εντός των νομίμων πλαισίων που του παρείχε το πιο πάνω Άρθρο 4. Με αυτά τα δεδομένα, η πράξη διορισμού του Εφόρου Φορολογίας, δεν εκδόθηκε «κατά παράβαση της κατά κλάδο αρμοδιότητας» δηλ. από όργανο που κατά τον ουσιώδη χρόνο δεν είχε την εξουσία, με βάση το Νόμο, να το πράξει.  Δημοσιεύθηκε δε, στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας στις 8.4.2016.  Συνακόλουθα, προκύπτει ότι ο Έφορος Φορολογίας, είχε κατά τον κρίσιμο χρόνο νόμιμη υπόσταση, εφόσον η πράξη διορισμού του δεν μπορεί να χαρακτηρισθεί ως ανυπόσταση.

 

Όπως αναφέρθηκε πιο πάνω, μετά την έκδοση της προσβαλλόμενης απόφασης στις 24.6.2019, ο διορισμός του Εφόρου Φορολογίας κρίθηκε στις 7.6.2021, με την απόφαση του Ανωτάτου Δικστηρίου Ποταμίτου (ανωτέρω), ως αντισυνταγματικός και συνεπώς παράνομος.

 

Με δεδομένη την παράνομη πράξη διορισμού του Εφόρου Φορολογίας - και όχι ανυπόστατη (όπως επεξηγήθηκε ανωτέρω) -προκύπτει το ερώτημα κατά πόσο ο Έφορος Φορολογίας μπορεί να θεωρηθεί ως de facto όργανο. Απαραίτητος όρος, όπως αναφέρθηκε  ανωτέρω,  είναι  η  δημιουργία αντικειμενικής επίφασης νομιμότητας.

 

Η απάντηση στο ερώτημα,  κατά την κρίση μας, είναι θετική.  Οι συνθήκες κάτω από τις οποίες ο Έφορος Φορολογίας ασκούσε τα καθήκοντα του, μετά τον διορισμό του στη βάση ρητής νομοθετικής διάταξης και την δημοσίευση του στην Επίσημη Εφημερίδα της Δημοκρατίας, εύλογα μπορούσαν να δημιουργήσουν στον καλόπιστο και σώφρονα διοικούμενο, την πεποίθηση ότι αυτός νόμιμα είχε την ιδιότητα του Εφόρου και νόμιμα ασκούσε τα καθήκοντα του.

 

Στη βάση των πιο πάνω, λαμβάνοντας συγχρόνως υπόψη ότι κατά τον ουσιώδη χρόνο, η απόφαση διορισμού του Εφόρου Φορολογίας ήταν νόμιμη με βάση το τεκμήριο συνταγματικότητας και νομιμότητας, καταλήγουμε πως ο Έφορος Φορολογίας, θεωρείται de facto όργανο. Συνεπώς, η κήρυξη του διορισμού του στις 7.6.2021 ως αντισυνταγματική και συνεπώς παράνομη, δεν επιδρά στο κύρος της προγενέστερης προσβαλλόμενης πράξης [.]».

 

Ακολούθησαν επίσης και άλλες αποφάσεις του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου, κατ' υιοθέτηση και στην γραμμή της πιο πάνω απόφασης (βλ. Δημοκρατία ν. JH VIEWS LTD, Έφεση Κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Αρ. 192/20, ημερομηνίας 18/7/2025, Δημοκρατία ν. ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΗΣ ΤΑΒΕΡΝΑΣ Ν.Α.Π.Ρ. «ΥΠΑΡΧΩ» ΛΤΔ, Έφεση Κατά Απόφασης Διοικητικού Δικαστηρίου Αρ. 179/20, ημερομηνίας 18/7/2025).

 

Από τα όσα έχουν τεθεί ενώπιον μας διαπιστώνουμε ότι το πιο πάνω δεσμευτικό προηγούμενο καλύπτει και την παρούσα περίπτωση.  Συνεπώς για τους ίδιους πιο πάνω λόγους γίνονται αποδεκτοί οι Λόγοι Έφεσης».

 

Για τους ίδιους πιο πάνω λόγους, κρίνουμε ότι το πιο πάνω δεσμευτικό προηγούμενο καλύπτει και την υπό εξέταση υπόθεση».

 

Παρόμοια έκβαση είχαν και σχετικές εφέσεις των φορολογικών αρχών στις ΕΔΔ Αρ. 57/2024 Δημοκρατία μέσω Εφόρου Φορολογίας ν. Ηρακλής Ν. Κυριακίδης ΔΕΠΕ ημερ. 17.12.2025 και ΕΔΔ Αρ. 130/21 Δημοκρατία μέσω Εφόρου Φορολογίας ν. Daryl & Mike Developers ημερ. 02.03.2026, οι εφέσεις δηλαδή αντίστοιχα στις πρωτόδικες (που είχε παραπέμψει η πλευρά των Αιτητών στην αγόρευσή της) στις Πρ. Αρ. 1018/2020 Ηρακλής Ν. Κυριακίδης ΔΕΠΕ ν. Δημοκρατίας ημερ. 29.05.2024 και Πρ. Αρ. 1248/2017 Daryl & Mike Developers v. Δημοκρατίας ημερ. 17.09.2021.

 

Ως εκ των πιο πάνω ο λόγος ακύρωσης απορρίπτεται ως και η προσφυγή εφόσον, κατά δέσμια για το παρόν νομολογία, το κύρος της προσβαλλόμενης, δεν επηρεάζεται από την Ποταμίτου κ.α. και άρα δεν τίθεται ζήτημα αναρμοδιότητας λόγω της έκδοσής της.

 

Η προσβαλλόμενη επικυρώνεται με έξοδα 1.650 Ευρώ υπέρ των Καθ΄ων η αίτηση.

 

Φ. Καμένος, ΔΔΔ


cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο