ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

Υπόθ. Αρ.: 4964/2024

03 Δεκεμβρίου, 2025

           [Μ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]

Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος

Μεταξύ:

Mr.Α.H. (ARCXXX) από Σομαλία και τώρα Λεμεσό

Αιτητής

-και-

 

Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω της Υπηρεσίας Ασύλου του Υφυπουργείου Μετανάστευσης

 

Καθ' ων η Αίτηση

Εμφανίσεις:

Γ. Βασιλόπουλος (κος), Δικηγόρος για τον Αιτητή.

Ρ. Προδρόμου (κα), Δικηγόρος για Γενικό Εισαγγελέα, Δικηγόρος για τους Καθ' ων η Αίτηση.

Ο Αιτητής Παρών.

 

Α Π Ο Φ Α Σ Η

Με την παρούσα προσφυγή προσβάλλεται η απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου που περιέχεται σε επιστολή ημερομηνίας 18/11/24, με την οποία απορρίφθηκε το αίτημα του για διεθνή προστασία και εκδόθηκε απόφαση επιστροφής ως άκυρη και/ή παράνομη και/ή αντισυνταγματική και/ή στερούμενη οιουδήποτε νομικού αποτελέσματος και είναι αποτέλεσμα πλάνης και κακής εφαρμογής του Νόμου και/ή ζητείται η παραχώρηση στον Αιτητή του καθεστώτος διεθνούς προστασίας ή οποιαδήποτε άλλη θεραπεία υπό τις περιστάσεις.

 

ΓΕΓΟΝΟΤΑ

Ο Αιτητής υπέβαλε αίτηση για διεθνή προστασία στις 30/03/22, στις 03/10/24 διεξήχθη συνέντευξη και στις 05/11/24 ετοιμάστηκε σχετική εισηγητική έκθεση. Ο εξουσιοδοτημένος από τον Υπουργό Εσωτερικών λειτουργός αποφάσισε την απόρριψη της αίτησης στις 05/11/24, απόφαση που αποτελεί και το αντικείμενο της παρούσας προσφυγής.

 

ΝΟΜΙΚΟΙ ΙΣΧΥΡΙΣΜΟΙ

Ο δικηγόρος για τον Αιτητή υιοθέτησε το περιεχόμενο της Γραπτής του Αγόρευσης και Απάντησης. Διατείνεται μέσω αυτών ότι η προσβαλλόμενη απόφαση πάσχει λόγω έλλειψης δέουσας έρευνας και αιτιολογίας και/ή ότι δεν αξιολογήθηκε επαρκώς ο βάσιμος φόβος δίωξης του Αιτητή, ότι δεν εξετάστηκαν εξατομικευμένα όλες οι δηλώσεις και/ή τα στοιχεία που συνδέονται με προερχόμενες απειλές από οικογένεια της ίδιας φυλής του Αιτητή και/ή πεπλανημένα η αρμόδια αρχή έκρινε ότι οι δηλώσεις του αποτελούν μοναδικό τεκμήριο προς υποστήριξη του αιτήματος του χωρίς να προβούν σε αξιολόγηση της εξωτερικής του αξιοπιστίας παραθέτοντας ταυτόχρονα παραπομπές σε διαδικτυακούς συνδέσμους (πηγές που όπως αναφέρει ενισχύουν τις δηλώσεις του τελευταίου). Υποδεικνύει ότι, δεν έγινε επαρκής εκτίμηση της ατομικής του κατάστασης, ότι η διάρκεια της συνέντευξης ήτο περιορισμένη και/ή παράλειψη υπάρχει της αρμόδιας αρχής στο κατά πόσο ο Αιτητής πληροί τις προϋποθέσεις συμπληρωματικής προστασίας. Τέλος, αναφέρει ότι ο δικαστικός έλεγχος ουσίας δεν μπορεί να υποκαταστήσει πλήρως την διοικητική κρίση σε πρώτο βαθμό και/ή να διορθώσει διοικητικές παρατυπίες.

 

Οι Καθ' ων η Αίτηση υιοθέτησαν την ένσταση τους και τη Γραπτή τους Αγόρευση, υπεραμύνονται της προσβαλλόμενης απόφασης και ισχυρίζονται ότι η επίδικη απόφαση επί της αίτησης διεθνούς προστασίας του Αιτητή έχει ληφθεί ορθά και νόμιμα, μετά από δέουσα έρευνα και αφού λήφθηκαν υπόψη όλα τα σχετικά γεγονότα και περιστατικά της υπόθεσης, καθώς και ότι η επίδικη απόφαση είναι επαρκώς και δεόντως αιτιολογημένη. Υποστηρίζουν ότι ο Αιτητής είναι αυτός που φέρει το βάρος απόδειξης των ισχυρισμών που θεμελιώνουν το αίτημα του για παραχώρηση διεθνούς προστασίας, ενώ αποτελεί θέση τους ότι δεν κατάφερε να αποδείξει βάσιμο φόβο δίωξης. Ούτε αποδείχθηκε πραγματικός κίνδυνος να υποστεί ο Αιτητής σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής. Κρίθηκε ως αναξιόπιστος σε σχέση με τους ισχυρισμούς του και όλη η διαδικασία εξέτασης της αίτησης για παραχώρηση διεθνούς προστασίας ήτο σε πλήρη σύμπνοια με τις πρόνοιες της νομοθεσίας. Τονίζουν ότι κατά παράβαση του διαδικαστικού κανονισμού παρατίθενται ηλεκτρονικοί σύνδεσμοι μέσω Γραπτής Αγόρευσης.

 

ΚΑΤΑΛΗΞΗ

Θα πρέπει να υποδειχθεί ότι μεγάλο μέρος της Γραπτής Αγόρευσης του δικηγόρου του Αιτητή αναλώνεται σε επανάληψη αρχών του διοικητικού δικαίου και/ή Νόμων και/ή κανόνων δικαίου χωρίς να γίνεται ουσιαστική υπαγωγή των πραγματικών περιστάσεων και νομικών δεδομένων της υπόθεσης με αποτέλεσμα να καθίστανται ανεπαρκούς αιτιολόγησης. Με βάση τον Κανονισμό 7 του Διαδικαστικού Κανονισμού του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου του 1962, που εφαρμόζονται κατ’ αναλογία και από το παρόν Δικαστήριο (Βλέπε Κανονισμός 2 των περί της Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας  Διαδικαστικών Κανονισμών του 2019 έως 2022 (3/2019), επιβάλλεται η υποχρέωση στον αιτητή όχι μόνο να εγείρει με το δικόγραφο του όλα τα σημεία τα οποία υποστηρίζουν την προσφυγή του αλλά ταυτόχρονα να τα αιτιολογεί πλήρως. Η αιτιολόγηση νομικών σημείων είναι απαραίτητη για την εξέταση λόγων ακύρωσης από το Δικαστήριο, οποιαδήποτε αοριστία ή ασάφεια, αναπόφευκτα επηρεάζει τη νομική τους βάση με αποτέλεσμα να κινδυνεύουν να κριθούν αναιτιολόγητοι και ανεπίδεκτοι δικαστικής εκτίμησης. Επομένως, δεν μπορούν να γίνουν αποδεκτοί ισχυρισμοί που δεν εξειδικεύονται ή δεν αιτιολογούνται διότι με αυτό τον τρόπο το Δικαστήριο, παρόλο που ασκεί και έλεγχο ουσίας, θα οδηγείτο σε συζήτηση σχεδόν οιουδήποτε θέματος κατά παράβαση των δικονομικών διατάξεων και του ρόλου που διαδραματίζουν στον καθορισμό των επίδικων θεμάτων και της διεξαγωγής της διοικητικής δίκης. (Βλέπε Δημοκρατία ν. Κουκκουρή (1993) 3 Α.Α.Δ. 598, Latomia Estate Ltd v. Δημοκρατίας (2001) 3 Α.Α.Δ. 672, Δημοκρατία ν. Σπύρου (2007) 3 Α.Α.Δ. 533, Δημοκρατία ν. Shalaeva (2010) 3 Α.Α.Δ. 598, επίσης - Ιωσηφίδης ν. Γενικού Εισαγγελέα (1990) 3 Α.Α.Δ. 4599, Kadivari ν. Δημοκρατίας (αρ. 2) (1992) 4 Α.Α.Δ. 2924, βλέπε επίσης Υπόθ. Αρ. 107/2017, Χριστόδουλος Μιχαήλ (Συνταγματάρχης) κ.α. ν. Κυπριακή Δημοκρατία, μέσω Υπουργού Άμυνας, ημερομηνίας 11/12/2017 -όπου γίνεται επανάληψη της πάγιας νομολογίας επί του ζητήματος και ειδικά την Ε.Δ.Δ.Δ.Π. Αρ. 61/2022, LOUISE GARCIA NYEMB v. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΜΕΣΩ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΑΣΥΛΟΥ, ημερ.30/10/24 αναφορικά με τους δικονομικά παραδεκτούς λόγους ακύρωσης). Πρόσθετα, δεν μπορούν να ληφθούν υπόψη οι ηλεκτρονικοί σύνδεσμοί και/ή οι παραπομπές στις ιστοσελίδες μέσω Γραπτής Αγόρευσης του Αιτητή οι οποίες υποβάλλονται κατά παράβαση του Κανονισμού 10 των περί της Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Διαδικαστικών Κανονισμών του 2019 έως 2022 (3/2019) όπου ορίζεται ότι «Πληροφορίες για την χώρα καταγωγής του αιτητή (ΠΧΚ) δύνανται να υποβληθούν σε έντυπη ή/και ηλεκτρονική μορφή, με σχετικό υπόμνημα, το οποίο επισυνάπτεται στην αγόρευση του μέρους που επιθυμεί να την υποβάλει. Στο υπόμνημα  περιλαμβάνονται τα ακόλουθα στοιχεία: (i) κατάλογος των σχετικών ΠΧΚ, (ii) καταγραφή της πηγής τους (για διαδικτυακές πηγές υποδεικνύεται ο ιστότοπος και παρατίθεται ο σύνδεσμος της σχετικής ιστοσελίδας), (iii) επεξήγηση της συνάφειας της υποβληθείσας μαρτυρίας με συγκεκριμένο ισχυρισμό ή/ και επίδικο ζήτημα, (iv) υπόδειξη του συναφούς αποσπάσματος των ΠΧΚ.». (Βλέπε σχετικά Υποθ. Αρ.1000/23, DGD κ.α ν Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω Υπηρεσίας Ασύλου, ημερομηνίας 09/02/2024). Εξάλλου, το αντικείμενο προς συζήτηση ήτοι διαμάχες/διαφορές και/ή συγκρούσεις μεταξύ διαφορετικών ή ίδιων φυλών και/ή ζητήματα που αφορούν πυρήνα του αιτήματος ασύλου του Αιτητή θα αναλυθεί κατωτέρω στην έκταση που ενδιαφέρει επί της αξιολόγησης ουσίας του αιτήματος του. Σημειώνεται επί τούτου ότι οιαδήποτε παράλειψη της αρμόδιας αρχής (σε περίπτωση που διαπιστωθεί από το Δικαστήριο) κατά την εξέταση αίτησης ασύλου δεν καθιστά άκυρη όλη την διοικητική ενέργεια που οδήγησε σε απόρριψη αιτήματος ασύλου (λόγω της ευρείας εξουσίας του παρόντος Δικαστηρίου για έλεγχο ορθότητας της απόφασης βλέπε σχετικά C‑283/24 B. F. ν Κυπριακής Δημοκρατίας, ημερ.03/04/2025, ΕΔΔΔΔ Αρ.107/2023, Κυπριακή Δημοκρατία ν. Q.B.T., ημερ. 11/02/2025, ΕΔΔΔΔ Αρ.17/2021 Janelidze ν. Δημοκρατίας, ημερ.21/09/2021). Τέλος, οι λόγοι ακύρωσης που καταγράφονται στην προσφυγή, αλλά δεν έχουν αναπτυχθεί μέσω της Γραπτής Αγόρευσης θεωρείται, με βάση την πάγια νομολογία, ότι έχουν εγκαταλειφθεί και/ή δεν έχουν προωθηθεί. Εξάλλου, ο συνήγορος του Αιτητή κάλεσε το Δικαστήριο όπως επικεντρωθεί στην ουσία της υπόθεσης και/ή ειδικά στην μη αξιολόγηση της εξωτερικής αξιοπιστίας του Αιτητή σε σχέση με τις δηλώσεις του.

 

Ανεξάρτητα, της πιο πάνω διαπίστωσης αντλώντας τις εξουσίες που ορίζονται στο Άρθρο 11 του περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμων του 2018 έως 2023 (Ν.73(Ι)/2018), προχωρώ σε αξιολόγηση μόνο των λόγων ακύρωσης που καλύπτονται επαρκώς από τους νομικούς ισχυρισμούς του δικογράφου της προσφυγής και πληρούν τις προϋποθέσεις αιτιολόγησης. Η εξέταση της ουσίας της αίτησης ασύλου του Αιτητή, των στοιχείων του φακέλου, των πηγών πληροφόρησης σε σχέση με την χώρα καταγωγής και των ουσιωδών ισχυρισμών του Αιτητή είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τους λόγους ακύρωσης μη δέουσας έρευνας, αιτιολογίας και πλάνης σε συνάρτηση με τους ισχυρισμούς για μη παροχή σε αυτόν του καθεστώτος πρόσφυγα ή συμπληρωματικής προστασίας και/ή άπτονται ζητημάτων ουσίας της αίτησης τα οποία το Δικαστήριο εξετάζει συνδυαστικά και/ή στην ολότητα τους.

 

Όπως προκύπτει από το φάκελο της υπόθεσης πρόκειται για Σομαλό υπήκοο από Taalla Buur village, Burao town, Bali Dhiiig District, Togdheer region, Somaliland, Somalia και για περιορισμένο χρονικό διάστημα διέμεινε στην πόλη Hargeisa μέχρι και την αναχώρησή του από την χώρα. Είναι μουσουλμάνος, άγαμος και άτεκνος και μορφωμένος (μιλά αρκετά καλά Αγγλικά, γνωρίζει να διαβάζει/γράφει στην Αραβική γλώσσα, φοίτησε σε σχολείο του Κορανιού μέχρι δεκαπέντε ετών/ φοίτησε μέχρι το 2018 στην 8η βαθμίδα στο σχολείο Taala Buur). Δεν εργάστηκε ποτέ στη Σομαλία ενώ τον στήριζε η οικογένεια του, του παρείχε στέγη και φαγητό, μέχρι και την αναχώρηση του. Στη Σομαλία, στην περιοχή Taalla Buur village, Burao town, Bali Dhiiig District, Togdheer region, Somaliland, Somalia, διαμένει η γιαγιά του ενώ η μητέρα του απεβίωσε το 2001, ο πατέρας του στις 26/01/22,  δήλωσε δε ότι διατηρεί καλή σχέση με τη γιαγιά του, τον δάσκαλο του και με άλλα γειτονικά πρόσωπα. Εισήλθε στις ελεγχόμενες από την Κυπριακή Δημοκρατία περιοχές παράνομα στις 04/03/22. Αναφορικά με τους λόγους που εγκατέλειψε τη χώρα του κατέγραψε ότι αισθανόταν ανασφάλεια εξαιτίας του ότι ο αδελφός του σκότωσε κάποιο πρόσωπο και διέφυγε και στη συνέχεια η οικογένεια του θύματος στράφηκε εναντίον του Αιτητή και ο ίδιος αναγκάσθηκε να διαφύγει (ερυθρό 34, 31, 29, 28, 10-8 του διοικητικού φακέλου στο εξής «ΔΦ»).

 

Ο Αιτητής κατά την έναρξη της συνέντευξής του ανέφερε ότι δεν έχει καλή ακοή από το δεξί αυτί, πρόβλημα το οποίο φέρει εκ γενετής και υποβλήθηκε σε χειρουργική επέμβαση στην Κυπριακή Δημοκρατία. Ερωτηθείς αν αυτό το θέμα υγείας θα τον επηρεάσει σε περίπτωση επιστροφής του, απάντησε πως αν υποβληθεί σε επεμβάσεις και αναρρώσει δε θα τον επηρεάσει, αλλά αν δεν τύχει περίθαλψης, τότε θα επηρεαστεί η ακοή του. Σημειώνεται ότι δεν αντιμετωπίζει άλλα προβλήματα υγείας (ερυθρό 33-32 ΔΦ). Ανέφερε ότι εγκατέλειψε τη χώρα του με το διαβατήριο του και σχετική θεώρηση και ταξίδεψε εκτός Σομαλίας εξαιτίας διακρίσεων μεταξύ των φυλών το οποίο βίωνε από τις 16/01/22. Ερωτηθείς εάν του συνέβη οποιοδήποτε επιβλαβές περιστατικό κατά τη περίοδο που διέμενε στη Σομαλία, ισχυρίστηκε ότι τραυματίσθηκε όταν βρισκόταν στο νοσοκομείο όπου βρισκόταν με τον πατέρα του, καθώς υπήρχαν πρόσωπα που τον αναζητούσαν επειδή ο αδελφός του σκότωσε μέλος της οικογένειας τους.  Τα πρόσωπα αυτά επιδίωκαν να πάρουν εκδίκηση από τον ίδιο και από τον πατέρα του καθώς ο αδελφός του είχε εγκαταλείψει τη Σομαλία. Συμπλήρωσε ότι μετέφερε τον πατέρα του από το νοσοκομείο στο σπίτι του και επέστρεψε στο νοσοκομείο για να πάρει νοσοκόμα να βοηθά τον πατέρα του και τότε είδε τα πρόσωπα αυτά. Στη προσπάθεια του να διαφύγει πήδηξε έναν τοίχο και τραυμάτισε το μέτωπο του. Κληθείς να επιβεβαιώσει αν ο τραυματισμός επήλθε από την προσπάθεια του να ξεφύγει ο Αιτητής απάντησε καταφατικά. Ερωτηθείς για τον πατέρα του και πως τραυματίσθηκε, απάντησε ότι υπήρξε μία παρεξήγηση μεταξύ του πατέρα του και ενός άντρα που διεκδικούσε την γη την οποία ο πατέρας του έσκαψε. Ανέφερε ότι το πρόσωπο αυτό μετέβη στην αγορά της περιοχής και μαχαίρωσε τον πατέρα του. Ερωτηθείς εάν αυτό το περιστατικό σχετίζεται με τον αδελφό του, απάντησε ότι πρόκειται για το ίδιο περιστατικό, ενώ κληθείς να αναφέρει γιατί δεν το ανέφερε νωρίτερα απάντησε ότι ανέμενε από τον εξεταστή να τον ρωτήσει. Κληθείς να παράσχει σχετικές λεπτομέρειες του περιστατικού αυτού υποστήριξε ότι όταν προέκυψε το περιστατικό με τον πατέρα του ο αδελφός του απουσίαζε από την οικία τους και όταν επέστρεψε, βρισκόταν ήδη στο νοσοκομείο με τον πατέρα του. Ο αδελφός του έμαθε τι συνέβη στον πατέρα τους, θύμωσε και σκότωσε τον άντρα που μαχαίρωσε τον πατέρα του. Ανέφερε, επιπλέον, ότι την επόμενη μέρα η γιαγιά του τον ενημέρωσε τηλεφωνικώς ότι ο αδελφός του σκότωσε το εν λόγω πρόσωπο και διέφυγε ήδη στην Αιθιοπία. Κληθείς να επιβεβαιώσει εάν από τη μέρα του περιστατικού αυτού μέχρι τη μέρα που εγκατέλειψε τη χώρα του του συνέβη κάποιο άλλο προσωπικό περιστατικό απάντησε καταφατικά ενώ συμπλήρωσε ότι συνέβη μόνο το περιστατικό που αυτοτραυματίστηκε στη προσπάθεια του να ξεφύγει από τα πρόσωπα που τον έψαχναν στο νοσοκομείο (ερυθρό 27 ΔΦ).

 

Ο Αιτητής κατά την ελεύθερη αφήγησή του, επανέλαβε τα πιο πάνω γεγονότα σχετικά με τον τραυματισμό του πατέρα του και την φυγή του από το νοσοκομείο. Προσέθεσε δε ότι, μαζί με τον πατέρα του, αναγκάστηκαν να μεταβούν σε άλλη περιοχή, όπου διέμεναν σε ενοικιαζόμενη κατοικία, ωστόσο η κατάσταση της υγείας του πατέρα του επιδεινώθηκε. Ο πατέρας του τελικά απεβίωσε κατά τη διάρκεια χειρουργικής επέμβασης, συνέπεια της επίθεσης που είχε δεχθεί. Μετά τη διαδικασία ταφής του πατέρα του, ανέφερε ότι επικοινώνησε με τον δάσκαλό του και μετέβη σε άλλη περιοχή, καθώς φοβόταν για τη ζωή του. Όπως δήλωσε, αποτελεί παράδοση στη Σομαλία ότι, όταν ένα μέλος μίας οικογένειας σκοτώσει μέλος άλλης οικογένειας, η οικογένεια του θύματος πρέπει να σκοτώσει μέλος της οικογένειας του θύτη. Στην περίπτωσή του, ο Αιτητής υποστήριξε ότι ήταν το μόνο μέλος της οικογένειας που θα μπορούσε να αποτελέσει στόχο εκδίκησης. Ερωτηθείς τι θα του συνέβαινε σε ενδεχόμενη επιστροφή του στη Σομαλία, απάντησε ότι φοβάται πως η οικογένεια του θύματος θα τον σκοτώσει και ότι δεν επιθυμεί να επιστρέψει στη χώρα του. Σε διευκρινιστικές ερωτήσεις σχετικά με προηγούμενη δήλωση του που είχε προβεί, όπου ανέφερε ότι εγκατέλειψε τη χώρα του εξαιτίας διακρίσεων μεταξύ των φυλών, αρνούμενος τη δήλωσή του αυτή, ανέφερε ότι το μόνο πρόβλημα που αντιμετώπισε ήταν με την οικογένεια του θύματος. Στη συνέχεια, για σκοπούς αποσαφήνισης των δηλώσεων του, ο λειτουργός ρώτησε τον διερμηνέα εάν είχε μεταφράσει ορθώς τα λεγόμενα του Αιτητή – ο δεύτερος επιβεβαίωσε ότι η διερμηνεία ήτο ορθή. Ο λειτουργός επισήμανε εκ νέου στον Αιτητή για την δήλωση του αυτή με τον τελευταίο να απαντά ότι ίσως επρόκειτο για παρεξήγηση. Κληθείς να περιγράψει το περιστατικό κατά το οποίο ο αδελφός του σκότωσε τον συγκεκριμένο άντρα, ανέφερε ότι ο αδελφός του είναι πρόσωπο που κάνει χρήση khat, ότι ο ίδιος δεν ήταν παρών κατά το περιστατικό επίθεσης εναντίον του πατέρα του και ότι, όταν ο αδελφός του έμαθε τι είχε συμβεί, σκότωσε τον άντρα που είχε επιτεθεί στον πατέρα τους. Σε επιπλέον διευκρινιστική ερώτηση, σχετικά με το λόγο για τον οποίο δεν μπορούσε να παραθέσει περισσότερες πληροφορίες για το συγκεκριμένο περιστατικό, απάντησε ότι δεν ήταν παρών, ενώ γνωρίζει πως ο αδελφός του αναζητούσε το πρόσωπο που επιτέθηκε στον πατέρα του για δύο μέρες και, όταν το εντόπισε, το σκότωσε και στη συνέχεια διέφυγε (ερυθρό 26 ΔΦ). Ερωτηθείς γιατί παρέλειψε να αναφέρει νωρίτερα ότι ο αδελφός του αναζητούσε το θύμα για δύο μέρες, απάντησε ότι δεν είχε ερωτηθεί σχετικά. Σε διευκρινιστική υπόδειξη του λειτουργού ότι θα πρέπει να αναφέρει όλα τα σχετικά με το αίτημά του, απάντησε ότι ίσως δεν αντιλήφθηκε ορθά την ερώτηση. Σε εκ νέου υποδειγματική αναφορά του λειτουργού, ότι εάν κάτι δεν αντιλαμβάνεται μπορεί να ζητεί διευκρινίσεις, ο Αιτητής απάντησε «οκ». Κληθείς να επιβεβαιώσει ότι, από την ημέρα του περιστατικού κατά το οποίο ο αδελφός του σκότωσε τον εν λόγω άντρα, μέχρι την ημέρα που εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του, παρέμεινε κρυμμένος, ο Αιτητής απάντησε καταφατικά και πρόσθεσε ότι δεν έβγαινε από το σπίτι όπου διέμενε, καθώς φοβόταν ότι θα τον εντόπιζαν. Ερωτηθείς πώς ήταν δυνατόν να μην έβγαινε από το σπίτι, δεδομένου ότι διέμενε μόνος μετά τον θάνατο του πατέρα του και κατοικούσε σε άλλη περιοχή, ανέφερε ότι κρυβόταν και ήταν ιδιαίτερα προσεκτικός, ενώ τις περισσότερες φορές έβγαινε μόνο για να μεταβεί στο τζαμί ή στη λαχαναγορά (ερυθρό 25 ΔΦ). Κληθείς να αναφερθεί στο περιστατικό στο νοσοκομείο, ανέφερε ότι η γιαγιά του τον ενημέρωσε πως ο αδελφός του είχε σκοτώσει τον εν λόγω άντρα και ότι η οικογένεια του θύματος γνώριζε πως ο πατέρας του Αιτητή βρισκόταν στο συγκεκριμένο νοσοκομείο· ως εκ τούτου, αποφάσισε να τον μετακινήσει. Ερωτηθείς πώς γνώριζε ότι τα πρόσωπα αυτά τον αναζητούσαν για να τον σκοτώσουν, απάντησε ότι είχε την υποψία πως θα τον αναζητούσαν και, όταν τους είδε στο νοσοκομείο, αντιλήφθηκε ότι βρίσκονταν εκεί για να τους σκοτώσουν. Ερωτηθείς εάν το γεγονός ότι τον αναζητούσαν με σκοπό να τον σκοτώσουν βασιζόταν σε δική του εικασία, υποστήριξε ότι τα πρόσωπα αυτά είχαν στην κατοχή τους όπλα. Κληθείς να εξηγήσει γιατί παρέλειψε να αναφέρει νωρίτερα ότι είδε τα πρόσωπα αυτά στο νοσοκομείο, ο Αιτητής απάντησε ότι δεν είχε ερωτηθεί σχετικά. Σε διευκρινιστική δήλωση, όταν του επισημάνθηκε ότι δεν το είχε αναφέρει ούτε κατά την ελεύθερη αφήγησή του, ανέφερε ότι μπορεί να απαντήσει σε σχετικές ερωτήσεις τώρα (ερυθρό 25 ΔΦ). Ερωτηθείς πώς εξηγεί το γεγονός ότι η γιαγιά του διαμένει στην περιοχή όπου συνέβη το περιστατικό, χωρίς ωστόσο να της έχει συμβεί οτιδήποτε, ανέφερε ότι δεν εκδικούνται γυναίκες και παιδιά, ενώ ο ίδιος και η γιαγιά του δεν ανήκουν στην ίδια υποφυλή. Ερωτηθείς για ποιο λόγο πιστεύει ότι η οικογένεια του θύματος θα εξακολουθεί να ενδιαφέρεται για τον ίδιο, λαμβάνοντας υπόψη ότι το περιστατικό συνέβη το 2022, απάντησε ότι το θέμα δεν έχει λυθεί και, εάν επιστρέψει στη χώρα του, θα τον σκοτώσουν. Ερωτηθείς εάν θα μπορούσε να μετεγκατασταθεί σε άλλη περιοχή ανέφερε ότι δεν θα μπορούσε να διαμείνει αλλού, καθώς θα μπορούσαν να τον εντοπίσουν. Κληθείς να επιβεβαιώσει ότι, μετά το περιστατικό της 23/01/22, διέμενε ασφαλής σε δύο περιοχές της χώρας χωρίς να του συμβεί οποιοδήποτε περιστατικό μέχρι την ημέρα εξήλθε της χώρας του, απάντησε καταφατικά∙ ωστόσο, τόνισε ότι κρυβόταν συνεχώς και δεν αισθανόταν ελεύθερος. Σε διευκρινιστική ερώτηση, εάν επιστρέψει στη χώρα του/στον τελευταίο τόπο διαμονής του, ήτοι στο Taalla Buur Village, Burao Town, Bali Dhiig District, Togdheer region, Somaliland, Somalia, θα είναι ασφαλής, ο Αιτητής επιβεβαίωσε ότι θα μπορούσε να συνεχίσει τη ζωή του με τη γιαγιά του. Πρόσθεσε δε ότι δεν έχει οποιαδήποτε απόδειξη πως η οικογένεια του θύματος επιθυμεί να τον σκοτώσει (ερυθρό 24 ΔΦ). Σημειώνεται ότι, προς υποστήριξη των ισχυρισμών του δεν προσκόμισε κανένα έγγραφο.

 

Αναφορικά δε με το πρόβλημα υγείας που αντιμετωπίζει προσκόμισε ιατρικά έγγραφα. Συγκεκριμένα, προσκόμισε έκθεση από το ακτινολογικό τμήμα, εξιτήριο ασθενούς από το Γενικό Νοσοκομείο Λάρνακας και ιατρική αναφορά σχετικά με την επέμβαση στην οποία υποβλήθηκε πριν ένα χρόνο (ερυθρό 41-38 ΔΦ). Στην ιατρική αναφορά, από τα εξωτερικά ιατρεία ωτορινολαρυγγολογικής κλινικής, αναγράφεται ότι ο ασθενής υποβλήθηκε σε αφαίρεση χολεοστώματος στο δεξί αυτί, στις 23/05/23 και εξήλθε με ίαση την επόμενη ημέρα. Στις 30/08/23 και στις 12/06/24, έγινε επανέλεγχος, όπου η διάγνωση ήταν ομαλή μεταχειρουργική εικόνα (ερυθρό 41-39 ΔΦ). Στις 30/10/24, έγινε επανέλεγχος και ο Αιτητής απέστειλε, την ίδια ημέρα, μέσω ηλεκτρονικής αλληλογραφίας, επιπλέον ιατρικά έγγραφα, όπου αναφέρεται υποψία χολεοστώματος στο αριστερό αυτί και ζητήθηκε αξονική τομογραφία κροταφικού οστού (ερυθρό 114-110 ΔΦ).

 

Από τις απαντήσεις του Αιτητή ο λειτουργός αποδέχθηκε το προφίλ, τα προσωπικά στοιχεία και τόπο συνήθους διαμονής του Αιτητή (πρώτος ουσιώδης ισχυρισμός) (ερυθρό 128-127 ΔΦ).  απορρίφθηκε όμως, ο δεύτερος ουσιώδης ισχυρισμός του που τον οδήγησε να εγκαταλείψει την χώρα του. Ο λειτουργός στην έκθεση/εισήγησή έκρινε ότι οι απαντήσεις του επί αυτού του σημείου δεν ήταν επαρκείς, λεπτομερείς, συγκεκριμένες και συνεπείς. Συγκεκριμένα, διαπιστώθηκε αντίφαση στις δηλώσεις του, αναφορικά με την ημερομηνία έκδοσης του διαβατηρίου του αφού ανέφερε ότι επιθυμούσε να εγκαταλείψει τη χώρα του λόγω διάκρισης μεταξύ των φυλών ενώ κληθείς να αναφερθεί (στην συνέντευξη) στους λόγους για τους οποίους ωθήθηκε στην εγκατάλειψη της χώρας του δεν αναφέρθηκε στον ίδιο ισχυρισμό. Όταν του επισημάνθηκε, αρνήθηκε ότι είχε προβεί σε αυτή τη δήλωση και ότι το μόνο πρόβλημα που αντιμετώπισε ήταν με την οικογένεια του θύματος, χωρίς, σύμφωνα με τον λειτουργό να αναφέρει περισσότερες πληροφορίες. Ζητήθηκε μέσω του διερμηνέα επιβεβαίωση ορθής μετάφρασης της δήλωσης του και όταν επισημάνθηκε αυτό στον Αιτητή ισχυρίστηκε ότι ίσως πρόκειται για κακή συνεννόηση χωρίς όμως να προβεί σε επιπλέον αναφορές/διευκρινίσεις. Κρίθηκε ότι αυτό το δεδομένο (εναλλαγής ισχυρισμών στη συνέντευξη) πλήττει την εσωτερική του αξιοπιστία. Παράλληλα, σημειώθηκε ότι δεν παρείχε επαρκείς πληροφορίες σχετικά με το περιστατικό όπου ο αδερφός του σκότωσε τον δολοφόνο του πατέρα τους και/ή δεν ήταν σε θέση να παρέχει επαρκείς πληροφορίες με περιστατικό που σχετίζεται άμεσα με τον πυρήνα του αιτήματος του. Ούτε γνώριζε περισσότερες πληροφορίες, καθώς ως ισχυρίστηκε ο Αιτητής, δεν ήταν παρών στο περιστατικό. Το μόνο που πρόβαλε ήτο ότι  ο αδερφός του αναζητούσε τον άντρα αυτό για δύο ημέρες προτού τον σκοτώσει, πληροφορία που του επισημάνθηκε ότι παρέλειψε να αναφέρει νωρίτερα στα πλαίσια συνέντευξης του. Του επισημάνθηκε, επίσης, ότι αποτελεί δική του υποχρέωση να αναφερθεί με λεπτομέρειες στο αίτημα του, απαντώντας ελλιπώς ότι ίσως να μην κατανόησε την ερώτηση. Ούτε παρείχε επαρκείς εξηγήσεις, σχετικά με το γεγονός ότι από το περιστατικό της 18/01/22 μέχρι την εγκατάλειψη της χώρας ο ίδιος διέμενε με ασφάλεια στις περιοχές Burco, Sheikh και Hargeisa  και/ή επιβεβαίωσε ότι δεν αντιμετώπισε οποιοδήποτε πρόβλημα. Διαπιστώθηκαν, επίσης, αντιφάσεις και/η ασυνέπεια στις δηλώσεις του για τις περιστάσεις διαμονής/περιορισμού στο σπίτι και/ή ότι δεν έβγαινε από το σπίτι για να μην τον εντοπίσουν και/ή ότι ήτο προσεκτικός και κρυβόταν, πληροφορίες που κρίθηκαν ως ανεπαρκείς. Με δεύτερη επισήμανση του λειτουργού, ισχυρίστηκε ότι κατά τη διαμονή του στην περιοχή Sheikh, έβγαινε έξω από το σπίτι ενώ όταν μετέβη στην πόλη Hargeisa, δεν έβγαινε από το σπίτι, καθώς ο δάσκαλος του, παρείχε τα πάντα. Σχετικά με το περιστατικό στο νοσοκομείο του Burco ούτε για αυτό κατάφερε να προβεί σε επαρκείς πληροφορίες. Κληθείς να εξηγήσει πως ήταν σε θέση να γνωρίζει ότι επιθυμούσαν να τον σκοτώσουν, ανέφερε ότι είχε υποψία ότι θα έρχονταν γι' αυτούς και όταν μετέβη στο νοσοκομείο και τους είδε εκεί, γνώριζε ότι είχαν έρθει να τους σκοτώσουν, αναφορές που κρίθηκαν επίσης ως ανεπαρκείς. Μη ικανοποιητικές κρίθηκαν και οι δηλώσεις του σχετικά με το αν το γεγονός ότι θα τον σκοτώσουν και/ή ότι επρόκειτο για δική του πεποίθηση, καθώς ισχυρίστηκε ότι οπλοφορούσαν. Ούτε ήτο επαρκείς οι εξηγήσεις που έδωσε για το πως η γιαγιά του είναι ικανή να διαμένει με ασφάλεια στην ίδια γεωγραφική περιοχή από το 2022, καθώς απάντησε ότι δεν παίρνουν εκδίκηση από παιδιά και γυναίκες και/ή ότι η γιαγιά του ανήκει σε διαφορετική υποφυλή. Κρίθηκε, επιπλέον, ότι ο Αιτητής δεν παρείχε επαρκή εξήγηση ενώ αναμενόταν ότι από τη στιγμή που το εν λόγω πρόβλημα αφορά την οικογένεια του, ότι η γιαγιά του δε θα ήταν ικανή να διαμένει με ασφάλεια χωρίς να αντιμετωπίσει το παραμικρό πρόβλημα και χωρίς να μετακινηθεί σε άλλη γεωγραφική περιοχή. Όσον αφορά τις συνέπειες, τις οποίες θα αντιμετωπίσει σε περίπτωση επιστροφής του στη Σομαλία, ισχυρίστηκε ότι φοβάται ότι θα τον σκοτώσουν και γι' αυτό το λόγο δεν επιθυμεί να επιστρέψει. Παράλληλα δεν έχει σκεφθεί το ενδεχόμενο εναλλακτικής εγκατάστασης σε άλλη περιοχή, καθώς θα ήταν ικανοί να τον εντοπίσουν, ενώ θεωρεί ότι θα συνεχίσουν να έχουν δυσμενές ενδιαφέρον προς τον ίδιο, αφού το θέμα όπως ανέφερε δεν έχει επιλυθεί. Διαπιστώθηκε, επιπλέον αντίφαση και στις δηλώσεις αυτές του Αιτητή αφού ο ίδιος επιβεβαίωσε ότι δεν αντιμετώπισε οποιοδήποτε πρόβλημα σοβαρής μορφής, μέχρι και τις 21/02/22 που εγκατέλειψε τη χώρα του. Ούτε παρουσίασε οποιοδήποτε αποδεικτικό στοιχείο ότι η οικογένεια του θύματος επιθυμεί να τον σκοτώσει και οι εξηγήσεις που πρόβαλε κρίθηκαν ως μη ικανοποιητικές. Συνολικά, ο Αιτητής κρίθηκε ότι δεν ήταν ικανός να στηρίξει με επαρκή στοιχεία το αίτημα του, ώστε να θεμελιώσει την εσωτερική του αξιοπιστία, αφού όπως διαπιστώθηκε, δεν αντιμετώπισε προβλήματα σοβαρής μορφής, που να δικαιολογούν την απόφασή του να εγκαταλείψει την χώρα καταγωγής του και να μην επιθυμεί να επιστρέψει σε αυτήν (ερυθρό 127-123 ΔΦ).

 

Μετά από συνολική αξιολόγηση της γενικότερης αξιοπιστίας του Αιτητή, των όσων τέθηκαν ενώπιον της Υπηρεσίας Ασύλου υπό μορφή δηλώσεων μόνο^[1] διαπιστώνω ότι η αξιοπιστία του επί του πυρήνα του αιτήματος του, δεν τεκμηριώνεται. Η πλήρης εικόνα που διαμορφώνεται μέσω των στοιχείων του φακέλου του, κατόπιν ορθολογικής ανάλυσης και δίκαιης στάθμισής τους^[2], επιβεβαιώνει τα συμπεράσματα του λειτουργού. Δεν παρείχε κάθε διαθέσιμη βοήθεια στον εξεταστή για τη διαπίστωση των στοιχείων της υπόθεσής του, ούτε τεκμηρίωσε τους ισχυρισμούς του με επαρκή λεπτομέρεια, ενώ υπήρξε αντιφατικός σε σημεία της συνέντευξης ειδικά μεταξύ της τοποθέτησης/δήλωσης του για διάκριση φυλών κατά την έκδοση διαβατηρίου του και των όσων ανέφερε κατά την συνέντευξη που αφορούν ιδιωτική διαμάχη/σύγκρουση (Άρθρο 18 του περί Προσφύγων Νόμου 2000 (Ν. 6(Ι)/2000) έως 2023), βλέπε επίσης Πρακτικός Οδηγός της ΕΑΣΟ: Αξιολόγηση των Αποδεικτικών Στοιχείων, Μάρτιος 2015, σελ.11 και Evidence and credibility assessment in the context of the Common European Asylum System της EUAA, February 2023, σελ.57-72, 103-112, 120-131, επίσης, § 205 του Εγχειριδίου για τις Διαδικασίες και τα Κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων, του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών). Στη συνέντευξή του ενώ ερωτήθηκε επανειλημμένως από τον λειτουργό, δεν εισέφερε τον απαιτούμενο βαθμό πληροφοριών σχετικά με τον πυρήνα του αιτήματός του, ενώ δεν θα μπορούσε να τύχει του ευεργετήματος της αμφιβολίας το οποίο δίνεται μόνο όταν έχουν προσκομισθεί όλα τα διαθέσιμα αποδεικτικά στοιχεία και όταν ο εξεταστής είναι γενικά ικανοποιημένος από την αξιοπιστία του Αιτητή (Βλέπε §204 του Εγχειριδίου για τις Διαδικασίες και τα κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών). Από τα γεγονότα της περίπτωσης του σε συνάρτηση με τα στοιχεία του φακέλου και τις αιτιάσεις του, δεν προκύπτει να συντρέχουν στο πρόσωπο του εκείνα τα υποκειμενικά και αντικειμενικά κριτήρια που μπορούν να στοιχειοθετήσουν το γεγονός ότι εγκατέλειψε την χώρα καταγωγής του και δεν επιθυμεί να επιστρέψει σε αυτή λόγω δικαιολογημένου φόβου δίωξης (§37-38 του Εγχειριδίου για τις Διαδικασίες και τα Κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων, του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών). Δεν έχει τεκμηριώσει με τις αιτιάσεις του ότι έχει καταδικασθεί, συλληφθεί, ή καταζητείται είτε από τις αρχές της χώρας του, είτε ότι διώκεται από άλλους φορείς δίωξης, είτε διώκεται λόγω της φυλής του (Βλέπε Άρθρα 3Α και 3Β του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2023 (Ν. 6(Ι)/2000)). Υπάρχουν δε επί της έκθεσης-εισήγησης εκτεταμένες καταγραφές του λειτουργού ως προς τα ευρήματα αναξιοπιστίας του Αιτητή τα οποία ενώ αμφισβητήθηκαν κατά την δικαστική διαδικασία από τον συνήγορο του  δεν ήτο ικανά να ανατρέψουν το τεκμήριο εσωτερικής αναξιοπιστίας του αιτούντα άσυλο. Ούτε τα σημεία επί της συνέντευξης ή της έκθεσης/εισήγησης που υποδείχθηκαν τεκμηριώνουν ελλιπή υπό τις περιστάσεις έρευνα της αρμόδιας αρχής κατά την αξιολόγηση των ισχυρισμών του. Επί τούτου σημειώνεται και παραπλανητική η τοποθέτηση του συνηγόρου του Αιτητή ότι η απόφαση θα πρέπει να ακυρωθεί λόγω μη αξιολόγησης του αιτήματος ασύλου μέσω εξωτερικών πηγών πληροφόρησης. Ως ορθά διατυπώνεται από τον λειτουργό τα όσα ανέφερε ο Αιτητής στη συνέντευξη του αποτελούν το μοναδικό τεκμήριο προς υποστήριξη του αιτήματός του (ως ιδιωτική διαφορά/διαφωνία που κρίθηκε συνολικά αναξιόπιστος) και δεν υπάρχουν εύλογοι λόγοι που να δικαιολογούν την οποιαδήποτε ανάλυση των εν λόγω δεδομένων μέσω άλλων πηγών πληροφόρησης. Το αντικείμενο προς συζήτηση δεν ήτο διαμάχη/διαφορά και/ή συγκρούσεις μεταξύ διαφορετικών ή ίδιων φυλών και/ή δεν αφορούν ζητήματα που αφορούν πυρήνα του αιτήματος ασύλου του Αιτητή αλλά αφορούν εκδίκηση για δολοφονημένο μέλος οικογενείας από τον αδελφό του λόγω θανάτου του πατέρα τους και/ή ιδιωτική διαμάχη χωρίς στοιχεία ή κίνητρα που συνδέονται με φυλή/κάστα της οικογένειας του Αιτητή. Ουδόλως δε συνδέθηκαν επαρκώς οι ισχυρισμοί του Αιτητή με τις πηγές πληροφόρησης που κατά παράβαση του διαδικαστικού κανονισμού υποβλήθηκαν από τον συνήγορο του. Ανεξαρτήτως, όμως, των πιο πάνω ο Αιτητής όπως δήλωσε ανήκει στην εθνοτική ομάδα Isaaq και σύμφωνα με έκθεση της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Υποστήριξης Ασύλου που δημοσιεύθηκε τον 10^ο/2025 η ένταξη σε μία ομάδα και η συμμετοχή σε αυτήν έχουν καθοριστική σημασία στη Σομαλία^[3]. Διαπερνώντας όλες τις πτυχές της κοινωνικής ζωής, η δομή των εθνοτικών ομάδων λειτουργεί τόσο ως μέσο ταυτοποίησης όσο και ως τρόπος ζωής. Οι εθνοτικές ομάδες καθορίζουν τις κοινωνικές σχέσεις, ενώ η ένταξη σε μια ισχυρή ομάδα επηρεάζει την πρόσβαση στην αγορά εργασίας, στους πόρους, την πολιτική επιρροή, τη δικαιοσύνη και την ασφάλεια. Οι Σομαλοί κατατάσσονται γενικά σε πέντε μεγάλες εθνοτικές ομάδες: τους Dir, Isaaq, Darood, Hawiye και Rahanweyn. Μεγάλα τμήματα του σομαλικού πληθυσμού θεωρούνται μειονότητες, είτε σε τοπικό επίπεδο είτε στη χώρα συνολικά, είτε επειδή ζουν ανάμεσα σε πολυπληθέστερες ομάδες είτε λόγω της επαγγελματικής τους ιδιότητας. Παραδοσιακά, οι Σομαλοί έχουν στενή σύνδεση με συγκεκριμένη περιοχή όπου οι συγγενείς τους κατά την πατρική γραμμή είναι πολυάριθμοι. Μέχρι σήμερα, η πλειονότητα του πληθυσμού εξακολουθεί να βασίζεται στην υποστήριξη της πατρογραμμικής συγγένειας. Η φυλή Isaaq, βρίσκεται κυρίως στο κεντρικό τμήμα της Σομαλιλάνδης^[4] όπου και κυριαρχεί χωρίς να έχει παρουσία στη νότια–κεντρική Σομαλία^[5]. Οι φυλές συχνά βρίσκονται σε ανταγωνισμό μεταξύ τους, αλλά και με άλλους παράγοντες. Ωστόσο, διαμορφώνουν επίσης συμμαχίες μεταξύ τους ή με άλλες δυνάμεις. Οι ρευστές αυτές σχέσεις επηρεάζουν την κατανομή ισχύος στο εκάστοτε τοπικό περιβάλλον. Οι ένοπλες ομάδες που συνδέονται με τις εθνοτικές ομάδες αποτελούν επίσης σημαντικούς παράγοντες της πολιτικής ζωής στη Σομαλία. Στο πλαίσιο του εθιμικού δικαίου, του συστήματος xeer, οι γηραιοί των εθνοτικών ομάδων ενεργούν ως μεσολαβητές, διαιτητές και δικαστές, παίζοντας καθοριστικό ρόλο στην επίλυση τοπικών και ενδοομαδικών διαφορών. Υπολογίζεται ότι περίπου το 80% των αστικών και ποινικών υποθέσεων στη Σομαλία επιλύεται μέσω του συστήματος xeer, το οποίο το 2014 υιοθετήθηκε από το Υπουργείο Δικαιοσύνης ως συμπληρωματικός μηχανισμός απονομής δικαιοσύνης, με την ονομασία Εναλλακτική Επίλυση Διαφορών (ADR)^[6]. Λαμβάνοντας δε υπόψη τις εν λόγω πληροφορίες δεν ανατρέπεται η εσωτερική αναξιοπιστία του Αιτητή και ο έλεγχος εξωτερικής αξιοπιστίας μέσω επίσημων πηγών πληροφόρησης έπεται της τεκμηρίωσης εσωτερικής αξιοπιστίας του αιτούντος. Δεν θα μπορούσαν, λοιπόν, οι Καθ΄ ων η αίτηση λόγω ύπαρξης συγκρούσεων γενικά μεταξύ φυλών στην χώρα να θεωρήσει εξ υπαρχής ότι καθίσταται ο Αιτητής αυτομάτως πρόσφυγας, ούτε αυτό το δεδομένο επηρεάζει με θετικό πρόσημο το αίτημα του Αιτητή σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης καθότι κρίθηκε ατεκμηρίωτος και εσωτερικά αναξιόπιστος. Επομένως, από τα γεγονότα που τέθηκαν ενώπιον της Υπηρεσίας Ασύλου και από τις παραστάσεις του Αιτητή δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις πρόσφυγα και/ή οι ατεκμηρίωτοι ισχυρισμοί του λόγω εσωτερικής αναξιοπιστίας δεν εμπίπτουν στους πέντε λόγους δίωξης όπως αυτοί ορίζονται στο Άρθρο 3 του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2023, (Ν.6(Ι)/2000).

 

Ούτε η περίπτωση του εμπίπτει στις προϋποθέσεις παροχής σε αυτόν καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας. Ο λειτουργός εξέτασε κατά πόσο θα υπόκειτο σε περίπτωση επιστροφής του στην χώρα καταγωγής σε οποιαδήποτε τέτοια σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη ως προσδιορίζεται στο Άρθρο 19 του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2023, (Ν.6(Ι)/2000) και κατέληξε δεν πληρούνται ούτε οι προϋποθέσεις συμπληρωματικής προστασίας. Ουδείς εκ των ισχυρισμών που πρόβαλε τεκμηριώνει την ύπαρξη ουσιωδών λόγων ώστε να πιστεύεται ότι ο ίδιος προσωπικά, σε περίπτωση επιστροφής στη χώρα καταγωγής του, θα υποβληθεί σε κίνδυνο θανατικής ποινής ή εκτέλεσης ή σε βασανιστήρια ή απάνθρωπη ή εξευτελιστική μεταχείριση ή τιμωρία. Ειδικά δε ως προς το σκέλος της διακινδύνευσης λόγω βίας ασκούμενης αδιακρίτως σε καταστάσεις ένοπλης σύρραξης ο λειτουργός σημειώνει ότι βάσει εξωτερικών πηγών πληροφόρησης στον τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής του Αιτητή, ήτοι την Σομαλιλάνδη, δεν πλήττεται από διεθνείς ή εσωτερικές ένοπλες συγκρούσεις, επιφέρουσες αδιακρίτως ασκούμενη βία κατά των αμάχων. Ως εκ τούτου, το ενδεχόμενο υπαγωγής του Αιτητή σε καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας απορρίφθηκε στο σύνολό του (ερυθρά 120-118 ΔΦ). Ανεξαρτήτως, όμως τούτου, το Δικαστήριο στα πλαίσια των εξουσιών του και αναλύοντας τη γενικότερη κατάσταση ασφαλείας σύμφωνα με το διαδραστικό χάρτη του RULAC (Rule of Law in Armed Conflict) της Ακαδημίας της Γενεύης, η κυβέρνηση της Σομαλίας εμπλέκεται σε μη διεθνή ένοπλη σύγκρουση στην επικράτεια της ενάντια στην Al Shabaab. Η Σομαλιλάνδη αποτελεί μία αποσχισθείσα ημιερημική περιοχή της Σομαλίας στις ακτές του Κόλπου Aden, η οποία ανακήρυξε την ανεξαρτησία της το 1991 μετά την ανατροπή του στρατιωτικού δικτάτορα, Siad Barre^[7]. Δεν πρόκειται για διεθνώς αναγνωρισμένη χώρα, ωστόσο διαθέτει λειτουργικό πολιτικό σύστημα, κυβερνητικούς θεσμούς, αστυνομική δύναμη, εθνικό νόμισμα και ο πληθυσμός της εκτιμήθηκε το 2024 σε περίπου 5.700.000 κατοίκους. Αν και η έκθεση της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Υποστήριξης Ασύλου αναφορικά με την κατάσταση ασφαλείας για τη Σομαλία που δημοσιεύθηκε τον Φεβρουάριο του 2023, αναφέρει ότι  δεν εντοπίζεται η παρουσία της Al Shabaab στην περιφέρεια της Σομαλιλάνδης, καθώς η επικράτειά της ελέγχεται από τις ένοπλες δυνάμεις τις αποσχισθείσας περιφέρειας^[8], γίνεται αναφορά σε εμπλοκή της οργάνωσης σε δραστηριότητες εξόρυξης. Τα ορυχεία βρίσκονται κυρίως σε σημεία όπου στερείται της παρουσίας κυβερνητικών δυνάμεων της Σομαλιλάνδης. Οι μονάδες της Al Shabaab που επιχειρούν στην περιοχή είναι ιδιαίτερα κινητές και βαριά οπλισμένες, ενώ έχουν καθιερώσει ένα φορολογικό καθεστώς παρά την παρουσία διεθνών αντιτρομοκρατικών δυνάμεων γύρω από τις οροσειρές Golis^[9]. Επιπλέον, η έκθεση που δημοσίευσε το BTI, ένα παγκόσμιο φόρουμ το οποίο προήλθε από τη συνεργασία σχεδόν 300 εμπειρογνωμόνων χωρών και περιοχών,  από κορυφαία πανεπιστήμια και δεξαμενές σκέψης παγκοσμίως, αναφορικά με την κατάσταση ασφαλείας στη Σομαλία το 2024 αναφέρει ότι οι εντάσεις μεταξύ των περιφερειών της Σομαλιλάνδης και του Puntland για τις επαρχίες Sool και Sanaag παραμένουν άλυτες^[10], αναφέροντας ότι στις κοινές, αμφισβητούμενες, ανατολικές, παραμεθόριες περιοχές τους, ξέσπασαν, την περίοδο αναφοράς, συγκρούσεις μεταξύ των δυνάμεων ασφαλείας της Σομαλιλάνδης και των διαδηλωτών, αφού τα ανατολικά τμήματα των επαρχιών Sool και Sanaag, καθώς και η περιοχή Buhoodle στην επαρχία Togdheer, διεκδικούνται από αμφότερες τις περιφέρειες. Η ανωτέρω εικόνα επιβεβαιώνεται και από έκθεση του ACLED για τη Σομαλία το Μάρτιο του 2024, η οποία επιβεβαιώνει ότι τον Ιανουάριο του εν λόγω έτους συμπληρώθηκε ένας χρόνος από τότε που ξέσπασαν οι μάχες μεταξύ της κυβέρνησης της Σομαλιλάνδης και της πολιτοφυλακής SSC τον Ιανουάριο του 2023 στην περιοχή Cayn, η οποία εντοπίζεται ανάμεσα στις περιφέρειες της Σομαλιλάνδης και του Puntland^[11]. Η σύγκρουση ξέσπασε αφού οι κυβερνητικές δυνάμεις ασφαλείας σκότωσαν πάνω από δώδεκα διαδηλωτές που διαμαρτύρονταν για τη δολοφονία ενός μέλους του κόμματος της αντιπολίτευσης στα τέλη Δεκεμβρίου 2022. Αυτή δεν ήταν η πρώτη φορά που αυτοί οι δύο παράγοντες συμμετείχαν σε στρατιωτικές συγκρούσεις. Αν και η βία έχει υποχωρήσει σε μεγάλο βαθμό στη Σομαλιλάνδη, οι εντάσεις συνεχίζουν να είναι υψηλές καθώς οι κυβερνητικές δυνάμεις της Σομαλιλάνδης παρέμειναν αναπτυγμένες στην περιοχή Cayn. Η δε σύγκρουση δε δείχνει σημάδια ύφεσης, σε μεγάλο βαθμό λόγω δύο βασικών παραγόντων – των οικονομικών κεφαλαίων και της αναγνώρισης της διοίκησης Σομαλιλάνδης από την ομοσπονδιακή κυβέρνηση της Σομαλίας - που δεν υπήρχαν κατά τους προηγούμενους γύρους συγκρούσεων^[12]. Ως προς του εμπλεκόμενους στις ανωτέρω συγκρούσεις φορείς και δη την πολιτοφυλακή SSC, η ανωτέρω επικληθείσα έρευνα του ACLED αναφέρει ότι τα μέλη της προέρχονται κυρίως από την τοπική υπο-φυλή Dhulbahante της φυλής Darod, η οποία έχει υποστηρίξει εδώ και καιρό τη δημιουργία ενός αυτόνομου κράτους υπό την ομοσπονδιακή κυβέρνηση της Σομαλίας και όχι ως μέρος μιας ανεξάρτητης διοίκησης της Σομαλιλάνδης. Εκ των ανωτέρω πληροφοριών ανακύπτει ότι οι επαρχίες της Σομαλιλάνδης οι οποίες πλήττονται από εντάσεις και ενίοτε συγκρούσεις, είναι οι αμφισβητούμενες επαρχίες Sool, Sanaag και μέρος της επαρχίας Togdheer. Στις 15/05/25, ενώ η κυβέρνηση της Σομαλιλάνδης φερόταν να προετοιμάζεται για την απελευθέρωση ορισμένων κρατουμένων της SSC-Khatumo που κρατούνταν στη Μπουράο (πρωτεύουσα της περιοχής Τογκντέρ), ξέσπασαν βίαιες διαδηλώσεις στην πόλη, με τους διαδηλωτές να αντιτίθενται σε αυτήν^[13]. Οι διαδηλώσεις καταπνίγηκαν με τη βία, προκαλώντας τον θάνατο τουλάχιστον 6 ανθρώπων, κυρίως νεαρών^[14], τον τραυματισμό άνω των 30 ατόμων και τη σύλληψη εκατοντάδων ανθρώπων, οι οποίοι αργότερα αφέθηκαν ελεύθεροι από τις τοπικές αρχές^[15]. Σύμφωνα δε με την βάση δεδομένων ACLED και για σκοπούς πληρότητας της έρευνας όσον αφορά τη πόλη Togdheer τόπος τελευταίας διαμονής του Αιτητή, κατά το τελευταίο έτος έχουν καταγραφεί μόνο 40 περιστατικά πολιτικής βίας με 133 ανθρώπινες απώλειες^[16]. Αναφορικά με τη περιοχή Burao, δεν έχουν καταγραφεί καθόλου περιστατικά ασφαλείας κατά την πιο πάνω περίοδο. Να σημειωθεί επίσης ότι ο πληθυσμός της πόλης Burao σύμφωνα με πρόσφατη εκτίμηση (2025) ανέρχεται στα  99, 270 ^[17]. Συνεπώς, τα ευρήματα του λειτουργού επιβεβαιώνονται από πληροφορίες που αξιολόγησε και το Δικαστήριο και/ή κρίνεται ότι ο Αιτητής δεν θα υποβληθεί προσωπικά σε μεταχείριση ισοδυναμούσα με δίωξη ή σοβαρή βλάβη δεδομένου και του πολύ χαμηλού περιστατικών ασφαλείας στην περιοχή του. Ως εκ τούτου, παρέλκει περαιτέρω διερεύνηση των προσωπικών του περιστάσεων για λόγους εφαρμογής της «αναπροσαρμοσμένης κλίμακας» όπως αυτή απορρέει από τη Νομολογία του Δικαστηρίου Ευρωπαϊκής Ένωσης^[18]. Ακόμα δε και σε περίπτωση προσαρμογής της περίπτωσης του Αιτητή υπό την έννοια «αναπροσαρμοζόμενης κλίμακας» (ως διατυπώθηκε από το ΔΕΕ στην υπόθεση Elgafaji C-465/07^[19], σκέψεις 39 και 43, καθώς και στην υπόθεση Diakité C-285/12^[20], σκέψεις 30 και 31), λαμβάνοντας υπόψη το προφίλ, το αίτημα του Αιτητή που δεν τεκμηριώθηκε (και/ή κρίθηκε αναξιόπιστος) δεν εγείρονται στοιχεία που να υποδεικνύουν ότι μπορεί να τύχει συμπληρωματικής προστασίας (υπόθεση Elgafaji C-465/07, σκέψη 39, και υπόθεση Diakité C-285/12, σκέψη 31). Τα ατομικά χαρακτηριστικά/στοιχεία και προφίλ του Αιτητή ως ενήλικο νεαρό άτομο, με στοιχειώδη μόρφωση και με μέλη της οικογενείας του στην χώρα καταγωγής (η γιαγιά του βρίσκεται εκεί κατά τους ισχυρισμούς του και σημειώνεται ότι για την δολοφονία του πατέρα του έχει κριθεί εσωτερικά αναξιόπιστος) οδηγούν στο συμπέρασμα ότι δεν υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι με την επιστροφή του θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη.

 

Σημειώνεται επί τούτου ότι υπάρχει και ενδελεχής αξιολόγηση του ζητήματος υγείας του Αιτητή (το οποίο δεν μπορεί να οδηγήσει σε βαθμό απειλής για την ζωή του) όπου ορθώς κρίθηκε ότι δεν μπορεί να του παρασχεθεί καθεστώς διεθνούς προστασίας και/ή ότι η επιστροφή του συνεπάγεται με απάνθρωπη ή εξευτελιστική μεταχείριση. Καταρχάς δεν αποτελεί ουσιώδη ισχυρισμό της αίτησης διεθνούς προστασίας του Αιτητή ότι αυτός είναι ο λόγος που εγκατέλειψε την χώρα καταγωγής του. Εξάλλου, στην N. v. the United Kingdom, no. 26565/05^[21] το Δικαστήριο έκρινε πως από τη Σύμβαση δεν προκύπτει τυπική υποχρέωση για την κυβέρνηση του Ηνωμένου Βασιλείου να παράσχει δωρεάν και απεριόριστη ιατροφαρμακευτική περίθαλψη σε όλους τους αλλοδαπούς που δεν έχουν δικαίωμα παραμονής και βρίσκονται υπό τη δικαιοδοσία του, ώστε να αντιμετωπίζονται οι διαφορές ανάμεσα στις ρυθμίσεις για την περίθαλψη σε κράτη μη μέρη στη Σύμβαση (ΕΣΔΑ). Από τα στοιχεία δε που προσκομίστηκαν από τον Αιτητή δεν διαπιστώνεται κάποια σκοπιμότητα/πρόθεση ηθελημένης παρεμπόδισης πρόσβασης του από συγκεκριμένο φορέα δίωξης ή σοβαρής βλάβης σε κατάλληλη θεραπεία επί της κατάστασης της υγείας του στη χώρα του - ούτε επικαλείται οποιαδήποτε υπαίτια αποστέρηση από αυτόν της πρόσβασής της σε ιατροφαρμακευτική περίθαλψη, ουδέποτε αποτέλεσε βασικό λόγο εξόδου του από την χώρα του, δεν έχει τεκμηριώσει με αποδεικτικά στοιχεία και/ή μέσω μαρτυρίας και/ή εμπεριστατωμένης ιατρικής έκθεσης ότι η κατάσταση της υγείας του σε περίπτωση απομάκρυνσης του ελλείψει κατάλληλης αγωγής στη χώρα προορισμού, διατρέχει κίνδυνο να εκτεθεί σε ταχεία, σημαντική και μη αναστρέψιμη επιδείνωση της υγείας του και/ή απειλής της ζωής του, εξάλλου δεν αποτελεί αυτοτελή λόγο παραχώρησης διεθνούς προστασίας λόγω μόνο του εν λόγω προβλήματος υγείας που αντιμετωπίζει (βλέπε σχετικά ΔΕΕ C-542/13, Mohamed M’Bodj v Βελγικού Δημοσίου, ημερ.18/12/2014, παρ. 41).

 

Διαφωνώ με την θέση του συνηγόρου του Αιτητή για ελλιπή έρευνα από την αρμόδια αρχή σε σχέση με πηγές πληροφόρησης. Η έρευνα ήτο επαρκής υπό τις περιστάσεις (ερυθρά 109-42 ΔΦ) και στα σημεία που ήτο αυτή αναγκαία λαμβάνοντας δεόντως υπόψη ότι ο Αιτητής κρίθηκε εσωτερικά αναξιόπιστος σε σχέση με τον πυρήνα του αιτήματος του. Η όλη διαδικασία εξέτασης της αρμόδιας ασρής διενεργήθηκε σε πλήρη σύμπνοια με τις διατάξεις του Άρθρου 13, 13^Α και 18 περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2023 (Ν.6(Ι)/2000), αλλά και με βάση τα κριτήρια και/ή προϋποθέσεις που τηρούνται κατά την εξέταση αίτησης ασύλου. Ο Αιτητής ενημερώθηκε πλήρως από την λειτουργό για τα δικαιώματα και τις υποχρεώσεις του και κατά τη συνέντευξη του έγιναν επαρκείς ερωτήσεις για να περιγράψει τους λόγους που υπέβαλε αίτημα ασύλου όπως επίσης και άλλα ζητήματα που αφορούν τις προσωπικές του περιστάσεις. Δεν εντοπίζω οτιδήποτε παράτυπο, παράνομο και μεμπτό στην διαδικασία που ακολουθήθηκε που μπορεί να οδηγήσει σε ακύρωση της προσβαλλόμενης απόφασης καθότι διενεργήθηκαν εκτενείς ερωτήσεις, τόσο κλειστού όσο και ανοικτού τύπου όπως επίσης και διευκρινιστικές για να μπορεί ο ενδιαφερόμενος να τοποθετηθεί στα βιώματα και τις εμπειρίες του, ωστόσο, δεν κατάφερε να τεκμηριώσει είτε με τις απαντήσεις είτε με άλλα αποδεικτικά μέσα επαρκώς το αίτημα του. Βάσει δε των στοιχείων του φακέλου και της έκθεσης/εισήγησης της λειτουργού (ως αναλύονται ανωτέρω) διαπιστώνω επαρκή έρευνα υπό τις περιστάσεις από την Υπηρεσία Ασύλου κατά την έκδοση της προσβαλλόμενης απόφασης. Η έκταση της έρευνας, ο τρόπος και η διαδικασία που ακολουθήθηκε από την αρμόδια αρχή (Βλέπε Δημοκρατία ν. Κοινότητας Πυργών κ.ά. (1996) 3 Α.Α.Δ. 503, Επιτροπή Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας ν. Ζάμπογλου (1997) 3 Α.Α.Δ. 270, Αντώνης Ράφτης ν. Δημοκρατίας (2002) 3 Α.Α.Δ. 345) ήταν σύμφωνα με την νομοθεσία και υπό την καθοδήγηση σχετικών επί του θέματος εγχειριδίων. Η απόφαση είναι επαρκώς αιτιολογημένη και είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τα πραγματικά και νομικά περιστατικά της υπόθεσης, ενώ η αιτιολογία της προσβαλλόμενης πράξης συμπληρώνεται και/ή αναπληρώνεται μέσα από τα στοιχεία του φακέλου του Αιτητή ήτοι της έκθεσης/εισήγησης της λειτουργού η οποία αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της απόφασης του εξουσιοδοτημένου από τον Υπουργό Εσωτερικών αρμόδιου λειτουργού, όπως επίσης και από το σύνολο της όλης διοικητικής ενέργειας με αποτέλεσμα να καθίσταται εφικτός ο δικαστικός έλεγχος (Βλέπε Φράγκου ν. Δημοκρατίας (1998) 3 Α.Α.Δ.270).

 

Μετά δε από έλεγχο νομιμότητας/ορθότητας και πραγματικό συμπληρωματικό έλεγχο των περιστάσεων του Αιτητή, όπως αναλύεται ανωτέρω, το Δικαστήριο στα πλαίσια των εξουσιών του, καταλήγει στο ίδιο εύρημα ότι δηλαδή δεν μπορεί να του αναγνωριστεί το καθεστώς του πρόσφυγα ή συμπληρωματικής προστασίας.

 

Ως εκ τούτου, η παρούσα προσφυγή απορρίπτεται με €1300 έξοδα εναντίον του Αιτητή και υπέρ των Καθ' ων η αίτηση και η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται.

 

 

                         

 

Μ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.