ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

                                                                                 Υποθ. Αρ.: 150/2025

24 Ιουλίου 2026

[Β. ΚΟΥΡΟΥΖΙΔΟΥ-KΑΡΛΕΤΤΙΔΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]

Αναφορικά με τo άρθρο 146 του Συντάγματος

 Μεταξύ:

A.M.J. από Σομαλία και τώρα Λευκωσία

Αιτητής

και-

Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω του Διευθυντού της Υπηρεσίας Ασύλου

Καθ' ων η Αίτηση

Γ. Βασιλόπουλος, Δικηγόρος για τον Αιτητή

Λώρα Βελίκοβα, Δικηγόρος για τους Καθ' ων η αίτηση.

Ο Αιτητής είναι παρών.  Παρών ο Mohamed Seynab για μετάφραση από σομαλικά σε αγγλικά και παρούσα  και  η Ζ. Αγαπίου  (κα) για πιστή μετάφραση από αγγλικά σε ελληνικά και αντιστρόφως.

 

Α Π Ο Φ Α Σ Η

 

Με την υπό κρίση προσφυγή, ο Αιτητής προσβάλλει την απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου ημερ. 27/12/2025, η οποία του κοινοποιήθηκε την 15/01/2025, και δια της οποίας απορρίφθηκε το αίτημά του για παροχή διεθνούς προστασίας και αποφασίστηκε η επιστροφή του στη χώρα καταγωγής του, ως άκυρη, παράνομη, αντισυνταγματική και στερούμενη οιουδήποτε έννομου αποτελέσματος, αποτέλεσμα πλάνης και κακής εφαρμογής του νόμου. Περαιτέρω αιτείται νέας εκτελεστής απόφασης του Δικαστηρίου επί της ουσίας του αιτήματος του Αιτητή για την παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας.

ΓΕΓΟΝΟΤΑ

Σύμφωνα με τα στοιχεία του Διοικητικού Φακέλου (εφεξής Δ.Φ.) που βρίσκονται ενώπιόν μου, ο Αιτητής είναι υπήκοος της Σομαλίας και στις 02/10/2020 υπέβαλε αίτηση χορήγησης καθεστώτος διεθνούς προστασίας (ερ. 3-1 και μετάφραση 14-12 του Δ.Φ.).

Εφόσον ο Αιτητής κατά το χρόνο της αίτησής του για διεθνή προστασία ήταν ανήλικος, τέθηκε κάτω από την κηδεμονία της ΔΥΚΕ με βάση το άρθρο 10 του Περί Προσφύγων Νόμου Ν.6(1)2000 και διέμενε στην Ιδιωτική Παιδική Στέγη του Οργανισμού «Hope for Children” και, αφότου ενηλικιώθηκε, μεταφέρθηκε από τη Στέγη σε ενοικιαζόμενο υποστατικό σε φιλικό του πρόσωπο (ερ. 78 του Δ.Φ.). στις Ακολούθως, στις 04/12/2020 και 16/12/2020 διενεργήθηκαν συνεντεύξεις προς τους σκοπούς της διαδικασίας του Δουβλίνου.

Εν συνεχεία, την 28/03/2024, αρμόδιος λειτουργός της Υπηρεσίας Ασύλου ετοίμασε Εισηγητική Έκθεση προς τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου σχετικά με το κλείσιμο του φακέλου του Αιτητή και την διακοπή της διαδικασίας εξέτασης του αιτήματος ασύλου του, στη βάση της τεκμαιρόμενης σιωπηρής απόσυρσης/ υπαναχώρησης του Αιτητή από αυτήν, λόγω του ότι δεν εντοπίστηκε στο ηλεκτρονικό σύστημα του Τμήματος Αρχείου Πληθυσμού και Μετανάστευσης και της Υπηρεσίας Ασύλου οποιοδήποτε καταγεγραμμένο στοιχείο επικοινωνίας ή αναχώρησή του από τη Δημοκρατία μετά την υποβολή της αίτησής του για διεθνή προστασία (ερ. 87-89 του Δ.Φ.). Στις 29/03/2024, ο δεόντως εξουσιοδοτημένος αρμόδιος λειτουργός να εκτελεί καθήκοντα Προϊσταμένου της Υπηρεσίας Ασύλου ενέκρινε την Εισήγηση και αποφάσισε το κλείσιμο του φακέλου και την επιστροφή του Αιτητή στη Σομαλία, δυνάμει των σχετικών άρθρων του Περί Προσφύγων Νόμου (ερ. 90 Δ.Φ.). Ακολούθως, την 28/03/2024 εκδόθηκε απορριπτική επιστολή από την Υπηρεσία Ασύλου με αιτιολόγηση της απόφασης περί κλεισίματος του φακέλου (ερ. 92-91 του Δ.Φ.).

Στη συνέχεια, την 26/08/2024 ο Αιτητής υπέβαλε αίτημα για επανάνοιγμα του φακέλου της αίτησής του για διεθνή προστασία και ο φάκελος επανανοίχθηκε αυτόματα από την Υπηρεσία Ασύλου (ερ. 97-96 του Δ.Φ.).

Την 13/12/2024 πραγματοποιήθηκε η πρωτοβάθμια συνέντευξη του Αιτητή από αρμόδιο λειτουργό της Υπηρεσίας Ασύλου, προς εξέταση του αιτήματός του για διεθνή προστασία (ερ. 115-101 του Δ.Φ.).

Στις 27/12/2024 ο αρμόδιος λειτουργός της Υπηρεσίας Ασύλου συνέταξε Έκθεση-Εισήγηση προς τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου, εισηγούμενος την απόρριψη του αιτήματος του Αιτητή (ερ. 226-199 του Δ.Φ.).

Εν συνεχεία, στις 27/12/2024, ο δεόντως εξουσιοδοτημένος από τον Υπουργό Εσωτερικών λειτουργός να ασκεί καθήκοντα Προϊστάμενου της Υπηρεσίας Ασύλου, αποφάσισε την απόρριψη της αίτησης διεθνούς προστασίας και την έκδοση απόφασης επιστροφής του Αιτητή στην χώρα καταγωγής του. (ερ. 227 του Δ.Φ.).

Ακολούθως, στις 15/01/2025,  η Υπηρεσία Ασύλου ετοίμασε σχετική απορριπτική επιστολή μαζί με αιτιολόγηση της σχετικής απόφασης, η οποία κοινοποιήθηκε στον Αιτητή αυθημερόν, παραλήφθηκε δε και υπογράφτηκε ιδιοχείρως από τον ίδιο, κατόπιν επεξήγησης του περιεχομένου σε γλώσσα την οποία κατανοεί (ερ. 228 Δ.Φ.).

Στη συνέχεια, στις 20/01/2025, ο Αιτητής καταχώρισε την υπό εξέταση προσφυγή ενώπιον του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας (Δ.Δ.Δ.Π.), προσβάλλοντας την απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου. 

 

ΝΟΜΙΚΟΙ ΙΣΧΥΡΙΣΜΟΙ

O συνήγορος του Αιτητή, δια του εισαγωγικού του δικογράφου, προώθησε διάφορους λόγους ακύρωσης προς υποστήριξη του αιτήματος για ακύρωση της προσβαλλόμενης πράξης. Διά της αγόρευσής του, προώθησε ειδικότερα ότι η απόφαση των Καθ’ ων η αίτηση λήφθηκε κατά κατάχρηση και/ή καθ’ υπέρβαση εξουσίας και είναι αποτέλεσμα πραγματικής και/ή νομικής πλάνης και είναι αντίθετη προς το Νόμο, το Σύνταγμα, τις Διεθνείς Συμβάσεις, τις παραδεδεγμένες αρχές του διοικητικού και δημοσίου δικαίου και/ή της Νομολογίας του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου της Ε.Ε. και/ή τις αρχές του Φυσικού Δικαίου (σημεία 1 και 2 της Γ.Α. του Αιτητή). Επιπλέον, προώθησε ότι η απόφαση των Καθ’ ων η αίτηση είναι αναιτιολόγητη και/ή μη δεόντως αιτιολογημένη και λήφθηκε χωρίς τη δέουσα έρευνα, ότι παραβιάστηκε το δικαίωμα της ακρόασης του Αιτητή, ότι υπήρχε κακή σύνθεση της αρχής που έλαβε την επίδικη απόφαση και ότι η τελευταία ελήφθη από αναρμόδιο πρόσωπο, και ότι δεν ακολουθήθηκε η ορθή και/ή νόμιμη διαδικασία κατά τη διεκπεραίωση της συνέντευξης, την ετοιμασία της έκθεσης/εισήγησης και τη λήψη της απόφασης (σημεία 1-6 της Γ.Α. του Αιτητή). Κατά το στάδιο των διευκρινίσεων, ο συνήγορος του Αιτητή απέσυρε τους λόγους ακύρωσης που αναφέρονται στην αναρμοδιότητα του οργάνου που εξέδωσε την απόφαση (ακρόαση ημ/νίας 06/05/226 ωστόσο επέμεινε στους ισχυρισμούς του που αφορούν στο πρόσωπο της κα Χρυσομηλά ). Όσον αφορά στη μη δέουσα έρευνα, κατά τη γραπτή αγόρευση του Αιτητή, προβάλλεται ότι δεν συνεκτιμήθηκε η κατάσταση ασφάλειας της χώρας και περιοχής διαμονής του Αιτητή σε συνδυασμό με το προφίλ του και συγκεκριμένα τη φυλή του και ότι εκλείπει η εκτίμηση της εξωτερικής αξιοπιστίας ισχυρισμών του Αιτητή. Προωθείται επίσης ότι δεν εξετάστηκε κατά πόσο ο Αιτητής πληροί τις προϋποθέσεις για παροχή καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας. Επιπρόσθετα, ως προς την πλάνη περί το Νόμο, είναι η θέση του Αιτητή ότι η έκδοση απόφασης επιστροφής του εκδόθηκε χωρίς να ληφθεί υπόψη ότι ο Αιτητής συνέχιζε να θεωρείται αιτητής ασύλου για περίοδο τριάντα (30) ημερών από την ημέρα λήψης της απορριπτικής επιστολής και κατά την οποία είχε δικαίωμα καταχώρησης προσφυγής στο Δ.Δ.Δ.Π. και, εφόσον η απόφαση επιστροφής είναι αναπόσπαστο μέρος της απορριπτικής απόφασης, τότε συμπαρασύρει άνευ ετέρου λόγου σε ακυρότητα την προσβαλλόμενη απόφαση καθ’ ολοκληρίαν.

