ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ
Υπόθ. Αρ.: 704/2025
08 Δεκεμβρίου, 2025
[Μ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]
Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος
Μεταξύ:
Τ. L. Κ (ARC XXXXXXXXX), εκ Κογκό
Αιτητή
- και -
Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω Υπηρεσίας Ασύλου
Καθ' ων η Αίτηση
Εμφανίσεις:
Ο Αιτητής παρών.
Α. Πλιάκα (κα) για Διονυσία Κυριάκου (κα), Δικηγόρος για τον Αιτητή.
Α. Φιλίππου (κος), Δικηγόρος για Γενικό Εισαγγελέα, Δικηγόρος για τους Καθ' ων η Αίτηση.
ΑΠΟΦΑΣΗ
Με την παρούσα προσφυγή ο Αιτητής προσβάλλει την απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου επιστολής ημερομηνίας 17/03/25, του κοινοποιήθηκε αυθημερόν, με την οποία απορρίφθηκε το αίτημα του για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας ως άκυρη, παράνομη, αντισυνταγματική και στερημένη οποιουδήποτε νόμιμου αποτελέσματος. Επιπρόσθετα, αιτείται την αναγνώριση του Αιτητή ως πρόσφυγα και/ή ως δικαιούχο καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας και/ή ζητείται όπως η απόφαση επιστροφής κριθεί άκυρη, παράνομη και στερούμενη κάθε έννομου αποτελέσματος και/ή οποιαδήποτε άλλη θεραπεία το Δικαστήριο κρίνει δίκαια υπό τις περιστάσεις.
ΓΕΓΟΝΟΤΑ
Ο Αιτητής υπέβαλε αίτηση για διεθνή προστασία στις 19/01/22, στις 02/10/24 και 16/10/24 διεξήχθησαν συνεντεύξεις για τον Αιτητή και στις 24/02/25 ετοιμάστηκε σχετική εισηγητική έκθεση. Ο εξουσιοδοτημένος από τον Υπουργό Εσωτερικών λειτουργός αποφάσισε την απόρριψη της αίτησης στις 27/02/25, απόφαση που αποτελεί και το αντικείμενο της παρούσας προσφυγής.
ΝΟΜΙΚΟΙ ΙΣΧΥΡΙΣΜΟΙ
Η δικηγόρος για τον Αιτητή διά της Γραπτής Αγόρευσης αναφέρει αρκετούς νομικούς ισχυρισμούς για ακύρωση κατά της απόφασης της αρμόδιας αρχής, ωστόσο κατά το στάδιο των διευκρινήσεων η συνήγορος που εμφανίστηκε για τον Αιτητή περιορίστηκε ρητώς μόνο σε μη διεξαγωγή δέουσας έρευνας επί του αιτήματος του, αποσύροντας τους υπόλοιπους νομικούς ισχυρισμούς.
Οι Καθ' ων η αίτηση υιοθέτησαν την ένσταση τους και έκθεση/εισήγηση, υπεραμύνονται της προσβαλλόμενης απόφασης και ισχυρίζονται ότι η απορριπτική απόφαση επί της αίτησης ασύλου του Αιτητή έχει ληφθεί ορθά και νόμιμα, μετά από δέουσα έρευνα και αφού λήφθηκαν υπόψη όλα τα ουσιώδη στοιχεία, γεγονότα και περιστατικά της υπόθεσης και ότι η επίδικη απόφαση είναι επαρκώς και δεόντως αιτιολογημένη.
ΚΑΤΑΛΗΞΗ
Θα πρέπει να υποδειχθεί ότι η Γραπτή Αγόρευση της συνηγόρου που εμφανίζονται για τον Αιτητή αναλώνεται σε επιδερμική αναφορά επί του αιτήματος του, σε επανάληψη αρχών του προσφυγικού δικαίου και/ή γενικές αναφορές επί της διαδικασίας εξέτασης/αξιολόγησης του αιτήματος διεθνούς προστασίας του Αιτητή. Με βάση τον Κανονισμό 7 του Διαδικαστικού Κανονισμού του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου του 1962, που εφαρμόζονται κατ’ αναλογία και από το παρόν Δικαστήριο (Βλέπε Κανονισμός 2 των περί της Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Διαδικαστικών Κανονισμών του 2019 έως 2023 (3/2019), επιβάλλεται η υποχρέωση στον αιτητή όχι μόνο να εγείρει με το δικόγραφο του όλα τα σημεία τα οποία υποστηρίζουν την προσφυγή του αλλά ταυτόχρονα να τα αιτιολογεί πλήρως. Η αιτιολόγηση νομικών σημείων είναι απαραίτητη για την εξέταση λόγων ακύρωσης από το Δικαστήριο, οποιαδήποτε αοριστία ή ασάφεια, αναπόφευκτα επηρεάζει τη νομική τους βάση με αποτέλεσμα να κινδυνεύουν να κριθούν αναιτιολόγητοι και ανεπίδεκτοι δικαστικής εκτίμησης. Επομένως, δεν μπορούν να γίνουν αποδεκτοί ισχυρισμοί που δεν εξειδικεύονται ή δεν αιτιολογούνται διότι με αυτό τον τρόπο το Δικαστήριο, παρόλο που ασκεί και έλεγχο ουσίας, θα οδηγείτο σε συζήτηση σχεδόν οιουδήποτε θέματος κατά παράβαση των δικονομικών διατάξεων και του ρόλου που διαδραματίζουν στον καθορισμό των επίδικων θεμάτων και της διεξαγωγής της διοικητικής δίκης. (Βλέπε Δημοκρατία ν. Κουκκουρή(1993) 3 Α.Α.Δ. 598, Latomia Estate Ltd v. Δημοκρατίας (2001) 3 Α.Α.Δ. 672, Δημοκρατία ν. Σπύρου (2007) 3 Α.Α.Δ. 533, Δημοκρατία ν. Shalaeva (2010) 3 Α.Α.Δ. 598, επίσης - Ιωσηφίδης ν. Γενικού Εισαγγελέα (1990) 3 Α.Α.Δ. 4599, Kadivari ν. Δημοκρατίας (αρ. 2) (1992) 4 Α.Α.Δ. 2924, βλέπε επίσης Υπόθ. Αρ. 107/2017, Χριστόδουλος Μιχαήλ (Συνταγματάρχης) κ.α. ν. Κυπριακή Δημοκρατία, μέσω Υπουργού Άμυνας, ημερομηνίας 11/12/2017 -όπου γίνεται επανάληψη της πάγιας νομολογίας επί του ζητήματος και ειδικά την Ε.Δ.Δ.Δ.Π. Αρ. 61/2022, LOUISE GARCIA NYEMB v. ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΜΕΣΩ ΥΠΗΡΕΣΙΑΣ ΑΣΥΛΟΥ, ημερ.30/10/24 αναφορικά με τους δικονομικά παραδεκτούς λόγους ακύρωσης). Ούτε τεκμηριώνεται από τους γενικούς ισχυρισμούς της δικηγόρου που εμφανίστηκε για τον Αιτητή που να δεικνύει πως η προσβαλλόμενη απόφαση πάσχει είτε νομικά είτε ως προς τα ουσιαστικά γεγονότα που παρουσιάστηκαν ενώπιον της διοικητικής αρχής κατά την έκδοση της προσβαλλόμενης πράξης που να οδηγούν σε ακύρωση της απόφασης και/ή ουδόλως έχουν υποδειχθεί συγκεκριμένα και/ή λεπτομερή στοιχεία που να ανατρέπουν τα όσα καταγράφονται λεπτομερώς στην έκθεση/εισήγηση του λειτουργού εξεταστή της υπόθεσης που αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της απόφασης απόρριψης ασύλου του Αιτητή.
Ανεξαρτήτως των πιο πάνω, που θα έπρεπε να οδηγήσει σε απόρριψη της προσφυγής στο σύνολο της διότι ο Αιτητής δεν έχει αποσείσει το βάρος απόδειξης των νομικών του ισχυρισμών, ούτε με βάση την κατωτέρω ανάλυση η προσβαλλόμενη απόφαση πάσχει είτε νομικά είτε ως προς την ουσία του αιτήματος του.
Κατά την υποβολή της αίτησής του, ο Αιτητής δήλωσε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του διότι η μητριά του προσπάθησε να τον σκοτώσει προκειμένου να αποκτήσει την κληρονομία που του άφησε ο πατέρας του. Κατέγραψε πως η μητριά του σχεδίασε τη δολοφονία του, η οποία ματαιώθηκε επειδή κατάφερε ο Αιτητής να δραπετεύσει (ερυθρό 2 και η μετάφραση 13 του διοικητικού φακέλου, στο εξής «ΔΦ»). Κατά τη συνέντευξη δήλωσε ότι γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Κινσάσα, όπου διέμενε αρχικά στην κοινότητα Matete και από το 2002 έως την αναχώρησή του, στην κοινότητα Kisenso και ανήκει στην εθνοτική φυλή Mukongo (ερυθρό 37 –χ1, 36 ΔΦ). Η μητέρα του απεβίωσε στις 10/05/17, ο πατέρας του και η μητριά του διαμένουν στη Κινσάσα και επιπλέον διατηρεί επικοινωνία με τον θείο του, αδελφό της μητέρας του (ερυθρό 37-χ3,χ4 ΔΦ). Ο Αιτητής δεν έχει αδέλφια (ερυθρό 37– χ3 ΔΦ). Ως προς το εκπαιδευτικό του υπόβαθρο, δήλωσε ότι είναι απόφοιτος δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, καθώς επίσης έχει φοιτήσει για δυο έτη έτος Πληροφορική, χωρίς να ολοκληρώσει τη φοίτηση του για οικονομικούς λόγους (ερυθρό 36-χ2 ΔΦ). Ομιλεί λινγκάλα, γαλλικά, και λίγα αγγλικά (ερυθρό 36 – χ1 ΔΦ). Αναφορικά με το επαγγελματικό του υπόβαθρο, δήλωσε ότι ήταν επαγγελματίας ποδοσφαιριστής από το 2011 έως την αναχώρησή του από τη χώρα καταγωγής του (ερυθρό 36 – χ3 ΔΦ).
Αναφορικά με το λόγο για τον οποίο εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του, κατά την ελεύθερη αφήγησή του κατά την διάρκεια της πρώτης του συνέντευξής, ανέφερε ότι δεν είχε καλή σχέση με τη μητριά του, επειδή ήταν ο κληρονόμος της περιουσίας του πατέρα του και προσπάθησε να καταστρέψει τη μεταξύ τους σχέση δηλώνοντας στο πατέρα του πως ο Αιτητής είναι ομοφυλόφιλος (ερυθρό 35 – χ1 ΔΦ). Ο Αιτητής δήλωσε ότι είναι ομοφυλόφιλος (ερυθρό 35-χ2 ΔΦ). Στη διάρκεια της δεύτερης συνέντευξης δήλωσε πως μετά τον θάνατο της μητέρας του διέμενε με τον πατέρα και τη μητριά του, η οποία του δημιουργούσε προβλήματα, κατηγορώντας τον ότι είναι ομοφυλόφιλος και δεν άντεχε την παρουσία του στην οικία τους. Δήλωσε πως ο πατέρας του τον υπερασπίστηκε, λέγοντας της ότι είναι ο κληρονόμος των περιουσιακών του στοιχείων. Η μητριά του δήλωσε στον Αιτητή ότι μέλη της οικογένειας της είναι στο στρατό και ότι θα στείλει άτομα να τον κυνηγήσουν. Ο Αιτητής ανέφερε πως φοβόταν κάθε φορά που βρισκόταν έξω και πρόσθεσε πως η μητριά του τον δηλητηρίασε, με αποτέλεσμα να νοσηλευτεί για 6 μήνες. Αφότου επέστρεψε στη οικία τους, του έσπασε το δάκτυλο και ο Αιτητής διέφυγε στην εκκλησία, όπου μια μέρα, κάποια άτομα έψαχναν τον Αιτητή, τραυμάτισαν τον φρουρό της εκκλησίας, ο οποίος αργότερα απεβίωσε, και ο Αιτητής διέφυγε. Προσπάθησε να υποβάλλει παράπονο στην αστυνομία, εντούτοις δήλωσε πως τα άτομα προέρχονται από στρατιωτική οικογένεια και η αστυνομία στράφηκε εναντίον του, στέλνοντας κλήσεις στην οικία του. Ακολούθως, ο Αιτητής κρυβόταν στην οικία του θείου του για περίοδο 6 μηνών έως την αναχώρηση του από τη χώρα (ερυθρό 49-χ2 ΔΦ). Στη συνέχεια, υποβλήθηκαν στον Αιτητή διευκρινιστικής φύσεως ερωτήσεις αναφορικά με τη συμπεριφορά της μητριάς του. Ο Αιτητής ανέφερε πως η μητριά του τον κατηγόρησε ότι είναι ομοφυλόφιλος, όταν τον εντόπισε επ’ αυτοφώρω, περί τον 11ο/20, και ενημέρωσε τον πατέρα του. Κληθείς να σχολιάσει τον λόγο που στοχοποιήθηκε από τη μητριά του δήλωσε πως ήθελε να κληρονομήσει τον πατέρα του (ερυθρό 48-χ4,χ5,χ12,χ7 ΔΦ). Σχετικά με το περιστατικό δηλητηρίασης του δήλωσε ότι η μητριά του αγόρασε νάτριο από το εργοστάσιο και το έβαλε στο φαγητό του, περί τον 6ο/20, νοσηλεύτηκε για περίοδο 6 μηνών και ακολούθως επέστρεψε στην οικία τους. Ισχυρίστηκε πως από τις 14/4/21, έως την αναχώρηση του από τη χώρα, διέμενε στην εκκλησία, διότι παρενοχλείτο από άτομα που έστελνε η μητριά του και ήθελαν να τον σκοτώσουν. Κατά τη παραμονή του στην εκκλησία δήλωσε ότι πήγαν άτομα και τον έψαχναν και ερωτηθείς εάν του συνέβη οτιδήποτε λόγω των προβλημάτων που αντιμετώπιζε, απάντησε αρνητικά. Κληθείς να αναφέρει τι θα του συμβεί σε περίπτωση επιστροφής στη χώρα του ανέφερε ότι θα τον σκοτώσουν διότι η οικογένεια της μητριάς του είναι στρατιωτικοί (ερυθρό 47 ΔΦ).
Ακολούθως, τέθηκαν διευκρινιστικού τύπου ερωτήματα αναφορικά με την ελεύθερη αφήγησή του όπως επίσης και ερωτήματα στη βάση του μοντέλου Difference, Stigma, Shame, Harm[1] - Διαφορετικότητα, Στίγμα, Ντροπή, Βλάβη (στο εξής «DSSH»). Στα πλαίσια των ερωτήσεων που του τέθηκαν, δήλωσε ότι από τον θάνατο της μητέρας του στις 10/05/17, αποφάσισε να ακολουθήσει τα συναισθήματα του και να αλλάξει την σεξουαλικότητα του, προσθέτοντας πως την ίδια ημέρα δημιούργησε σχέση με άνδρα και είχε τη πρώτη του σεξουαλική επαφή με άνδρα. Ερωτηθείς πως αποφάσισε να αλλάξει τη σεξουαλικότητα του την ημέρα θανάτου της μητέρα του, ανέφερε ένα περιστατικό, όπου ο ίδιος και η μητέρα του εντόπισαν τον πατέρα του με άλλη γυναίκα, η μητέρα του κατέρρευσε και απεβίωσε και εξαιτίας αυτού αποφάσισε να κοιμάται με άνδρες (ερυθρό 46 ΔΦ). Αναφορικά με τον σύντροφο του δήλωσε πως ήταν φίλοι, μεγάλωσαν μαζί και συναντιόντουσαν στις οικίες τους και ισχυρίστηκε πως αποκάλυψε τα συναισθήματα του όταν θρηνούσε για τη μητέρα του, ο σύντροφος του έμεινε έκπληκτος και τον διαβεβαίωσε πως δεν θα το αποκάλυπτε σε κανένα. Ο Αιτητής ισχυρίστηκε πως η σχέση του διήρκησε από το 2017-2020, ουδείς γνώριζε για τη σχέση τους (ερυθρό 45 ΔΦ) και ερωτηθείς τι αισθήματα και σκέψεις βίωσε όταν αντιλήφθηκε ότι ενδιαφέρεται για άνδρες δήλωσε ότι είναι το κίνητρο του (ερυθρό 44-χ1 ΔΦ). Δήλωσε πως στη χώρα καταγωγής του η σεξουαλική επαφή μεταξύ ανδρών ποινικοποιείται και δεν είχε άλλη σχέση με άνδρα ή με γυναίκα (ερυθρό 44-χ3 ΔΦ). Ερωτηθείς εάν γνωρίζει άλλα άτομα με τις ίδιες σεξουαλικές προτιμήσεις στη χώρα του απάντησε θετικά και ότι υπάρχουν μέρη όπου μπορούν να συναντηθούν άτομα του ιδίου φύλου (ερυθρό 44-χ7-χ9 ΔΦ). Ο Αιτητής δήλωσε πως είναι εύκολο στη ΛΔΚ να παρουσιάσεις ανοιχτά τις σεξουαλικές σου προτιμήσεις, πως η άποψη της κοινωνίας αναφορικά με τις προτιμήσεις ατόμων του ιδίου φύλου, είναι πως παρέχουν περισσότερες ευκαιρίες για εξεύρεση εργασίας εάν σπουδάσουν (ερυθρό 43-χ6,χ7 ΔΦ). Τέλος, δήλωσε πως ως ομοφυλόφιλος φοβάται πως θα φυλακιστεί σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του διότι αυτό συμβαίνει εάν σε πιάσουν επ’ αυτοφώρω με άλλο άνδρα (ερυθρό 43-χ8 ΔΦ).
Αφού ο λειτουργός αξιολόγησε τα όσα καταγράφηκαν κατά την συνέντευξη αποδέχθηκε τους ισχυρισμούς του Αιτητή ως προς τα προσωπικά στοιχεία και το εν γένει προφίλ του (πρώτος ουσιώδης ισχυρισμός). Απέρριψε, όμως, ως εσωτερικά αναξιόπιστους τους έτερους δύο ουσιώδεις ισχυρισμούς του, ότι η σύντροφος του πατέρα του ήθελε να τον σκοτώσει, ώστε να κληρονομήσει την περιουσία του πατέρα του (δεύτερος ουσιώδης ισχυρισμός) καθώς και για το σεξουαλικό του προσανατολισμό (τρίτος ουσιώδης ισχυρισμός).
Ο δεύτερος ισχυρισμός του Αιτητή, απορρίφθηκε, καθώς εντοπίστηκαν αντιφάσεις, ασάφειες και ασυνέπειες στο αφήγημα του, ενώ δεν ήταν σε θέση να παράσχει επαρκείς πληροφορίες. Πιο συγκεκριμένα, αόριστες και χωρίς λεπτομέρειες κρίθηκαν οι αναφορές του για το περιστατικό δηλητηρίασης του από τη μητριά του, εάν ήταν τελικά τροφική δηλητηρίαση ή εάν προήλθε από χημική ουσία, ούτε ο Αιτητής κατάφερε να διευκρινίσει από που άντλησε τη πληροφορία ότι η μητριά του προσπάθησε να τον δηλητηριάσει (ερυθρό 48-χ2,χ3 ΔΦ). Αντιφατική κρίθηκε η δήλωση του πως διέμενε στην εκκλησία από τις 14/04/21 έως την αναχώρηση του από τη χώρα, ενώ κατά τη την ελεύθερη αφήγηση του δήλωσε πως διέμενε στην οικία του θείου του (ερυθρά 49-χ2,47-χ1,χ7 ΔΦ). Γενικόλογες και ασαφείς ήταν οι περιγραφές του αναφορικά με περιστατικό παρενόχλησης που τον οδήγησε να διαμένει στην εκκλησία. Παράλληλα αόριστες κρίθηκαν και οι δηλώσεις του πως ήθελαν να τον σκοτώσουν, χωρίς να διευκρινίζει σε ποιους αναφέρεται, δηλώνοντας πως τους είχε στείλει η σύζυγος του πατέρα του και πως έχουν συγγενικούς δεσμούς στον στρατό. Ο Αιτητής δεν κατάφερε να τεκμηριώσει τους ισχυρισμούς του περί αναζήτησης του από άτομα, που στάλθηκαν από τη μητριά του στην εκκλησία και δεν ήταν σε θέση να περιγράψει και να δώσει πληροφορίες βιωματικού χαρακτήρα (ερυθρό 47 ΔΦ).
Ο δε τρίτος ισχυρισμός του Αιτητή για το σεξουαλικό του προσανατολισμό, ο λειτουργός αφού παρουσίασε το μοντέλο DSSH, προέβη σε αξιολόγηση της εσωτερικής αξιοπιστίας του Αιτητή, μέσα από σειρά ερωτήσεων (ανοικτού και κλειστού τύπου), προκειμένου να διαπιστωθεί η εσωτερική αξιοπιστία του, που αφορούσαν:
(α) Διαφορετικότητα: Αξιολογώντας τις απαντήσεις του Αιτητή που του τέθηκαν υπό το σκέλος της διαφορετικότητας, ο λειτουργός κατέγραψε ότι δεν διαπιστώθηκε η ύπαρξη της αίσθησης της διαφορετικότητας λόγω της σεξουαλικότητάς του, καθότι ο Αιτητής δεν αναφέρθηκε σε οποιαδήποτε διαδικασία που ο ίδιος βίωσε αναφορικά με τη σεξουαλική του ταυτότητα, κάνοντας αναφορά αποκλειστικά σε σεξουαλικής φύσεως στοιχεία. O Αιτητής δεν ήταν σε θέση να παρουσιάσει πως ο θάνατος της μητέρας του συνδέεται με τη κατ’ ισχυρισμό σεξουαλικότητα του, ήταν ασαφής ως προς τα αισθήματα του και δεν διευκρίνισε την εσωτερική διεργασία από την οποία διήλθε προκειμένου να αποφασίσει να κοιμάται με άνδρες, ούτε εξήγησε πως το περιστατικό όπου ο ίδιος και η μητέρα του εντόπισαν τον πατέρα του με άλλη γυναίκα τον οδήγησε σε συνειδητοποίηση της σεξουαλικότητας του. Παράλληλα, δεν ήταν σε θέση να περιγράψει τη συναισθηματική, ψυχολογική ή πνευματική του κατάσταση την περίοδο της αναγνώρισης της σεξουαλικής του ταυτότητας, δηλώνοντας ότι είναι το κίνητρο του, χωρίς περαιτέρω επεξήγηση. Δεν εξέφρασε ούτε περιέγραψε οποιαδήποτε εσωτερική διαδικασία συνειδητοποίησης ή αναγνώρισης της διαφορετικότητας του. Αναφορικά με το άνδρα με τον οποίο διατηρούσε σχέση, επί σειρά ετών, και ισχυρίστηκε ότι τους είχαν πιάσει επ’ αυτοφώρω, οι δηλώσεις του ήταν γενικές και αόριστες, χωρίς να παρέχει πληροφορίες για το συγκεκριμένο άτομο, τις περιστάσεις υπό τις οποίες γνώρισε τον συγκεκριμένο άτομο, πως γνώριζε ότι και αυτός ελκύεται από άτομα του ιδίου φύλου και πως εν τέλει η γνωριμία τους κατέληξε σε ερωτική σχέση.
(β) Στίγμα/Ντροπή: Αξιολογώντας τις απαντήσεις του Αιτητή που του τέθηκαν υπό το σκέλος του στίγματος και της ντροπής, καταγράφηκε ότι δεν έδειξε δίνοντας τις απαντήσεις του ότι έχει αισθανθεί ντροπή ή απομόνωση εξαιτίας της σεξουαλικότητάς του ως ομοφυλόφιλος. Ανέφερε γενικά ότι η ομοφυλοφιλία ποινικοποιείται στη χώρα καταγωγής του, χωρίς να γνωρίζει περαιτέρω πληροφορίες και παράλληλα δεν ήταν σε θέση να εξηγήσει πως η ποινικοποίηση επηρέασε τον ίδιο, δεδομένου ότι διατηρούσε σχέση με άνδρα. Επιπλέον, δεν προέβη σε αναφορά περί στερεότυπων, ταμπού ή δυσκολιών που ενδεχομένως αντιμετωπίζει ένα ομοφυλόφιλο άτομο στη ΛΔΚ, αντιθέτως ισχυρίστηκε ότι είναι πολύ εύκολο να εκφράσει στη χώρα του τον σεξουαλικό του προσανατολισμό καθότι προέρχεται από εκεί και κατανοεί την κοινωνία και πως έχουν περισσότερες ευκαιρίες εξεύρεσης εργασίας εάν σπουδάσουν, αναφορές χωρίς συνεκτικότητα και αντίθετες με εξωτερικές πηγές πληροφόρησης.
(γ) Βλάβη: Αξιολογώντας τις απαντήσεις του ως προς το στοιχείο της βλάβης, καταγράφηκε ότι ο Αιτητής δεν παρείχε λεπτομέρειες αναφορικά με το περιστατικό όπου η μητριά του τον έπιασε επ’ αυτοφώρω με άνδρα και δεν ανέφερε κανένα περιστατικό βλάβης μετά το περιστατικό. Ο Αιτητής ανέφερε αόριστα πως εάν επιστρέψει στη χώρα του θα φυλακιστεί διότι αυτό συμβαίνει όταν σε πιάσουν επ’ αυτοφώρω με άλλο άνδρα, χωρίς ωστόσο να παρέχει περαιτέρω λεπτομέρειες και χωρίς η σχετική του δήλωση να συνάδει με την δήλωση του ότι θα μπορούσε να εκφράσει ανοιχτά τον σεξουαλικό του προσανατολισμό στη χώρα. Κατά τη διάρκεια της πρώτης του συνέντευξης ο Αιτητής ισχυρίστηκε πως εκδόθηκε εναντίον του ένταλμα σύλληψης προτού εγκαταλείψει τη χώρα καταγωγής του, ωστόσο ο εν λόγω ισχυρισμός δεν προβλήθηκε κατά τη διάρκεια της δεύτερης συνέντευξης, αντιθέτως, ισχυρίστηκε πως η αστυνομία έστελνε εντάλματα αναζήτησης στην οικία του. Στο σκέλος της εξωτερικής αξιοπιστίας, και μετά από έρευνα του λειτουργού σε αξιόπιστες εξωτερικές πηγές, ανευρέθηκε ότι παρόλο που η ομοφυλοφιλία δεν θεωρείται καταρχήν παράνομη στη ΛΔΚ, ωστόσο τα άτομα διαφορετικού σεξουαλικού προσανατολισμού υπόκεινται συχνά σε διακριτική μεταχείρισή και κοινωνικό στιγματισμό. Πληροφορίες, από έρευνα του Δικαστηρίου επιβεβαιώνουν τα ευρήματα του λειτουργού σχετικά με την κατάσταση που βιώνουν (γενικότερα) τα άτομα της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κογκό (στο εξής «ΛΔΚ») (όπου σύμφωνα με τις εν λόγω πληροφορίες, η ομοφυλοφιλία δεν ποινικοποιείται ρητά στη χώρα), διαφαίνεται ότι τα πρόσωπα αυτά αντιμετωπίζουν στιγματισμό και διακρίσεις και αρκετές φορές διώκονται με βάση άλλες διατάξεις του ποινικού κώδικα της χώρας[2].
Από συνολική αξιολόγηση της γενικότερης αξιοπιστίας του Αιτητή, των όσων τέθηκαν ενώπιον της Υπηρεσίας Ασύλου υπό μορφή δηλώσεων[3] διαπιστώνω ότι η αξιοπιστία του επί του συνόλου του αιτήματός του, δεν τεκμηριώνεται. Η πλήρης εικόνα που διαμορφώνεται μέσω των στοιχείων του φακέλου του, κατόπιν ορθολογικής ανάλυσης και δίκαιης στάθμισής τους[4], επιβεβαιώνει τα συμπεράσματα του λειτουργού. Το αφήγημά του εμπεριείχε δηλώσεις που δεν θεωρούνταν αληθοφανείς. Οι συνθήκες δίωξής του, οι περιγραφές των πρωταγωνιστών του αφηγήματός του, οι ελλιπείς πληροφορίες και λεπτομέρειες, η μη ύπαρξη βιωματικών στοιχείων αποδυνάμωναν σημαντικά τους δείκτες αξιοπιστίας του στο σύνολό τους. Ούτε σε διευκρινιστικές ερωτήσεις του λειτουργού για αριθμό ζητημάτων απάντησε με επαρκή λεπτομέρεια. (Άρθρο 18 του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2023, (Ν.6(Ι)/2000), βλέπε επίσης Πρακτικός Οδηγός της ΕΑΣΟ: Αξιολόγηση των Αποδεικτικών Στοιχείων, Μάρτιος 2015, σελ.11 και Evidence and credibility assessment in the context of the Common European Asylum System της EUAA, February 2023, σελ.57-72, 103-112, 120-131, βλέπε επίσης, § 205 του Εγχειριδίου για τις Διαδικασίες και τα Κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων, του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών). Ούτε θα μπορούσε να τύχει του ευεργετήματος της αμφιβολίας το οποίο δίνεται μόνο όταν έχουν προσκομισθεί όλα τα διαθέσιμα αποδεικτικά στοιχεία και όταν ο εξεταστής είναι γενικά ικανοποιημένος από την αξιοπιστία του Αιτητή (Βλέπε §204 του Εγχειριδίου για τις Διαδικασίες και τα κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών). Δεν θα μπορούσε να γίνει αποδεκτός ο ισχυρισμός του Αιτητή για τον σεξουαλικό του προσανατολισμό, ούτε ο ισχυρισμός του ότι η μητριά του ήθελε να τον σκοτώσει προκειμένου να κληρονομήσει την περιουσία του πατέρα του. Δεδομένων των γεγονότων της περίπτωσής του σε συνάρτηση με τα στοιχεία του φακέλου και τις αιτιάσεις του, δεν προκύπτει να συντρέχουν στο πρόσωπο του εκείνα τα υποκειμενικά και αντικειμενικά κριτήρια που μπορούν να στοιχειοθετήσουν το γεγονός ότι εγκατέλειψε την χώρα καταγωγής του και δεν επιθυμεί να επιστρέψει σε αυτή λόγω δικαιολογημένου φόβου δίωξης (§37-38 του Εγχειριδίου για τις Διαδικασίες και τα Κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων, του Ύπατου Αρμοστή των Ηνωμένων Εθνών). Ο Αιτητής δεν έπεισε για το υπαρκτό οποιωνδήποτε πράξεων δίωξης και/ή που θέτουν σε κίνδυνο τον ίδιο από την μητριά του ή και οποιονδήποτε άλλον εκ μέρους της μητριάς του και απέτυχε να εξηγήσει με λεπτομέρειες την διαφορετικότητα του όσον αφορά τον σεξουαλικό προσανατολισμό του αλλά ούτε ήταν σε θέση να τεκμηριώσει επαρκώς οποιαδήποτε εμπειρία που να παραπέμπει σε βιωματικό γεγονός κατά το οποίο ένιωθε στιγματισμένος ή ντροπιασμένος από τον περίγυρό του. Ούτε ήταν σε θέση να αναφερθεί εκτενέστερα στα βιώματα και τις εμπειρίες του σχετικά με τη διαφορετικότητα του. Οι απαντήσεις του αναφορικά με τις σκέψεις, τα συναισθήματά και εν γένει τον εσωτερικό του κόσμο σχετικά με τον σεξουαλικό του προσανατολισμό ήταν γενικές και αόριστες επιδεικνύοντας επιπολαιότητα και απουσία βιωματικού χαρακτήρα σε όσα ανέφερε και δεν ήτο σε θέση να περιγράψει συναισθήματα διαφορετικότητας, στιγματισμού, ντροπής ή βλάβης. Με βάση τα ανωτέρω κρίνεται ότι δεν τεκμηρίωσε ο Αιτητής με τους ισχυρισμούς του ότι ανήκει σε οποιαδήποτε πολιτική, θρησκευτική, εθνική, στρατιωτική ή κοινωνική οργάνωση ή ομάδα στη χώρα καταγωγής του, ούτε ότι καταζητείται και σε περίπτωση επιστροφής του θα διωχθεί, συλληφθεί ή καταδικασθεί λόγω του ότι ανήκει σε ιδιαίτερη κοινωνική ομάδα. Επομένως, η κατάληξη της Υπηρεσίας Ασύλου είναι αιτιολογημένη, λήφθηκε μετά από δέουσα έρευνα και στα πλαίσια του Νόμου καθότι από τα γεγονότα που τέθηκαν ενώπιον της και από τις παραστάσεις του Αιτητή δεν πληρούνται οι προϋποθέσεις του Άρθρου 3 του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2023, (Ν.6(Ι)/2000).
