ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ 

                                                                                      Υπόθεση αρ.307/24

 

9 Απριλίου 2026

 

[Α. ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]

 

Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος

Μεταξύ:

U. M. N.

                                                                                                                        Αιτητής

Και

Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσω Υπηρεσίας Ασύλου

                                                                                                                        Καθ’ ων η αίτηση

 

Κκ Γ. Στυλιανού & Συνεργάτες ΔΕΠΕ, Δικηγόροι για Αιτητή

Κα Μ. Βασιλείου, Δικηγόρος για τους καθ’ ων η αίτηση

Α Π Ο Φ Α Σ Η

Με την προσφυγή ο αιτητής αιτείται την ακύρωση της απόφασης της Υπηρεσίας η οποία κοινοποιήθηκε σ’ αυτόν στις 22/01/24, δια της οποίας απορρίφθηκε η αίτησή διεθνούς προστασίας, ως άκυρης, παράνομης και στερούμενης νομικού αποτελέσματος, αλλά και απόφαση του Δικαστηρίου δια της οποίας να αναγνωρίζεται ο αιτητής ως πρόσφυγας ή ως δικαιούχος συμπληρωματικής προστασίας.

Ως εκτίθεται στην Ένσταση που καταχωρήθηκε από τους καθ' ων η αίτηση και προκύπτει από το περιεχόμενο του σχετικού Διοικητικού Φάκελου (ΔΦ) που κατατέθηκε στα πλαίσια των διευκρινήσεων, ο αιτητής κατάγεται από το Καμερούν, εισήλθε στη Δημοκρατία στις 02/06/21 και υπέβαλε την επίδικη αίτηση διεθνούς προστασίας στις 06/07/21 (ερ.1-3, 37).

Στις 09/11/23 διεξήχθη συνέντευξη με τον αιτητή από την Υπηρεσία προς εξέταση του αιτήματός ασύλου, όπου του δόθηκε η ευκαιρία, μέσα από σχετικές ερωτήσεις, μεταξύ άλλων, να εκθέσει τους λόγους στους οποίους στηρίζει το αίτημα του (ερ.24-37). Μετά το πέρας της συνέντευξης ετοιμάστηκε σχετική Έκθεση/Εισήγηση και στις 20/11/23 η αίτηση διεθνή προστασία απορρίφθηκε (ερ.57-73).

Ακολούθως, ετοιμάστηκε σχετική επιστολή ενημέρωσης του αιτητή για την απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου, η οποία του δόθηκε διά χειρός στις 22/01/24, σε γλώσσα την οποία κατανοεί (ερ.74).

Στην επίδικη αίτηση ο αιτητής καταγράφει τα εξής: «Στις 02/11/20 έφυγα από το σπίτι μου πηγαίνοντας προς τη φάρμα. Στο δρόμο σταμάτησε ένα όχημα με στρατιώτες μέσα, με φώναξαν και με ρώτησαν αν ήξερα κάτι για τους αυτονομιστές μαχητές και εγώ απάντησα όχι. Ενόσω συζητούσα με τους στρατιώτες στα Γαλλικά ένας αυτονομιστής μαχητής μας είδε και υπέθεσε ότι έδινα πληροφορίες γι’ αυτούς στον στρατό. Όταν επέστρεφα από τη φάρμα σπίτι μου ένας αυτονομιστής μαχητής με είδε και μου είπε ότι έλαβαν πληροφορίες έδινα πληροφορίες γι' αυτούς στους στρατιώτες. Όσο συνομιλούσα με τον μαχητή μας είδαν κάποιοι στρατιώτες, ο μαχητής κατάφερε να διαφύγει και το ίδιο και εγώ. Από τη στιγμή εκείνη άρχισαν τα προβλήματά μου καθώς τόσο ο στρατός όσο και οι μαχητές με αναζητούσαν. Επέστρεψα σπίτι μου και ενημέρωσα τη μητέρα μου για το τι συνέβη. Το ίδιο βράδυ το σπίτι μας πήρε φωτιά. Καταφέραμε να φύγουμε από την πίσω πόρτα και φύγαμε στο δάσος. Τότε η μητέρα μου μου είπε ότι θα πρέπει να φύγω από τη χώρα για λόγους ασφαλείας, διότι η ζωή μου ήταν σε κίνδυνο» (μετάφραση από την Αγγλική).

Στη συνέντευξη που διενεργήθηκε ο αιτητής ανέφερε ότι ομιλεί αγγλικά και γαλλικά έχει τελειώσει τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση και φοίτησε (χωρίς να ολοκληρώσει τις σπουδές του) στο πανεπιστήμιο μέχρι τον Μάρτιο 2017, και διέμενε για 3 έτη (από το 2017) στην Douala. Σημειώνεται ότι σε ακόλουθη ερώτηση ανέφερε ότι έφυγε από εκεί το 2019, πήγε στο χωριό Ngusi, επέστρεψε στη Douala και επ’ εκεί έφυγε από το Καμερούν. Ο πατέρας του τους εγκατέλειψε όταν ο αιτητής ήταν 8 μηνών, η μητέρα του διαμένει στην περιφέρεια Littoral, οι δύο αδελφές του στη Douala, ο αιτητής διατηρεί τακτική επικοινωνία με την μητέρα του και εργαζόταν ως πωλητής και στις κατασκευές από το 2017.

Στην ελεύθερη αφήγηση ο αιτητής ανέφερε ότι εγκατέλειψε το Καμερούν διότι κινδύνευε η ζωή του από τους αυτονομιστές μαχητές και από τον στρατό του Καμερούν, διότι και τα δύο αυτά μέρη της ένοπλης σύρραξης που επικρατεί στο Καμερούν τον θεωρούσαν πληροφοριοδότη της αντίθετης πλευράς. Συγκεκριμένα ο αιτητής δήλωσε ότι μία μέρα πήγαινε από το σπίτι του στη φάρμα και στο δρόμο τον σταμάτησε ένα όχημα με στρατιώτες μέσα, τον κάλεσαν και τον ρώτησαν αν γνώριζε κάτι για τους αυτονομιστές μαχητές, με τον ίδιο να απαντάει αρνητικά. Ενόσω συζητούσε με τους στρατιώτες τον είδε ένας εκ των αυτονομιστών μαχητών. Αργότερα την ίδια ημέρα, όταν επέστρεφε από τη φάρμα στο σπίτι του ένας αυτονομιστής μαχητής τον σταμάτησε και του είπε ότι έχει πληροφόρηση ότι έδινε πληροφορίες για τους μαχητές στους στρατιώτες, γεγονός το οποίο ο αιτητής αρνήθηκε.  Όσο συνομιλούσε με τον μαχητή ο αιτητής συνειδητοποίησε πως ερχόντουσαν στρατιώτες. Ο μαχητής άρχισε να τρέχει και το ίδιο έκανε και ο Αιτητής, κατευθυνόμενος προς το σπίτι του. Το ίδιο βράδυ και ενώ κοιμόταν, ο αιτητής δήλωσε ότι μύρισε κάτι καμένο και πως όταν άνοιξε τα μάτια του είδε φωτιά. Τη στιγμή εκείνη μπήκε η μητέρα του στο δωμάτιό του και μαζί τρέξανε από την πίσω πόρτα του σπιτιού προς το δάσος, όπου και πέρασαν κάποιο καιρό. Σε κάποια στιγμή είδαν ένα αυτοκίνητο να περνά και ζήτησαν βοήθεια από τον οδηγό και έτσι βρέθηκαν στη Douala και τότε η μητέρα του, του είπε να φύγει από τη χώρα για λόγους ασφαλείας.

Ερωτώμενος σχετικά ο αιτητής δήλωσε ότι έφυγε από το Καμερούν διότι οι αυτονομιστές τον θεωρούσαν πληροφοριοδότη του στρατού και ο στρατός θεωρούσε ότι αυτός γνώριζε για τους αυτονομιστές. Απαντώντας σε σχετικές ερωτήσεις ο αιτητής δήλωσε περαιτέρω ότι το συμβάν που περιέγραψε έγινε στις 26/10/20. Σχετικά με τη φωτιά που ξέσπασε στο σπίτι του, ο αιτητής δήλωσε ότι η φωτιά ξέσπασε μέσα στο σπίτι του, ότι τον ξύπνησε η μητέρα του και άρχισαν να τρέχουν μαζί στο δάσος, ότι δεν είδε άλλα σπίτια να καίγονται και πως μόνο το δικό τους σπίτι κάηκε  και διευκρίνισε δε ότι δε γνωρίζει εάν το σπίτι τους καταστράφηκε εντελώς καθώς έφυγε στο δάσος και δεν το είδε και πως έκτοτε δεν γύρισε ποτέ πίσω.

Ως περαιτέρω ανέφερε, τότε ο αιτητής παρέμεινε στο δάσος για σχεδόν δύο μήνες, από τέλη Οκτωβρίου έως τον Δεκέμβριο 2020 και εκείνη την περίοδο δεν τους έψαξε κανείς από τον στρατό. Σε ερώτηση σχετικά με το τι τρώγανε στο δάσος τους δύο εκείνους μήνες ο αιτητής απάντησε ότι δεν είναι σε θέση να του πει, ενώ σε επόμενη ερώτηση σχετικά με το πως προμηθεύονταν νερό ο αιτητής απάντησε ότι είχαν νερό στο δρόμο. Ερωτώμενος σχετικά ο αιτητής ανέφερε ότι αυτός και η μητέρα του φτάσανε στη Douala με αυτοκίνητο, χωρίς να είναι σε θέση να δηλώσει πόση ώρα ακριβώς τους πήρε, αναφέροντας ότι  έφτασαν έμειναν μαζί στο new town airport city, στη Douala από το τέλος Δεκεμβρίου του 2020 έως το Μάρτιο του 2021 όταν και ο ίδιος έφυγε από το Καμερούν, και ανέφερε ότι εκείνη την περίοδο δεν τους προσέγγισαν ούτε οι αυτονομιστές μαχητές ούτε ο στρατός και ότι η μητέρα του μετακόμισε από εκεί και πήγε να ζήσει στη Njumbe, διότι η ζωή στη Duala ήταν πολύ ακριβή. Σε σχετική ερώτηση ο αιτητής δήλωσε ότι πιστεύει πως ακόμη τον ψάχνουν και οι αυτονομιστές μαχητές και ο στρατός, καθώς, ως ανέφερε, και τα δύο μέρη πιστεύουν ότι είναι πληροφοριοδότης για την αντίθετη πλευρά, σημειώνοντας ότι δεν έχει πληροφορίες για τους αυτονομιστές και ότι σε περίπτωση που συλληφθεί θα τον σκοτώσουν. Ερωτώμενος σχετικά με το αν έμαθε ποιος έκαψε το σπίτι τους ο αιτητής δήλωσε ότι άτομα από την περιοχή τους είπαν ότι το σπίτι τους καταστράφηκε ολοσχερώς και ότι τη φωτιά την έβαλαν οι αυτονομιστές. Ερωτώμενος πόσα σπίτια κάηκαν εκείνη τη μέρα ο αιτητής απάντησε ότι κάηκαν μερικά σπίτια και ότι το γνωρίζει διότι κάηκε και το σπίτι ενός συμμαθητή και φίλου του.

Σε επισήμανση ότι στην αίτηση ο αιτητής είχε αναφέρει ότι το συμβάν έλαβε χώρα την 02/11/20 ενώ κατά τη συνέντευξη δήλωσε την 26/10/20, εξήγησε ότι η σωστή ημερομηνία είναι η 26/10/20 και ότι στην αίτηση διεθνούς προστασίας έκανε λάθος. Σε ερώτηση αν οι Αρχές της χώρας του θα τον επέτρεπαν να επιστρέψει απάντησε θετικά, ενώ σε ερώτηση σε ποια περιοχή θα πήγαινε σε περίπτωση που επέστρεφε ο αιτητής απάντησε ότι δεν θέλει να επιστρέψει.

Οι καθ’ ων η αίτηση, εξετάζοντας τα λεγόμενα του αιτητή στην αίτηση και τη συνέντευξη, κατέταξαν αυτούς στους ακόλουθους ουσιώδεις ισχυρισμούς.

1.    Ταυτότητα, χώρα καταγωγής, προφίλ και τόπος διαμονής του αιτητή

2.    Λόγω του ότι κινδυνεύει από τους αποσχιστές και τον στρατό του Καμερούν γιατί πιστεύουν ότι δίνει πληροφορίες για τις δύο ομάδες αντίστοιχα

Οι καθ’ ων η αίτηση αποδέχθηκαν τον 1^ο εκ των ως άνω ισχυρισμών, απέρριψαν όμως τον 2^ο ουσιώδη ισχυρισμό ως αναξιόπιστο.

Αναφορικά με τον 2^ο ουσιώδη ισχυρισμό κρίθηκε ότι  ο αιτητής δεν ήταν σε θέση να δώσει ικανοποιητικές και επαρκείς πληροφορίες και οι ισχυρισμοί του δεν είχαν την απαιτούμενη ευλογοφάνεια. Συγκεκριμένα, ως κρίθηκε, ο αιτητής δεν παρείχε επαρκείς πληροφορίες σχετικά με το περιστατικό της φωτιάς στο σπίτι του, κυρίως σχετικά με το ποιο δωμάτιο κάηκε, σχετικά με το πώς διέφυγαν με τη μητέρα του, και το αν αυτό κάηκε ολοσχερώς ή όχι. Περαιτέρω εντοπίστηκε ότι σε σημείο της συνέντευξης ο αιτητής δήλωσε ότι μόνο το δικό τους σπίτι κάηκε εκείνο το βράδυ ενώ σε άλλο σημείο δήλωσε ότι κάηκαν και άλλα σπίτια, γεγονός κρίθηκε ότι πλήττει την αξιοπιστία του. Επισημάνθηκε περαιτέρω ότι από τα λεγόμενα του αιτητή σχετικά με το τι τους συνέβη αφότου φύγανε από το χωριό τους διαφαίνεται πως δεν κινδύνευσε η προσωπική του ασφάλεια έκτοτε. Καλούμενος να εξηγήσει για ποιο λόγο έφυγε από το Καμερούν εφόσον, σύμφωνα με τα λεγόμενα του ιδίου, δεν γνωρίζει οτιδήποτε για τα δύο αντίπαλα μέρη της σύγκρουσης, ο αιτητής είπε ότι έφυγε διότι και οι δύο ομάδες πιστεύουν ότι παρέχει πληροφορίες, απάντηση η οποία κρίθηκε ότι δεν παρείχε επαρκείς πληροφορίες. Σημειώθηκε δε ότι στην επίδικη αίτηση διεθνούς προστασίας ο αιτητής δήλωσε ότι το κάψιμο του σπιτιού τους έλαβε χώρα στις 02/11/20 ενώ κατά τη συνέντευξη δήλωσε ως σχετική ημερομηνία της 26/10/20, διαφορά η οποία κρίθηκε πως πλήττει την αξιοπιστία του αιτητή, δεδομένου ότι όταν κλήθηκε να εξηγήσει τη διαφορά δεν έδωσε ικανοποιητική εξήγηση.

Δεδομένης της τρωθείσας εσωτερικής συνοχής του 2^ου ουσιώδους ισχυρισμού, αυτός δεν έγινε αποδεκτός και απορρίφθηκε, χωρίς να εξεταστεί η εξωτερική αξιοπιστία των όσων ο αιτητής ανέφερε. 

Κατά την αξιολόγηση κινδύνου και επί τη βάσει του ισχυρισμού που έχει γίνει αποδεκτός, ήτοι ότι του προφίλ του, κατόπιν ανασκόπησης της γενικής κατάστασης ασφαλείας στον τόπο διαμονής, οι καθ’ ων η αίτηση κατέληξαν ότι, δεδομένου του προφίλ του αιτητή, δεν υφίσταται εύλογη πιθανότητα να εκτεθεί σε κίνδυνο δίωξης ή σοβαρής βλάβης κατά την επιστροφή του στη χώρα καταγωγής.

Συνεπεία των ως άνω η επίδικη αίτηση απορρίφθηκε ως αβάσιμη και εκδόθηκε απόφαση επιστροφής του αιτητή στη χώρα καταγωγής του.

Κατά τις διευκρινήσεις ο συνήγορος της αιτητή απέσυρε ρητά τους λοιπούς νομικούς ισχυρισμούς προωθώντας μόνο τον ισχυρισμό περί μη δέουσας έρευνας κατά την επίδικη διαδικασία.

Οι καθ' ων η αίτηση αντέταξαν ότι η προσβαλλόμενη απόφαση είναι καθ' όλα νόμιμη, λήφθηκαν υπόψη και αξιολογήθηκαν άπαντες οι ισχυρισμοί της αιτητή, είναι επαρκώς και δεόντως αιτιολογημένη και ορθή επί της ουσίας αυτής, ζητώντας γι’ αυτό απόρριψη της προσφυγής.

Δεδομένου ότι οι ως άνω μόνοι προωθούμενοι από τον αιτητή ισχυρισμοί συμπλέκονται άρρηκτα με την επί της ουσίας ορθότητα της επίδικης απόφασης, προχωρώ λοιπών με επί της ουσίας εξέταση της, εξ υπαρχής και επί όλων των ενώπιον μου στοιχείων, η οποία τελείται σε κάθε περίπτωση (βλ. και Ε.Δ.Δ.Δ.Π. Αρ.107/2023, Q. B. T. v. Κυπριακής Δημοκρατίας, ημ.11/02/25).

Προχωρώ λοιπόν σε αξιολόγηση των ενώπιον μου στοιχείων

Στο εγχειρίδιο του EASO «Αξιολόγηση αποδεικτικών στοιχείων και αξιοπιστίας στο πλαίσιο του κοινού ευρωπαϊκού συστήματος ασύλου», Δικαστική ανάλυση, 2018, σελ.98 του εγχειριδίου, αναφέρεται ότι «[…] απαιτείται ισορροπημένη και αντικειμενική αξιολόγηση του αν η αφήγηση του αιτούντος αντικατοπτρίζει την αφήγηση που αναμένεται από ένα πρόσωπο στην κατάσταση του αιτούντος το οποίο αφηγείται μια πραγματική προσωπική εμπειρία.».

Στη σελ.102 του ιδίου εγχειριδίου, αναφέρονται τα εξής:

«[Οι] δείκτες αξιοπιστίας είναι απλοί δείκτες και δεν συνιστούν αυστηρά κριτήρια ή προϋποθέσεις. Παρότι οι τέσσερις δείκτες που προσδιορίστηκαν ανωτέρω (εσωτερική και εξωτερική συνέπεια, επαρκώς λεπτομερείς πληροφορίες και ευλογοφάνεια) αποτυπώνουν τους δείκτες που εφαρμόζουν στην πράξη τα δικαστήρια, κανένας από αυτούς δεν μπορεί να θεωρηθεί καθοριστικός. Η σημασία τους από υπόθεση σε υπόθεση ποικίλλει σημαντικά. Σε κάθε περίπτωση είναι αναγκαία η εξέταση του σωρευτικού τους αντίκτυπου ⁽³⁰⁵⁾.  […]

Από την ανωτέρω ανάλυση προκύπτει ότι δεν υπάρχει απλή απάντηση στο ερώτημα που αφορά τον τρόπο αξιολόγησης της αξιοπιστίας σε υποθέσεις διεθνούς προστασίας. Το μόνο που μπορεί να ειπωθεί είναι ότι η αξιολόγηση πρέπει να διενεργείται με βάση το σύνολο των αποδεικτικών στοιχείων, λαμβανομένων υπόψη των αρχών, των μεθόδων και των δεικτών που αναφέρονται στην παρούσα ανάλυση. Οι αρχές, οι μέθοδοι και οι δείκτες αυτοί θα πρέπει να εφαρμόζονται με προσοχή ⁽³⁰⁷⁾, αντικειμενικότητα και αμεροληψία, ώστε να αποφευχθεί τυχόν εσφαλμένη και απλοϊκή απόρριψη, ή αφελής και ανεπιφύλακτη αποδοχή μιας συγκεκριμένης αφήγησης.» 

Ενόψει και κατ’ εφαρμογή και των ως άνω κατευθυντήριων γραμμών επί της αξιολόγησης αξιοπιστίας, διερχόμενος των ισχυρισμών του αιτητή στα πλαίσια της επίδικης αίτησης και συνέντευξης, παρατηρώ ότι επ’ ουδενός σημείου των ισχυρισμών του αυτός δεν ήταν σε θέση να παραθέσει εύλογα αναμενόμενες λεπτομέρειες και βιωματικά στοιχεία, τόσο σε σχέση με την κατ’ ισχυρισμό στοχοποίηση του από τους αποσχιστές, το κάψιμο της οικίας του, όσο και την κατ’ ισχυρισμό στοχοποίηση του από τον στρατό. Επί όλων των όσων ο αιτητής ανέφερε αυτός παρέμεινε ασαφής, χωρίς να είναι σε θέση να αναφέρει το χρονικό πλαίσιο μέσα στο οποίο έλαβαν χώρα τα όσα εξιστόρησε, το πως διέφυγε από το χωριό του, ποιο χρόνο διέμενε εκεί, ποιο διάστημα διέμενε στη Douala, τι έκαναν κατά τον τότε χρόνο οι αδελφές του και η μητέρα του και υπέπεσε σε αντιφάσεις αναφορικά με πολλά και καίρια σημεία του αφηγήματος του, ως και οι καθ’ ων η αίτηση στην επίδικη αίτηση με καταγράφουν. Θα συμφωνήσω λοιπόν με τα ευρήματα επί του 2^ου ουσιώδους ισχυρισμού αλλά και την τελική κατάληξη των καθ’ ων η αίτηση, καθώς το σύνολο του αφηγήματος του αιτητή επί όλων των ουσιωδών ισχυρισμών παρουσιάζει καταφανή κενά, ελλείψεις σε εύλογα αναμενόμενες λεπτομέρειες, βρίθει κενών και ελλείπει παντελώς, σε πολλά και καίρια σημεία αυτού, κάθε εύλογα αναμενόμενη λεπτομέρεια και χρονική και λογική συνέπεια.

Ο αιτητής θα έπρεπε εύλογα θεωρώ να είναι σε θέση να παρέχει λεπτομέρειες, μεταξύ των οποίων – κατ’ ελάχιστο – τους ακριβείς χρόνους που έγιναν τα περιστατικά που εξιστόρησε, μια ανάμνηση του από κάποιο από τα συμβάντα αυτά, έστω φωτογραφική, κάποια εμπειρία του από όλα όσα ανέφερε, κάποιο συναίσθημα του, κάτι που άκουσε ή είδε και να εξηγήσει που βασίζει την εικασία του ότι αμφότερες οι αντιμαχόμενες πλευρές (ήτοι οι αποσχιστές και ο στρατός) τον αναζητούν και θέλουν να τον βλάψουν. Αντ’ αυτού τα όσα ανέφερε ο αιτητής υπολείπονται σαφώς μιας πλήρους, συνεκτικής, ευλογοφανούς παράθεσης σημείων και λεπτομερειών, που θα ήταν απίθανο να προσέξει ή να είναι σε θέση να ανακαλέσει άτομο το οποίο δεν είχε βιώσει την εμπειρία που αυτός παραθέτει, εκ του οποίου θεωρώ διαβρώνεται μοιραία η εσωτερική συνοχή των λεγομένων του.

Δεδομένων των όσων πιο πάνω αναφέρω δεν θεωρώ σκόπιμο, για σκοπούς αποφυγής επανάληψης, να αναφερθώ εκ νέου στα όσα πιο πάνω καταγράφονται αναφορικά με τα επιμέρους σημεία εκ των οποίων διαβρώνεται η αξιοπιστία του αφηγήματος του αιτητή, στην παράθεση του περιεχομένου της επίδικης έκθεσης, τα οποία υιοθετώ ως ορθά και απολύτως εύλογα υπό τις περιστάσεις.

Δεν παραγνωρίζω ότι τα λεγόμενα του αιτητή συνάδουν με διαθέσιμες πληροφορίες για τη χώρα καταγωγής (ΠΧΚ), οι οποίες – θα πρέπει εδώ να σημειωθεί – δεν αναζητήθηκαν από τους καθ’ ων η αίτηση.

Εντοπίζω σχετικά τα εξής.

Η Διεθνής Αμνηστία και το Human Rights Watch (HRW) κάνουν λόγο για μη τήρηση και παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων σε εκτεταμένο βαθμό στα πλαίσια της κρίσης στις Αγγλόφωνες επαρχίες.[1]

Αναφορά της οργάνωσης Human Rights Watch εκδοθείσα το 2018, ήτοι το χρόνο που κατ’ ισχυρισμό έλαβαν χώρα τα περιστατικά, αναφέρει την ύπαρξη ισχυρών ενδείξεων ότι οι άμαχοι οι οποίοι εκλαμβάνονται ως συνεργαζόμενοι με την κυβέρνηση στοχοποιούνται από τους αποσχιστές για εκβιασμούς, βασανισμούς και δολοφονίες.[2] Βάσει αναφοράς του ανεξάρτητου ιδρύματος Bertelsmann Stiftung[3], οι αποσχιστές στοχοποιούν αμάχους μεταξύ άλλων ως αντίποινα για αποδιδόμενη συνεργασία με την κυβέρνηση.[4] Άρθρο της εφημερίδας The African Observer αναφέρει ότι οι ένοπλες ομάδες συχνά κατηγορούνται για δολοφονίες, απαγωγές ή και τραυματισμούς αμάχων, τους οποίους κατηγορούν ότι συνεργάζονται με τις αρχές του Καμερούν.[5]

Τα Ηνωμένα Έθνη σημειώνουν υπάρχουν « […] αναφορές για βίαιες ενέργειες που καταλήγουν σε καταστροφή νοσοκομείων, σχολείων και ολόκληρων χωριών στις εν λόγω περιοχές τις οποίες έχουν διαπράξει μη κυβερνητικές ένοπλες ομάδες και μέλη των ενόπλων δυνάμεων του κυβερνώντος κόμματος […]»[6],  ενώ το HRW, σε πρόσφατη Έκθεσή του, και η Διεθνής Αμνηστία επίσης αναφέρουν πως στις ενέργειες αυτές προβαίνουν τόσο κυβερνητικοί και μη κυβερνητικοί δρώντες[7].  Η γεωγραφική τους κατανομή αναφέρεται από τα Ηνωμένα Έθνη: «Στις ΝΔ και ΒΔ επαρχίες, υψηλά επίπεδα ανασφάλειας συνεχίζονταν. Η παρουσία κρατικών σωμάτων ασφαλείας – αστυνομία, χωροφυλακή, στρατός – είναι συγκεντρωμένη κατά μήκος των κύριων οδικών αρτηριών και στις πόλεις, ενώ οι μη κρατικές ένοπλες ομάδες εντοπίζονται κυρίως στις αγροτικές περιοχές.»[8].

Σε COI QUERY του EASO, ημ.14/06/21, αναφέρεται ότι ο εκτοπισμός πληθυσμού από τα σπίτια του είναι συχνό φαινόμενο λόγω της γενικευμένης βίας, οι οποίοι εκτοπισθέντες βρίσκουν συχνά καταφύγιο σε αγροτικές ή δασώδεις εκτάσεις κοντά στον τόπο διαμονής τους:

«According to OCHA 712 180 IDPs were within or displaced in the North-West and South-West regions as of March 2021. Violence in the aforementioned regions resulted in multiple population displacements and over 1 427 people were forced to flee their homes only in March 2021, seeking shelter and safety in nearby bushes, villages and towns. ⁷¹ More than 10 000 people, mainly in Menchum division in the North-West region, were forced to flee their villages in April 2021 and IDPs reached the number of 712 800.⁷² For the same reference period , a UNHCR map depicting the locations of UNHCR persons of concern mentions that as of April 2021 there were 1 032 942 internally displaced persons, the majority of whom seem to be situated in the Far North, North-West and South-West regions.⁷³ »[9]

Πηγές των Ηνωμένων Εθνών αναφέρουν τα εξής:

«Με την κλιμακούμενη βία ανάμεσα στις κυβερνητικές δυνάμεις και τις μη-κρατικές ένοπλες ομάδες στις Νοτιοδυτικές και Βορειοδυτικές περιοχές τού Καμερούν κατά το 2019, ο άμαχος πληθυσμός είναι αντιμέτωπος με σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων […] μαζικό εκτοπισμό, επιθέσεις κατά περιουσιών, κάψιμο σπιτιών και χωριών, διαχωρισμός οικογενειών, απώλεια εγγράφων ταυτοποίησης, αυθαίρετη σύλληψη και κράτηση […] έλλειψη πρόσβασης σε βασικές υπηρεσίες που έχουν επηρεασθεί από την κρίση και σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων (δολοφονίες, στρατολόγηση παιδιών, απαγωγές, έμφυλη βία, κ.ά. […] Επιθέσεις κατά χωριών, κάψιμο σπιτιών και δολοφονίες έχουν καταγραφεί.».[10]

Εκ των ως άνω καθίσταται σαφές ότι τα όσα ανέφερε ο αιτητής περί διώξεως ατόμων στα οποία αποδίδεται αποσχιστική δράση και αδιακρίτως ασκούμενης εκατέρωθεν βίας στα πλαίσια συγκρούσεων κυβερνητικών δυνάμεων με δυνάμεις αποσχιστών, όπως και τυφλές επιθέσεις από ένοπλες ομάδες κατά τοπικού πληθυσμού συνάδουν με διαθέσιμες πληροφορίες, που καταγράφουν μια έκρυθμη κατάσταση, συχνές ένοπλες συγκρούσεις και παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων από αμφότερες τις μαχόμενες πλευρές.

Όμως εν προκειμένω η καταφανής έλλειψη εσωτερικής συνοχής των λεγομένων του, ως ανωτέρω εξηγώ, δεν μπορεί να υπερκερασθεί από το ότι – ως γενικές πληροφορίες -  επιβεβαιώνεται ότι συμβάντα ως αυτά που ο αιτητής εδώ περιγράφει λαμβάνουν χώρα στο Καμερούν. Σημειώνω ότι αν το ότι συνάδει μια πληροφορία που δίδει ένας αιτητής με ΠΧΚ θεωρείτο αρκετό από μόνο του ώστε να ανατραπεί ένα εύρημα περί παντελούς ελλείψεως εσωτερικής συνοχής, θα οδηγούσε σε αποδοχή ισχυρισμών που στερούνται κάθε ψήγματος βιωματικού στοιχείου αλλά και εύλογα αναμενόμενων λεπτομερειών και θα απέληγε τελικώς, θεωρώ, σε «αφελή και ανεπιφύλακτη αποδοχή μιας συγκεκριμένης αφήγησης» (βλ. ανωτέρω απόσπασμα από εγχειρίδιο EASO). Ως εξάλλου στο ίδιο εγχειρίδιο, σελ.97, αναφέρεται «[…] είναι αναγκαία η επαγρύπνηση για καταστάσεις στις οποίες ορισμένοι αιτούντες μπορεί να προσαρμόσουν τους ισχυρισμούς τους ώστε να είναι συνεπείς με συναφείς ΠΧΚ, οι οποίες κατά την άποψή τους θα στηρίξουν την αίτησή τους.» Στη σελ.131 τονίζεται σχετικώς ότι «[η] γενικευμένη προσβασιμότητα πολλών πηγών ΠΧΚ, μέσω του διαδικτύου ή άλλων μέσων ενημέρωσης, συνεπάγεται την ανάγκη οι δικαστικοί λειτουργοί να έχουν υπόψη τους την πιθανότητα ορισμένες αιτήσεις διεθνούς προστασίας να έχουν καταρτιστεί κατά τρόπο ώστε να είναι συνεπείς με τις συναφείς ΠΧΚ.»

Εν προκειμένω, στη βάση των ως άνω, είναι κατάληξη μου ότι τα όσα αναφέρει ο αιτητής συνιστούν επινοήματα του, προκειμένου να εντάξει το αφήγημα του στην κατάσταση που επικρατεί στη χώρα καταγωγής του. Δεδομένης όμως, ως και πιο πάνω εξηγώ, εδώ της σημαντικά τρωθείσας εσωτερικής συνοχής του αφηγήματος του οι ισχυρισμοί αυτοί δεν μπορούν να γίνουν αποδεκτοί. Σε κάθε περίπτωση, αν ο αιτητής, με δεδομένο ότι έχει ενημερωθεί πλήρως για το περιεχόμενο της προσβαλλόμενης απόφασης και τους λόγους που οι ισχυρισμοί της κρίθηκαν αναξιόπιστοι και εκπροσωπείται εδώ δεόντως από δικηγόρο της επιλογής του, ήθελε να προσφέρει περαιτέρω μαρτυρία ή στοιχεία προς διευκρίνηση των όποιων κενών ή ελλείψεων διαπιστώθηκαν, για τα οποία είναι δεόντως ενήμερος, θα μπορούσε να το πράξει δια σχετικού διαβήματος, όμως ουδέν έπραξε. Στην απουσία λοιπόν μαρτυρίας που θα συμπλήρωνε τα κενά, ελλείψεις και αντιφάσεις, ως ανωτέρω λεπτομερώς καταγράφονται, είναι κατάληξη μου ότι τα κενά παραμένουν και δεν αφήνουν περιθώριο αποδοχής των ισχυρισμών του αιτητή.

 

Δεδομένης της απόρριψης του αφηγήματος του αιτητή, προχωρώ σε εξέταση της γενικής κατάστασης ασφαλείας στον τόπο διαμονής του. Σημειώνω ότι διαφωνώ με το εύρημα των καθ’ ων η αίτηση ότι τόπος διαμονής του αιτητή ήταν το Ngussi, Southwest. Τούτο γιατί, ως ο ίδιος αναφέρει (ερ.33-34), αυτός διέμενε στη Douala για 3 έτη προτού φύγει από τη χώρα, η δε επιστροφή του στη γενέτειρα του (Ngussi) ήταν για περιορισμένο χρόνο, επέστρεψε δε στη Douala προτού φύγει από τη χώρα καταγωγής, εκεί άλλωστε διαμένουν οι αδελφές του και στην ίδια περιοχή η μητέρα του. Προχωρώ λοιπόν σ’ αυτή τη βάση.

Σύμφωνα με τη βάση δεδομένων ACLED, κατά τους τελευταίους δώδεκα μήνες (τελευταία επικαιροποίηση στις 13/02/26), σημειώθηκαν 17 περιστατικά ασφαλείας στη Douala, περιφέρεια Littoral του Καμερούν, τα οποία οδήγησαν σε 30 θανάτους και τα οποία κατατάσσονται ως εξής: 8 περιστατικά διαδηλώσεων (demonstrations) που προκάλεσαν 26 θανάτους, 6 περιστατικά πολιτικής βίας (political violence) που οδήγησαν σε 11 θανάτους και 4 περιστατικά καταστολής (repression), με 10 θανάτους. [11] Για την ίδια με την ως άνω περίοδο, σε ολόκληρη την περιφέρεια Littoral σημειώθηκαν 28 περιστατικά ασφαλείας, τα οποία οδήγησαν σε 31 θανάτους.[12] Ο πληθυσμός της Douala εκτιμάται περί τα 4,5 εκατομμύρια κατοίκων [13], ενώ της περιφέρειας Littoral περί τα 4,6 εκατομμύρια κατοίκων [14].

Είναι κατάληξη μου σταθμίζοντας τα ως άνω ότι δεν καταδεικνύεται εύλογη πιθανότητα ο αιτητής να αντιμετωπίσει κατά την επιστροφή του κίνδυνο σοβαρής βλάβης καθότι η συχνότητα περιστατικών ασφαλείας στην περιοχή όπου διέμενε, και στην οποία εύλογα αναμένεται να επιστρέψει δεν είναι του επιπέδου έντασης που απαιτείται προκειμένου να αποδοθεί συμπληρωματική προστασία, δεδομένου ότι το αφήγημα του απορρίφθηκε και δεν εντοπίζω ιδιαίτερες περιστάσεις που θα μπορούσαν να επιτείνουν τον κίνδυνο ειδικώς γι’  αυτόν, σε σύγκρισή με τον γενικό πληθυσμό, στη βάση της «αναπροσαρμοζόμενης κλίμακας» [15] (βλ. απόφαση ΔΕΕ, ημ.10/06/21, C-901/19, CF and DN).

Προς τα ως άνω λαμβάνω υπόψη και συνυπολογίζω ότι ο αιτητής είναι υγιής, ενήλικας, περί των 26 ετών σήμερα, έχει προηγούμενη εργασιακή εμπειρία, επαρκή μόρφωση και διαθέτει στη Douala επαρκές οικογενειακό δίκτυο (αδελφές) αλλά και μητέρα διαμένουσα στην ευρύτερη περιοχή Littoral, τα οποία επιτρέπουν να θεωρηθεί ότι αυτός θα έχει την απαιτούμενη – έστω προσωρινή – στήριξη και τα κατάλληλα μέσα να βιοποριστεί και να μπορέσει να εξασφαλίσει στέγαση και τα προς το ζην, παρά τις όποιες αντιξοότητες ήθελε αντιμετωπίσει, δεδομένου και του ότι δεν εντοπίζω – ενόψει του ως άνω προφίλ του αιτητή – στοιχεία ευαλωτότητας στο πρόσωπο του.

Έπεται λοιπόν ότι ο αιτητής δεν κατάφερε να τεκμηριώσει βάσιμο φόβο «καταδίωξης του για λόγους φυλετικούς, θρησκευτικούς, ιθαγένειας ή ιδιότητας μέλους συγκεκριμένου κοινωνικού συνόλου ή πολιτικών αντιλήψεων» και δεν υφίστανται «ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι, εάν επιστρέψει στη χώρα ιθαγένειάς του, θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη», ως αμφότερες αυτές οι έννοιες ορίζονται στα αρ.3 και 19 του περί Προσφύγων Νόμου.

Τα ως άνω σφραγίζουν και την τύχη της προσφυγής.

Για τους πιο πάνω λόγους η προσφυγή απορρίπτεται και η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται με έξοδα €1000 υπέρ των καθ’ ων η αίτηση.

 

 

Α. Χριστοφόρου, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.