Οι Καθ' ων η Αίτηση κατά την Ένστασή και Γραπτή Αγόρευσή τους υπεραμύνονται της ορθότητας και της νομιμότητας της προσβαλλόμενης απόφασης και αντιτείνουν ότι η προσβαλλόμενη πράξη έχει ληφθεί σύμφωνα με τις διατάξεις του Συντάγματος, των Νόμων και ειδικότερα του Περί Προσφύγων Νόμου, μετά από δέουσα έρευνα και ορθή ενάσκηση των εξουσιών που παρέχει ο Νόμος στους Καθ' ων η Αίτηση, κατ’ εφαρμογή των αρχών του διοικητικού δικαίου και αφού λήφθηκαν υπόψη όλα τα σχετικά με την υπόθεση στοιχεία, γεγονότα και περιστατικά, είναι δε επαρκώς και/ ή δεόντως αιτιολογημένη. Συγκεκριμένα, υποστηρίζουν ότι οι λόγοι ακυρώσεως δεν εγείρονται σύμφωνα με το άρθρο 7 του Διαδικαστικού Κανονισμού του Ανωτάτου Δικαστηρίου του 1962 και πως οι ισχυρισμοί του Αιτητή που προωθούνται στη γραπτή του αγόρευση είναι εσφαλμένοι, ανεδαφικοί και ανυπόστατοι. Περαιτέρω, προβάλλουν πως ο Αιτητής δεν κατάφερε να αποσείσει το βάρος απόδειξης και να τεκμηριώσει βάσιμο λόγο δίωξης συνδεόμενο με έναν από τους λόγους του άρθρου 3(1) του περί Προσφύγων Νόμου ή κίνδυνο σοβαρής βλάβης υπό το άρθρο 19 του Νόμου. Προς υποστήριξη της θέσης τους οι Καθ' ων η Αίτηση παραθέτουν επιχειρηματολογία που άπτεται της νομιμότητας και της ουσίας της παρούσας υπόθεσης, απαντώντας και στους νομικούς ισχυρισμούς που προβάλλονται από την πλευρά του Αιτητή. Όσον αφορά το επίδικο πλαίσιο γεγονότων, ο συνήγορος των Καθ' ων η Αίτηση παραπέμπει στην Ένσταση των Καθ' ων η Αίτηση και τα επισυνημμένα σε αυτήν Παραρτήματα, καθώς επίσης και στα όσα περιέχονται στο σχετικό διοικητικό φάκελο. 

ΚΑΤΑΛΗΞΗ

Καταρχάς πρέπει να λεχθεί ότι οι λόγοι ακύρωσης είναι με γενικότητα και αοριστία που εγείρονται στην παρούσα αίτηση.  Η απλή καταγραφή κατά ιδιαίτερο συνοπτικό τρόπο στους λόγους ακύρωσης της νομικής βάσης της προσφυγής δεν ικανοποιεί την επιτακτική ανάγκη του Καν. 7 του Ανωτάτου Συνταγματικού Διαδικαστικού Κανονισμού του 1962, όπως οι νομικοί λόγοι αναφέρονται πλήρως.  

Οι ισχυρισμοί για την ακύρωση μιας διοικητικής απόφασης πρέπει να είναι συγκεκριμένοι και να εξειδικεύουν ποια νομοθετική πρόνοια ή αρχή διοικητικού δικαίου παραβιάζεται. Όπως έχει τονισθεί στην υπόθεση Latomia Estate Ltd. v. Δημοκρατίας (2001) 3 Α.Α.Δ. 672: «Η αιτιολόγηση των νομικών σημεχίων πάνω στα οποία βασίζεται μια προσφυγή είναι απαραίτητη για την εξέταση από ένα Διοικητικό Δικαστήριο των λόγων που προσβάλλουν τη νομιμότητα μιας διοικητικής πράξης».

Περαιτέρω δεν αρκεί η παράθεση των συγκεκριμένων διατάξεων της νομοθεσίας που κατ' ισχυρισμόν παραβιάζει η προσβαλλόμενη πράξη, αλλά θα πρέπει επίσης τα επικαλούμενα νομικά σημεία να αιτιολογούνται πλήρως.  Οποιαδήποτε αοριστία ή ασάφεια σε σχέση με αυτά μπορεί να έχει ως συνέπεια την απόρριψη της προσφυγής. (βλ. Δημοκρατία ν. Shalaeva (2010) 3 AΑΔ 598).

Επίσης είναι πλειστάκις νομολογημένο ότι, λόγοι ακύρωσης που δεν εγεί­ρονται στο δικόγραφο της προσφυγής δεν μπορούν να εξεταστούν με το να εγείρονται για πρώτη φορά στις γραπτές αγορεύσεις. Σχετικό είναι η  απόφαση της Ολομέλειας στη Φλωρεντία Πετρίδου ν. Επιτρο­πής Δημόσιας Υπηρεσίας, (2004) 3 Α.Α.Δ. 636 . Σχετική είναι και  η υπόθεση Σπύρου και Άλλων ν. Δημοκρατίας, Προσφ. 571/94 κ.α., ημερ. 22.11.1995, στη σελ. 4

Οι αγορεύσεις αποτελούν τη μόνη μέθοδο ανάπτυξης των λόγων ακύρωσης ή ισχυρισμών που ήδη προσβλήθηκαν με το δικόγραφο της προσφυγής.

Σύμφωνα με την  Μαραγκός ν. Δημοκρατίας (2006) 3 Α.Α.Δ. 671 : «Για να καταστεί το θέμα επίδικο, πρέπει αυτό να εγείρεται σύμφωνα με τις δικονομικές διατάξεις και να αποφασίζεται ύστερα από εξαντλητική επιχειρηματολογία.»

«Η αγόρευση αποτελεί το μέσο για την έκθεση της επιχειρηματολογίας υπέρ της αποδοχής των λόγων ακύρωσης και όχι υποκατάστατο της στοιχειοθέτησής τους. Βλ. Παπαδοπούλας ν. Ιωσηφίδη κ.ά. (2002) 3 Α.Α.Δ. 601 και Λεωφορεία Λευκωσίας Λτδ ν. Δημοκρατίας (1999) 3 Α.Α.Δ. 56.»

Ο συνήγορος του Αιτητή γενικά και αόριστα παραθέτει τα νομικά σημεία στην αγόρευσή της και επικαλείται παραβιάσεις του  περί Προσφύγων Νόμου και των Γενικών Αρχών του Διοικητικού Δικαίου ωστόσο ελλείπει οποιαδήποτε επιχειρηματολογία υπέρ της αποδοχής των λόγων ακύρωσης. Εκλείπει δε και η υπαγωγή των πραγματικών γεγονότων στους λόγους ακύρωσης που κατ' ισχυρισμό παραβιάζονται. Ωστόσο η συνήγορος απέσυρε όλους του νομικούς ισχυρισμού πλην τον ισχυρισμό περί ελλιπούς δέουσας έρευνας.

Ως προς τους προωθούμενους λόγους προσφυγής είναι κρίσιμο και απαραίτητο να καταστεί αντιληπτό ότι η δικαιοδοσία του παρόντος δικαστηρίου διαδραματίζει καταλυτικό ρόλο στο λυσιτελές της προβολής των λόγων προσφυγής. Ειδικότερα, το παρόν Δικαστήριο ως δικαστήριο ουσίας δικάζει την υπόθεση που άγεται ενώπιον του εξ υπαρχής, κατά το νόμο και κατά την ουσία, δεν περιορίζεται μόνο στην εξέταση της διαδικασίας και των στοιχείων κρίσης της διοικητικής αρχής που εξέδωσε την προσβαλλόμενη πράξη, αλλά προχωρεί παραπέρα και εξετάζει και την ουσιαστική ορθότητα της de novo και ex nunc. Ο Αιτητής αναμένεται να προβάλει, στο πλαίσιο της διοικητικής ή και της παρούσας δικαστικής διαδικασίας, τέτοιους συγκεκριμένους και ειδικούς ισχυρισμούς, οι οποίοι εν δυνάμει θα δικαιολογούσαν την υπαγωγή του στο καθεστώς διεθνούς προστασίας. Η πιο πάνω ανάλυση λόγω της έκτασης της δικαιοδοσίας του παρόντος Δικαστηρίου καθιστά αλυσιτελή την προβολή υποπεριπτώσεων λόγων προσφυγής π.χ. έλλειψη δέουσας έρευνας και αιτιολογίας, πλάνη, ορισμένες διαδικαστικές πλημμέλειες κατά την έκδοση της επίδικης πράξης. Εν προκειμένω, ο Αιτητής εκπροσωπούμενος και δια συνηγόρου, έχει την ευκαιρία να εκθέσει τους ισχυρισμούς του και να λάβει όλα τα δέοντα δικονομικά μέσα προς τεκμηρίωσή τους [Βλ. «Εγχειρίδιο Διοικητικού Δικαίου», Επαμεινώνδας Π. Σπηλιωτόπουλος, 14ης Έκδοση, Νομική Βιβλιοθήκη, σ. 260, υποσημ. 72, «Εισηγήσεις Διοικητικού Δικονομικού Δικαίου, Χαράλαμπος Χρυσανθάκης, 2η Έκδοση, Νομική Βιβλιοθήκη, σελ. 247 και Π.Δ. Δαγτόγλου, (Διοικητικό Δικονομικό Δίκαιο), σελ. 552]. Ως αλυσιτελείς  χαρακτηρίζονται  οι λόγοι προσφυγής, οι οποίοι ακόμα και αν γίνουν δεκτοί δεν πρόκειται να οδηγήσουν σε ακύρωση της προσβαλλόμενης πράξης [Βλ. Η προβολή ισχυρισμών στις διοικητικές διαφορές ουσίας, Α. Αθ. Αρχοντάκη, Νομική Βιβλιοθήκη, σ. 100].

Τα όσα επομένως πιο κάτω εξετάζονται και  αποφασίζονται τελούν υπό την πιο πάνω τοποθέτηση.

Αναφορικά με το ζήτημα που εγείρει και αφορά στο πρόσωπο της κα Χρυσομηλά – Κουτσουμπά παραπέμπω στην απόφαση μου ημερ.  20  Νοεμβρίου   2025 υπ. αρ. προσφυγή 2510/2024 Mr A.H. (AR058xxxxxxx), από Σομαλία και τώρα Λάρνακα και Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω Υπηρεσίας Ασύλου  συνεπώς ο ισχυρισμός απορρίπτεται .

Περαιτέρω αναφορικά με τον ισχυρισμό του Αιτητή περί νομικής  πλάνης σε σχέση με την απόφαση επιστροφής το ζήτημα  εξετάστηκε από την  αδελφή Δικαστή κα Κ.Κλεάνθους  στην  υπ.αρ. 8484/2021 απόφαση της ημερ. 16/4/2024 J.L.M. και Κυπριακής Δημοκρατίας στης οποίας τη θέσης επί του ζητήματος  υιοθετώ αυτούσια  και παραθέτω:

<< 86.  Σχετικά με τον ισχυρισμό περί νομιμοποίησης των Καθ' ων η αίτηση να προβούν σε έκδοση απόφασης επιστροφής, ενόψει της ιδιότητας της Αιτήτριας ως Αιτήτριας ασύλου , επισημαίνεται ότι βάσει του άρθρου 18 (7Β) (α1) του Περί Προσφύγων Νόμου (η υπογράμμιση είναι δική μου), έπειτα από την τροποποίηση με τον 142(I)/ 2020 Τροποποιητικό Νόμο «(7Β) Σε περίπτωση που ο Προϊστάμενος απορρίπτει αίτηση, αναφορικά με το καθεστώς πρόσφυγα ή/και το καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας -  [.](α1) διατάσσει την επιστροφή και/ή απομάκρυνση και/ή απέλαση του αιτητή, η οποία αποτελεί  αναπόσπαστο τμήμα της απόφασης του Προϊσταμένου, δυνάμει των διατάξεων του περί Αλλοδαπών και Μεταναστεύσεως Νόμου, εφόσον δε υφίσταται ήδη σε ισχύ άλλη απόφαση επιστροφής και/ή απομάκρυνσης και/ή απέλασης, θεωρείται ότι η εν λόγω απόφαση ενσωματώνεται στην απορριπτική απόφαση και αποτελεί αναπόσπαστο μέρος αυτής, [.]».

87. {..} ,88.{..} ,89. 

90.  Ειδικά ως προς την αρμοδιότητα του κ. Α. Α. να προβαίνει σε έκδοση αποφάσεων επιστροφής, επαναλαμβάνω ότι δυνάμει του άρθρου 18(7Β) (α1) του περί Προσφύγων Νόμου, η αρμοδιότητα έκδοσης απόφασης επιστροφής του Αιτητή παρέχεται στον Προϊστάμενο. Ο όρος «Προϊστάμενος», βάσει του άρθρου 2 (1) του περί Προσφύγων Νόμου, περιλαμβάνει επιπλέον «οποιοδήποτε άλλο αρμόδιο λειτουργό της εν λόγω Υπηρεσίας που εξουσιοδοτείται από τον Υπουργό, για να ασκεί όλες ή οποιεσδήποτε από τις εξουσίες ή να εκτελεί όλα ή οποιαδήποτε από τα καθήκοντα του Προϊσταμένου·» Λαμβάνοντας υπόψιν την από 9.6.2022 εξουσιοδότηση του Υπουργού Εσωτερικών προς τον κ. Α. Α. όπως ασκεί μέρος των καθηκόντων του Προϊσταμένου που περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, σε έκδοση αποφάσεων επιστροφής βάσει των άρθρων 12Δ, 13 και 18, o ισχυρισμός του Αιτητή περί αναρμοδιότητας του κ. Α. Α. να προβεί σε έκδοση της εν λόγω απόφασης οφείλει να απορριφθεί." Στη παρούσα την απόφαση έλαβε ο κ. Π.Κ. ο οποίος είναι επίσης εξουσιοδουτούμενο πρόσωπο να λαμβάνει τις ενλόγω αποφάσεις (βλ. Ερ. 84 του Δ.Φ. εξουσιοδότηη ημερ. 9/6/2022).

Περαιτέρω αναφορικά με τον ισχυρισμό του Αιτητή πως η απόφαση επιστροφής αποτελεί αναπόσπαστο μέρος της προσβαλλόμενης απόφασης συνεπώς συμπαρασύρεται σε ακυρότητα η προσβαλλόμενη στην ολότητα της δε με βρίσκει σύμφωνη. Το ζήτημα αυτό εξετάστηκε από την αδελφή δικαστή κα  Ε. Ρήγα στην υπ.αρ. 3213/2022  υπόθεση J.K.,από Δημοκρατία της Γουινέας δια της Επιτρόπου Προστασίας Δικαιωμάτων του Παιδιού και Κυπριακης Δημοκρατίας  ημερ. 17/8/2023 της οποίας τη θέση υιοθετώ και παραπέμπω στο ακόλουθο απόσπασμα  της εν λόγω απόφασης:  

<< Έχω καταλήξει συνεπώς ότι η απόφαση επιστροφής, ως εκδιδόμενη κατ' εφαρμογή ιδιαίτερης νομοθεσίας (ήτοι των διατάξεων του Κεφαλαίου 105), η οποία αποβλέπει σε διαφορετικό σκοπό από την απόφαση απόρριψης της αίτησης ασύλου της Αιτήτριας, δεν αποτελεί τμήμα ή τέρμα αυτής, αλλά πρόκειται για άλλη διοικητική ενέργεια, η οποία συνιστά πράξη απλώς συναφή δεδομένου ότι προϋπόθεση για την έκδοση της, είναι η ύπαρξη απορριπτικής απόφασης επί αιτήματος ασύλου. Σύμφωνα με τη νομολογία, συνάφεια υπάρχει όταν μια πράξη αποτελεί προϋπόθεση άλλης ή όταν οι προσβαλλόμενες με το ίδιο δικόγραφο πράξεις αφορούν τον ίδιο αιτητή, βασίζονται στις ίδιες διατάξεις του νόμου, φέρουν ταυτόσημη αιτιολογία και εκδόθηκαν από το ίδιο όργανο, κατά την ίδια διοικητική διαδικασία (βλ.Πορίσματα Νομολογίας του Συμβουλίου της Επικρατείας της Ελλάδας 1929-1959, σελ. 274, Συμεωνίδου κ.ά. ν. Δημοκρατίας (1993) 3 Α.Α.Δ. 258, 271).  

Σύμφωνα με τον Καθηγητή Σπηλιωτόπουλο στο «Εγχειρίδιο Διοικητικού Δικαίου», 5^η έκδοση:

«Με την αίτηση ακυρώσεως είναι δυνατό να συμπροσβάλλονται περισσότερες πράξεις που αναφέρονται ρητά στο δικόγραφο, εφόσον είναι συναφείς. Υπάρχει δε συνάφεια και όταν η μία πράξη εκδόθηκε κατ' εφαρμογή προγενέστερης, και συνεπώς στηρίζεται σ' αυτήν, η οποία αποτελεί την προϋπόθεση της έκδοσής της (ΣΕ 510/1983) ή όταν έχει το ίδιο αντικείμενο.» 

Η πιο πάνω αρχή υιοθετήθηκε και από την κυπριακή νομολογία. Στην υπόθεση Κωστάκης Στέλιου Χριστοδούλου κ.ά. ν. Νεοφύτου κ.ά. (2001) 3Α Α.Α.Δ. 576, η οποία υιοθετεί σωρεία προηγούμενων αποφάσεων επί του θέματος, αναφέρθηκαν τα ακόλουθα:

«Συνάφεια υπάρχει όταν μία πράξη αποτελεί προϋπόθεση της άλλης ή όταν οι προσβαλλόμενες με το ίδιο δικόγραφο πράξεις αφορούν τον ίδιο αιτητή, βασίζονται στις ίδιες διατάξεις του νόμου, φέρουν ταυτόσημη αιτιολογία και εκδόθηκαν από το ίδιο όργανο, κατά την ίδια διοικητική διαδικασία.»

  {.}

Προκύπτει λοιπόν από το συνδυασμένο αποτέλεσμα των ως άνω διατάξεων ότι οι δύο αυτές αποφάσεις δεν συνδέονται άρρηκτα μεταξύ τους, ενώ η απόφαση επιστροφής δεν αποτελεί μέρος του αδιαίρετου μηχανισμού που οδηγεί στην έκδοση απόφασης επί αιτήματος διεθνούς προστασίας, αλλά είναι ανεξάρτητη από αυτήν. Με απλά λόγια, απόρριψη αίτησης για παραχώρηση διεθνούς προστασίας, δεν συνεπάγεται και την άνευ όρων έκδοση απόφασης επιστροφής του αιτούντος. Τουναντίον, ως οι νομοθετικές διατάξεις καταδεικνύουν, η έκδοση απόφασης επιστροφής απαιτεί άλλη διοικητική διεργασία προκειμένου να καταδειχθεί η αναγκαιότητα έκδοσης της.>>

Συνεπώς ο ισχυρισμός απορρίπτεται.

Επι της ουσίας των ισχυρισμών του ο Αιτητής προβάλει γενικά και αόριστα ότι δεν έγινε επαρκής η δέουσα έρευνα .

Όπως έχει πλειστάκις νομολογηθεί  η έκταση, ο τρόπος και η διαδικασία που ακολουθείται κατά τη διενέργεια της έρευνας, ανάγεται στη διακριτική ευχέρεια της διοίκησης. 

Όσο αφορά τα επί της ουσίας ζητήματα που το δικαστήριο καλείται να εξετάσει και ειδικότερα αναφορικά με την έρευνα  αυτή είναι  επαρκής εφόσον εκτείνεται στη διερεύνηση κάθε γεγονότος που σχετίζεται με το θέμα που εξετάζεται. Το κριτήριο για την πληρότητα της έρευνας έγκειται στη συλλογή και τη διερεύνηση των ουσιωδών στοιχείων τα οποία παρέχουν ασφαλή συμπεράσματα (Βλ. Δημοκρατία ν. Κοινότητας Πυργών κ.α., Α.Ε. 1518/1.11.96, Επιτροπή Εκπαιδευτικής Υπηρεσίας ν. Ζάμπογλου, Α.Ε. 1575/14.7.97, A.Ε.2371, Motorways Ltd ν Δημοκρατίας ημερ. 25/6/99).

Όπως καταδεικνύεται από τα στοιχεία του διοικητικού φακέλου, οι Καθ' ων η αίτηση ενήργησαν σύμφωνα με τις πρόνοιες του περί Προσφύγων Νόμου και εξέτασαν όλα τα ουσιώδη στοιχεία που είχαν ενώπιον τους. Ειδικότερα, στην αρχή της συνέντευξης του, ο Αιτητής, αφού ενημερώθηκε για τη διαδικασία και τα δικαιώματά του επιβεβαίωσε ότι βρίσκεται σε καλή κατάσταση και ότι μπορεί να απαντήσει, ως επίσης ότι δεν έχει οποιεσδήποτε απορίες σχετικά με τη διαδικασία. Επιβεβαίωσε επίσης ότι δεν έχει έγγραφα να υποβάλει και όσα αναγράφονται στην αίτηση του είναι αληθή.

Όπως διαφαίνεται από τα στοιχεία τα οποία εμπεριέχονται στον διοικητικό φάκελο, ο αρμόδιος λειτουργός προέβη σε ενδελεχή εξέταση του αιτήματος του Αιτητή για παροχή διεθνούς προστασίας, καθώς και όλων των στοιχείων που είχε ενώπιον του, ενώ εξάντλησε κατά τη συνέντευξη με τον Αιτητή όλες τις πτυχές των ισχυρισμών του και εν τέλει εκεί όπου θεώρησε σκόπιμο προέβη σε περαιτέρω ανάλυση των δεδομένων μέσω  έρευνας  σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης.

Έχω εξετάσει την προσβαλλόμενη απόφαση υπό το πρίσμα όλων των στοιχείων που τέθηκαν ενώπιον του Δικαστηρίου, κυρίως των όσων ο  Αιτητής δήλωσε τόσο με την υποβολή της αίτησης διεθνούς προστασίας, όσο και κατά τη διάρκεια της προφορικής του συνέντευξης ενώπιον της Υπηρεσίας Ασύλου, αλλά και όσων προβάλλει με την παρούσα προσφυγή.

Κατά την υποβολή του αιτήματός του για διεθνή προστασία στις 02/10/2020, αναφορικά με τους λόγους για τους οποίους εγκατέλειψε την χώρα καταγωγής του και δεν επιθυμεί να επιστρέψει σε αυτήν, ο Αιτητής κατέγραψε ότι στη χώρα του υπάρχουν προβλήματα, δεν υπάρχει ασφάλεια, δεν υπάρχουν δουλειές και χρειάζεται την οικογένειά του (ερ. 1 και μετάφραση ερ. 12 του Δ.Φ.).   

Αναφορικά με τα προσωπικά του στοιχεία ο Αιτητής δήλωσε υπήκοος Σομαλίας, γεννηθείς στο Μογκαντίσου την 15/02/2004, μουσουλμάνος στο θρήσκευμα, ανήκων στην εθνοτική ομάδα Isaaq, άγαμος και ομιλών την γλώσσα σομαλικά, αγγλικά και αραβικά. Εγκατέλειψε την χώρα καταγωγής του την 28/06/2020 και έφτασε στη Κυπριακή Δημοκρατία την 28/06/2020, μέσω Τουρκίας και των μη ελεγχόμενων από την κυβέρνηση της Δημοκρατίας περιοχών (ερ. 3-1 Δ.Φ. και μετάφραση 14-12 του Δ.Φ.).

Κατά την συνέντευξη που διεξήχθη την 13/12/2024 από αρμόδια λειτουργό της Υπηρεσίας Ασύλου, ο Αιτητής δήλωσε ότι ανήκει στη φυλή Isaaq και δεν αντιμετωπίζει κάποιο πρόβλημα υγείας (ερ. 114/3χ, 111/2χ του Δ.Φ.). Όσον αφορά στον τόπο συνήθους διαμονής του, δήλωσε ότι γεννήθηκε και μεγάλωσε στην περιοχή Waberi, Μογκαντίσου, ενώ δεν έζησε σε κάποιο άλλο μέρος στη Σομαλία (ερ. 110/3χ). Αναφορικά με το εκπαιδευτικό του υπόβαθρο, δήλωσε ότι μεταξύ των ηλικιών 4-15 φοίτησε σε σχολείο όπου διδασκόταν το κοράνι, ενώ δήλωσε ότι ομιλεί σομαλικά, αραβικά και αγγλικά, ενώ, όσον αφορά στο επαγγελματικό του υπόβαθρο στη Σομαλία, δήλωσε ότι ενόσω βρισκόταν εκεί δεν εργαζόταν  (ερ. 113/4χ, 112/1χ-3χ, 111/3χ του Δ.Φ.). Όσον αφορά στην οικογένειά του, δήλωσε ότι οι γονείς του είναι χωρισμένοι και ότι έχει επτά αδελφια, τα οποία κατοικούν μαζί με τον πατέρα του στο Μογκαντίσου, ενώ η μητέρα του κατοικεί στην περιοχή Hodan, ενώ δήλωσε ότι διατηρεί επικοινωνία με τη μητέρα του (ερ. 112/5χ, 111/1χ του Δ.Φ.).  

Αναφορικά με τους λόγους που τον ώθησαν να εγκαταλείψει την χώρα καταγωγής του, ο Αιτητής, κατά την διάρκεια της προφορικής του συνέντευξης, προέβαλε ότι ο λόγος που έφυγε από τη χώρα του ήταν η θρησκεία. Συγκεκριμένα, δήλωσε ότι μεγάλωσε μελετώντας τη θρησκεία αλλά χωρίς να πιστεύει πραγματικά με τη καρδιά του και ότι έχασε την πίστη του. Εξήγησε ότι, λόγω του ότι ρωτούσε ερωτήσεις χωρίς να λαμβάνει απαντήσεις από το δάσκαλό του, ο οποίος του είπε ότι απαγορεύεται να σκέφτεται με αυτόν τον τρόπο, ενώ ενημέρωσε και τον πατέρα του, ο οποίος, ως θρησκευόμενο άτομο, δεν ήταν ευχαριστημένος με αυτή την πληροφορία. Δήλωσε ότι ο δάσκαλός του μίλησε για την έλλειψη πίστης του Αιτητή και σε άλλα άτομα, και ότι, λόγω του ότι αυτό ήταν επικίνδυνο, ο πατέρας του αποφάσισε ότι η μόνη επιλογή για τον Αιτητή ήταν να εγκαταλείψει τη χώρα καταγωγής του (ερ. 109/1χ του Δ.Φ.). Ισχυρίστηκε ότι φοβάται ότι οι άνθρωποι στη χώρα του θα τον σκότωναν, καθώς είναι γραμμένο στο νόμο ότι αν κάποιος εγκαταλείψει τη θρησκεία θα πεθάνει, ενώ πρόσθεσε ότι αν κάποιος είναι 15 χρονών θεωρείται ενήλικας και υπεύθυνος για τον εαυτό του, επομένως δεν μπορεί να προστατευτεί από τους γονείς του ή κάποιον άλλο  (ερ. 109/2χ, 108/1χ του Δ.Φ.).

Σε διευκρινιστικές ερωτήσεις του λειτουργού, ο Αιτητής δήλωσε ότι άρχισε να αμφισβητεί τη θρησκεία όταν ήταν 14 ετών, λόγω του ότι, ενώ το ιερό βιβλίο έλεγε να μην σκοτώνεις, ρώτησε το δάσκαλό του για ποιο λόγο οι άνθρωποι στη χώρα του σκοτώνουν ο ένας τον άλλο (ερ. 108/2χ). Ερωτηθείς για ποιο λόγο όταν ρωτήθηκε για τη θρησκεία του δήλωσε ότι είναι Σούννι μουσουλμάνος, απάντησε ότι γεννήθηκε, μεγάλωσε και έζησε ως τέτοιος , ωστόσο δήλωσε ότι ο ίδιος δεν έχει θρησκευτικές πεποιθήσεις και ότι πιστεύει μεν ότι υπάρχει ένας θεός, αλλά δεν γνωρίζει ποιος είναι ο σωστός θεός και το σωστό μονοπάτι (ερ. 108/3χ-5χ του Δ.Φ.). Ισχυρίστηκε ότι, εκτός από τη μητέρα του και τον πατέρα του, δεν μίλησε σε άλλα μέλη της οικογένειάς του για αυτές του τις ιδέες λόγω φόβου (ερ. 108/6χ-8χ του Δ.Φ.) και ότι τα περιστατικά που ανέφερε συνέβησαν όταν ήταν περίπου 15 ετών (ερ. 107/1χ του Δ.Φ.).

Αναφορικά με την οικογένειά του, ο Αιτητής δήλωσε ότι είναι Σούννι μουσουλμάνοι και ότι εξασκούν τα θρησκευτικά τους καθήκοντα και ότι ο ίδιος δεν είχε άλλη επιλογή από το να ακολουθήσει την πρακτική, ενώ ερωτηθείς για ποιο λόγο απομακρύνθηκε από το Ισλάμ εκείνη την περίοδο, δήλωσε ότι έβλεπε ανθρώπους να σκοτώνονται και να καταπιέζονται (ερ. 107/3χ, 4χ του Δ.Φ.). Επιπλέον, δήλωσε ότι μέρος της δυσαρέσκειάς του με το Ισλάμ είναι ότι δε μπορεί κάποιος να μιλήσει για αυτά που έχει στο μυαλό του, γιατί όταν ο ίδιος άρχισε  να κάνει ερωτήσεις για τη θρησκεία, του έλεγαν ότι είναι «χαράμ» (ερ. 106/3χ-4χ του Δ.Φ.). Αναφορικά με την αντίδραση των γονιών του όταν τους μίλησε για τις πεποιθήσεις του, δήλωσε ότι αυτοί σοκαρίστηκαν επειδή δεν το περίμεναν και δεν είχε συμβεί σε άλλα άτομα που γνώριζαν (ερ. 106 5χ του Δ.Φ.).

Ερωτηθείς για ποιο λόγο φοβάται ακριβώς, δήλωσε ότι φίλοι του πατέρα του, οι οποίοι βρίσκονταν κοντά στην οικογένειά του, έμαθαν από το δάσκαλό του για τις πεποιθήσεις του και ο φόβος του οφείλετο σε αυτούς, οι οποίοι εξέφρασαν τη θέση  στον πατέρα του ότι  σωστό θα ήταν να σκοτώσουν τον Αιτητή. Αυτός ήταν και ο λόγο που ο πατέρας του έκανε τις προετοιμασίες για να εγκαταλείψει ο Αιτητής τη χώρα του και τον προστάτεψε μέχρι να φύγει (ερ. 106/7χ, 105/1χ-5χ του Δ.Φ.)  Ερωτηθείς αν ο ίδιος είχε την εμπειρία του να γνωρίζει περιστατικό όπου  κάποιος θανατώνεται λόγω της άρνησής του να εξασκήσει το Ισλάμ, ο Αιτητής απάντησε αρνητικά , ενώ δήλωσε ότι τα αδέλφια του δεν το γνωρίζουνγια να μην επηρεαστούν , καθώς είναι ο μεγαλύτερος (ερ. 104 2χ-3χ του Δ.Φ.). Όσον αφορά στις τωρινές του πεποιθήσεις, δήλωσε ότι επί του παρόντος δεν πιστεύει στο θεό, αλλά ψάχνει καθοδήγηση (ερ. 104/4χ του Δ.Φ.).

Σχετικά με την δυνατότητα εσωτερικής μετεγκατάστασης, ο Αιτητής επίσης δήλωσε πως δεν πιστεύει πως θα μπορούσε να ζήσει σε κάποια άλλη περιοχή, εφόσον παντού στη Σομαλία αν κάποιος δεν είναι μουσουλμάνος μπορεί να καταδικαστεί σε θάνατο (ερ. 103 1χ του Δ.Φ.).

Ερωτηθείς πως μπορεί να αποδείξει ότι δεν πιστεύει πλέον, δήλωσε ότι ο κοινωνικός λειτουργός στο κέντρο όπου ζούσε ενόσω ήταν ανήλικος μπορεί να επιβεβαιώσει ότι ο Αιτητής δεν εξασκούσε θρησκευτικά καθήκοντα, σε αντίθεση με άλλους Σομαλούς που ζούσαν εκεί (ερ. 103 1χ-3χ του Δ.Φ.).  

Υπό το φως των ως άνω πληροφοριών, ως αυτές προκύπτουν από το πρακτικό της συνέντευξης και τα λοιπά στοιχεία του διοικητικού φακέλου, κατά την αξιολόγηση της αίτησης διεθνούς προστασίας του Αιτητή ο αρμόδιος λειτουργός διέκρινε δύο (2) ουσιώδεις ισχυρισμούς απορρέοντες από τις δηλώσεις του. Ο πρώτος αφορούσε την ταυτότητα, χώρα καταγωγής και τα προσωπικά στοιχεία του Αιτητή και ο δεύτερος ότι ο Αιτητής ισχυρίστηκε ότι κάποιοι φίλοι του πατέρα του τον στοχοποίησαν λόγω των θρησκευτικών του πεποιθήσεων (ερ. 223 του Δ.Φ.).

Αναφορικά με τον πρώτο ισχυρισμό, όσον αφορά την εκτίμηση της εσωτερικής αξιοπιστίας του ισχυρισμού, ο αρμόδιος λειτουργός παρέθεσε τις δηλώσεις του Αιτητή ως προς την χώρα και περιοχή καταγωγής του, το προφίλ, τα προσωπικά του στοιχεία και το ταξίδι του. Ακολούθως, στην εκτίμηση της εξωτερικής αξιοπιστίας του ισχυρισμού, σημείωσε στο φάκελο του Αιτητή υπάρχει αντίγραφο του πιστοποιητικού γέννησής του, πιστοποιητικό βεβαίωσης ταυτότητας, πιστοποιητικό διαμονής του θείου του στο Η.Β., και πιστοποιητικά γέννησης δύο άλλων προσώπων χωρίς να  διευκρινίζεται ποια είναι αυτά τα πρόσωπα, ενώ σημείωσε ότι επίσημες πηγές χαρτογράφησης επικυρώνουν την ύπαρξη και την τοποθεσία των όσων ανέφερε ο Αιτητής σχετικά με το Μογκαντίσου. Καταληκτικά, ο λειτουργός έκανε τον εν λόγω ισχυρισμό αποδεκτό (ερ. 223-221 του Δ.Φ.).

Ως προς τον δεύτερο ουσιώδη ισχυρισμό του Αιτητή, ότι εγκατέλειψε τη χώρα του λόγω του ότι κάποιοι φίλοι του πατέρα του τον στοχοποίησαν λόγω των θρησκευτικών του πεποιθήσεων, ο λειτουργός έκρινε πως τα σχετικά περιστατικά παρουσιάστηκαν χωρίς επάρκεια πληροφοριών και ότι παρουσίαζαν αντιφάσεις, ανακολουθίες, έλλειψη συνεκτικότητας και λεπτομέρειες βιωματικού χαρακτήρα. Ο λειτουργός σημείωσε ότι λήφθηκε υπόψη ότι ο Αιτητής ήταν ανήλικος πριν εγκαταλείψει τη χώρα του και συγκεκριμένα ήταν 16 ετών κατά το 2020, ενώ κατά το χρόνο της συνέντευξης ήταν στην ηλικία των 20 ετών και 10 μηνών. Συγκεκριμένα, αξιολογήθηκε πως οι δηλώσεις του Αιτητή ήταν ανακόλουθες και αντιφατικές σε σχέση με τα όσα έθεσε στην αίτηση διεθνούς προστασία, στην οποία ανέφερε ότι εγκατέλειψε τη Σομαλία λόγω του ότι δεν υπάρχει ασφάλεια και εργασίες στη χώρα του και χρειάζεται την οικογένειά του, χωρίς να αναφέρει κάτι σχετικό με θέματα θρησκείας, και ότι όταν του δόθηκε η ευκαιρία να επεξηγήσει σχετικά δήλωσε χωρίς ευλογοφάνεια ότι εκείνο τον καιρό ήταν νεαρός και δεν ήταν σίγουρος για τα πράγματα που έγραψε στην αίτησή του. Κρίθηκε ως ανακολουθία και αντίφαση το ότι στη συνέντευξή του δήλωσε ότι φοιτούσε στο μουσουλμανικό σχολείο “Quran “Imam” για τέσσερα έτη και το ολοκλήρωσε στην ηλικία των 15 ετών διότι στη συνέντευξη για το Δουβλίνο ανέφερε ότι φοίτησε στο Quran από τριών μέχρι επτά ετών. Κρίθηκε επίσης ως σοβαρή αντίφαση το ότι ο Αιτητής στα αρχικά στάδια της συνέντευξης, όταν ρωτήθηκε για το ποια είναι η θρησκεία του ανέφερε ότι είναι σουνίτης μουσουλμάνος, ενώ στην ελεύθερή του αφήγηση ανέφερε ότι δεν έχει θρησκευτικά πιστεύω. Η εξήγηση του Αιτητή όσον αφορά στη θεωρούμενη αντίφαση, ο οποίος ισχυρίστηκε ότι έπρεπε να το πει γιατί είναι με αυτό που μεγάλωσε και ζούσε, δεν θεωρήθηκε εύλογη από τον λειτουργό.

Ακολούθως, ο λειτουργός έκρινε ότι ο Αιτητής, στις ερωτήσεις αναφορικά με την αμφισβήτηση της θρησκείας του, απάντησε με ανακρίβειες και ότι οι ισχυρισμοί του ήταν ελλιπείς, ενώ θεωρήθηκε ότι η απάντηση του Αιτητή αναφορικά με τα θρησκευτικά του πιστεύω, στην οποία είπε ότι δεν έχει θρησκευτικά πιστεύω, ήταν αόριστη. Επιπλέον, θεώρησε ως αντίφαση το ότι ο Αιτητής είπε ότι δεν εξέφρασε τα πιστεύω του στην οικογένειά του ή σε οποιονδήποτε άλλο, ενώ προηγουμένως είπε ότι η οικογένειά του τον βοήθησε να φύγει, ενώ θεώρησε ότι η απάντηση του Αιτητή προς αποσαφήνιση αυτής της δήλωσης ότι μίλησε στους γονείς του αλλά όχι σε άλλα μέλη της οικογένειάς του δεν ήταν ικανοποιητική για την άρση της κριθείσας αντίφασης.

Αντιφατικοί κρίθηκαν επίσης οι ισχυρισμοί του Αιτητή σχετικά με την εξάσκηση της θρησκείας του, κατά τους οποίους δήλωσε ότι δεν είχε άλλη επιλογή από να την ακολουθεί, ενώ σταμάτησε όταν ήταν 15 χρονών, ενώ θεωρήθηκε μη ατεκμηρίωτο το ότι ο Αιτητής ισχυρίστηκε ότι τα άτομα στη χώρα του σκοτώνονταν χωρίς να τα έχει δει από κοντά, ενώ δήλωσε ότι το άκουγε από τις ειδήσεις στην τηλεόραση και από αλλού.

Επιπρόσθετα, κρίθηκε ότι ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να δώσει επαρκείς, ακριβείς και κατανοητές απαντήσεις σχετικά με τη δυσαρέσκειά του με το Ισλάμ, ενώ κρίθηκε μη συνεκτικό και αντιφατικό το ότι ο Αιτητής δήλωσε, μιλώντας για την εσωτερική του διεργασία, ότι όταν άρχισε να λέει αυτά που είχε στο μυαλό του, οι άλλοι του έλεγαν ότι είναι χαράμ και διότι, όταν του αναφέρθηκε ότι είχε δηλώσει ότι τα μόνα άτομα που γνώριζαν για τα θρησκευτικά του πιστεύω ήταν οι γονείς του, δήλωσε ότι αυτά που είχε στο μυαλό του ήταν οι ερωτήσεις που εξέφραζε αναφορικά με τη θρησκεία.

Μη αληθοφανείς, ανακριβείς και αντιφατικές κρίθηκαν επίσης οι δηλώσεις του Αιτητή σχετικά με το φόβο του σε περίπτωση επιστροφής και τους φίλους του πατέρα του, τους οποίους δήλωσε ότι φοβάται, ενώ παρομοίως κρίθηκαν και οι δηλώσεις του σχετικά με το πώς αυτά τα άτομα έμαθαν για την έλλειψη πίστης του και το πώς ο πατέρας του τον προστάτεψε από αυτούς. Γενικές και αντιφατικές κρίθηκαν επίσης οι δηλώσεις του σχετικά με τις συνέπειες για τα άτομα που δεν εξασκούν την ισλαμική τους πίστη στη Σομαλία, ως επίσης και οι ισχυρισμοί του σχετικά με τα θρησκευτικά του πιστεύω (ερ. 220-215 του Δ.Φ.).

Όσον αφορά την εξωτερική του αξιοπιστία, ο λειτουργός παρέθεσε πληροφορίες από τη χώρα καταγωγής σχετικά με την ηλικία ωριμότητας στη Σομαλία, κρίνοντας ότι έρχονται σε αντίθεση με τις δηλώσεις του Αιτητή, ενώ παρέθεσε πληροφορίες από τη χώρα καταγωγής αναφορικά με τους αποστάτες του Ισλάμ στη Σομαλία οι οποίες αναφέρονται στη θρησκευτική μισαλλοδοξία στη Σομαλία, ωστόσο κατέληξε στην απόρριψη του ισχυρισμού, παραθέτοντας στο ότι τα περιστατικά που απαρτίζουν τον πυρήνα τον ισχυρισμό του Αιτητή είναι εγγενώς ιδιωτικής φύσης και δεν ευνοείται περαιτέρω διερεύνησή τους μέσω εξωτερικών πηγών πληροφόρησης λόγω της έλλειψης εσωτερικής αξιοπιστίας του Αιτητή (ερ. 215-210 του Δ.Φ.).

Ακολούθως, o αρμόδιoς λειτουργός προχώρησε σε αξιολόγηση του μελλοντοστραφούς κινδύνου που ενδέχεται να αντιμετωπίσει ο Αιτητής στα πλαίσια του ισχυρισμού που έγινε δεκτός, ήτοι στη βάση του ισχυρισμού περί του τόπου καταγωγής του, των προσωπικών του στοιχείων και του προφίλ του. Επί τούτου, παρέθεσε πληροφορίες για τη γενική επικρατούσα κατάσταση στη Σομαλία και για την κατάσταση ασφαλείας στο Μογκαντίσου, Banadir region, καταλήγωντας στο ότι υπάρχουν εύλογοι/βάσιμοι λόγοι να γίνει αποδεκτό ότι, εάν ο Αιτητής επιστρέψει στη χώρα καταγωγής του, θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη ως απόρροια της κατάστασης ανασφάλειας που επικρατεί στην περιοχή του Μογκαντίσου, Banadir region.

Ακολούθως, ο λειτουργός προχώρησε στη νομική ανάλυση, σημειώνοντας ότι δεν συντρέχουν στο πρόσωπο του Αιτητή τα υποκειμενικά και αντικειμενικά στοιχεία που θα μπορούσαν να στοιχειοθετήσουν βάσιμο και δικαιολογημένο φόβο δίωξης σε περίπτωση επιστροφής στη Σομαλία για έναν από τους λόγους που αναφέρονται στο εδάφιο (1) του άρθρου 3 του Περί Προσφύγων Νόμου 2000 και στο άρθρο 1Α2 της Σύμβασης της Γενεύης του 1951. Περαιτέρω, ο αρμόδιος λειτουργός κατέληξε ότι δεν δικαιολογείται αναγνώριση συμπληρωματικής προστασίας στο πρόσωπο του Αιτητή, δυνάμει του άρθρου 19(2), εδάφια (α) και (β), του περί Προσφύγων Νόμου), καθότι δεν διαπιστώθηκε ότι σε περίπτωση επιστροφής του στη ΛΔΚ θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο θανατικής ποινής ή εκτέλεσης, ή βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή/και εξευτελιστικής μεταχείρισης ή/και τιμωρίας. Ακολούθως, ο λειτουργός σημείωσε ότι σε περίπτωση επιστροφής του στη Σομαλία ο Αιτητής θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας αμάχου, λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης στην περιοχή του Μογκαντίσου, Banadir region, ενώ ακολούθως προχώρησε σε ανάλυση των επιμέρους στοιχείων του άρθρου 15(γ), εσωτερική ένοπλη σύρραξη, αδιάκριτη άσκηση βίας και σοβαρή και προσωπική απειλή, σημειώνοντας ότι η περιοχή καταγωγής του Αιτητή βρίσκεται σε σε κατάσταση ένοπλης σύρραξης, ότι υπάρχει μεν υψηλός βαθμός αδιάκριτης βίας, εντούτοις όχι σε επίπεδο που η απλή παρουσία ενός αμάχου να δημιουργεί πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης, και ότι, λαμβάνοντας υπόψη τις προσωπικές καταστάσεις του Αιτητή, και δη ότι είναι ενήλικας, νεαρός άντρας, άμαχος πολίτης και υγιής, ότι δεν έχει πληγεί από τις συγκρούσεις που σημειώνονται στο Μογκαντίσου, ότι διαθέτει επαρκές μορφωτικό επίπεδο, ισχυρό οικογενειακό δίκτυο, ότι ανήκει στην πλειοψηφική φυλή Isaaq και ότι έχει δυνατότητα επαγγελματικής αποκατάστασης, δεν συντρέχουν στοιχεία τα οποία να εντείνουν τον κίνδυνο προς το πρόσωπό του ή να επηρεάζουν δυσμενώς το επίπεδο διαβίωσής του σε περίπτωση επιστροφής. Ως εκ τούτου, ο λειτουργός έκρινε ότι ο Αιτητής δεν πληροί τις προϋποθέσεις για υπαγωγή στο καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας.

Στη βάση όλων των ανωτέρω, το αίτημα του Αιτητή για διεθνή προστασία απορρίφθηκε δια της προσβαλλόμενης απόφασης.

Ως προς την ουσία του αιτήματος για διεθνή προστασία του Αιτητή, κατά τη γραπτή του αγόρευση, ο συνήγορός του παραθέτει πηγές πληροφόρησης από τη χώρα καταγωγής του και προβάλλει ότι στη διοικητική περιφέρεια του Αιτητή εκτυλίσσεται ένοπλη σύρραξη στα πλαίσια της οποίας παρατηρούνται συνθήκες αδιάκριτης βίας και ότι, συνεπώς, ο Αιτητής δικαιούται καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας (σελ. 12-20 Γ.Α. Αιτητή).

Όπως διαφαίνεται από τα στοιχεία του διοικητικού φακέλου οι Καθ' ων η αίτηση ενήργησαν σύμφωνα με τις πρόνοιες του περί Προσφύγων Νόμου και εξέτασαν όλα τα ουσιώδη στοιχεία που είχαν ενώπιον τους.

Έχω εξετάσει με προσοχή τις απαντήσεις που ο Αιτητής έδωσε κατά τη διάρκεια της συνέντευξης του ενώπιον της Υπηρεσίας Ασύλου και έχω διαπιστώσει ότι ο αρμόδιος λειτουργός έκανε επαρκείς ερωτήσεις για να καλύψει, τόσο τον πυρήνα του αιτήματος, όσο και τα επιμέρους θέματα, ενώ ακολούθησε την ορθή διερευνητική διαδικασία.

Συγκεκριμένα, ορθά η Υπηρεσία Ασύλου έκανε αποδεκτό τον ισχυρισμό αναφορικά με τη χώρα καταγωγής και τον τόπο συνήθους διαμονής του Αιτητή αφού δεν προέκυψε κανένα στοιχείο περί του αντιθέτου.

Σε σχέση με τον δεύτερο ουσιώδη ισχυρισμό του Αιτητή ,ορθά και πάλι οι Καθ' ων η αίτηση έκριναν τον  Αιτητή εσωτερικά και εξωτερικά  αναξιόπιστο και απέρριψαν τον δεύτερο ουσιώδη ισχυρισμό του, καθώς οι πλειονότητα των απαντήσεων του είναι διατυπωμένες με γενικότητα, χωρίς συνέπεια και συνοχή ενώ παράλληλα ο Αιτητής δεν ήταν σε θέση να δώσει λεπτομέρειες αναφορικά με τον πυρήνα του αιτήματός του . Περαιτέρω οι απαντήσεις του σε ουσιώδη ερωτήματα ορθά δεν έγιναν αποδεκτοί ως ευλογοφανείς από του Καθ΄ων η αίτηση. Το δικαστήριο υιοθετεί τα ευρήματα του αρμόδιου λειτουργού στην απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου και δεν θα τα επαναλάβει . Αναφορικά με την εξωτερική αξιοπιστία του ισχυρισμού του  Αιτητή το Δικαστήριο υιοθετεί τα ευρήματα της Υπηρεσίας Ασύλου .

