ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Υπoθ. Αρ.: 3735/22 

 

02 Αυγούστου 2024 

[Α.Α.ΑΓΡΟΤΗ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.] 

 

Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος 

Μεταξύ: 

K. W.

Αιτητής

-και- 

Κυπριακή Δημοκρατία, μέσω 

Υπηρεσίας Ασύλου 

Καθ' ων η Αίτηση 

-------------------

Τζ. Μπετίτο (κος), για Πιερίδης & Πιερίδης, για τον Αιτητή 

Μ. Σουρουλλά (κα), Δικηγόροι της Δημοκρατίας, για τους Καθ' ων η Αίτηση.  

 

Α Π Ο Φ Α Σ Η 

 

Α.Α.ΑΓΡΟΤΗ, Δ ΔΔΔΠ: Με την παρούσα προσφυγή, ο Αιτητής προσβάλλει την απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου ως αυτή περιέχεται σε επιστολή ημερομηνίας 30/05/2022, σύμφωνα με την οποία το αίτημά του για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας απορρίφθηκε και καλεί το Δικαστήριο όπως κηρύξει αυτήν άκυρη, παράνομη και στερημένη οποιουδήποτε έννομου αποτελέσματος.

 

Όπως προκύπτει τόσο από την Ένσταση αλλά και από το περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου, που αποτελεί τεκμήριο “Α” στην παρούσα διαδικασία, τα ουσιώδη γεγονότα που αφορούν την υπό εξέταση υπόθεση είναι τα ακόλουθα:

 

Ο Αιτητής είναι ενήλικος, υπήκοος της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό (εφεξής «Λ.Δ.Κ.»), ο οποίος σύμφωνα με δική του δήλωση, στις 02/07/2019 εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του και μετέβη αεροπορικώς δια μέσω Τουρκίας στις κατεχόμενες περιοχές της Κύπρου, απ’ όπου στη συνέχεια, εισήλθε παράτυπα στις ελεγχόμενες από την Κυπριακή Δημοκρατία περιοχές, υποβάλλοντας στις 08/07/2019 αίτηση διεθνούς προστασίας.

 

Στις 17/01/2022 πραγματοποιήθηκε συνέντευξη του Αιτητή από λειτουργό της Υπηρεσίας της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το Άσυλο (EUAA και πρώην EASO), παρέχοντάς του δωρεάν βοήθεια διερμηνέα. Στις 11/02/2022, ο αρμόδιος λειτουργός συνέταξε εισηγητική έκθεση προς τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου, με την οποία εισηγείτο την απόρριψη του αιτήματος της Αιτητή. Στις 03/04/2022, συγκεκριμένος λειτουργός, δεόντως εξουσιοδοτημένος από τον Υπουργό Εσωτερικών να ασκεί καθήκοντα Προϊστάμενου της Υπηρεσίας Ασύλου, ενέκρινε την εισήγηση και αποφάσισε την απόρριψη του αιτήματος του Αιτητή και την επιστροφή του στη Λ.Δ.Κ.

 

Η απορριπτική απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου, με επισυναπτόμενη την αιτιολογία αυτής, περιέχεται σε επιστολή των Καθ’ ων η αίτηση ημερομηνίας 30/05/2022 και παραλήφθηκε δια χειρός από τον Αιτητή στις 02/06/2022, θέτοντας την υπογραφή του μετά από πλήρη επεξήγηση του περιεχομένου της από διερμηνέα, σε γλώσσα απολύτως κατανοητή από τον ίδιο.

 

Εμπρόθεσμα ο Αιτητής καταχώρησε την με τον πιο πάνω αριθμό και τίτλο προσφυγή εναντίον της απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου.

 

Με την αίτηση ακυρώσεως ο Αιτητής προβάλλει αριθμό νομικών ισχυρισμών προς υποστήριξη του αιτήματός του για ακύρωση της προσβαλλόμενης πράξης, πλην όμως με την αγόρευση του συνηγόρου του προωθούνται εν τέλει ορισμένοι μόνο από αυτούς. Συγκεκριμένα, ο συνήγορος για τον Αιτητή ισχυρίζεται, μέσω της γραπτής του αγόρευσης ότι (α) οι Καθ’ ων η αίτηση δεν άσκησαν ουσιαστικά την διακριτική τους εξουσία και/ή αρμοδιότητα και δεν ενήργησαν επαρκή έρευνα και/ή αξιολόγηση απορρίπτοντας αυθαίρετα την αίτηση του Αιτητή (β) η προσβαλλόμενη απόφαση λήφθηκε κατά παράβαση του άρθρου 13 του περί Προσφύγων Νόμου του 2000 έως 2023 (Ν.6(Ι0/2000) καθότι η προσωπική συνέντευξη του Αιτητή διεξάχθηκε από λειτουργό Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Υποστήριξης για το Άσυλο χωρίς να συνοδεύεται και/ή να υποστηρίζεται από λειτουργό της Υπηρεσίας Ασύλου και χωρίς να είχε την απαιτούμενη κατάρτιση, συνεπώς, η απόφαση λήφθηκε κατά παράβαση της αρχής της νομιμότητας (γ) ο αρμόδιος λειτουργός δεν προέβη σε δέουσα έρευνα και κατά συνέπεια η απόφαση λήφθηκε κατά παράβαση της ορθής και νόμιμης διαδικασίας (δ) ο Προϊστάμενος της Υπηρεσίας Ασύλου παρέλειψε να εξετάσει κατά πόσο ο Αιτητής πληροί τις προϋποθέσεις για συμπληρωματική προστασία και (ε) η αιτιολογία της προσβαλλόμενης απόφασης είναι ελλιπής και/ή εσφαλμένη.

 

Από την πλευρά τους οι Καθ' ων η αίτηση, μέσω της δικής τους αγόρευσης, ισχυρίζονται ότι η κατάληξη της Υπηρεσίας Ασύλου είναι αιτιολογημένη, λήφθηκε μετά από δέουσα έρευνα στα πλαίσια του Νόμου καθότι από τα γεγονότα που τέθηκαν ενώπιον της και από τις παραστάσεις του Αιτητή δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις του άρθρου 3 του Περί Προσφύγων Νόμου. Ως περαιτέρω υποστηρίζουν, ο Αιτητής δεν κατάφερε να αποδείξει ότι εμπίπτει στις πρόνοιες του άρθρου 19(1) του Νόμου καθώς δεν προέκυψαν ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι εάν επιστρέψει στη χώρα ιθαγένειας του θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη και καλούν το Δικαστήριο όπως απορρίψει την προσφυγή.     

 

Κατά το στάδιο των διευκρινήσεων ενώπιον του Δικαστηρίου, οι συνήγοροι των μερών υιοθέτησαν τους εκατέρωθεν προωθούμενους ισχυρισμούς τους.

 

Κατ΄ αρχήν παρατηρώ ότι πλείστοι από τους ισχυρισμούς του Αιτητή που περιέχονται στην αίτηση ακυρώσεως είναι γενικοί, αόριστοι και χωρίς την απαιτούμενη εξειδίκευση, κυρίως όμως δεν προωθούνται, εξειδικεύονται και αναπτύσσονται στην γραπτή του αγόρευση, κατά παράβαση των Διαδικαστικών Κανονισμών του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου του 1962. Παραπέμπω προς τούτο στην απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου κατά απόφασης του ΔΔΔΠ 29/21, ΑΝΤΙΚ ν Δημοκρατίας ημερ. 04/10/2021 όπου γίνεται ανασκόπηση ως προς την εμβέλεια του κανονισμού 7 του Διαδικαστικού Κανονισμού του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου του 1962. Ακολουθώντας την ισχύουσα νομολογία, οι ισχυρισμοί του Αιτητή οι οποίοι περιέχονται στη αίτηση ακυρώσεως θα εξεταστούν στο βαθμό που αυτοί προωθούνται και εξειδικεύονται στην γραπτή του αγόρευση. Σε σχέση με τους λοιπούς ισχυρισμούς, κρίνω ότι αυτοί θα πρέπει να απορριφθούν και απορρίπτονται.

 

Ως ζήτημα δημόσιας τάξης, κρίνεται σκόπιμη η εξέταση του ισχυρισμού του Αιτητή περί αναρμοδιότητας του οργάνου που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση.

 

Αποτελεί θέση του Αιτητή ότι η συνέντευξή του διεξήχθη από λειτουργό της E.A.S.O.  κατά παράβαση του άρθρου 13Α(1Α) του περί Προσφύγων Νόμου και του άρθρου 6 του Κανονισμού (ΕΕ) αρ. 439/2010, καθότι η συνέντευξη διεξήχθη χωρίς τη συμμετοχή άλλων λειτουργών της Υπηρεσίας Ασύλου, ο δε λειτουργός της E.A.S.O. που διενήργησε την συνέντευξη δεν κατείχε τα απαραίτητα προσόντα για να θεωρείται πραγματογνώμονας και δεν έτυχε της απαιτούμενης κατάρτισης.

 

Όμοιος ισχυρισμός εξετάστηκε από την αδελφή μου Δικαστή Β. Κουρουζίδου Καρλεττίδου στην υπόθεση MPB ν. Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω Υπηρεσίας Ασύλου, αρ. προσφυγής 453/21 ημερομηνίας 10/01/2022 το σκεπτικό της οποίας με βρίσκει σύμφωνη και υιοθετώ για σκοπούς της παρούσας.

 

Κρίνω ότι η παροχή βοήθειας και υποστήριξης προς την Υπηρεσία Ασύλου από λειτουργό της E.A.S.O νυν EUAA κατά την εξέταση της αίτησης του Αιτητή από την Υπηρεσία Ασύλου, έγινε στα πλαίσια της υφιστάμενης εθνικής και ευρωπαϊκής νομοθεσίας, ενόσω είχε ήδη υπογραφεί και τεθεί σε ισχύ το επιχειρησιακό σχέδιο μεταξύ της EUAA και της Κυπριακής Δημοκρατίας[1]. Από τις πρόνοιες του επιχειρησιακού σχεδίου σε συνάρτηση με τις πρόνοιες του περί Προσφύγων Νόμου προκύπτει ότι οι λειτουργοί της EUAA, μπορούν να διεκπεραιώνουν συνεντεύξεις και εισηγητικές εκθέσεις επί αιτημάτων ασύλου, ωστόσο η αποφασιστική αρμοδιότητα λήψης αποφάσεων επί των αιτήσεων ασύλου, εξακολουθεί να παραμένει στην Υπηρεσία Ασύλου. Ως εκ τούτων απορρίπτω τον προβαλλόμενο ισχυρισμό περί αναρμοδιότητας του οργάνου που εξέτασε την αίτηση του Αιτητή ως αβάσιμος.

 

Σε σχέση με τον ισχυρισμό του Αιτητή ότι ο λειτουργός της EASO νυν EUAA δεν είναι καταρτισμένος σε θέματα εθνικολογίας, εθνολογίας, κοινωνικών και πολιτικών επιστημών και συγκεκριμένα να έχει γνώσεις που αφορούν την κοινωνικοπολιτική κατάσταση στη ΛΔΚ, παρατηρώ ότι αυτός προωθείται με γενικότητα και αοριστία και σε κάθε περίπτωση ο συνήγορος του Αιτητή δεν έχει προσκομίσει στο Δικαστήριο, τέτοια στοιχεία τα οποία θα μπορούσαν να ανατρέψουν το τεκμήριο κανονικότητας που περιβάλλει τις πράξεις και αποφάσεις της Διοίκησης, ως εκ τούτου ο ισχυρισμός δε δύναται να εξεταστεί περαιτέρω και απορρίπτεται.

 

Έχοντας κατά νου τους λοιπούς εγειρόμενους αλλά και εξειδικευμένους από τον συνήγορο του Αιτητή ισχυρισμούς και δεδομένου ότι το παρόν Δικαστήριο δυνάμει του άρθρου 11 του περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμου του 2018, Ν. 73(Ι)/2018 κέκτηται εξουσίας όπως εξετάζει πέραν από την νομιμότητα της προσβαλλόμενης πράξης και την ορθότητα αυτής, ήτοι εξέταση επί της ουσίας του αιτήματος του Αιτητή, κρίνω σκόπιμο όπως παραθέσω πιο κάτω όλους τους ισχυρισμούς που ο Αιτητής προέβαλε σε όλα τα στάδια εξέτασης του αιτήματός του, προκειμένου να εξετάσω την ορθότητα της προσβαλλόμενης απόφασης αλλά και για να διαφανεί εάν οι Καθ’ ων η αίτηση αποφάσισαν μετά από δέουσα έρευνα, ορθά, νόμιμα και εντός των πλαισίων της διακριτικής τους ευχέρειας.

 

Με την αίτησή του για παροχή διεθνούς προστασίας, ο Αιτητής ανέφερε ότι ο λόγος που εγκατέλειψε την χώρα καταγωγής του αφορά σε θέματα θρησκείας, καθότι ο πατέρας του θανατώθηκε διότι παράκουσε τις εντολές και προσπάθησε να απελευθερώσει κάποιους κρατούμενους και μέλη της εκκλησίας. Έκτοτε ο Αιτητής ισχυρίζεται πως δεν έχει άλλη οικογένεια.

 

Στα πλαίσια της συνέντευξής του από λειτουργό της Υπηρεσίας Ασύλου, ο Αιτητής ανέφερε ότι γεννήθηκε στην Kinshasa αλλά προέρχεται από το χωριό Bandundu, το οποίο δηλώνει και ως τόπο προηγούμενης συνήθους διαμονής του. Περαιτέρω, δήλωσε ως προς τις θρησκευτικές του πεποιθήσεις ότι ανήκει στην εκκλησία Bundu Dia Kongo και ως προς το μορφωτικό του επίπεδο ότι έχει ολοκληρώσει την δευτεροβάθμια εκπαίδευση και δεν κατάφερε να εργαστεί παρά μόνο βοηθούσε τον πατέρα του εντός της εκκλησίας. Ως προς την οικογενειακή του κατάσταση, ο ίδιος δήλωσε άγαμος και άτεκνος. Ο πατέρας του ισχυρίζεται ότι δολοφονήθηκε περί τα τέλη του 2018 και έκτοτε έχασε επαφή με την μητέρα και την αδερφή του. Η μόνη επαφή που διατηρεί είναι με την θεία του από την μητρική γραμμή η οποία μένει στην Kinshasa.

 

Ως προς τους λόγους που τον ώθησαν να εγκαταλείψει την χώρα καταγωγής του, ο Αιτητής προέβαλε λόγους που αφορούν στην δίωξή του από μέλη μιας θρησκευτικής οντότητας. Πιο αναλυτικά, ο Αιτητής ισχυρίστηκε πως τόσο αυτός όσο και ο πατέρας του ήταν μέλη της θρησκευτικής ομάδας Bundu Dia Kongo και πως ο πατέρας του ήταν γραμματέας του προφήτη της εν λόγω ομάδας. Μόλις ο προφήτης αποκαλύφθηκε, τότε μαζί με άλλα μέλη της ομάδας συλλήφθηκε από την Κυβέρνηση και φυλακίστηκαν. Αργότερα, μόλις δραπέτευσαν περί το 2018, τα μέλη της ομάδας θεώρησαν υπεύθυνο τον πατέρα του Αιτητή, διότι ο τελευταίος ήταν κοντά στον προφήτη και θεώρησαν πως αυτός τον μαρτύρησε γιατί ήταν κατάσκοπος. Έκτοτε ξεκίνησαν να αναζητούν τον Αιτητή και τον πατέρα του για να τους σκοτώσουν.

 

Κατά το στάδιο των διευκρινήσεων δόθηκε η ευκαιρία στον Αιτητή μέσω πρόσθετων ερωτήσεων να εμπλουτίσει την επιχειρηματολογία του και να αποσαφηνίσει τα κρίσιμα γεγονότα της αφήγησής του. Ο Αιτητής προέβαλε ότι σκοπός της ομάδας αυτής είναι να λατρεύουν τον προφήτη και τους προγόνους, ενώ αρμοδιότητα του προφήτη ήταν να μάχεται κατά της Κυβέρνησης και να πετύχει την ανεξαρτησία της κοινότητας Matadi από το υπόλοιπο Κονγκό. Έπειτα διευκρίνισε ότι ο προφήτης συλλήφθηκε δύο φορές, μια το 2016, όπου αφέθηκε ελεύθερος το 2017 και μια το 2019, όπου αφέθηκε ελεύθερος για να νοσηλευτεί επειδή ήταν άρρωστος. Επιπρόσθετα, απάντησε σε ερωτήσεις αναφορικά με τον ρόλο του πατέρα του στην κοινότητα, αναφέροντας ότι ήταν γραμματέας του προφήτη αλλά και ψάλτης. Ερωτηθείς για ποιόν λόγο τα μέλη της ομάδας υποπτεύτηκαν τον πατέρα του για την τύχη που είχε ο προφήτης, απάντησε ότι μόνο ο πατέρας του γνώριζε την μυστική κατοικία του προφήτη επειδή ήταν κοντινό του πρόσωπο, οπότε και θεώρησαν ότι αυτός τον μαρτύρησε. Έπειτα ο Αιτητής ισχυρίστηκε ότι τα μέλη της κοινότητας σκότωσαν έναν φίλο του πατέρα του μαζί με τον γιό του επειδή ήταν κοντά στον προφήτη και πως την ίδια τύχη θα έχει και αυτός με τον πατέρα του. Μάλιστα ισχυρίστηκε ότι οι φωτογραφίες τους είναι παντού στην πόλη και το 2019 δέχτηκαν επίθεση στο σπίτι τους όπου ο Αιτητής κατάφερε και διέφυγε.

 

Ο αρμόδιος λειτουργός στην εισηγητική του έκθεση, διέκρινε τρεις (3) ισχυρισμούς. Ο πρώτος αφορά τα στοιχεία του προσωπικού προφίλ του Αιτητή, τον τόπο καταγωγής και τελευταίας συνήθους διαμονής του, ο δεύτερος συνίσταται στις δηλώσεις του Αιτητή περί του ότι ανήκει στην ομάδα Bundu Dia Kongo και ο τρίτος ότι τα μέλη αυτής της ομάδας τον καταζητούν επειδή θεωρούν τον πατέρα του προδότη.

 

Ο πρώτος, ισχυρισμός του Αιτητή έγινε δεκτός, αφού οι δηλώσεις του κρίθηκαν ως σαφείς, συνεκτικές και διεπόμενες από συνοχή και περιγραφική λεπτομέρεια. Αντιθέτως ο δεύτερος και ο τρίτος ισχυρισμός, δεν έγιναν αποδεκτοί και απορρίφθηκαν.

 

Πιο αναλυτικά, σε σχέση με τον δεύτερο ισχυρισμό οι Καθ’ ων η αίτηση έκριναν ότι καίτοι ο Αιτητής ήταν σε θέση να παραθέσει ορισμένες πληροφορίες για την ομάδα, όπως τον ιδρυτή της, το λογότυπό της και τις τοποθεσίες όπου δραστηριοποιούταν, εντούτοις δεν έδωσε επαρκείς απαντήσεις σε σειρά από άλλα ζητήματα όπως η πορεία της ομάδας στον χρόνο, το πότε ιδρύθηκε, ποια ήταν η ιδεολογία της, οι πρακτικές της και οι τελετουργίες της, ενώ επίσης αδυνατούσε να περιγράψει την εκκλησία και τον ακριβή ρόλο του πατέρα του.

 

Ομοίως σε σχέση με τον τρίτο ισχυρισμό, ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να δώσει συγκεκριμένες και λεπτομερείς εξηγήσεις αναφορικά με τον ρόλο του πατέρα του ως γραμματέα του προφήτη και για ποιόν λόγο ο Αιτητής κλήθηκε να τον αντικαταστήσει στα καθήκοντά του. Επίσης, έδωσε ασυνάρτητες και αντιφατικές πληροφορίες σχετικά με το πόσες φορές συνελήφθη ο προφήτης, το χρονικό διάγραμμα αυτών και το πως κατάφερε και δραπέτευσε την πρώτη φορά. Οι δηλώσεις του σχετικά με τις πορείες διαμαρτυρίας των μελών που οδήγησαν στην απελευθέρωση του προφήτη ήταν γενικόλογες και ασαφείς. Επιπρόσθετα, δεν επεξήγησε τι συμφέρον είχαν τα μέλη να προβούν στην δολοφονία του πατέρα του αλλά και του φίλου του με τον γιό του. Τέλος, ζητήθηκε από τον Αιτητή να εξηγήσει για ποιόν λόγο τα μέλη της ομάδας είχαν διακινήσει παντού στην πόλη τις φωτογραφίες του Αιτητή με τον πατέρα του, από την στιγμή που σύμφωνα με πηγές αυτή η ομάδα πλέον θεωρείται απαγορευμένη στην Λ.Δ.Κ. αλλά ο Αιτητής δεν έδωσε ικανοποιητικές εξηγήσεις, μεταβάλλοντας τους ισχυρισμούς του ότι οι φωτογραφίες βρίσκονται μόνο εντός των πλαισίων της εκκλησίας για να τους χαρακτηρίσουν ως προδότες.

 

Προχωρώντας στην αξιολόγηση κινδύνου που ενδεχομένως ο Αιτητής θα αντιμετωπίσει σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής και δη στον τόπο τελευταία συνήθους διαμονής του, ήτοι το χωριό Bandundu της Επαρχίας Kwilu της Λ.Δ.Κ., o αρμόδιος λειτουργός αξιολογώντας τους αποδεδειγμένους πραγματικούς ισχυρισμούς και εξετάζοντας την κατάσταση ασφαλείας, έκρινε ότι δεν υπάρχουν εύλογοι λόγοι να πιστεύεται ότι ο Αιτητής θα αντιμετωπίσει κάποιο κίνδυνο δίωξης ή σοβαρής βλάβης.

 

Ακολούθως, κατά την νομική ανάλυση, ο αρμόδιος λειτουργός έκρινε ότι δεν προκύπτει βάσιμος και δικαιολογημένος φόβος δίωξης του Αιτητή σε περίπτωση επιστροφής του στο Καμερούν υπό τις πρόνοιες του άρθρου 3 του περί Προσφύγων Νόμου.

 

Ως προς το ενδεχόμενο υπαγωγής του Αιτητή σε καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας, ο αρμόδιος λειτουργός αρχικά έκρινε ότι δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις υπαγωγής του Αιτητή στα άρθρα 19(2)(α) και (β) καθώς δεν ανέκυψαν στοιχεία εκ των οποίων θα μπορούσε να πιθανολογηθεί ευλόγως ότι σε περίπτωση επιστροφής του στη ΛΔΚ, ο Αιτητής θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποβληθεί σε θανατική ποινή ή εκτέλεση, ή άλλως απάνθρωπη και/ή εξευτελιστική μεταχείριση ή τιμωρία. Ο αρμόδιος λειτουργός έκρινε ότι δεν πληρούνται ούτε οι προϋποθέσεις υπαγωγής του Αιτητή στις πρόνοιες του άρθρου 19(2)(γ). του περί Προσφύγων Νόμου.

 

Ενόψει όλων των ανωτέρω, κρίθηκε από τους Καθ’ ων η αίτηση ότι ο Αιτητής δεν πληροί τις εκ του νόμου προϋποθέσεις ώστε να του εκχωρηθεί καθεστώς πρόσφυγα ή άλλως, καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας.

 

Στη βάση της ως άνω ανάλυσης, το αρμόδιο, εξουσιοδοτημένο από τον Υπουργό Εσωτερικών, πρόσωπο να εκτελεί καθήκοντα Προϊστάμενου, υιοθέτησε την Έκθεση/Εισήγηση και απέρριψε το αίτημα του Αιτητή.

 

Σύμφωνα με το άρθρο 3 του Ν.6(Ι)/2000, «πρόσφυγας αναγνωρίζεται το πρόσωπο, που λόγω βάσιμου φόβου καταδίωξης του για λόγους φυλετικούς, θρησκευτικούς, ιθαγένειας ή ιδιότητας μέλους συγκεκριμένου κοινωνικού συνόλου ή πολιτικών αντιλήψεων, είναι εκτός της χώρας της ιθαγένειας του και δεν είναι σε θέση ή λόγω του φόβου αυτού, δεν είναι πρόθυμο, να χρησιμοποιήσει την προστασία της χώρας αυτής». Είναι καθόλα κατανοητό, ότι για να αναγνωριστεί πρόσωπο ως πρόσφυγας, θα πρέπει να αποδεικνύεται βάσιμος και δικαιολογημένος φόβος δίωξης, του οποίου τόσο το υποκειμενικό όσο και το αντικειμενικό στοιχείο πρέπει να εκτιμηθούν από το αρμόδιο όργανο προτού καταλήξει σε απόφαση.

 

Περαιτέρω το άρθρο 18(5) του περί Προσφύγων Νόμου, Ν. 6(Ι)/2000 προνοεί ότι «εναπόκειται στον αιτητή να τεκμηριώσει την αίτηση διεθνούς προστασίας», χωρίς να απαιτείται να προσκομίσει τυπικά αποδεικτικά στοιχεία.   Ο/Η αιτητής/τρια  έχει την ευθύνη να εκθέσει με την αίτησή του/της αλλά και μέσα από την ενώπιον της αρμόδιας αρχής συνέντευξη του/της ακόμα και ενώπιον του Δικαστηρίου, μέσω της ορθής δικονομική διαδικασίας, με στοιχειώδη σαφήνεια, τα συγκεκριμένα πραγματικά περιστατικά τα οποία του/της προκαλούν, κατά τρόπο αντικειμενικό, δικαιολογημένο φόβο δίωξης υφιστάμενο στη χώρα καταγωγής του/της. Ο/Η αιτητής/τρια οφείλει να επικαλεστεί με λεπτομέρεια, σαφήνεια και αληθοφάνεια συγκεκριμένα πραγματικά περιστατικά που στηρίζουν το υποβληθέν αίτημά του/της για διεθνή προστασία, το δε αρμόδιο όργανο εξετάζοντας την αίτηση του/της αιτητή/τριας, οφείλει να λάβει υπόψη του κάθε σχετικό με την υπόθεση γεγονός.

 

Είναι πάγια νομολογημένο ότι δέουσα έρευνα κρίνεται από το Δικαστήριο ότι έγινε, όταν το αρμόδιο όργανο εξετάζει κάθε σχετικό με την υπόθεση γεγονός (βλ. Motorways Ltd v. Υπουργού Οικονομικών (1999) 3ΑΑΔ 447).  Ορθή και πλήρης έρευνα θεωρείται αυτή που εκτείνεται στη διερεύνηση των ουσιωδών στοιχείων της υπόθεσης (βλ. Νικολαΐδη v. Μηνά (1994) 3ΑΑΔ 321, Ττουσούνα ν. Δημοκρατίας (2013) 3 Α.Α.Δ. 151, Χωματένος ν. Δημοκρατίας κ.α. 2 Α.Α.Δ. 120).  Η έκταση της έρευνας εξαρτάται πάντοτε από τα περιστατικά της κάθε υπόθεσης (βλ. Δημοκρατία v. Ευαγγέλου κ.α. (2013) 3ΑΑΔ 414) και το αρμόδιο όργανο οφείλει να βρει τον κατάλληλο τρόπο για να εκπληρώσει την υποχρέωσή του για επαρκή έρευνα.