Ούτε η περίπτωση του εμπίπτει στις προϋποθέσεις παροχής σε αυτόν καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας. Ο λειτουργός εξέτασε κατά πόσο ο Αιτητής θα υπόκειτο σε περίπτωση επιστροφής του στην χώρα καταγωγής σε οποιαδήποτε τέτοια σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη ως προσδιορίζεται στο Άρθρου 19 του περί Προσφύγων Νόμου 2000 έως 2023, (Ν.6(Ι)/2000), καταλήγοντας ότι τέτοιος κίνδυνος δεν υφίσταται. Ουδείς εκ των ισχυρισμών που πρόβαλε τεκμηριώνει την ύπαρξη ουσιωδών λόγων ώστε να πιστεύεται ότι ο ίδιος προσωπικά, σε περίπτωση επιστροφής στη χώρα καταγωγής του, θα υποβληθεί σε κίνδυνο θανατικής ποινής ή εκτέλεσης ή σε βασανιστήρια ή απάνθρωπη ή εξευτελιστική μεταχείριση ή τιμωρία. Ειδικά δε ως προς το σκέλος της διακινδύνευσης λόγω βίας ασκούμενης αδιακρίτως σε καταστάσεις ένοπλης σύρραξης, ο λειτουργός κατέληξε ότι με την επιστροφή του Αιτητή στη ΛΔΚ δεν θα αντιμετωπίσει δίωξη ή σοβαρή βλάβη στην Κινσάσα καθότι δεν παρατηρούνται συνθήκες ένοπλων συγκρούσεων. Σημειώνεται ότι ο ίδιος σε κανένα στάδιο της διαδικασίας αξιολόγησης της αίτησης του ανέφερε ότι κινδυνεύει λόγω ένοπλης σύρραξης στη χώρα του, ενώ από αναθεωρημένη έρευνα του Δικαστηρίου επιβεβαιώνεται ότι παρόλο που στην περιοχή του λαμβάνουν χώρα κάποια περιστατικά ασφαλείας, ο αριθμός των επεισοδίων αυτών είναι χαμηλός – επομένως ο βαθμός αδιάκριτης βίας δεν φτάνει το βαθμό κατά τον οποίο να τεκμηριώνεται ότι και μόνη η παρουσία του Αιτητή στο έδαφος της περιοχής τον εκθέτει σε πραγματικό κίνδυνο βλάβης. Συγκεκριμένα, από τα στοιχεία της ιστοσελίδας ACLED αναφορικά με την Κινσάσα το διάστημα του τελευταίου έτους εντοπίστηκαν στο σύνολο μόνο 42 περιστατικά ασφαλείας και 54 θάνατοι.[5]
Επομένως, με βάση όλα τα ανωτέρω δεν διαπιστώνω ελλιπή έρευνα αλλά ούτε πλάνη περί το νόμο και των πραγματικών δεδομένων που λήφθηκαν υπόψη από την Υπηρεσία Ασύλου κατά την έκδοση της προσβαλλόμενης απόφασης (Βλέπε Αντώνης Ράφτης ν. Δημοκρατίας, (2002) 3 Α.Α.Δ. 345). Η επάρκεια της αιτιολογίας είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τα πραγματικά και νομικά περιστατικά της υπόθεσης, ενώ η αιτιολογία της προσβαλλόμενης πράξης συμπληρώνεται και/ή αναπληρώνεται μέσα από τα στοιχεία του διοικητικού φακέλου του Αιτητή ήτοι της έκθεσης/εισήγησης του λειτουργού η οποία αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της απόφασης του εξουσιοδοτημένου από τον Υπουργό Εσωτερικών αρμόδιου λειτουργού, όπως επίσης και από το σύνολο της όλης διοικητικής ενέργειας με αποτέλεσμα να καθίσταται εφικτός ο δικαστικός έλεγχος (Βλέπε Φράγκου ν. Δημοκρατίας (1998) 3 Α.Α.Δ.270). Το Δικαστήριο μετά από έλεγχο νομιμότητας/ορθότητας και πραγματικό έλεγχο των περιστάσεων του Αιτητή, όπως αναλύεται ανωτέρω, καταλήγει στο ίδιο εύρημα ότι δηλαδή δεν μπορεί να του αναγνωριστεί το καθεστώς του πρόσφυγα ή συμπληρωματικής προστασίας.
Για όλους του πιο πάνω λόγους, η παρούσα προσφυγή απορρίπτεται με €1300 έξοδα εναντίον του Αιτητή και υπέρ των Καθ' ων η αίτηση. Η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται.
Μ. ΣΤΥΛΙΑΝΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.
[1] https://euaa.europa.eu/sites/default/files/EASO Evidence and Credibility Assesment_JA_EN.pdf, p.180.
[2] Βλέπε, μεταξύ άλλων, Code Pénal Congolais, JOURNAL OFFICIEL de la République Démocratique du Congo, 30 Νοεμβρίου 2004, ACCORD – Austrian Centre for Country of Origin and Asylum Research and Documentation, Anfragebeantwortung zur Demokratischen Republik Kongo: Lage homosexueller Personen (Diskriminierung, Repressionen) [a-11950], 20 July 2022, UN Economic and Social Council - Committee on Economic, Social and Cultural Rights (CESCR), Concluding observations on the sixth periodic report of the Democratic Republic of the Congo, 28 March 2022, ILGA World – International Lesbian, Gay, Bisexual, Trans and Intersex Association, Our Identities Under Arrest: A global overview on the enforcement of laws criminalising consensual same-sex sexual acts between adults and diverse gender expression, Second Edition, November 2023
[3] Βλέπε Άρθρο 18(5) του περί Προσφύγων Νόμου του 2000 έως 2023 (Ν6(Ι)/2000)
[4] Βλέπε High Court (Ανώτερο Δικαστήριο) (Ιρλανδία), IR κατά Minister for Justice Equality & Law Reform & anor, [2009] IEHC 353, ημερομηνίας 24/07/2009,
[5] Πλατφόρμα ACLED Explorer, η οποία από 30/07/2025 είναι προσβάσιμη κατόπιν εγγραφής, με χρήση των εξής φίλτρων αναζήτησης: Country: Democratic Republic of Congo, Kinshasa, Events / Fatalities, Political Violence (violence against civilians, explosions/remote violence, riots, battles, protests), Past Year (last update 28/11/2025), https://acleddata.com/platform/explorer (assessed on 05/12/2025)
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο