ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ 

                                                                                      Υπόθεση αρ.4837/23

 

27 Μαΐου 2026

 

[Α. ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]

 

Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος

Μεταξύ:

Α. R. A.

                                                                                                                        Αιτήτρια

Και

Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσω Υπηρεσίας Ασύλου

                                                                                                                        Καθ’ ων η αίτηση

 

Κα Ε. Μυριάνθους, Δικηγόρος για Αιτήτρια

Κα Κ. Μιχαηλίδου, Δικηγόρος της Δημοκρατίας, για τους καθ’ ων η αίτηση

Α Π Ο Φ Α Σ Η

Με την προσφυγή η αιτήτρια αιτείται την ακύρωση της απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου η οποία της κοινοποιήθηκε στις 11/12/23, δια της οποίας απορρίφθηκε η αίτηση διεθνούς προστασίας που υπέβαλε, ως άκυρης, αντισυνταγματικής, παράνομης και στερούμενης νομικού αποτελέσματος.

Ως εκτίθεται στην Ένσταση που καταχωρήθηκε από τους καθ’ ων η αίτηση και προκύπτει από το περιεχόμενο του σχετικού Διοικητικού Φάκελου που κατατέθηκε στα πλαίσια των διευκρινήσεων, η αιτήτρια κατάγεται από το Καμερούν, εισήλθε στις ελεγχόμενες από τη Δημοκρατία περιοχές μέσω κατεχομένων στις 28/09/19 και υπέβαλε την επίδικη αίτηση διεθνούς προστασίας στις 08/10/19 (ερ.1-3, 23).

Στις 13/11/23 πραγματοποιήθηκε συνέντευξη με την αιτήτρια από την Υπηρεσία προς εξέταση του αιτήματός για διεθνή προστασία όπου της δόθηκε η ευκαιρία, μέσα από σχετικές ερωτήσεις, μεταξύ άλλων, να εκθέσει τους λόγους στους οποίους στηρίζει το αίτημα της (ερ.17-23). Μετά το πέρας των συνεντεύξεων ετοιμάστηκε σχετική Έκθεση- Εισήγηση και στις 30/11/23 απορρίφθηκε το αίτημα για διεθνή προστασία (ερ.70-85).

Ακολούθως ετοιμάστηκε σχετική επιστολή ενημέρωσης της αιτήτριας για την απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου, η οποία δόθηκε διά χειρός στις 11/12/23, σε γλώσσα την οποία κατανοεί (ερ.86).

Στην επίδικη αίτηση η αιτήτρια καταγράφει έφυγε από τη χώρα καταγωγής της λόγω του πολέμου, της συμπεριφοράς του στρατού στην περιοχή της κατά των πολιτών, αλλά και της έλλειψης ενός «άνετου σπιτιού», ως αναφέρει, τα οποία την ώθησαν να φύγει από το Καμερούν και να έρθει στην Κύπρο για μια καλύτερη ζωή και για να σπουδάσει. Σημειώνει ότι ο στρατός έκαψε το σπίτι τους και τους κατέστησε άστεγους και η ίδια δεν μπορούσε να επιστρέψει στο σχολείο για να τελειώσει το Master της.

Στη συνέντευξη η αιτήτρια ανέφερε ότι δεν αντιμετωπίζει προβλήματα υγείας, γεννήθηκε και διέμενε όλη της τη ζωή στην Bamenda, μαζί με τους γονείς της, έχει 3 αδέλφια, δύο εκ των οποίων διαμένουν σήμερα με τους γονείς της στην Bamenda, με τους οποίους και διατηρεί επικοινωνία, έχει φοιτήσει σε πανεπιστήμιο χωρίς να ολοκληρώσει τις σπουδές της, αφού σταμάτησε – ως ανέφερε – το 2018, μιλά γαλλικά και αγγλικά, εργαζόταν στις φάρμες (της οικογένειας) και έπλεκε μαλλιά.

Ερωτώμενη σχετικά ανέφερε ότι έφυγε από το Καμερούν λόγω τις «παρούσας κρίσης», η οποία «αποσταθεροποίησε τις σπουδές [της]» και τη ψυχική της υγεία, αφού, ως αυτή ανέφερε, «μερικές φορές πας σχολείο, μερικές φορές πας στους θάμνους» και ότι τους εκφόβιζαν (bullied) οι αποσχιστές μαχητές και γιατί – ως πρόσθεσε – συνέβαιναν πολλοί βιασμοί εκεί. Ερωτώμενη αν είχε κάποια εμπειρία η ίδια ανέφερε ότι μια φορά ζήτησαν χρήματα από τον πατέρα της αλλιώς θα την απήγαγαν (χωρίς εντούτοις να αναφέρει αν πλήρωσε ή όχι τα χρήματα ο πατέρας της), όμως, ως διευκρίνισε όταν ρωτήθηκε, ουδέν συνέβη στην ίδια, αλλά η ψυχική της υγεία δεν ήταν καλή λόγω της κατάστασης και δεν μετοίκησε κάπου αλλού γιατί δεν είχε οικογένεια αλλού. Ερωτώμενη για τις συνέπειες πιθανής επιστροφής της η αιτήτρια ανέφερε ότι δεν είναι σίγουρη αν θα επιβιώσει, λόγω του ότι η κατάσταση – ως εξήγησε – χειροτερεύει.

Οι καθ’ ων η αίτηση, εξετάζοντας τα όσα ανέφερε η αιτήτρια εντόπισαν και αξιολόγησαν τους ακόλουθους ουσιώδεις ισχυρισμούς.

1.    Ταυτότητα, προφίλ, χώρα καταγωγής και τόπο διαμονής της αιτήτριας

2. Λόγω της γενικής κατάστασης στο Καμερούν
3. Για να συνεχίσει τις σπουδές της

Οι καθ’ ων η αίτηση αποδέχθηκαν όλους τους ως άνω ισχυρισμούς.

Στη βάση των ως άνω ευρημάτων, δεδομένου και αξιολογούμενου και του προφίλ της αιτήτριας, οι καθ’ ων η αίτηση κατέληξαν ότι δεν υφίσταται εύλογος βαθμός πιθανότητας να υποστεί δίωξη ή σοβαρή βλάβη σε περίπτωση επιστροφής της. Αναφορικά ειδικώς με το αρ.19 (2) (γ) του περί Προσφύγων Νόμου, ομοίως, κατέληξαν ότι δεν υφίσταται κίνδυνο να αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο κατά της ζωής ή της σωματικής της ακεραιότητας η αιτήτρια κατά την επιστροφή της, καθώς, ως κρίθηκε, παρότι στη Bamenda (Southwest) ασκείται αδιάκριτη βία, εντούτοις δεν είναι σε τόσο υψηλό επίπεδο, με βάση τις διαθέσιμες πληροφορίες τις οποίες παρέθεσαν.    

Συνεπεία των ανωτέρω η επίδικη αίτηση απορρίφθηκε ως αβάσιμη και εκδόθηκε κατά της αιτήτριας απόφασης επιστροφής της στη χώρα καταγωγής.

Στη γραπτή αγόρευση της η αιτήτρια αναφέρει ότι δεν έγινε εδώ δέουσα έρευνα, με αποτέλεσμα  η επίδικη απόφαση να είναι προϊόν πλάνης και δεν αιτιολογείται, κάνοντας παράθεση της οικείας νομοθεσίας και νομολογίας, για να καταλήξει ότι πληρούνται εδώ οι προϋποθέσεις παροχής διεθνούς προστασίας αφού, ως αυτή εισηγείται, η αιτήτρια θα αντιμετωπίσει κίνδυνο σοβαρής βλάβης συνεπείας της αδιακρίτως ασκούμενης βίας στον τόπο διαμονής της.

Οι καθ’ ων η αίτηση αντιτάσσουν, κάνοντας παραπομπές στους επιμέρους ισχυρισμούς της αιτήτριας, ότι η επίδικη απόφαση είναι καθ' όλα νόμιμη, λήφθηκαν υπόψη όλα τα γεγονότα που περιβάλλουν την επίδικη αίτηση, είναι επαρκώς και δεόντως αιτιολογημένη και ορθή επί της ουσίας.

Δεδομένου ότι όλοι οι προωθούμενοι από την αιτήτρια ισχυρισμοί άπτονται της ουσίας της υπόθεσης, προχωρώ με την επί της ουσίας εξέταση των ενώπιον μου στοιχείων, εξ υπαρχής, η οποία και τελείται σε κάθε περίπτωση (βλ. Ε.Δ.Δ.Δ.Π. Αρ.107/2023, Q. B. T. v. Κυπριακής Δημοκρατίας, ημ.11/02/25).

Δεδομένου ότι εν προκειμένω άπαντες οι ισχυρισμοί της αιτήτριας έχουν γίνει αποδεκτοί, κατάληξη με την οποία συμφωνώ, απομένει η αξιολόγηση κινδύνου στη βάση τόσο των λεγομένων της ιδίας όσο και διαθέσιμων πληροφοριών για τη χώρα καταγωγής.

Κατ’ αρχήν σημειώνω ότι, ως και στις πιο κάτω παρατιθέμενες διαθέσιμες πληροφορίες καταγράφεται, στις αγγλόφωνες περιοχές του Καμερούν λαμβάνουν χώρα συγκρούσεις αυτονομιστών και κυβερνητικού στρατού, στα πλαίσια της οποίας ασκείται αδιάκριτη βία,  και τελείται πλήθος παραβιάσεων βασικών ανθρωπίνων δικαιωμάτων από αμφότερες τις αντιμαχόμενες πλευρές.

Σύμφωνα με τα Ηνωμένα Έθνη υπάρχουν « […] αναφορές για βίαιες ενέργειες που καταλήγουν σε καταστροφή νοσοκομείων, σχολείων και ολόκληρων χωριών στις εν λόγω περιοχές τις οποίες έχουν διαπράξει μη κυβερνητικές ένοπλες ομάδες και μέλη των ενόπλων δυνάμεων του κυβερνώντος κόμματος […]»[1],  ενώ το HRW και η Διεθνής Αμνηστία επίσης αναφέρουν πως στις ενέργειες αυτές προβαίνουν τόσο κυβερνητικοί και μη κυβερνητικοί δρώντες[2].  Σχετικά με τη γεωγραφική κατανομή των συγκρούσεων αναφέρονται τα εξής: «Στις ΝΔ και ΒΔ επαρχίες, υψηλά επίπεδα ανασφάλειας συνεχίζονταν. Η παρουσία κρατικών σωμάτων ασφαλείας – αστυνομία, χωροφυλακή, στρατός – είναι συγκεντρωμένη κατά μήκος των κύριων οδικών αρτηριών και στις πόλεις, ενώ οι μη κρατικές ένοπλες ομάδες εντοπίζονται κυρίως στις αγροτικές περιοχές.»[3].

Πηγές των Ηνωμένων Εθνών αναφέρουν τα εξής:

«Με την κλιμακούμενη βία ανάμεσα στις κυβερνητικές δυνάμεις και τις μη-κρατικές ένοπλες ομάδες στις Νοτιοδυτικές και Βορειοδυτικές περιοχές τού Καμερούν κατά το 2019, ο άμαχος πληθυσμός είναι αντιμέτωπος με σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων […] μαζικό εκτοπισμό, επιθέσεις κατά περιουσιών, κάψιμο σπιτιών και χωριών, διαχωρισμός οικογενειών, απώλεια εγγράφων ταυτοποίησης, αυθαίρετη σύλληψη και κράτηση […] έλλειψη πρόσβασης σε βασικές υπηρεσίες που έχουν επηρεασθεί από την κρίση και σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων (δολοφονίες, στρατολόγηση παιδιών, απαγωγές, έμφυλη βία […]. Επιθέσεις κατά χωριών, κάψιμο σπιτιών και δολοφονίες έχουν καταγραφεί.».[4]

Σύμφωνα με έκθεση της 1^ης Μαρτίου του 2023 της R2P Monitor, «περισσότεροι από 6.000 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί ως αποτέλεσμα της κρίσης από το 2016. Οι δυνάμεις ασφαλείας διέπραξαν εξωδικαστικές δολοφονίες και εκτεταμένη σεξουαλική βία και βία λόγω φύλου, έκαψαν αγγλόφωνα χωριά και υπέβαλαν σε αυθαίρετη κράτηση, βασανιστήρια και κακομεταχείριση άτομα που θεωρούνταν ύποπτα ως αυτονομιστές. Οι ένοπλοι αυτονομιστές γίνονται επίσης ολοένα και πιο βίαιοι, σκοτώνοντας, απαγάγοντας και τρομοκρατώντας πληθυσμούς ενώ διεκδικούν σταθερά τον έλεγχο σε μεγάλα τμήματα των αγγλόφωνων περιοχών. Από τις αρχές του 2022 η κυβέρνηση αύξησε τις επιχειρήσεις της κατά των ένοπλων αυτονομιστικών προπύργιων. Οι αγγλόφωνοι αυτονομιστές απάντησαν εντείνοντας τις επιθέσεις εναντίον των κυβερνητικών δυνάμεων ασφαλείας, χρησιμοποιώντας περισσότερα φονικά όπλα και αυτοσχέδιους εκρηκτικούς μηχανισμούς IED. Οι αυτονομιστές έχουν απαγορεύσει την κυβερνητική εκπαίδευση και συχνά επιτίθενται, απειλούν και απαγάγουν μαθητές και καθηγητές, και επιπλέον καίνε, καταστρέφουν και λεηλατούν σχολεία. Αυτές οι επιθέσεις, καθώς και τα αυστηρά lockdown που επιβλήθηκαν από ένοπλους αυτονομιστές, έχουν στερήσει την εκπαίδευσή τους από τα παιδιά. Σύμφωνα με τον OCHA, μόνο το 46 τοις εκατό των σχολείων λειτουργούν και το 54 τοις εκατό των μαθητών πραγματοποίησαν εγγραφή για το ακαδημαϊκό έτος 2022-2023. Περισσότεροι από 2 εκατομμύρια άνθρωποι πλήττονται στις βορειοδυτικές και νοτιοδυτικές περιοχές και χρειάζονται ανθρωπιστική βοήθεια. Η OCHA εκτιμά, όπως αναφέρει η ίδια ως άνω έκθεση, ότι τουλάχιστον 628.000 άνθρωποι έχουν εκτοπιστεί εσωτερικά λόγω βίας στις δύο περιοχές, ενώ περισσότεροι από 87.000 έχουν καταφύγει στη Νιγηρία». ^[5]

Σύμφωνα με το Protection Monitoring Update για το πρώτο τρίμηνο (Ιανουάριος-Μάρτιος) του 2025 του Global Protection Cluster ^[6], κατά το πρώτο τρίμηνο του 2025, «η ασφάλεια και η απόλαυση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στις περιοχές Northwest (NW) και Southwest (SW) διαταράχθηκε από την αυξημένη χρήση αυτοσχέδιων εκρηκτικών μηχανισμών (IEDs) από Μη Κρατικές Ένοπλες Ομάδες (NSAGs), καθώς και από παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, όπως απαγωγές με σκοπό την καταβολή λύτρων, αυθαίρετες συλλήψεις και κρατήσεις, και κλοπές ή καταστροφή προσωπικής περιουσίας».^[7]

Το έτος 2025 χαρακτηρίστηκε από συχνές και έντονες συγκρούσεις μεταξύ μη κρατικών ένοπλων ομάδων και κρατικών δυνάμεων, με αποτέλεσμα η κατάσταση ασφάλειας και η ανθρωπιστική κατάσταση να παραμένουν ασταθείς. ^[8]

Σύμφωνα με τη βάση δεδομένων ACLED (Past year of ACLED Data), το τελευταίο έτος (τελευταία ενημέρωση στις 10/04/26), στην Bamenda έχουν καταγραφεί 50 περιστατικά ασφαλείας, με αποτέλεσμα 34 καταγεγραμμένους θανάτους. Στην ευρύτερη Βορειοδυτική περιοχή έχουν καταγραφεί κατά την ίδια περίοδο 2,932 περιστατικά ασφαλείας, εκ των οποίων προέκυψαν 575 θάνατοι.[9] Ο πληθυσμός της Βορειοδυτικής περιοχής ανέρχεται περί τα 2,5 εκατομμύρια κατοίκων,[10] ενώ της Bamenda περί τις 650.000[11].

Είναι κατάληξη μου εκ των ως άνω ότι, παρότι στην ευρύτερη Βορειοδυτική περιφέρεια καταγράφεται σχετικά υψηλός αριθμός περιστατικών ασφαλείας και απώλειες αμάχων, εντούτοις, δεδομένου ότι τόπος διαμονής της αιτήτριας είναι η Bamenda (όπου και έχει καταγραφεί πολύ χαμηλός αριθμός περιστατικών ασφαλείας και 34 θάνατοι), δεν θεωρώ ότι καταδεικνύεται εύλογη πιθανότητα η αιτήτρια να αντιμετωπίσει εκεί κίνδυνο σοβαρής βλάβης, καθότι η συχνότητα περιστατικών ασφαλείας και η ένταση τους εκεί, όπου εύλογα αναμένεται να επιστρέψει, δεν είναι σε τέτοιο υψηλό επίπεδο ώστε να προκύπτει «σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας» [αρ.19 (2) (γ) τον Νόμου] της αιτήτριας εκ μόνης της παρουσίας της στην περιοχή, δεδομένης της απουσίας ιδιαίτερων περιστάσεων που επιτείνουν τον κίνδυνο γι’ αυτήν, σε σύγκρισή με τον γενικό πληθυσμό, στη βάση της «αναπροσαρμοζόμενης κλίμακας»[12] (C-901/19, CF and DN, ημ.10/06/21, ΔΕΕ).

Σημειώνω τέλος ότι δεν μπορεί να παραγνωρισθεί το ότι – ως η ίδια επιβεβαιώνει στην επίδικη συνέντευξη – ουδέν υπέστη καθ’ όλη της τη ζωή στην Bamenda (ερ.19 – Χ4), η δε κακή ψυχική της κατάσταση, ως αορίστως αναφέρει η ίδια, δεν μπορεί, άνευ ετέρου, να αποτελέσει καθ’ οιονδήποτε τρόπο βάση παροχής διεθνούς προστασίας.

Εν προκειμένω λαμβάνω υπόψη και συνυπολογίζω ότι η αιτήτρια είναι περί των 28 ετών σήμερα, υγιής, έχει φοιτήσει σε πανεπιστήμιο (αν και δεν ολοκλήρωσε τις σπουδές της), ομιλεί γαλλικά και αγγλικά, διαθέτει εργασιακή εμπειρία (εργαζόταν στην οικογενειακή φάρμα και έπλεκε μαλλιά), τα οποία επιτρέπουν να αναμένεται ότι είναι σε θέση αυτή να βιοποριστεί, αν καταστεί αναγκαίο, και διαθέτει ευρύ οικογενειακό δίκτυο στην Bamenda (γονείς/αδέλφια), όπου και η ίδια έχει ζήσει για όλη της τη ζωή.

Τα ως άνω δεδομένα αρκούν – θεωρώ - για να καταδείξουν ότι η αιτήτρια αναμένεται να λάβει στήριξη ή και στέγαση κατά την επιστροφή της, έως ότου η ίδια ορθοποδήσει και βιοποριστεί, και δεν αναμένεται να εκτεθεί αυτή σε κινδύνους που υπερβαίνουν τον μέσο κίνδυνο που αντιμετωπίζει ο τοπικός πληθυσμός. Τονίζεται δε ότι, ως και στην αιτιολογική σκέψη 35 της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ αναφέρεται, «[οι] κίνδυνοι στους οποίους εκτίθεται εν γένει ο πληθυσμός ή τμήμα του πληθυσμού μιας χώρας δεν συνιστούν συνήθως, αυτοί καθαυτοί, προσωπική απειλή που θα μπορούσε να χαρακτηρισθεί ως σοβαρή βλάβη.»

Έπεται λοιπόν ότι η αιτήτρια δεν κατάφερε να τεκμηριώσει βάσιμο φόβο «καταδίωξης [της] για λόγους φυλετικούς, θρησκευτικούς, ιθαγένειας ή ιδιότητας μέλους συγκεκριμένου κοινωνικού συνόλου ή πολιτικών αντιλήψεων» και δεν υφίστανται «ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι, εάν επιστρέψει στη χώρα ιθαγένειάς [της], θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη», ως αμφότερες αυτές οι έννοιες ορίζονται στα αρ.3 και 19 του περί Προσφύγων Νόμου. Δεδομένων δε των ως άνω διαπιστώσεων μου δεν θεωρώ ότι η επιστροφή της αιτήτριας θα είναι σε παράβαση του εκ των αρ.3 της ΕΣΔΑ δικαιώματος της στην μη επαναπροώθηση.

Η προσφυγή απορρίπτεται και η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται με έξοδα €1000 υπέρ των καθ' ων η αίτηση και εναντίον της αιτήτριας.

 

 

Α. Χριστοφόρου, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.