 

Από το ιστορικό του Αιτητή όπως αυτό φαίνεται πιο πάνω, στη βάση των δεδομένων του διοικητικού φακέλου, προκύπτει ότι οι Καθ’ ων η αίτηση προέβησαν σε έρευνα όλων των ενώπιων τους ουσιωδών στοιχείων και δεδομένων. Συγκεκριμένα, ο αρμόδιος λειτουργός κατέγραψε τα γεγονότα της υπόθεσης, τους ισχυρισμούς που προέβαλε ο Αιτητής κατά τη συνέντευξή του, καθώς και σε αντιστοίχιση των αποδεκτών ισχυρισμών με πληροφορίες από τη χώρα καταγωγής του Αιτητή, επεξηγώντας τους λόγους αποδοχής ή απόρριψης κάθε ισχυρισμού αλλά και τον λόγο για τον οποίο εν τέλει απορρίφθηκε το αίτημα του Αιτητή.

 

Στο πλαίσιο ελέγχου της ορθότητας της προσβαλλόμενης απόφασης, με βάση τα όσα προκύπτουν από το περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου και κυρίως το πρακτικό της διενεργηθείσας συνέντευξης και της εισηγητικής έκθεσης, κρίνω ορθή την κατάληξη της αξιολόγησης του αρμόδιου λειτουργού βάσει των δηλώσεων που ο Αιτητής προέβαλε κατά την προφορική του συνέντευξη, αρχικά ως προς τον ουσιώδη ισχυρισμό που αφορά τα στοιχεία του προσωπικού της προφίλ, τη χώρα καταγωγής και τον τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής του.

 

Όσον αφορά τον δεύτερο και τον τρίτο ισχυρισμό, κρίνω ορθότερο να εξεταστούν από κοινού μιας και τελούν σε σχέση αλληλεξάρτησης. Από αξιόπιστες πηγές επιβεβαιώνεται και η ύπαρξη του κινήματος Bundu dia Kongo αλλά και η δράση του και η σύγκρουση αυτού με τις αρχές.

 

Το Bundu dia Kongo (BDK), που στα Kikongo σημαίνει «Η Εκκλησία ή η Συνέλευση του Κονγκό», ιδρύθηκε από τον Zacharie Badienglis, γνωστό και ως Ne Muanda Nsemi («το δημιουργικό πνεύμα»), το 1969[2] και έγινε επίσημο το 1986[3]. Το BDK είναι ένα αυτονομιστικό και πολιτικοθρησκευτικό κίνημα, γνωστό και ως Bundu dia Mayala.[4] Ο Nsemi ισχυρίζεται ότι έλαβε μια αποκάλυψη από τον «Αρχάγγελο του Κονγκό»[5]. Ο Nsemi θεωρείται ένα «αγκάθι στο πλευρό» του πολιτικού κατεστημένου της ΛΔΚ.[6]  Το BDK «πρεσβεύει την επιστροφή στην αφρικανική αυθεντικότητα και βασίζει τις διδασκαλίες του σε οράματα που αποκαλύφθηκαν στον Nsemi από τα πνεύματα του λαού του»[7]. Το BBC ανέφερε ότι η BDK επιδιώκει να «αναβιώσει το αρχαίο βασίλειο του Κονγκό»[8] και να εκστρατεύσει για την αποκατάσταση μιας «μοναρχίας» σε μέρη της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό, το Κονγκό, το Μπραζαβίλ, την Αγκόλα και την Γκαμπόν.[9] Η BDK υποστηρίζει επίσης μεγαλύτερη αυτονομία για την Επαρχία Kongo Central και, σύμφωνα με τον Nsemi, ο λαός του Bakongo είναι «καταπιεσμένος» και έχει περιορισμένη πρόσβαση σε θέσεις υψηλού επιπέδου, ακόμη και στην επαρχία καταγωγής του [Kongo Central].[10] Το BDK ζητά επίσης την απέλαση μη-Μπακόνγκο από την κεντρική επαρχία του Κονγκό.[11] Οι οπαδοί του BDK εκκλησιάζονται σε έναν ναό γνωστό ως «zikua», με τον πρώτο να ιδρύθηκε στην Κινσάσα και είναι το «αρχικό κέντρο» για τη στρατολόγηση μαθητών γνωστό ως «μακέσα».[12] Η επαρχιακή κυβέρνηση χαρακτήρισε την BDK ως «τρομοκρατική οργάνωση» το 2008.[13] Μέλη της BDK φέρουν ξύλα και ξύλινα όπλα και σε περιορισμένο βαθμό, τοπικά τουφέκια.[14] Σύμφωνα με την BDK, έχει «χιλιάδες» υποστηρικτές, αν και αυτοί οι αριθμοί δεν έχουν επαληθευτεί αντικειμενικά.[15]

 

Πληροφορίες σχετικά με τις πρακτικές πρόσληψης και τη μεταχείριση σε περίπτωση άρνησης συμμετοχής, καθώς και πληροφορίες σχετικά με την κρατική προστασία για άτομα που φοβούνται αντίποινα από μέλη του BDK για την άρνησή τους να ενταχθούν δεν μπόρεσαν να βρεθούν μεταξύ των πηγών που συμβουλεύτηκε η EUAA.

 

Ωστόσο, τα παρακάτω θα μπορούσαν να έχουν ενδιαφέρον. Μεταξύ 13 και 24 Απριλίου 2020, οι δυνάμεις ασφαλείας πραγματοποίησαν καταστολή του BDK σε πολλές πόλεις της κεντρικής επαρχίας Κονγκό και της Κινσάσα.[16] Η αστυνομική έφοδος στις 22 Απριλίου 2020 στο Songololo, στο Kongo Central, είχε ως αποτέλεσμα 15 θανάτους και η επιδρομή στην κατοικία του Νσεμί στην Κίνσα στις 24 Απριλίου 2020, άφησε πίσω του 33 νεκρούς,[17] και τη σύλληψη του Νsemi.[18] Ο Nsemi μεταφέρθηκε σε ψυχολογικό κέντρο[19] και διαγνώστηκε με «μια διαταραχή ψυχικής υγείας που προκαλείται από «επαναλαμβανόμενο στρες».[20] Πηγές ανέφεραν τον Οκτώβριο του 2023 ότι ο Nsemi πέθανε από ασθένεια που δεν κατονομάζεται.[21]

 

Οι επιδρομές πραγματοποιήθηκαν αφότου ο Nsemi δημοσίευσε στις 12 Απριλίου 2020 ένα ενημερωτικό δελτίο με το όνομα «Kongo Dieto», ή «Το Κονγκό μας», καλώντας τους υποστηρικτές του να «σηκωθούν και να κυνηγήσουν κάθε Muluba, κάθε Mungala, και κάθε Μουσουαχίλι [άνθρωποι από άλλες εθνοτικές ομάδες]» από την κεντρική επαρχία του Κονγκό και να είναι «αδίστακτοι» εναντίον τους».[22] Δήλωσε επίσης τον εαυτό του «πρόεδρο» της «Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας του Κεντρικού Κονγκό»».[23] Μεταξύ 13 και 15 Απριλίου, «εκατοντάδες» μέλη του BDK έστησαν οδοφράγματα σε Boma, Kisantu, Sona-Bata, Lemba και Songololo, «φωνάζοντας αντεθνικά συνθήματα και απειλώντας «ξένες εθνοτικές ομάδες»[24]. Η αστυνομία φαίνεται να πυροβόλησε αδιακρίτως εναντίον των διαδηλωτών και συνέλαβαν περίπου 200 μέλη του BDK, συμπεριλαμβανομένων παιδιών. 47 από τους συλληφθέντες κρατήθηκαν στη φυλακή και κατηγορήθηκαν για «εξέγερση, παράνομη κατοχή πολεμικών όπλων και υποκίνηση φυλετικού μίσους»[25].

 

Προηγούμενες καταστολές έλαβαν χώρα στο Kongo Central το 2007 και το 2008, με αποτέλεσμα να σκοτωθούν περίπου 300 μέλη της BDK και περαστικοί και τα πτώματά τους να πεταχτούν στον ποταμό Κονγκό[26] και στην Κινσάσα το 2017.[27] Μεταξύ Ιανουαρίου και Μαρτίου και κατά τον Αύγουστο του 2017 λόγω καταστολής μελών του BDK, «τουλάχιστον 90 άνθρωποι» σκοτώθηκαν από τις κρατικές δυνάμεις ασφαλείας στην Κινσάσα και το Kongo Central.[28] Σύμφωνα με το Παρατηρητήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, «δεν έχει διεξαχθεί ανεξάρτητη και διαφανής δικαστική έρευνα για τις καταχρήσεις που διαπράχθηκαν από τις κρατικές δυνάμεις ασφαλείας» στην Κινσάσα και το Kongo Central το  2007, το 2008 και το 2017[29]. Σύμφωνα με τη ΜΚΟ Association Africaine de Défense des Droits de l'Homme (ASADHO), που αναφέρεται από το Γερμανικό Ομοσπονδιακό Γραφείο Μετανάστευσης και Προσφύγων, 33 μέλη του BDK που είχαν τεθεί υπό κράτηση το 2017 συνέχισαν υπό κράτηση το 2022, με μερικούς από αυτούς «καταδικασμένους σε θάνατο ή σε ισόβια ή σε φυλάκιση για πολλά χρόνια».[30] Η Digital Congo, τοπική πηγή ειδήσεων, ανέφερε την 1η Νοεμβρίου 2023 ότι επτά οπαδοί της BDK είχαν απελευθερωθεί μετά από 15 χρόνια φυλάκιση.[31]

 

Τα πιο πάνω επιβεβαιώνουν την ύπαρξη και τη δραστηριότητα της εν λόγω ομάδας, την αντιπαράθεσή της με την κρατική εξουσία, τις επιδιώξεις της και τις αρχές της, που οδήγησαν σε πορείες και σε διώξεις μελών. Συνεπώς, η εξωτερική αξιοπιστία των ισχυρισμών του Αιτητή δεν αμφισβητείται. Ωστόσο, η προσωπική εμπλοκή του ιδίου στην ομάδα και η ακολουθείσαι στοχοποίησή του λόγω της κατ’ ισχυρισμόν προδοσίας του πατέρα του σε βάρος της ομάδας, δεν θεμελιώθηκαν.  Κατά συνέπεια, κρίνω ως ορθά τα ευρήματα των Καθ’ ων η αίτηση, όπως αυτά εκτίθεται ανωτέρω, τα οποία προς αποφυγή επαλείψεων υιοθετώ στο σύνολό τους. Οι δηλώσεις του Αιτητή ήταν ανεπαρκείς και η γνώση του για την ομάδα εμφανώς αποσπασματική. Καίτοι ισχυρίστηκε ότι ο πατέρας του τον οδηγούσε συχνά στις συγκεντρώσεις της ομάδας για να τον μυήσει, ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να περιγράψει τις τελετουργίες της ομάδας, τα εθιμοτυπικά και το εσωτερικό της εκκλησίας. Από την αφήγησή του εκλείπει το προσωπικό στοιχείο με τον ενδεδειγμένο βαθμό πληροφοριών που αναμένει ευλόγως κανείς από κάποιον που εξιστορεί βιωματικά γεγονότα. Ακόμα και η περιγραφή του ρόλου και των καθηκόντων του πατέρα του ήταν ασαφής και γενικόλογη. Κυρίως όμως ο Αιτητής δε ήταν σε θέση να αποδείξει τον βαθμό εγγύτητας που διατηρούσε ο πατέρας του με τον προφήτη της ομάδας, ώστε να διαφανεί η στενή τους σχέση που να δικαιολογεί και την μετέπειτα στοχοποίησή του. Η δε επίθεση που έλαβε χώρα στο σπίτι του το 2019 δεν εξιστορήθηκε δεόντως, με τις απαιτούμενες λεπτομέρειες των δραστών, της επικοινωνίας και του τρόπου διαφυγής. Λόγω των ως άνω αφηγηματικών κενών δεν μπορούν οι ισχυρισμοί του να γίνουν αποδεκτοί. Τα εν λόγω κενά δεν καλύφθηκαν ούτε στο πλαίσιο της παρούσας διαδικασίας καίτοι ο Αιτητής εκπροσωπούνταν από συνήγορο και είχε τα δικονομικά μέσα να συμπληρώσει τις ελλείψεις που εντόπισαν οι Καθ’ ων η αίτηση. Αντ’ αυτού περιορίστηκε στην προσκόμιση πληροφοριών σε σχέση με την εν λόγω ομάδα από την ηλεκτρονική εγκυκλοπαίδεια «Wikipedia», την αξιοπιστία της οποίας κρίνω ως επισφαλή και μειωμένης αποδεικτικής αξίας.

 

Συμπερασματικά, από το ιστορικό του Αιτητή όπως αυτό φαίνεται πιο πάνω, στη βάση των δεδομένων του διοικητικού φακέλου και από την ανωτέρω αξιολόγηση κινδύνου, προκύπτει ότι αυτός δεν στοιχειοθέτησε κανένα απολύτως ισχυρισμό που να εμπίπτει στις προϋποθέσεις αναγνώρισης προσώπου ως πρόσφυγα. Τα όσα ανέφερε άλλωστε κατά τη διάρκεια του συνόλου της διαδικασίας εξέτασης του αιτήματός του, δεν θα μπορούσαν να τον εντάξουν στην έννοια του πρόσφυγα, όπως αυτή ερμηνεύεται από τη Σύμβαση της Γενεύης του 1951 και από το άρθρο 3 του περί Προσφύγων Νόμου, Ν.6(Ι)/2000.

 

Ο «Πρακτικός Οδηγός της ΕΑΣΟ: Αξιολόγηση των Αποδεικτικών Στοιχείων» καθορίζει πως στη βάση της συλλογής πληροφοριών θα πρέπει να προσδιορίζονται τα ουσιώδη πραγματικά περιστατικά, τα οποία στη συνέχεια θα πρέπει να συνδέονται με τις απαιτήσεις του ορισμού του πρόσφυγα και αν δεν υπάρχει κατάληξη ότι μπορεί να δοθεί προσφυγικό καθεστώς, τότε το αρμόδιο όργανο θα πρέπει να εκτιμήσει εάν τα ουσιώδη πραγματικά περιστατικά συνδέονται με τις απαιτήσεις του ορισμού του προσώπου που δικαιούται συμπληρωματική προστασία.

 

Εξετάζοντας πλήρως την υπόθεση ωστόσο, διαπιστώνω, αντίθετα στον ισχυρισμό του συνηγόρου του, ότι ορθά κρίθηκε από τους Καθ’ ων η αίτηση ότι δεν πληρούνται ούτε οι προϋποθέσεις του άρθρου 19 του Ν.6(Ι)/2000 για να παρασχεθεί στον Αιτητή το καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας, εφόσον δεν αποδείχθηκε ότι συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις αναφορικά με τον κίνδυνο να υποστεί σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη σε περίπτωση επιστροφής στη χώρα του.

 

Για τη διαπίστωση αυτού του πραγματικού κινδύνου θα πρέπει να υπάρχουν, όπως ρητά προνοεί το άρθρο 19(1), του Ν.6(Ι)/2000 «ουσιώδεις λόγοι». Περαιτέρω, σοβαρή βλάβη ή σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη κατά το εδάφιο (2) του άρθρου 19, του Ν.6(Ι)/2000 σημαίνει κίνδυνο αντιμετώπισης θανατικής ποινής, βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας ή να υπάρχει σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας αμάχου, λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης (βλ. Galina Bindioul v. Αναθεωρητική Αρχή Προσφύγων, Υποθ. Αρ. 685/2012, ημερομηνίας 23/04/13 και Mushegh Grigoryan κ.α. v. Κυπριακή Δημοκρατία, Υποθ. Αρ. 851/2012, ημερομηνίας 22/9/2015, ECLI:CY:AD:2015:D619).

 

Στη συγκεκριμένη περίπτωση, τόσο κατά τη διοικητική, όσο και κατά την παρούσα διαδικασία δεν προέκυψαν στοιχεία που να συνηγορούν υπερ του ότι  σε περίπτωση επιστροφής του στο χωριό Bandundu της Επαρχίας Kwilu της Λ.Δ.Κ., o Αιτητής θα αντιμετωπίσει κίνδυνο θανατικής ποινής, βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας σύμφωνα με τις πρόνοιες των άρθρων 19 (2) (α) και (β) του περί Προσφύγων Νόμου.

 

Σε σχέση δε με το άρθρο 19(2)(γ) του ανωτέρω Νόμου, ως προς τους παράγοντες που δύνανται να ληφθούν υπόψη ως προς την αξιολόγηση του συστατικού στοιχείου της αδιάκριτης βίας, το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: το ΔΕΕ) επεσήμανε σε πρόσφατη απόφασή του ότι συνιστούν «[…]μεταξύ άλλων, η ένταση των ενόπλων συγκρούσεων, το επίπεδο οργάνωσης των εμπλεκομένων ενόπλων δυνάμεων και η διάρκεια της σύρραξης ως στοιχεία λαμβανόμενα υπόψη κατά την εκτίμηση του πραγματικού κινδύνου σοβαρής βλάβης, κατά την έννοια του άρθρου 15, στοιχείο γʹ, της οδηγίας 2011/95 (πρβλ. απόφαση της 30ής Ιανουαρίου 2014, Diakité, C‑285/12, EU:C:2014:39, σκέψη 35), καθώς και άλλα στοιχεία όπως η γεωγραφική έκταση της κατάστασης αδιάκριτης άσκησης βίας, ο πραγματικός προορισμός του αιτούντος σε περίπτωση επιστροφής στην οικεία χώρα ή περιοχή και οι τυχόν εκ προθέσεως επιθέσεις κατά αμάχων εκ μέρους των εμπόλεμων μερών» (ΔΕΕ, C-901/19, ημερομηνίας 10.6.2021, CF, DN κατά Bundesrepublic Deutschland, σκέψη 43).

 

Περαιτέρω, ως προς τον προσδιορισμό του επιπέδου της ασκούμενης αδιάκριτης βίας, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (στο εξής: το ΕΔΔΑ) στην απόφασή του Sufi and Elmi (ΕΔΔΑ, απόφαση επί των προσφυγών 8319/07 και 11449/07, ημερομηνίας 28.11.2011) αξιολόγησε, διευκρινίζοντας ότι δεν κατονομάζονται εξαντλητικά, τη χρήση μεθόδων και τακτικών πολέμου εκ μέρους των εμπόλεμων πλευρών, οι οποίες αυξάνουν τον κίνδυνο αμάχων θυμάτων ή ευθέως στοχοποιούν αμάχους, εάν η χρήση αυτών είναι διαδεδομένη μεταξύ των αντιμαχόμενων πλευρών, και, τελικά, τον αριθμό των αμάχων που έχουν θανατωθεί, τραυματιστεί και εκτοπιστεί ως αποτέλεσμα της σύγκρουσης.

 

Επιπλέον, όπως διευκρίνισε το ΔΕΕ, «ο όρος «προσωπική» πρέπει να νοείται ως χαρακτηρίζων βλάβη προξενούμενη σε αμάχους, ανεξαρτήτως της ταυτότητάς τους, όταν ο βαθμός της αδιακρίτως ασκούμενης βίας που χαρακτηρίζει την υπό εξέλιξη ένοπλη σύρραξη και λαμβάνεται υπόψη από τις αρμόδιες εθνικές αρχές, οι οποίες επιλαμβάνονται των αιτήσεων περί επικουρικής προστασίας ή από τα δικαστήρια κράτους μέλους ενώπιον των οποίων προσβάλλεται απόφαση περί απορρίψεως τέτοιας αιτήσεως είναι τόσο υψηλός, ώστε υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να εκτιμάται ότι ο άμαχος ο οποίος θα επιστρέψει στην οικεία χώρα ή, ενδεχομένως, περιοχή, θα αντιμετωπίσει, λόγω της παρουσίας του και μόνον στο έδαφος αυτής της χώρας ή της περιοχής, πραγματικό κίνδυνο να εκτεθεί σε σοβαρή απειλή κατά το άρθρο 15, στοιχείο γ΄, της οδηγίας» (Βλ. Απόφαση στην υπόθεση C-465/07, Meki Elgafaji, Noor Elgafaji κ. Staatssecretaris van Justitie, ημερ.17.2.2009). Ιδίως ως προς την εφαρμογή της αναπροσαρμοζόμενης κλίμακας, το ΔΕΕ στην ως άνω απόφαση διευκρίνισε ότι «όσο περισσότερο ο αιτών είναι σε θέση να αποδείξει ότι θίγεται ειδικώς λόγω των χαρακτηριστικών της καταστάσεώς του, τόσο μικρότερος θα είναι ο βαθμός της αδιακρίτως ασκούμενης βίας που απαιτείται προκειμένου ο αιτών να τύχει της επικουρικής προστασίας».

 

Ως προς τον κίνδυνο που ενδέχεται να αντιμετωπίσει ο Αιτητής λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης, το Δικαστήριο προχώρησε σε επικαιροποιημένη έρευνα και ανέτρεξε σε πρόσφατες και έγκυρες πληροφορίες από εξωτερικές πηγές αναφορικά με την τρέχουσα κατάσταση ασφαλείας στην Λ.Δ.Κ, από όπου προκύπτει ότι περιστατικά βίας εντοπίζονται κυρίως στις επαρχίες Ituri, Kasai και Kivu, που βρίσκονται στο ανατολικό κομμάτι της χώρας. Επιπλέον, στις ανατολικές περιοχές της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό φαίνεται να αναπτύσσουν δράση περισσότερες από εκατό ένοπλες ομάδες. Παρά την έντονη παρουσία ειρηνευτικών δυνάμεων του Οργανισμού Ηνωμένων Εθνών, οι ένοπλες αυτές ομάδες συνεχίζουν να τρομοκρατούν τις κοινότητες και να ελέγχουν ασθενώς διοικούμενες από την Κυβέρνηση περιοχές.[32] Πρόσφατα το κίνημα Μ23 προέλαυσε προς την πόλη Goma και άλλες κοντινές περιοχές, επιδεινώνοντας την κατάσταση ασφαλείας και την ήδη υπάρχουσα ανθρωπιστική κρίση.[33]

 

Όσον αφορά την πρωτεύουσα Kinshasa, πηγές αναφέρουν ότι στην εκεί λαμβάνουν χώρα συχνά διαδηλώσεις οι οποίες μπορεί να έχουν βίαιη κατάληξη, ενώ πολλές φορές συμβαίνουν κοινά εγκλήματα όπως κλοπές και ληστείες.[34] Δε φαίνεται να εντοπίζεται οποιουδήποτε είδους εσωτερική ή διεθνής ένοπλη σύρραξη ούτε στην πρωτεύουσα Kinshasa, ούτε στο χωριό Bandundu, τόπο καταγωγής και διαμονής του Αιτητή, το οποίο βρίσκεται στην κοντινή επαρχία Kwilu της χώρας.[35]

 

Περαιτέρω, ως προς τον αριθμό των περιστατικών ασφαλείας γενικότερα στην περιοχή Kwilu, όπου εντοπίζεται και το χωριό Bandundu, ήτοι στην περιοχή προηγούμενης συνήθους διαμονής του Αιτητή, παρατίθενται αριθμητικά δεδομένα από την βάση δεδομένων ACLED (The Armed Conflict Location & Event Data Project). Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία, κατά το χρονικό διάστημα μεταξύ 12/07/2023-12/07/2024, στην εν λόγω περιοχή καταγράφηκαν από την εν λόγω βάση δεδομένων συνολικά 9 περιστατικά ασφαλείας εκ των οποίων προέκυψαν 34 απώλειες ζωών. Πιο αναλυτικά, 1 εξ αυτών καταγράφηκε ως μάχη, 4 ως ταραχές και 4 ως βία κατά αμάχων^[36]. Σημειωτέον δε ότι ο πληθυσμός της επαρχίας Kwilu καταγράφεται στους 6,682,300 κατοίκους, σύμφωνα με επίσημη εκτίμηση που έλαβε χώρα το έτος 2020^[37].

 

Από τα ανωτέρω στοιχεία συνάγεται ότι στην περιοχή τελευταίας διαμονής του Αιτητή δεν λαμβάνουν χώρα συνθήκες αδιακρίτως ασκούμενης βίας υπό καθεστώς εσωτερικής ή διεθνούς ενόπλου συρράξεως κατά την έννοια της διάταξης του άρθρου 15(γ) της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2011/95/ΕΕ και του άρθρου 19 του περί Προσφύγων Νόμου, (Ν.6(Ι)/2000).

 

 

Κατά συνέπεια, η διαπίστωση των Καθ΄ ων η αίτηση ότι ο Αιτητής δεν πληροί τις προϋποθέσεις για αναγνώριση του καθεστώτος του πρόσφυγα αλλά ούτε του καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας κρίνονται εύλογα επιτρεπτές ενόψει όλων των στοιχείων που η διοίκηση είχε ενώπιον της.

 

Ενόψει των ανωτέρω, κρίνω, υπό τις περιστάσεις, ότι ο Αιτητής δεν κατάφερε να τεκμηριώσει σε κανένα στάδιο της διαδικασίας τη βασιμότητα του αιτήματός του για αναγνώριση της ιδιότητας του πρόσφυγα, δυνάμει του περί Προσφύγων Νόμου και της Σύμβασης της Γενεύης, ούτε για την παραχώρηση της συμπληρωματικής προστασίας που προβλέπεται στο άρθρο 19 του Νόμου. Η προσβαλλόμενη απόφαση λήφθηκε στο πλαίσιο άσκησης της διακριτικής ευχέρειας του αρμόδιου διοικητικού οργάνου, το οποίο συνεκτίμησε όλα τα πραγματικά στοιχεία και εξέδωσε τελική αιτιολογημένη απόφαση. Δεν έχει καταδειχθεί οτιδήποτε το μεμπτό, ούτως ώστε να δικαιολογείται επέμβαση του παρόντος Δικαστηρίου. Η προσβαλλόμενη απόφαση είναι αποτέλεσμα δέουσας έρευνας και επαρκώς αιτιολογημένη. Δεδομένης της κατ’ ουσία εξέτασης του αιτήματος του Αιτητή, παρέλκει η εξέταση οποιουδήποτε άλλου λόγου ακύρωσης.

 

Με βάση όλα τα πιο πάνω, η προσφυγή αποτυγχάνει και απορρίπτεται με €1.000 έξοδα υπέρ των Καθ' ων η αίτηση και εναντίον του Αιτητή. Η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται.

 

Α. AΓΡΟΤΗ, Δ. ΔΔΔΠ