ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

 

      Υπόθεση Αρ. 3698/24

 

29 Ιουνίου, 2026

 

[X. ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]

 

Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος

 

Μεταξύ:

 

N.G.F.

Αιτήτριας

 

-και-

 

Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσω

Υπηρεσίας Ασύλου

 

Καθ' ων η αίτηση

 

 ..................................................

 

Η αιτήτρια παρουσιάστηκε ενώπιον του Δικαστηρίου

Ρενέ Μάρκου για Έλενα Μαλά & Συνεργάτες ΔΕΠΕ, Δικηγόρος για την αιτήτρια

Κυριάκος Ιμανίμης για Ιωάννα Χραραλάμπους, Δικηγόρος για τους Καθ’ ων η αίτηση

 

Α Π Ο Φ Α Σ Η 

 

Χ. Μιχαηλίδου, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.:  Η αιτήτρια προσφεύγει με την παρούσα αίτηση ακυρώσεως εναντίον της απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου ημερομηνίας 18/07/2024, με την οποία απορρίφθηκε το αίτημά της για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας.

 

Όπως προκύπτει από την Ένσταση που καταχωρήθηκε από την ευπαίδευτη συνήγορο που εκπροσωπεί τον Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, τα γεγονότα της υπό εξέταση περίπτωσης έχουν ως κατωτέρω: Η αιτήτρια είναι υπήκοος Λιβερίας και υπέβαλε αίτηση για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας στις 02/07/2021, αφού εισήλθε παράτυπα στις ελεγχόμενες από την Κυβέρνηση της Δημοκρατίας περιοχές. Στις 12/07/2021 παρέλαβε Βεβαίωση Υποβολής Αιτήματος Διεθνούς Προστασίας («Confirmation of Submission of an Application for International Protection»). Στις 16/07/2021 η αιτήτρια υπεβλήθη σε διαδικασία εκτίμησης ευαλωτότητας.

 

Στις 22/05/2024 πραγματοποιήθηκε προφορική συνέντευξη της αιτήτριας από αρμόδιο λειτουργό του Οργανισμού της Ευρωπαϊκής Ένωσης για το Άσυλο (στο εξής «EUAA»). Ο αρμόδιος λειτουργός ετοίμασε Έκθεση-Εισήγηση ημερομηνίας 05/07/2024 προς τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου εισηγούμενος την απόρριψη του αιτήματος της αιτήτριας. Στις 18/07/2024, συγκεκριμένος λειτουργός που δύναται δυνάμει σχετικής εξουσιοδότησης από τον Υπουργό Εσωτερικών να εκτελεί καθήκοντα Προϊσταμένου της Υπηρεσίας Ασύλου, υιοθέτησε την εισήγηση για απόρριψη της αίτησης. Στις 30/08/2024 η Υπηρεσία Ασύλου εξέδωσε επιστολή, στην οποία συμπεριέλαβε την απορριπτική της απόφαση σχετικά με το αίτημα της αιτήτριας, η οποία παραλήφθηκε από την ίδια αυθημερόν. Στη συνέχεια, η αιτήτρια καταχώρισε στο Διοικητικό Δικαστήριο Διεθνούς Προστασίας την υπό εξέταση προσφυγή εναντίον της απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου.

 

Κατά το στάδιο των διευκρινίσεων της υπόθεσης ενώπιον του Δικαστηρίου η συνήγορος της αιτήτριας απέσυρε όλους τους ισχυρισμούς, προωθώντας μόνο τους νομικούς ισχυρισμούς περί έλλειψης δέουσας έρευνας και απουσία επαρκούς αιτιολογίας εκ μέρους του αρμόδιου οργάνου κατά τη λήψη της προσβαλλόμενης απόφασης. Κατά συνέπεια, οι νομικοί ισχυρισμοί που αποσύρθηκαν, απορρίφθηκαν από το Δικαστήριο κατά την ίδια δικάσιμο.

 

Η ευπαίδευτη συνήγορος των Καθ’ ων η αίτηση, μέσω της γραπτής της αγόρευσης, υποστηρίζει, αφενός, ότι οι προβληθέντες λόγοι ακύρωσης παρατίθενται με τρόπο αόριστο, και αφετέρου, ότι η προσβαλλόμενη απόφαση λήφθηκε ορθά και νόμιμα, μετά από δέουσα έρευνα, χωρίς να έχει υπάρξει κατάχρηση εξουσίας ή ουδεμία πλάνη και είναι επαρκώς και δεόντως αιτιολογημένη. Επιπρόσθετα, υποστηρίζει ότι η αιτήτρια δεν κατάφερε να αποσείσει το βάρος απόδειξης των ισχυρισμών της που θεμελιώνουν το αίτημα της για παραχώρηση διεθνούς προστασίας, καθώς δεν απέδειξε βάσιμο φόβο δίωξης για κάποιον από τους λόγους που προβλέπονται στο άρθρο 3(1) του περί Προσφύγων Νόμου, ώστε να της αναγνωρισθεί το καθεστώς του πρόσφυγα, ούτε απέδειξε ότι δύναται να της χορηγηθεί καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας. Κατά συνέπεια, εισηγείται ότι η υπό εξέταση προσφυγή θα πρέπει να απορριφθεί από το Δικαστήριο και να επικυρωθεί η προσβαλλόμενη απόφαση.

 

Θα πρέπει να επισημανθεί ότι, σύμφωνα με τον περί Ίδρυσης και Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμο του 2018 (Ν. 73(Ι)/2018), το Διοικητικό Δικαστήριο Διεθνούς Προστασίας έχει την εξουσία να εξετάσει την παρούσα υπόθεση και επί της ουσίας.  Το γεγονός αυτό, οφείλεται στο ότι η υπό εξέταση υπόθεση αφορά αίτηση που χρονικά εμπίπτει στις προϋποθέσεις του άρθρου 11 του περί Ίδρυσης και Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμου του 2018 (Ν.73(Ι)/2018), οι οποίες δίδουν στο Δικαστήριο την υποχρέωση ελέγχου νομιμότητας και ορθότητας της προσβαλλόμενης απόφασης.

 

Προχωρώ να εξετάσω κατά πόσον το αρμόδιο όργανο ορθά απέρριψε το αίτημα της αιτήτριας για χορήγηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας. Θεωρώ χρήσιμο να καταγραφούν όλοι οι ισχυρισμοί που πρόβαλε η αιτήτρια σε όλα τα στάδια της εξέτασης του αιτήματός της, προκειμένου να εξετάσω την ορθότητα της προσβαλλόμενης απόφασης αλλά και για να διαφανεί εάν το αρμόδιο όργανο αποφάσισε μετά από δέουσα έρευνα, ορθά, νόμιμα και εντός των πλαισίων της σχετικής νομοθεσίας και αν εξέδωσε δεόντως αιτιολογημένη απόφαση.

 

Η αιτήτρια, κατά την υποβολή του αιτήματος διεθνούς προστασίας, δήλωσε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής της, καθώς βρισκόταν σε κίνδυνο. Ανέφερε ότι η μητέρα της απεβίωσε κατά τον τοκετό και ότι μεγάλωσε με τη γιαγιά της, η οποία ήταν επικεφαλής της οργάνωσης Sande. Πρόσθεσε ότι, μετά τον θάνατο της γιαγιάς της, η οργάνωση αναζητούσε το πρώτο εγγόνι για να την αντικαταστήσει και ότι, καθώς η ίδια ήταν το πρώτο, εάν δεν αναλάμβανε τη θέση, θα έπρεπε να θανατωθεί. Ως εκ τούτου, δήλωσε ότι αναγκάστηκε να εγκαταλείψει τη Monrovia και να μεταβεί στην Κυπριακή Δημοκρατία προκειμένου να αναζητήσει διεθνή προστασία.

 

Κατά τη διαδικασία εκτίμησης ευαλωτότητας, η αιτήτρια αξιολογήθηκε ως μεσαίου κινδύνου, χωρίς να κριθεί αναγκαία η περαιτέρω παραπομπή της σε άλλους αρμόδιους φορείς (ερυθρό 22-10 του διοικητικού φακέλου).

 

Κατά τη διάρκεια της προφορικής της συνέντευξης, και ως προς τα προσωπικά της στοιχεία, η αιτήτρια δήλωσε ότι γεννήθηκε στην πόλη Monrovia και ότι από το 2006 μέχρι και την αναχώρησή της από τη χώρα καταγωγής της, διαβιούσε στην πόλη Paynesville (ερυθρό 46 1x  του διοικητικού φακέλου). Δήλωσε ότι είναι Χριστιανή ως προς το θρήσκευμα και ότι ανήκει στην εθνοτική ομάδα των Kpelle (ερυθρό 47 1x του διοικητικού φακέλου). Ως προς την οικογενειακή της κατάσταση, δήλωσε ότι δεν γνώρισε τον πατέρα της, ότι η μητέρα της απεβίωσε κατά τον τοκετό και ότι μεγάλωσε με τη γιαγιά της, η οποία απεβίωσε τον Αύγουστο του 2019 (ερυθρό 45 1x 43 1x του διοικητικού φακέλου). Πρόσθεσε ότι έχει ξαδέλφια με τα οποία διατηρεί επικοινωνία (ερυθρό 45 1x του διοικητικού φακέλου). Αναφορικά με το μορφωτικό της υπόβαθρο, δήλωσε ότι ολοκλήρωσε τη δευτεροβάθμια εκπαίδευση (ερυθρό 46 1x του διοικητικού φακέλου). Ως προς την εργασιακή της εμπειρία, ανέφερε ότι, για χρονικό διάστημα δύο ετών, από το 2018 μέχρι το 2020, διατηρούσε το δικό της εστιατόριο (ερυθρό 46 1x του διοικητικού φακέλου).

 

Όσον αφορά το ταξίδι της προς τη Δημοκρατία, αξίζει να σημειωθεί ότι εγκατέλειψε τη χώρα της στις 16/02/2021 από το αεροδρόμιο Roberts International της πόλης Monrovia, χωρίς να αντιμετωπίσει οποιοδήποτε πρόβλημα κατά την έξοδο της από το αεροδρόμιο (ερυθρό 45 1x 44 1x του διοικητικού φακέλου). Πρόσθεσε ότι οργάνωσε το ταξίδι της με τη βοήθεια της εκκλησίας, η οποία παρείχε υποτροφίες σε μαθητές για σπουδές στις μη ελεγχόμενες από την Κυβέρνηση της Δημοκρατίας περιοχές, όπου και διέμεινε για κάποιο χρονικό διάστημα χωρίς να αντιμετωπίσει οποιοδήποτε πρόβλημα (ερυθρό 45 1x 44 1x 38 1x του διοικητικού φακέλου).

 

Αναφορικά με τους λόγους που την ώθησαν να εγκαταλείψει τη χώρα καταγωγής της, η αιτήτρια ανέφερε, κατά τη διάρκεια της ελεύθερης αφήγησής της, ότι, μετά τον θάνατο της γιαγιάς της, μετέβησαν στην κηδεία στην περιοχή Bong και ότι, κατόπιν αυτού, φίλες της γιαγιάς της από την οργάνωση Poral προέβησαν, σε συνεννόηση με τους θείους και τις θείες της, για τις απαραίτητες ενέργειες προκειμένου η ίδια να καταστεί μέλος της οργάνωσης εν όψει του θανάτου της γιαγιάς της. Πρόσθεσε ότι εκείνο το βράδυ εγκατέλειψε την περιοχή Bong και μετέβη στη Monrovia, όπου απευθύνθηκε σε εκκλησία και ζήτησε βοήθεια, και ότι, μέσω προγράμματος νέων, μετέβη από τη Λιβερία στις μη ελεγχόμενες από τη Κυβέρνηση της Δημοκρατίας περιοχές (ερυθρό 43 1x του διοικητικού φακέλου).  Όταν της ζητήθηκε να αναφέρει τι θα της συμβεί σε περίπτωση επιστροφής της, απάντησε ότι δεν γνωρίζει (ερυθρό 43 1x 38 1x του διοικητικού φακέλου) και διευκρίνισε πως σε περίπτωση επιστροφής της, ότι φοβάται την οικογένεια της γιαγιάς της στην περιοχή Bong (ερυθρό 43 1x του διοικητικού φακέλου).

 

Κατά το στάδιο των διευκρινιστικών ερωτήσεων, δόθηκε στην αιτήτρια η ευκαιρία, μέσω πρόσθετων ερωτήσεων, να εμπλουτίσει την επιχειρηματολογία της, και της τέθηκαν ερωτήματα σχετικά με την οργάνωση στην οποία αναφέρθηκε. Αρχικά, ερωτήθηκε να διευκρινίσει αν με τον όρο «Poral» αναφέρεται στην οργάνωση Poro, επί του οποίου απάντησε καταφατικά, αναφέροντας ότι επρόκειτο για ζήτημα προφοράς (ερυθρό 42 1x του διοικητικού φακέλου). Όταν της τέθηκε ότι, βάσει εξωτερικών πηγών πληροφόρησης, η οργάνωση Poro αφορά άνδρες και της ζητήθηκε να παράσχει διευκρινίσεις, απάντησε ότι η οργάνωση διαιρείται σε δύο μέρη, ένα για άνδρες και ένα για γυναίκες, και ότι το τμήμα για τους άνδρες ονομάζεται Poro, ενώ το αντίστοιχο για τις γυναίκες ονομάζεται Sande (ερυθρό 42 1x του διοικητικού φακέλου).  Όταν της ζητήθηκε να αναφερθεί στις πρακτικές μύησης και τις πρακτικές της εν λόγω οργάνωσης, δήλωσε πως δεν γνωρίζει αρκετές πληροφορίες, καθώς η γιαγιά της της έλεγε ότι δεν επρόκειτο για καλή πρακτική και ότι η ίδια είχε καταστεί μέλος σε νεαρή ηλικία, χωρίς να γνωρίζει ότι πρόκειται για επιζήμια πρακτική, και μετέπειτα δεν μπορούσε να αποχωρήσει, γι’ αυτό και προστάτευε την αιτήτρια ως εγγονή της (ερυθρό 40 1x του διοικητικού φακέλου).

 

Αναφορικά με τη σημασία της οργάνωσης στο πολιτισμικό πλαίσιο της Λιβερίας, απάντησε ότι δεν γνωρίζει, προσθέτοντας ότι αφορά την θέση των γυναικών στην κοινωνία (ερυθρό 40 1x του διοικητικού φακέλου). Ερωτηθείσα για τη διαδικασία επιλογής των αρχηγών ή επικεφαλής, απάντησε ότι δεν γνωρίζει, ενώ, όταν ερωτήθηκε για τις διαφοροποιήσεις της εν λόγω οργάνωσης σε σχέση με άλλες παραδοσιακές αδελφότητες στην περιοχή, απάντησε ότι η μόνη διαφορά που εντοπίζει είναι η αφαίρεση των γυναικείων γεννητικών οργάνων (ερυθρό 40 1x του διοικητικού φακέλου). Αναφορικά με τυχόν σύμβολα ή αντικείμενα που σχετίζονται με την οργάνωση Sande, απάντησε ότι οι γυναίκες που μεταβαίνουν εκεί επιστρέφουν με σημάδια στο σώμα τους, ενώ, σε επαναληπτική ερώτηση επί του ιδίου ζητήματος, επανέλαβε την ίδια δήλωση (ερυθρό 40 1x του διοικητικού φακέλου).

 

Περαιτέρω, της τέθηκαν ερωτήματα αναφορικά με τον ρόλο της γιαγιάς της στην οργάνωση Sande. Όταν της ζητήθηκε να παρέχει συγκεκριμένες πληροφορίες επ’ αυτού, απάντησε ότι ήταν επικεφαλής των γυναικών που δίνουν οδηγίες για τον ακρωτηριασμό των γυναικείων γεννητικών οργάνων, ενώ όταν ερωτήθηκε πως απέκτησε την εν λόγω θέση, απάντησε ότι δεν γνωρίζει (ερυθρό 41 2x του διοικητικού φακέλου).  Κληθείς να αναφερθεί στα καθήκοντα και τις αρμοδιότητές της ως επικεφαλής της οργάνωσης, απάντησε ότι έκανε σχόλια, έδινε οδηγίες και ήταν υπεύθυνη για τη σίτιση των γυναικών που βρίσκονταν εκεί (ερυθρό 41 2x του διοικητικού φακέλου). Αναφορικά με τελετές στις οποίες η γιαγιά της λάμβανε μέρος, απάντησε ότι όταν εκείνη πήγαινε σε συναντήσεις, η ίδια δεν την συνόδευε (ερυθρό 41 2x του διοικητικού φακέλου).

 

Ακολούθως, ερωτήθηκε αναφορικά με τον θάνατο της γιαγιάς της και την ακολουθία των γεγονότων σχετικά με την αντικατάσταση της. Αναφορικά με τη διαδοχή της στην οργάνωση Sande, ανέφερε ότι δεν υπήρχε κάποιο άλλο άτομο να την αντικαταστήσει, καθώς έπρεπε να είναι είτε βιολογικό τέκνο είτε εγγόνι. Όταν της ζητήθηκε να παράσχει επιπλέον πληροφορίες, απάντησε ότι έπρεπε να την αντικαταστήσει σε όλες τις αρμοδιότητες, να πραγματοποιεί τις τελετουργίες και να παρίσταται στις συναντήσεις (ερυθρό 40 1x του διοικητικού φακέλου). Ερωτηθείσα αναφορικά με την κηδεία της γιαγιάς της και τις μετέπειτα διευθετήσεις προκειμένου να αναλάβει τη θέση της, απάντησε ότι εκείνη την ημέρα αλληλεπίδρασε με κάποια νεαρά άτομα που την ενημέρωσαν σχετικά. Όταν ερωτήθηκε τι ακριβώς της είπαν, απάντησε ότι της είπαν πως, τώρα που απεβίωσε η γιαγιά της, δεν ήταν ασφαλές για εκείνη να κυκλοφορεί στην περιοχή, διότι, αν το έκανε, το επόμενο πρωί θα βρισκόταν στην οργάνωση (ερυθρό 43 1x 42 1x του διοικητικού φακέλου).

 

Επιπρόσθετα, διευκρίνισε πως δεν γνωρίζει τα εν λόγω άτομα και ισχυρίστηκε πως δεν γνωρίζει γιατί της μετέφεραν αυτές τις πληροφορίες (ερυθρό 42 1x του διοικητικού φακέλου). Ερωτηθείσα πότε της είπαν για πρώτη φορά ότι πρέπει να αναλάβει τη θέση της γιαγιάς της, απάντησε ότι δεν της το ζήτησαν, αλλά το συζητούσαν εν απουσία της (ερυθρό 39 1x του διοικητικού φακέλου). Ερωτηθείσα ποιος είναι ο επικεφαλής της οργάνωσης μετά τον θάνατο της γιαγιάς της το 2019, απάντησε ότι δεν γνωρίζει (ερυθρό 39 1x 37 1x του διοικητικού φακέλου). Πρόσθεσε, σε σχετική ερώτηση, ότι δεν προσπάθησε να λάβει επιπλέον πληροφορίες, καθώς η εκκλησία τη συμβούλευσε να μην εμπλακεί (ερυθρό 37 1x του διοικητικού φακέλου).

 

Ακολούθως, της τέθηκαν ερωτήματα αναφορικά με τον ακρωτηριασμό των γυναικείων γεννητικών οργάνων, στον οποίο, όπως ανέφερε, προβαίνει η οργάνωση. Ερωτηθείσα αναφορικά με τη σχέση ανάμεσα στην οργάνωση Sande και τον ακρωτηριασμό των γυναικείων γεννητικών οργάνων, απάντησε ότι οι γυναίκες πηγαίνουν εκεί για τον ακρωτηριασμό και ότι η τελετή ολοκληρώνεται με αυτόν (ερυθρό 40 1x του διοικητικού φακέλου). Ερωτηθείσα αναφορικά με τις προσωπικές της εμπειρίες, απάντησε ότι δεν το υπέστη, καθώς διέφυγε (ερυθρό 47 1x 40 1x του διοικητικού φακέλου). Όταν ερωτήθηκε πως κατάφερε να μείνει ανεπηρέαστη από την εν λόγω πρακτική, απάντησε ότι αρχικά λόγω του Θεού και στη συνέχεια, επειδή η γιαγιά της τη βοήθησε να μην την υποστεί (ερυθρό 38 1x του διοικητικού φακέλου).  Όπως ισχυρίστηκε δεν αντιμετώπισε οποιοδήποτε κίνδυνο ως παιδί σε σχέση με την εν λόγω πρακτική, ενώ όταν ρωτήθηκε πως το απέφυγε, δεδομένου ότι η γιαγιά της ήταν αρχηγός της οργάνωσης που πραγματοποιεί ακρωτηριασμούς, απάντησε ότι αυτό οφειλόταν στον Θεό και στο ότι η γιαγιά της πήγαινε στην εκκλησία (ερυθρό 38 1x του διοικητικού φακέλου).  Αναφορικά με τη δυνατότητά της να αναζητήσει κρατική προστασία, απάντησε ότι δεν την αναζήτησε, αλλά ότι, αν το είχε πράξει, θα είχε λάβει προστασία. Ερωτηθείσα ως προς τον λόγο που δεν το έκανε, απάντησε απλώς ότι δεν το έκανε (ερυθρό 39 1x του διοικητικού φακέλου).

 

Περαιτέρω, ζητήθηκε από την αιτήτρια να εξηγήσει ορισμένες διαφοροποιήσεις στα λεγόμενα της σε σχέση με την αίτηση καταγραφής της. Αρχικά, ερωτήθηκε αναφορικά με τα πρόσωπα που την αναζητούσαν προκειμένου να αντικαταστήσει τη γιαγιά της, καθώς αφενός στην αίτηση καταγραφής αναφέρθηκε σε μέλη της οργάνωσης Sande, ενώ στην προσωπική συνέντευξη σε φίλες της γιαγιάς της που ήταν σε συνεννόηση με τους θείους και τις θείες της. Επί τούτου, απάντησε ότι όταν αναφέρθηκε σε φίλες, εννοούσε τις γυναίκες που ήταν υπό την ευθύνη της γιαγιάς της καθώς ήταν η επικεφαλής. Ακολούθως, ερωτήθηκε να εξηγήσει τον λόγο για τον οποίο στην αίτηση καταγραφής έκανε αναφορά στην οργάνωση Sande, ενώ στην αφήγηση της αναφέρθηκε στην Poro, επί του οποίου απάντησε ότι η γιαγιά της ήταν επικεφαλής (ερυθρό 41 1x του διοικητικού φακέλου).

 

Ο αρμόδιος λειτουργός, αξιολογώντας τους ισχυρισμούς της αιτήτριας κατά τη συνέντευξή της, διέκρινε στην έκθεση-εισήγησή του δύο ουσιώδεις ισχυρισμούς που αφορούν 1) τα προσωπικά της στοιχεία και 2) το ότι η οικογένεια της αιτήτριας στην περιοχή Bong αποφάσισε σε συνεργασία με φίλους της γιαγιάς της, να την εντάξουν στη μυστική οργάνωση Sande κατόπιν του θανάτου της γιαγιάς της, η οποία ήταν επικεφαλής, στις 28 Αυγούστου 2019.

 

Αναφορικά με τον πρώτο ισχυρισμό της αιτήτριας, ο αρμόδιος λειτουργός τον αξιολόγησε ως εσωτερικά και εξωτερικά αξιόπιστο και τον έκανε δεκτό, αποδεχόμενος τα στοιχεία του προφίλ της, συμπεριλαμβανομένων των δηλώσεων της ότι δεν έχει υποστεί ακρωτηριασμό των γυναικείων γεννητικών οργάνων, καθώς έκρινε ότι οι δηλώσεις της ήταν συγκεκριμένες και συνεπείς και επιβεβαιώνονται από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης.

 

Αναφορικά με τον δεύτερο ισχυρισμό, ο αρμόδιος λειτουργός έκρινε ότι στις δηλώσεις της αιτήτριας παρατηρήθηκε έλλειψη λεπτομερειών και συγκεκριμένων πληροφοριών, ενώ διαπιστώθηκαν και αντιφάσεις. Ως προς την εσωτερική αξιοπιστία, ο λειτουργός έκρινε ότι η αιτήτρια δεν ήταν σε θέση να παρέχει συγκεκριμένες πληροφορίες αναφορικά με τις διευθετήσεις που πραγματοποιήθηκαν προκειμένου να καταστεί μέλος της οργάνωσης Sande, ποιον ακριβώς ρόλο θα αναλάμβανε, καθώς και ως προς το προφίλ της γιαγιάς της ως αρχηγού της οργάνωσης και τις πρακτικές και τις τελετουργίες εν γένει. Έκρινε επίσης ότι οι δηλώσεις της αιτήτριας ως προς την εν λόγω οργάνωση ήταν αντιφατικές, καθώς αφενός στην αίτηση καταγραφής αναφέρθηκε στη Sande, ενώ στην προσωπική συνέντευξη στη Poro, και οι απαντήσεις της στα σχετικά ερωτήματα κρίθηκαν μη συγκεκριμένες και μη επαρκώς λεπτομερείς.

 

Επιπλέον, ο λειτουργός έκρινε ότι οι δηλώσεις της αιτήτριας ως προς τον λόγο για τον οποίο αναφερόταν στην οργάνωση Poro, η οποία αφορά άνδρες και όχι στην οργάνωση Sande, ήταν επίσης μη συγκεκριμένες. Ακολούθως, οι δηλώσεις της αιτήτριας αναφορικά με τη θέση της γιαγιάς της ως επικεφαλής στην οργάνωση Sande και τις συνθήκες υπό τις οποίες η ίδια θα αναλάμβανε τη θέση της μετά τον θάνατο της κρίθηκαν ότι στερούνταν λεπτομερειών και συγκεκριμένων πληροφοριών. Σημείωσε, δε, ότι, ενόψει της σχέσης της αιτήτριας με τη γιαγιά της και της παρατεταμένης συμβίωσης τους, αναμενόταν να γνωρίζει ορισμένες πληροφορίες ως προς τον ρόλο της, τα καθήκοντα της, σημαντικές τελετουργίες, καθώς και τη σημασία της οργάνωσης στην κοινωνία της. Εν κατακλείδι, ο λειτουργός έκρινε ότι οι δηλώσεις της αιτήτριας ως προς τις διευθετήσεις σχετικά με την αντικατάσταση της γιαγιάς της στερούνταν επαρκών πληροφοριών, ενώ, όπως τόνισε, αναμενόταν να παρέχει ορισμένες βασικές πληροφορίες σχετικά με τις εν λόγω διαδικασίες, δεδομένου ότι αυτό αποτέλεσε τον βασικό λόγο για τον οποίο αναχώρησε από τη χώρα της.

 

Αναφορικά με την εξωτερική αξιοπιστία του εν λόγω ισχυρισμού, ο αρμόδιος λειτουργός, στη βάση διαθέσιμων πηγών πληροφόρησης για την οργάνωση Sande, τον ρόλο και τις δραστηριότητες της, καθώς και την οργάνωση και ιεραρχία της, έκρινε ότι, παρόλο που οι πηγές επαληθεύουν τις δηλώσεις της αιτήτριας, δεδομένου ότι η εσωτερική αξιοπιστία δεν έχει θεμελιωθεί, δεν δύναται να θεμελιωθεί ούτε και η εξωτερική. Ως εκ τούτου, κατέληξε στο συμπέρασμα ότι ο ισχυρισμός δεν μπορεί να γίνει δεκτός.

 

Κατόπιν, ο αρμόδιος λειτουργός προέβη στην αξιολόγηση του κινδύνου σε περίπτωση επιστροφής της αιτήτριας. Υπό το φως του αποδεκτού ισχυρισμού αναφορικά με τα προσωπικά της στοιχεία, έκρινε ως τόπο συνήθους διαμονής της την πόλη Paynesville και ότι πρόκειται για νέα γυναίκα με καλό μορφωτικό επίπεδο, η οποία διατηρούσε το δικό της εστιατόριο και δεν έχει υποστεί ακρωτηριασμό των γυναικείων γεννητικών οργάνων, καθώς και ότι διαθέτει υποστηρικτικό δίκτυο, απαρτιζόμενο από τα μέλη της εκκλησίας όπου διέμεινε για κάποιο χρονικό διάστημα, τα οποία χρηματοδότησαν και οργάνωσαν το ταξίδι της στις μη ελεγχόμενες από την Κυβέρνηση της Δημοκρατίας περιοχές.

 

Κατέληξε, συνεπώς, στο συμπέρασμα ότι δεν προκύπτουν στοιχεία που θα μπορούσαν να αυξήσουν τον κίνδυνο λαμβάνοντας υπόψη το προφίλ της αιτήτριας σε περίπτωση επιστροφής της στη χώρα καταγωγής της.  Ακολούθως, λαμβάνοντας υπόψη διαθέσιμες πληροφορίες για τη γενική κατάσταση ασφάλειας στη Λιβερία, έκρινε ότι δεν συντρέχουν εύλογοι λόγοι ώστε να γίνει δεκτό ότι, σε περίπτωση επιστροφής, θα αντιμετωπίσει δίωξη ή πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης. Επιπρόσθετα, ο λειτουργός, λαμβάνοντας υπόψη διαθέσιμες πληροφορίες αναφορικά με τον ακρωτηριασμό των γυναικείων γεννητικών οργάνων, έκρινε ότι, δεδομένου ότι η αιτήτρια είναι μορφωμένη, προέρχεται από αστική περιοχή και δεν έχει βιώσει πίεση από το κοινωνικό και πολιτισμικό της περιβάλλον, δεν μπορεί να γίνει δεκτό ότι, σε περίπτωση επιστροφής, θα υποστεί δίωξη ή σοβαρή βλάβη λόγω της εν λόγω πρακτικής.

 

Κατά τη νομική ανάλυση στην οποία προέβη ο λειτουργός κατέληξε στο συμπέρασμα ότι οι ισχυρισμοί της αιτήτριας δεν δύνανται να αποτελέσουν λόγο παραχώρησης καθεστώτος πρόσφυγα ή καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας, όπως προνοείται στα άρθρα 3 και 19 (1) και (2) του Περί Προσφύγων Νόμου, Ν.6(Ι)/2000. Περαιτέρω, εξετάζοντας τον πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη υπό το άρθρο 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου, Ν. 6(Ι)/2000, ο λειτουργός κατέληξε ότι, στην περιοχή καταγωγής της αιτήτριας, την πόλη Paynesville, δεν παρατηρείται ένοπλη σύρραξη. Ως εκ τούτου, κατέληξε ότι η αιτήτρια δεν δύναται να υπαχθεί ούτε σε καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας και, συνεπώς, το αίτημά της δεν έγινε αποδεκτό στο σύνολό του. Το περιεχόμενο της υπό αναφορά Έκθεσης-Εισήγησης υιοθετήθηκε από τον αρμόδιο, εξουσιοδοτημένο από τον Υπουργό Εσωτερικών, λειτουργό που εκτελεί καθήκοντα Προϊσταμένου της Υπηρεσίας Ασύλου, ο οποίος και απέρριψε το αίτημα της αιτήτριας.

 

Στα πλαίσια εξέτασης της ορθότητας της προσβαλλόμενης απόφασης, προχωρώ να εξετάσω κατ' ουσίαν το αίτημα της αιτήτριας λαμβάνοντας υπόψη βεβαίως όλα όσα τέθηκαν ενώπιον μου από τη συνήγορό του, αλλά και από τη συνήγορο που εκπροσωπεί τους καθ' ων η αίτηση. Με τον πρώτο ουσιώδη ισχυρισμό, ο οποίος ορθά έγινε αποδεκτός, δεν θεωρώ αναγκαίο να ασχοληθώ. Αναφορικά με το δεύτερο ουσιώδη ισχυρισμό, θα πρέπει να αναφέρω πως διαφαίνεται από το αφήγημα της αιτήτριας, πως δεν ήταν σε θέση να προβάλει τον ισχυρισμό της με συνέπεια και λεπτομέρεια, αφού δεν παρουσίασε με τρόπο συνεκτικό και λεπτομερή τα όσα αφορούν τον πυρήνα του αιτήματός της. 

 

Η αιτήτρια δεν ήταν σε θέση να δώσει ικανοποιητικές και επαρκείς πληροφορίες κατά το αφήγημά της, προέβηκε σε γενικές και αόριστες αναφορές και δεν αναφέρθηκε με λεπτομέρεια στον κίνδυνο που διατρέχει στη χώρα καταγωγής της.  Στο αφήγημα της αιτήτριας παρουσιάζονται ελλείψεις όσον αφορά την συνοχή των γεγονότων καθώς επίσης και ελλείψεις πληροφοριών που στοιχειοθετούν και τεκμηριώνουν τα λεγόμενα και τους ισχυρισμούς της.  Κατά συνέπεια, η εσωτερική αξιοπιστία των δηλώσεων της δεν τεκμηριώθηκε.

 

Στα πλαίσια αξιολόγησης της εξωτερικής αξιοπιστίας του ισχυρισμού της, διεξήγαγα έρευνα σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης.  Σε σχέση με την οργάνωση Sande, έκθεση του USDOS αναφέρει ότι, οι παραδοσιακές αδελφότητες Poro (για τους άνδρες) και Sande (για τις γυναίκες), που συχνά αναφέρονται ως «σχολεία του δάσους» ή μυστικές αδελφότητες,  συνδυάζουν παραδοσιακές θρησκευτικές και πολιτισμικές πρακτικές και είναι παρούσες στις βόρειες, δυτικές και κεντρικές περιοχές της χώρας.^[1] Πηγές αναφέρουν ότι η μύηση γυναικών και κοριτσιών στην αδελφότητα Sande περιλαμβάνει ακρωτηριασμό γυναικείων γεννητικών οργάνων (FGM).^[2]

 

Παλαιότερη πηγή πληροφόρησης, εν απουσία επικαιροποιημένων στοιχείων αναφορικά με τον ρόλο και τις δραστηριότητες της εν λόγω οργάνωσης, αναφέρει ότι, ο ρόλος της Sande είναι να προετοιμάζει τα κορίτσια για τη γυναικεία ζωή. Η διαδικασία μύησης τα διδάσκει πως να γίνουν σύζυγοι και να φροντίζουν τους συζύγους τους, πως να διαχειρίζονται το νοικοκυριό τους, πώς να γίνουν μητέρες, τη «σωστή» σεξουαλική συμπεριφορά, κοινωνικούς κανόνες συμπεριφοράς, καθώς και πώς να αναλαμβάνουν ρόλους μέσα στην κοινωνία.^[3]

 

Αναφορικά με τους ισχυρισμούς της αιτήτριας περί οργάνωσης και ιεραρχίας της εν λόγω οργάνωσης, παλαιότερη πηγή πληροφόρησης, εν απουσία επικαιροποιημένων στοιχείων επισημαίνει ότι, η Sande καθοδηγείται από τις λεγόμενες zoes, δηλαδή παραδοσιακές πρακτικές, οι οποίες ηγούνται των «σχολείων του δάσους», πραγματοποιούν πρακτικές ακρωτηριασμού γυναικείων γεννητικών οργάνων (FGM) και λειτουργούν ως μαίες. Οι zoes ασκούν σημαντική επιρροή στις κοινότητές τους, ενώ μια αρχι-zoe ασκεί εξουσία επί των αδελφοτήτων Sande σε εθνικό επίπεδο. Επιπλέον, η Sande είναι ιεραρχικά οργανωμένη. Η ιεραρχία βασίζεται στη μυστικότητα: όσο υψηλότερη είναι η θέση ενός ατόμου, τόσο περισσότερη μυστική γνώση του αποκαλύπτεται. Συνδέεται επίσης με την ηλικία. Οι νεαρές μυούμενες κατέχουν τη χαμηλότερη θέση, αλλά έχουν μεγαλύτερο κύρος από τα λίγα άτομα της κοινότητάς τους που δεν είναι μέλη της μυστικής αδελφότητας, καθώς πολλοί θεωρούν ότι οι μη μυημένοι αγνοούν σημαντικά πολιτισμικά μυστικά. Γενικά, όσο μεγαλύτερη είναι η ηλικία ενός ατόμου, τόσο υψηλότερη είναι η θέση του στην αδελφότητα, ακόμη και αν δεν κατέχει κάποιο αξίωμα.^[4]

 

Αναφορικά με τη διαδοχή στην ιεραρχία της οργάνωσης Sande, παλαιότερη πηγή πληροφόρησης, εν απουσία επικαιροποιημένων στοιχείων αναφέρει ότι, η εξουσία μιας zoe είναι κληρονομική και μεταβιβάζεται από μητέρα σε κόρη. Συνήθως περνά στην πρωτότοκη κόρη, ωστόσο η επιλογή της διαδόχου μπορεί επίσης να λαμβάνει υπόψη το ενδιαφέρον και τις ικανότητες του παιδιού στη χρήση των «φαρμάκων» (παραδοσιακών θεραπευτικών πρακτικών).^[5] Άλλη πηγή πληροφόρησης αναφέρει περίπτωση γυναίκας η οποία κληρονόμησε τη θέση από τη γιαγιά της και ασκεί πρακτικές ακρωτηριασμού γυναικείων γεννητικών οργάνων (FGM) για πάνω από 30 χρόνια.^[6]

 

Σύμφωνα με τα πιο πάνω, οι ισχυρισμοί της αιτήτριας, βρίσκουν, εν μέρει έρεισμα στις διαθέσιμες πληροφορίες για τη χώρα καταγωγής της, αφού διασταυρώνονται μόνο τα στοιχεία που αφορούν την πρακτική που ακολουθείται στην παραδοσιακή αδελφότητα Sande.  Αυτό βέβαια δεν είναι αρκετό για να τεκμηριωθεί η εξωτερική αξιοπιστία των δηλώσεων της αιτήτριας.  Οι δηλώσεις της αιτήτριας  κατά το αφήγημά της σε σχέση με τον πυρήνα του αιτήματός της δεν ήταν ικανές να τεκμηριώσουν τον ισχυρισμό της.  Με δεδομένο ότι η αιτήτρια δεν κατάφερε να τεκμηριώσει τον ισχυρισμό της, εφόσον προέβη κατά το αφήγημά της σε γενικές, αόριστες, μη ευλογοφανείς και αντιφατικές αναφορές, ο δεύτερος ουσιώδης ισχυρισμός δεν μπορεί να γίνει αποδεκτός.

 

Θα πρέπει να επισημανθεί πως η αιτήτρια στην ενώπιον μου διαδικασία είχε τη δυνατότητα να παρουσιάσει τον πυρήνα του αιτήματός της, με το ορθό δικονομικό διάβημα, να αντικρούσει τις αναφορές της Υπηρεσίας Ασύλου επί του αφηγήματός της, να προσκομίσει νέα στοιχεία και να ενισχύσει τον ισχυρισμό της περί τον κίνδυνο που ο ίδιος ισχυρίζεται ότι διατρέχει σε περίπτωση επιστροφής της στη χώρα καταγωγής της. Παρόλα αυτά η αιτήτρια σε ουδεμία ενέργεια προέβη προς την κατεύθυνση αυτή, ούτε προσκόμισε νεότερα στοιχεία ή ισχυρισμούς. Όπως αναλύω ανωτέρω, το αφήγημα της αιτήτριας δεν παρατέθηκε με λεπτομέρεια και δεν πρόβαλε ισχυρισμούς ικανούς να στοιχειοθετήσουν την ανάγκη χορήγησης καθεστώτος διεθνούς προστασίας.

 

Όλο το πιο πάνω ιστορικό στο οποίο στηρίζεται το αίτημα διεθνούς προστασίας που υπέβαλε ο αιτητής δεν παρουσιάζει οποιοδήποτε βάσιμο και δικαιολογημένο φόβο δίωξης στη χώρα καταγωγής της.  Το άρθρο 3 του περί Προσφύγων Νόμου, Ν. 6 (Ι)/2000 προβλέπει πως (υπογράμμιση του παρόντος Δικαστηρίου):  «Ως πρόσφυγας αναγνωρίζεται το πρόσωπο που, λόγω βάσιμου φόβου καταδίωξης του για λόγους φυλετικούς, θρησκευτικούς, ιθαγένειας ή ιδιότητας μέλους συγκεκριμένου κοινωνικού συνόλου ή πολιτικών αντιλήψεων, είναι εκτός της χώρας της ιθαγενείας του και δεν είναι σε θέση, ή, λόγω του φόβου αυτού, δεν είναι πρόθυμο, να χρησιμοποιήσει την προστασία της χώρας αυτής […]».

 

Είναι ξεκάθαρο τόσο από το άρθρο 3 του Ν.6(Ι)/2000, όσο και από το άρθρο 1 Α της Σύμβασης της Γενεύης του 1951 για το Καθεστώς των Προσφύγων, πως για να αναγνωριστεί πρόσωπο ως πρόσφυγας, θα πρέπει να αποδεικνύεται βάσιμος και δικαιολογημένος φόβος δίωξης, του οποίου τόσο το υποκειμενικό, όσο και το αντικειμενικό στοιχείο, πρέπει να εκτιμηθούν από το αρμόδιο όργανο προτού καταλήξει σε απόφαση (Βλ. σχ. παρ.37 και 38 του Εγχειριδίου για τις Διαδικασίες και τα Κριτήρια Καθορισμού του Καθεστώτος των Προσφύγων, της Ύπατης Αρμοστείας των Ηνωμένων Εθνών).

 

Ως νομολογιακά έχει κριθεί, γενικοί και αόριστοι ισχυρισμοί, καθώς και ισχυρισμοί για κίνδυνο ζωής χωρίς στοιχειοθετημένες και τεκμηριωμένες αναφορές, δεν θεμελιώνουν βάσιμο φόβο δίωξης ή πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης, ώστε να ισοδυναμεί με εκείνη της προσβολής των θεμελιωδών δικαιωμάτων του ανθρώπου από τα οποία δεν χωρεί παρέκκλιση και δεν στοιχειοθετεί περιστάσεις, οι οποίες λαμβανομένης υπόψη της εξατομικευμένης κατάστασης της αιτήτριας να συνιστούν απειλή έτσι ώστε ευλόγως να δύναται να θεωρηθεί ότι η αιτήτρια έχει βάσιμο φόβο δίωξης (βλ. απόφασή στην υπόθεση υπ' αριθμόν 121/20, A.S.R. v. Κυπριακή Δημοκρατία, ημερομηνίας 31/7/2020).

 

Βάσει της ανωτέρω ανάλυσης στο σύνολό της, κρίνω ότι δεν υπάρχει κάποιος βάσιμος και δικαιολογημένος φόβος δίωξης τη αιτήτριας σε περίπτωση επιστροφής της στη χώρα καταγωγής της. Κατά συνέπεια, προκύπτει πως ορθά αποφασίστηκε από την Υπηρεσία Ασύλου, ότι δεν συντρέχουν στο πρόσωπο της εκείνα τα υποκειμενικά και αντικειμενικά στοιχεία που στοιχειοθετούν δικαιολογημένο φόβο δίωξης σύμφωνα με το άρθρο 3(1) του Περί Προσφύγων Νόμου, Ν. 6 (Ι)/2000.

 

Όπως προκύπτει από τα στοιχεία που έχω αναλύσει ανωτέρω, ορθά κρίθηκε από τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου ότι δεν στοιχειοθετούνται ούτε οι προϋποθέσεις του άρθρου 19 του Ν. 6(Ι)/2000, για να παρασχεθεί στην αιτήτρια το καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας, εφόσον δεν αποδείχθηκε ότι συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις αναφορικά με τον κίνδυνο να υποστεί σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη σε περίπτωση επιστροφής στη χώρα καταγωγής της.

 

Για τη διαπίστωση αυτού του πραγματικού κινδύνου θα πρέπει να υπάρχουν, όπως ρητά προνοεί το άρθρο 19(1), του Ν. 6(Ι)/2000, «ουσιώδεις λόγοι». Περαιτέρω, σοβαρή βλάβη ή σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη κατά το εδάφιο (2) του άρθρου 19, του Ν. 6 (Ι)/2000 σημαίνει κίνδυνο αντιμετώπισης θανατικής ποινής ή εκτέλεσης βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας ή να υπάρχει σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας αμάχου, λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης (Βλ. Galina Bindioul v. Αναθεωρητική Αρχή Προσφύγων, Υποθ. Αρ. 685/2012, ημερομηνίας 23/04/13 και Mushegh Grigoryan κ.α. v. Κυπριακή Δημοκρατία, Υποθ. Αρ. 851/2012, ημερομηνίας 22/9/2015), ECLI:CY:AD:2015:D619.

 

Ο αρμόδιος λειτουργός, διεξήγαγε έρευνα για την κατάσταση ασφαλείας στον τόπο διαμονής της αιτήτριας, από την οποία προέκυψε ότι δεν υφίστατο εύλογη πιθανότητα η αιτήτρια να αντιμετώπιζε δίωξη ή πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης. Ως εκ τούτου, κρίθηκε πως δεν πληρούνταν οι προϋποθέσεις για παραχώρηση καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας.  Σε κάθε περίπτωση, διεξήγαγα περαιτέρω έρευνα σχετικά με την κατάσταση ασφαλείας στον τόπο συνήθους διαμονής της αιτήτριας, σε πρόσφατες πηγές πληροφόρησης, στα πλαίσια βεβαίως της ex nunc δικαιοδοσίας του παρόντος Δικαστηρίου και προς εκπλήρωση της υποχρέωσης του Δικαστηρίου για έλεγχο της ορθότητας της προσβαλλόμενης απόφασης.  

 

Λαμβάνοντας υπόψη τις δηλώσεις της αιτήτριας ότι δεν έχει υποστεί ακρωτηριασμό γυναικείων γεννητικών οργάνων, οι ακόλουθες πηγές πληροφόρησης λαμβάνονται υπόψη.  Σύμφωνα με πηγές πληροφόρησης που παρατίθεται σε πρόσφατο COI Query της EUAA αναφορικά με την επικράτηση του ακρωτηριασμού γυναικείων γεννητικών οργάνων στη Λιβερία, το 38,2% των κοριτσιών και γυναικών ηλικίας 15 έως 49 ετών είχε υποβληθεί σε FGM/C.^[7] Ωστόσο, ένα άρθρο του Νοεμβρίου 2021 από την UN Women τοποθετεί το ποσοστό στο 50% για τις γυναίκες ηλικίας 15 έως 49 ετών στη Λιβερία. ^[8] Η ίδια έρευνα προσθέτει ότι το 83,3% των γυναικών ηλικίας 15-49 γνώριζε την πρακτική του FGM/C.^[9] Σύμφωνα με το Υπουργείο Υγείας της Λιβερίας, το 83% των γυναικών ηλικίας 15–49 ετών έχουν ακούσει για τον γυναικείο ακρωτηριασμό, και μεταξύ των γυναικών που έχουν ακούσει για τον γυναικείο ακρωτηριασμό, το 38% δηλώνουν ότι έχουν υποστεί ακρωτηριασμό. Μια σύγκριση με τη συμμετοχή των γυναικών στην οργάνωση Sande ή σε άλλες γυναικείες «bush» κοινωνίες δείχνει ότι το ποσοστό των γυναικών που δηλώνουν ότι είναι μέλη είναι χαμηλότερο από το ποσοστό των γυναικών που δηλώνουν ότι έχουν υποστεί περιτομή.^[10]

 

Η εθνική έκθεση του Ιδρύματος Bertelsmann για τη Λιβερία, καλύπτοντας την περίοδο από 1 Φεβρουαρίου 2021 έως 31 Ιανουαρίου 2023, επιβεβαίωσε ότι "η επικράτηση της κλειτοριδεκτομής παραμένει υψηλή και δεν αντιμετωπίζεται από το κράτος".^[11] Η ετήσια έκθεση του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ για το 2023 προσθέτει ότι "το FGM/C αποτελεί πρόβλημα και συμβάλλει στη μητρική νοσηρότητα".^[12] Αναφορικά με την γεωγραφική κατανομή της εν λόγω πρακτικής η New Dawn αναφέρει ότι το FGM/C ασκείται σε 11 περιοχές της χώρας, και συγκεκριμένα στις επαρχίες: Bong, Lofa, Nimba, Grand Gedeh, Maryland, River Gee, River Cess, Grand Kru, Sinoe, Margibi και Gbarpolu.^[13]

 

Μετά την απαγόρευση του FGM/C από το Εθνικό Συμβούλιο Αρχηγών και Πρεσβυτέρων της Λιβερίας (National Council of Chiefs and Elders in Liberia) τον Φεβρουάριο 2023, "παραδοσιακές τελετές για την ουσιαστική επιβολή της απαγόρευσης έχουν διεξαχθεί σε πέντε από τις έντεκα επαρχίες όπου εφαρμόζεται η πρακτική: Montserrado, Grand Cape Mount, Nimba, Bong και Lofa", σύμφωνα με άρθρο των Ηνωμένων Εθνών του Φεβρουαρίου 2024. ^[14] Το Υπουργείο Εξωτερικών των ΗΠΑ πρόσθεσε ότι μετά την απαγόρευση του 2023, το Εθνικό Συμβούλιο Αρχηγών και Πρεσβυτέρων "έκλεισε ένα παραδοσιακό σχολείο σε αγροτική περιοχή στην επαρχία Montserrado, αντικαθιστώντας το με ένα κέντρο πολιτιστικής κληρονομιάς και επαγγελματικής κατάρτισης για να προσφέρει εναλλακτικές δεξιότητες στα άτομα που ασκούσαν FGM/C".^[15]  Επιπλέον, η Έκθεση του USDOS για το 2023 περιέγραφε ότι "τοπικές αρχές έκλεισαν τρία μυστικά "σχολεία των θάμνων", όπως αποκαλούνται,  σε τρεις διαφορετικές επαρχίες, και συνεργάστηκαν με την UN Women για την παροχή κατάρτισης στους κατοίκους. ^[16]

 

Αναφορικά με το ισχύον νομοθετικό πλαίσιο και την εφαρμογή του σε ζητήματα ακρωτηριασμού γυναικείων γεννητικών οργάνων στη Λιβερία, διαθέσιμη πηγή πληροφόρησης αναφέρει ότι στη Λιβερία δεν απαγορεύει νομικά την πρακτική του ακρωτηριασμού/τομής γυναικείων γεννητικών οργάνων (FGM/C).^[17] Η Λιβερία αναφέρθηκε ως μία από τις τρεις χώρες της Δυτικής Αφρικής που δεν διαθέτει νόμο που να ποινικοποιεί το FGM/C^[18] και, έως τον Απρίλιο του 2024, δύο νομοσχέδια κατά του FGM εκκρεμούσαν ενώπιον του Κοινοβουλίου της Λιβερίας, με στόχο την οριστική απαγόρευση της πρακτικής στη χώρα.^[19] Σύμφωνα με την ετήσια έκθεση του Υπουργείου Εξωτερικών των ΗΠΑ για το 2023, ΜΚΟ ανέφεραν ότι «υπήρχε μικρή πολιτική βούληση εντός της νομοθετικής εξουσίας για την αντιμετώπιση του ζητήματος». ^[20]

 

Σύμφωνα με πηγές, παρά το γεγονός ότι δεν έχει ψηφιστεί ειδική εθνική νομοθεσία για το FGM/C, «το Άρθρο 242 του Ποινικού Κώδικα αναφέρεται σε κακόβουλες και παράνομες βλάβες προς άλλο άτομο με την αποκοπή ή την αφαίρεση οποιουδήποτε μέλους του σώματός του/της», κάτι που συνιστά «κακούργημα που τιμωρείται με ποινή φυλάκισης έως πέντε έτη».^[21] Περαιτέρω, πηγές σημείωσαν ότι οι εν λόγω διατάξεις δεν έχουν χρησιμοποιηθεί σε διώξεις που σχετίζονται με το FGM/C.^[22] Παρομοίως, σε έκθεση του Σεπτεμβρίου 2018 από την 28 Too Many, επιβεβαιώθηκε ότι «ελλείψει εθνικής νομοθεσίας που να απαγορεύει το FGM, δεν υπάρχουν επισήμως αναφερθείσες διώξεις ή δικαστικές διαδικασίες στη Λιβερία».^[23] Η ίδια πηγή σημείωσε ότι «δεν υπάρχουν επίσης αποδείξεις ότι άλλη νομοθεσία έχει χρησιμοποιηθεί με οποιονδήποτε τρόπο για την ποινική δίωξη δραστών του FGM».^[24] Πηγές περιέγραψαν ότι τον Φεβρουάριο του 2022, το παραδοσιακό τοπικό συμβούλιο της Λιβερίας απαγόρευσε την πρακτική του FGM/C για τρία χρόνια.^[25] Επιπροσθέτως, στις 6 Φεβρουαρίου 2023, οι παραδοσιακοί ηγέτες, συγκεκριμένα το Εθνικό Συμβούλιο Αρχηγών και Πρεσβυτέρων της Λιβερίας, κήρυξαν εθνική απαγόρευση της πρακτικής του FGM στη Λιβερία.^[26] Σύμφωνα με τοπική πηγή ειδήσεων, την εφημερίδα Liberian Investigator, «οι παραδοσιακοί νόμοι και κανονισμοί που εκδίδονται από τις παραδοσιακές αρχές είναι δεσμευτικοί για τα μέλη της κοινότητας», αλλά δεν τηρούνται πάντοτε από τους παραδοσιακούς ηγέτες. ^[27]

 

Λαμβάνοντας υπόψη τα ατομικά χαρακτηριστικά της αιτήτριας, ως ανήκουσα στην εθνοτική ομάδα Kpelle, Χριστιανή ως προς το θρήσκευμα και με προηγούμενη συνήθη διαμονή στην Paynesville, η οποία ανήκει στη Montserrado County, οι ακόλουθες διαθέσιμες πηγές πληροφόρησης κρίνονται σχετικές ως προς τη δυνατότητα υποβολής της αιτήτριας σε ακρωτηριασμό γυναικείων γεννητικών οργάνων σε περίπτωση επιστροφής της.

 

Σύμφωνα με την 28 Too Many, η οποία είναι διεθνής ερευνητικός οργανισμός, οι τύποι I και II φαίνεται να είναι οι πιο συχνά εφαρμοζόμενες μορφές FGM στη Λιβερία.^[28] Παραδοσιακά, κορίτσια ηλικίας μεταξύ 8 -20 ετών μυούνταν, καθώς η Sande/FGM εξακολουθεί σε ορισμένες περιοχές να θεωρείται μέρος μιας τελετής μετάβασης προς τη γυναικεία ζωή, την ενήλικη ευθύνη και τον γάμο. Αν και υπάρχουν αναφορές για μύηση πολύ νεότερων κοριτσιών, συνολικά φαίνεται ότι εξακολουθούν να μυούνται κυρίως μεγαλύτερα κορίτσια, γεγονός που σημαίνει ότι τα κορίτσια ηλικίας 15–19 ετών εξακολουθούν να διατρέχουν κίνδυνο να υποστούν ακρωτηριασμό.^[29] Όπως συμβαίνει συνήθως σε χώρες όπου εφαρμόζεται η FGM, στη Λιβερία η πρακτική είναι πιο διαδεδομένη στις αγροτικές περιοχές σε σύγκριση με τις αστικές.^[30]

 

Αναφορικά με τις εθνοτικές ομάδες στις οποίες παρατηρείται εφαρμογή της εν λόγω πρακτικής, η Gesellschaft für Internationale Zusammenarbeit (GIZ) ανέφερε το 2011 ότι οι ομάδες Mende, Gola, Kissi και Bassa εφαρμόζουν την FGM με ιδιαίτερη συχνότητα (δεν συμπεριλαμβάνεται η εθνοτική ομάδα της αιτήτριας), ενώ η πρακτική είναι σχεδόν άγνωστη μεταξύ των Kru, Grebo, Krahn, των μουσουλμάνων Mandingo και του πληθυσμού των Americo-Liberians.^[31] Επιπλέον, σύμφωνα με την έρευνα, οι χριστιανές γυναίκες, όπως η αιτήτρια, ήταν λιγότερο πιθανό από τις γυναίκες άλλων θρησκειών να έχουν υποβληθεί σε ακρωτηριασμό.^[32] Σύμφωνα με το Υπουργείο Υγείας της Λιβερίας, ο επιπολασμός του ακρωτηριασμού γυναικείων γεννητικών οργάνων ποικίλλει από χαμηλό ποσοστό 2% στο River Gee και 3% τόσο στο Maryland όσο και στο Grand Kru, έως υψηλό ποσοστό 78% στο Gbarpolu και 71% στο Grand Cape Mount, ενώ στην Montserrado Country ανέρχεται σε 25%.

 

Λαμβάνοντας υπόψη το προφίλ της αιτήτριας ως γυναίκας, σύμφωνα με παλαιότερες πηγές πληροφόρησης εν απουσία επικαιροποιημένων στοιχείων και συγκεκριμένα σύμφωνα με μια καθηγήτρια ανθρωπολογίας και Αφρικανικών και Λατινοαμερικανικών σπουδών στο Πανεπιστήμιο Colgate στην Πολιτεία της Νέας Υόρκης, η οποία έχει δημοσιεύσει μελέτες για τη Λιβερία και έχει πραγματοποιήσει επιτόπια έρευνα εκεί, εξήγησε ότι, παρόλο που δεν υπάρχουν νόμοι ή έθιμα που να εμποδίζουν ανύπαντρες, χήρες ή διαζευγμένες γυναίκες να ζουν μόνες στη Λιβερία, ιδιαίτερα στη Μονρόβια, αυτό θα ήταν «ασυνήθιστο». Ωστόσο, δήλωσε ότι είναι συνηθισμένη και αποδεκτή πρακτική για τις γυναίκες, ιδίως σε αστικές αλλά και σε αγροτικές περιοχές, να είναι αρχηγοί νοικοκυριού ή οικογένειας.^[33]

 

Σύμφωνα με προσαρμοσμένη έρευνα στην βάση δεδομένων του ACLED και για τη πληρότητα της έρευνας, κατά το προηγούμενο έτος (με ημερομηνία τελευταίας ενημέρωσης 22/06/2026) στην Montserrado County, στην οποία ανήκει η περιοχή  Paynesville καταγράφηκαν 46 περιστατικά ασφαλείας, από τα οποία προκλήθηκαν 4 ανθρώπινες απώλειες, ενώ ειδικότερα στην περιοχή Paynesville σημειώθηκαν 10 περιστατικά, τα οποία δεν οδήγησαν σε ανθρώπινες απώλειες.^[34] Σημειώνεται, ότι σύμφωνα με τελευταίες εκτιμήσεις πληθυσμός της Montserrado County το 2022 εκτιμάται ότι ανερχόταν στους 1,920,965 κατοίκους^[35], ενώ ο πληθυσμός της περιοχής Paynesville κατά την ίδια περίοδο εκτιμάται ότι ανερχόταν σε 617,492.^[36]

 

Αποτιμώντας τα προαναφερόμενα δεδομένα, δεν καταδεικνύεται εύλογη πιθανότητα η αιτήτρια να αντιμετωπίσει κατά την επιστροφή της κίνδυνο σοβαρής βλάβης, καθότι η συχνότητα περιστατικών ασφαλείας στον τελευταίο τόπο συνήθους διαμονής της όπου αναμένεται να επιστρέψει, δεν είναι τέτοιας έντασης ώστε να διατρέχει κίνδυνο εξαιτίας και μόνο της παρουσίας του εκεί να τεθεί σε κίνδυνο η ζωή της. Εξετάζοντας περαιτέρω τις προσωπικές περιστάσεις της αιτήτριας, παρατηρώ ότι αυτή είναι ενήλικας υγιής, πλήρως ικανή προς εργασία, χωρίς στοιχεία ευαλωτότητας και με υποστηρικτικό/οικογενειακό δίκτυο (τα ξαδέλφια της, με τα οποία διατηρεί επικοινωνία- ερυθρό 45, του διοικητικού φακέλου) στη χώρα καταγωγής της.  Η αιτήτρια δεν έχει θέσει οποιαδήποτε ατομικά χαρακτηριστικά στην ενώπιον μου δικαστική διαδικασία, που να υποδηλώνουν ότι μπορεί να έχει τεθεί με οποιονδήποτε τρόπο σε δυσμενή θέση ή σε κίνδυνο δίωξης ή βλάβης.

 

Κατά πάγια νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου, δέουσα έρευνα κρίνεται από το Δικαστήριο ότι έγινε, όταν το αρμόδιο όργανο εξετάζει κάθε σχετικό με την υπόθεση γεγονός (Βλ. Motorways Ltd v. Υπουργού Οικονομικών (1999) 3ΑΑΔ 447).  Ορθή και πλήρης έρευνα θεωρείται αυτή που εκτείνεται στη διερεύνηση των ουσιωδών στοιχείων της υπόθεσης (Βλ. Νικολαΐδη v. Μηνά (1994) 3ΑΑΔ 321, Τουσούνα ν. Δημοκρατίας (2013) 3 Α.Α.Δ. 151, Χωματένος ν. Δημοκρατίας κ.α. (2 Α.Α.Δ. 120).  Η έκταση της έρευνας εξαρτάται πάντοτε από τα περιστατικά της κάθε υπόθεσης (Βλ. Δημοκρατία v. Ευαγγέλου κ.α. (2013) 3ΑΑΔ 414) και το αρμόδιο όργανο οφείλει να βρει τον κατάλληλο τρόπο για να εκπληρώσει την υποχρέωσή του για επαρκή και/ή δέουσα έρευνα. 

 

Οι καθ' ων η αίτηση συνεκτίμησαν και αξιολόγησαν όλα τα στοιχεία που είχαν ενώπιον τους προτού καταλήξουν στην προσβαλλόμενη απόφαση και ενόψει των ισχυρισμών που πρόβαλε η αιτήτρια, προέβησαν στη δέουσα υπό τις περιστάσεις έρευνα. Από τα στοιχεία του φακέλου που έχω ενώπιον μου, μπορεί να λεχθεί ότι αυτά βρίσκονται αναπόφευκτα πίσω από την προσβαλλόμενη απόφαση και ούτως ή άλλως διαφαίνεται η αιτιολογία της απόφασης και από το κείμενό της (Ηλιόπουλος ν. Α.Η.Κ., Α.Ε. 2452, ημερομηνίας 21.7.2000, Χρυστάλλα Συμεωνύδου κ.α. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας, Προσφυγή αρ. 911/93 κ.α., ημερ. 18.4.97).  Από όσα έχω επεξηγήσει ανωτέρω προκύπτει ότι, το αρμόδιο όργανο έλαβε δεόντως και επαρκώς αιτιολογημένη απόφαση.  Συνεπώς, ο ισχυρισμός της ευπαίδευτης συνηγόρου της αιτήτριας περί έλλειψης δέουσας έρευνας των στοιχείων που σχετίζονται με την προσβαλλόμενη απόφαση εκ μέρους του αρμόδιου οργάνου, απορρίπτεται στο σύνολό του.

 

Με βάση λοιπόν το σύνολο των στοιχείων που τέθηκαν ενώπιον μου, καταλήγω ότι το αίτημα της αιτήτριας εξετάστηκε με επάρκεια και επιμέλεια σε όλα τα στάδια και υπήρξε επαρκής αιτιολόγηση της προσβαλλόμενης απόφασης εκ μέρους του αρμόδιου οργάνου. Το περιεχόμενο της απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου, η οποία συμπληρώνεται από την αιτιολογημένη Έκθεση-Εισήγηση της αρμόδιας λειτουργού, στην οποία εκτίθενται λεπτομερώς οι λόγοι της απόρριψης του αιτήματος, αποκαλύπτει ότι η απόφασή της είναι  απόλυτα ορθή και στα πλαίσια της σχετικής νομοθεσίας και των εξουσιών του αρμόδιου οργάνου.

 

Ως εκ τούτου, η προσφυγή απορρίπτεται και η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται, με έξοδα €1000 υπέρ των καθ' ων η αίτηση, και εναντίον της αιτήτριας.

 

 

 

 

 

 

Χ. Μιχαηλίδου, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.