Εν πάση περιπτώσει  κρίνω ότι ο λειτουργός της Υπηρεσίας Ασύλου, στην έκθεση-εισήγηση, αξιολόγησε κάθε έκαστο ισχυρισμό του Αιτητή  και για τους λόγους που εκτενώς καταγράφηκαν στην εισήγησή του, εύλογα κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η αξιοπιστία του δεν κρίνεται ως ικανοποιητική και ως εκ τούτου ορθά δεν παραχωρήθηκε το ευεργέτημα της αμφιβολίας, όπως αυτό καθορίζεται στην παράγραφο 204 του Εγχειριδίου για τις διαδικασίες και τα κριτήρια καθορισμού του καθεστώτος των προσφύγων.

Στο σημείο αυτό κρίνω σκόπιμο να αναφέρω ότι σε κάθε περίπτωση και σύμφωνα με το άρθρο 18(5) του περί Προσφύγων Νόμου, εναπόκειται στον εκάστοτε Αιτητή/Αιτήτρια να τεκμηριώσει την αίτησή του για διεθνή προστασία που στην συγκεκριμένη περίπτωση η ηλικία του το μορφωτικό του επίπεδο και γενικότερα το προφίλ του δεν τον εμπόδιζε προς τούτο. Στην υπό κρίση περίπτωση, για τους λόγους που αναλύθηκαν ανωτέρω, ο Αιτητής δεν κατάφερε τεκμηριώσει κάποια παρελθούσα πράξη δίωξης σε βάρος του ούτε κατά τη διάρκεια της προφορικής του συνέντευξης, αλλά  ούτε  κατά την ενώπιον μου διαδικασία. 

Έχει, πολλάκις, νομολογηθεί ότι κρίση επί της αξιοπιστίας του αιτητή και έγκριση κωλύματος έγκρισης αίτησης για το λόγο αναξιοπιστίας ως προς τα προβαλλόμενα από τον αιτητή είναι επιτρεπτή (AMIRI  ΚΑΙ ΑΝΑΘΕΩΡΗΤΙΚΗΣ ΑΡΧΗΣ ΠΡΟΣΦΥΓΩΝ Κ.Α. (2009 3 Α.Α.Δ. 358).

Επομένως, ορθά ο Προϊστάμενος της Υπηρεσίας Ασύλου αποφάσισε την απόρριψη της αίτησης του για διεθνή προστασία.

Περαιτέρω, συμφωνώ με την αξιολόγηση κινδύνου στην οποία προέβη ο λειτουργός στη βάση του αποδεκτού ουσιώδους ισχυρισμού, καθώς και με το συμπέρασμα στο οποίο κατέληξε αναφορικά με την μη πλήρωση των προϋποθέσεων αναγνώρισης προσφυγικού καθεστώτος καθώς ο Αιτητής δεν κατάφερε να στοιχειοθετήσει βάσιμο και δικαιολογημένο φόβο δίωξης για ένα από τους πέντε λόγους που εξαντλητικά αναφέρονται στο  Άρθρο  3(1) του περί Προσφύγων Νόμου και του Άρθρου 1Α(2) της Σύμβασης της Γενεύης του 1951 για το Καθεστώς των Προσφύγων.

Σημειώνεται πως λόγω του ότι οι ισχυρισμοί του Αιτητή αναφορικά με τους λόγους που φέρεται να εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του απορρίφθηκαν στο σύνολό τους ως μη αξιόπιστοι, δεν πληρούνται και οι προϋποθέσεις υπαγωγής του Αιτητή στα άρθρα 19 (2) (α) και (β) περί συμπληρωματικής προστασίας, καθώς δεν προέκυψαν στοιχεία εκ των οποίων μπορεί να συναχθεί ότι σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του, ο Αιτητής κινδυνεύει να αντιμετωπίσει θανατική ποινή ή εκτέλεση κατά την έννοια του άρθρου 19 (2) (α), ή άλλως βασανιστήρια ή απάνθρωπη ή εξευτελιστική μεταχείριση ή τιμωρία κατά την έννοια του άρθρου 19 (2) (β).

Αναφορικά δε με την μη πλήρωση των προϋποθέσεων παροχής συμπληρωματικής προστασίας προς το πρόσωπο του Αιτητή υπό την έννοια του άρθρου 19 (2) (γ) του Περί Προσφύγων Νόμου ή άλλως του άρθρου 15 (γ) της Οδηγίας 2011/95/ΕΕ, κρίνω σκόπιμο να παρατεθούν αρχικά τα κάτωθι:

Το άρθρο 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου προϋποθέτει ουσιώδεις λόγους να πιστεύεται ότι ο Αιτητής θα υποστεί σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής του ακεραιότητας, λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης, σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του, υπάρχει ευρεία νομολογία τόσο του Ανωτάτου Δικαστηρίου Κύπρου (βλ. Galina Bindioul v.Αναθεωρητική Αρχή Προσφύγων, Υποθ. Αρ. 685/2012, ημερομηνίας 23/04/13 και Mushegh Grigoryan κ.α. v. Κυπριακή Δημοκρατία,Υποθ. Αρ.851/2012, ημερομηνίας 22/9/2015) όσο και του ΔΕΕ (βλ. C-285/12, A. Diakité v. Commissaire général aux réfugiés et aux apatrides, 30/01/2014, C-465/07, Meki Elgafaji and Noor Elgafaji v. Staatssecretaris van Justitie, 17/02/2009), καθώς επίσης και του ΕΔΔΑ (βλ. K.A.B. v. Sweden, 886/11, 05/09/2013 (final 17/02/2014), Sufi and Elmi v. the United Kingdom, 8319/07 and 11449/07, 28/11/2011) στις οποίες ερμηνεύεται η έννοια της «αδιακρίτως ασκούμενης βίας» και της «ένοπλης σύρραξης» και τίθενται κριτήρια ως προς τη σοβαρότητα του κινδύνου που προϋποτίθεται για την αξιολόγηση των περιπτώσεων στις οποίες εξετάζεται η πιθανότητα παραχώρησης συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει του Άρθρου 15(γ) της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2011/95/ΕΕ, το οποίο αντιστοιχεί στο άρθρο 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου.

Στην υπόθεση Meki Elgafaji and Noor Elgafaji v. Staatssecretarisvan Justitie παρ. 35, το ΔΕΕ αναφέρει ότι «ο όρος «προσωπική» πρέπει να νοείται ως χαρακτηρίζων βλάβη προξενούμενη σε αμάχους, ανεξαρτήτως της ταυτότητάς τους, όταν ο βαθμός της αδιακρίτως ασκούμενης βίας που χαρακτηρίζει την υπό εξέλιξη ένοπλη σύρραξη και λαμβάνεται υπόψη από τις αρμόδιες εθνικές αρχές οι οποίες επιλαμβάνονται των αιτήσεων περί επικουρικής προστασίας ή από τα δικαστήρια κράτους μέλους ενώπιον των οποίων προσβάλλεται απόφαση περί απορρίψεως τέτοιας αιτήσεως είναι τόσο υψηλός, ώστε υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να εκτιμάται ότι ο άμαχος ο οποίος θα επιστρέψει στην οικεία χώρα ή, ενδεχομένως, περιοχή θα αντιμετωπίσει, λόγω της παρουσίας του και μόνον στο έδαφος αυτής της χώρας ή της περιοχής, πραγματικό κίνδυνο να εκτεθεί σε σοβαρή απειλή κατά το άρθρο 15, στοιχείο γ΄, της οδηγίας^[1]» ενώ στην παρ. 37 αναφέρει ότι «η απλή αντικειμενική διαπίστωση κινδύνου απορρέοντος από τη γενική κατάσταση μιας χώρας δεν αρκεί, καταρχήν, για να γίνει δεκτό ότι οι προϋποθέσεις του άρθρου 15, στοιχείο γ΄, της οδηγίας, συντρέχουν ως προς συγκεκριμένο πρόσωπο, εντούτοις, καθόσον η αιτιολογική αυτή σκέψη χρησιμοποιεί τον όρο «συνήθως», αναγνωρίζει το ενδεχόμενο υπάρξεως μιας εξαιρετικής καταστάσεως, χαρακτηριζομένης από έναν τόσο υψηλό βαθμό κινδύνου, ώστε να υπάρχουν σοβαροί λόγοι να εκτιμάται ότι το πρόσωπο αυτό θα εκτεθεί ατομικώς στον επίμαχο κίνδυνο.» (υπογράμμιση του παρόντος Δικαστηρίου). Περαιτέρω το ΔΕΕ στην εν λόγω υπόθεση αποφάσισε ότι «όσο περισσότερο ο αιτών είναι σε θέση να αποδείξει ότι θίγεται ειδικώς λόγω των χαρακτηριστικών την καταστάσεώς του, τόσο μικρότερος θα είναι ο βαθμός της αδιακρίτως ασκούμενης βίας που απαιτείται προκειμένου ο αιτών να τύχει της επικουρικής προστασίας» (παρ. 39).

Επιπλέον, σύμφωνα με το Εγχειρίδιο της ΕΥΥΑ σχετικά με τη δικαστική ανάλυση του Άρθρου 15(γ) της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2011/95/ΕΕ, ακόμη και αν ο αιτητής μπορεί να αποδείξει πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης στην περιοχή καταγωγής του (ή καθ' οδόν προς τη συγκεκριμένη περιοχή καταγωγής), το δικαίωμα επικουρικής προστασίας μπορεί να κατοχυρωθεί μόνο εάν ο αιτητής δεν μπορεί να επιτύχει εγχώρια προστασία σε άλλο τμήμα της χώρας, καθώς επίσης, όταν αποφασίζεται η τοποθεσία της περιοχής καταγωγής ενός αιτητή ως προορισμός επιστροφής, απαιτείται η εφαρμογή προσέγγισης βασισμένης στα πραγματικά περιστατικά όσον αφορά την περιοχή του τελευταίου τόπου διαμονής και την περιοχή συνήθους διαμονής.

Η κατάσταση ασφάλειας στο  Mogadishu έχει χαρακτηριστεί ως «πορώδες».^[1] Παρότι η Al Shabaab δεν διαθέτει μόνιμες βάσεις στο Mogadishu , συνεχίζει να δραστηριοποιείται στην πόλη, βασιζόμενη στην παρουσία πρακτόρων της υπηρεσίας πληροφοριών της, της Αμνίγιατ, σε περιοχές που ελέγχονται από την κυβέρνηση, των οποίων τις επιχειρήσεις δυσκολεύονται να αποτρέψουν οι κρατικές υπηρεσίες ασφαλείας.^[2]

Τον Μάρτιο του 2025, αρκετά προάστια σημείωσαν αισθητή αύξηση στις επιχειρήσεις της Al Shabaab, συμπεριλαμβανομένης της συνοικίας Dayniile στα βορειοδυτικά προάστια, η οποία επί μακρόν θεωρούνταν σχετικά σταθερή περιοχή με ισχυρή παρουσία δυνάμεων ασφαλείας.^[3] Κάτοικοι των περιοχών αυτών δήλωσαν ότι οι μαχητές κινούνταν χωρίς εμπόδια και έστηναν σημεία ελέγχου, πραγματοποιούσαν περιπολίες και εξαπέλυαν επιθέσεις.^[4] Παρά τα χρόνια αντιτρομοκρατικών επιχειρήσεων και τις προσπάθειες της Ομοσπονδιακής Κυβέρνησης της Σομαλίας (FGS) και των διεθνών της εταίρων να μειώσουν τις δυνατότητες της ομάδας, η Al Shabaab έχει επιδείξει αξιοσημείωτη ανθεκτικότητα και προσαρμοστικότητα, βρίσκοντας συνεχώς νέους τρόπους να διεισδύει στην πόλη και να σπέρνει τον φόβο και το χάος μεταξύ των κατοίκων της.^[5] Περαιτέρω απειλές για την ασφάλεια προέρχονταν από ένοπλες φυλετικές ομάδες που αντετίθεντο στην Ομοσπονδιακή Κυβέρνηση της Σομαλίας (FGS).^[6]

Σύμφωνα με άρθρο του War on the Rocks, μίας ψηφιακής πλατφόρμας ανάλυσης και συζήτησης για στρατηγική, άμυνα και διεθνείς υποθέσεις, παρόλο που τα αεροπορικά πλήγματα από την κυβέρνηση και τους διεθνείς εταίρους, καθώς και οι σποραδικές τοπικές αντεπιθέσεις, έχουν επιβραδύνει την προέλαση, η Al Shabaab ανακατέλαβε εδάφη που δεν είχε υπό τον έλεγχό της από το 2019 και πλησιάζει σταδιακά στην πρωτεύουσα, το Mogadishu.^[7] Οι επιθέσεις της Al Shabaab μέσα στο Mogadishu είχαν μειωθεί απότομα από τις αρχές του 2023 το οποίο πολλοί ξένοι παρατηρητές το θεωρούσαν ένδειξη επιτυχίας της κυβέρνησης.^[8] Αντί για τις συνηθισμένες βομβιστικές επιθέσεις, η Al Shabaab άρχισε να πραγματοποιεί λιγότερο συχνές αλλά πιο συμβολικές, υψηλού προφίλ επιθέσεις με στόχο να υπονομεύσει την εξουσία της κυβέρνησης.^[9] Η επίθεση με αυτοσχέδιο εκρηκτικό μηχανισμό τον Μάρτιο του 2025 κατά της αυτοκινητοπομπής του προέδρου και η επίθεση τον Μάιο του 2025 σε κέντρο στρατολόγησης του στρατού στο Mogadishu αποδυνάμωσαν περαιτέρω την εμπιστοσύνη του κοινού στην κυβέρνηση και όξυναν τον φόβο απέναντι στην Al Shabaab.^[10]

Το 2023, η Σομαλική υπηρεσία ασφαλείας (NISA) ζήτησε από τους ιδιοκτήτες επιχειρήσεων στη Mogadishu να εγκαταστήσουν κάμερες το οποίο έχει ως αποτέλεσμα την εξαπόλυση από την Al Shabaab επιθέσεων κατά καταστημάτων που φέρουν κάμερες.^[11] Η ετήσια έκθεση της Διεθνούς Αμνηστίας, με ημερομηνία έκδοσης τον Απρίλιο του 2025, αναφέρει ότι τον Μάρτιο και τον Αύγουστο του 2024, η Al Shabaab εξαπέλυσε βομβιστικές επιθέσεις σε ένα ξενοδοχείο και στην παραλία Lido του Mogadishu οι οποίες είχαν ως αποτέλεσμα τον θάνατο και τραυματισμό πλείστων ανθρώπων.^[12]

Σύμφωνα με την έκθεση του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών για τη Σομαλία, χρονολογηθείσα τον Σεπτέμβριο του 2025, η Al Shabaab συνέχισε να στοχεύει κυβερνητικές εγκαταστάσεις και δυνάμεις ασφαλείας, αυτοσχέδιοι εκρηκτικοί μηχανισμοί που μεταφέρονταν από άτομα ανατινάχθηκαν σε στρατιωτικές και κυβερνητικές εγκαταστάσεις στη συνοικία Hodan του Mogadishu, οδηγώντας σε θανάτους και τραυματισμούς, ενώ άλλα περιστατικά περιλάμβαναν έμμεσα πυρά, συμπεριλαμβανομένων επτά επιθέσεων με ρουκέτες 107 χιλιοστών στο Mogadishu, με τρεις εξ αυτών των πυραύλων να πλήττουν το διεθνές αερολιμένα· αυτές οι επιθέσεις προκάλεσαν θύματα μεταξύ αμάχων, ζημιές σε υποδομές και τον τραυματισμό ενός μέλους της Μονάδας Φρουράς των Ηνωμένων Εθνών που εδρεύει στο Mogadishu.^[13] Στις 25 Ιουλίου [2025], οι σομαλικές δυνάμεις ασφαλείας ξεκίνησαν ένα αναθεωρημένο σχέδιο ασφάλειας για το Mogadishu, αναπτύσσοντας μεγάλο αριθμό προσωπικού από την Εθνική Υπηρεσία Πληροφοριών και Ασφαλείας και την αστυνομία της Σομαλίας σε όλη την πόλη, με στόχο την αποτροπή επιθέσεων έμμεσης πυράς και την αποτροπή διείσδυσης αυτοσχέδιων εκρηκτικών μηχανισμών το οποίο συνέβαλε στη μείωση του αριθμού των επιθέσεων.^[14]

Τον Οκτώβριο του 2025, η Al Shabaab επιτέθηκε στο Godka Jilow, ένα υπόγειο συγκρότημα φυλακών που είναι γνωστό ότι κρατά μαχητές της οργάνωσης με αποτέλεσμα τον θάνατο μελών των δυνάμεων ασφαλείας καθώς και μαχητών.^[15] Τους τελευταίους μήνες, η Al Shabaab κατάφερε να ανατρέψει τα επιτεύγματα της κυβέρνησης, πραγματοποιώντας μεγάλες επιθέσεις στις περιοχές γύρω από το Mogadishu και καταλαμβάνοντας αρκετές στρατηγικής σημασίας πόλεις, μεταξύ των οποίων και το Adan Yabaal, έναν σημαντικό κόμβο τροφοδοσίας για τον σομαλικό στρατό, περίπου 200 χιλιόμετρα βόρεια της πρωτεύουσας.^[16]

Σύμφωνα με έναν βετεράνο του σομαλικού στρατού στον οποίο γίνεται επίκληση σε άρθρο της Guardian, χρονολογηθέν τον Οκτώβριο του 2025, «υπάρχουν πολύ μεγάλες διαιρέσεις στη χώρα, οι οποίες καθιστούν πολύ δύσκολη τη συντονισμένη δράση της ομοσπονδιακής κυβέρνησης, των δυνάμεών της και των διεθνών δυνάμεων κατά της τρομοκρατίας. Η Al Shabaab εκμεταλλεύεται αυτήν την περίοδο το κατακερματισμένο πολιτικό τοπίο.»^[17]

Για λόγους πληρότητας της έρευνας θα παρατεθούν ποσοτικά δεδομένα αναφορικά με την κατάσταση ασφαλείας στην περιοχή Banadir όπου υπάγεται η πρωτεύουσα Mogadishu. Σύμφωνα με τα πρόσφατα δεδομένα της βάσης δεδομένων ACLED (The Armed Conflict Location & Event Data Project), κατά το τελευταίο έτος (με ημερομηνία τελευταίας ενημέρωσης την 08/05/2026), στην εν λόγω περιοχή, καταγράφηκαν 383 περιστατικά πολιτικής βίας (“political violence”, που περιλαμβάνει περιστατικά βίας κατά αμάχων, εκρήξεις/απομακρυσμένη βία, μάχες, εξεγέρσεις και διαμαρτυρίες), από τα οποία προκλήθηκαν 228 θάνατοι.[18] Σημειώνεται πως σύμφωνα με εκτιμήσεις για το 2025, ο πληθυσμός της περιοχής Banadir ανήλθε σε 3,262,132 κατοίκους και για την πόλη Mogadishu σε 2,846,420 κατοίκους για το ίδιο έτος.^[19]

Λαμβάνοντας υπόψη την απουσία προσωπικών υποκειμενικών εξατομικευμένων στοιχείων στο προφίλ του  Αιτητή, ο οποίος είναι υγιής, ικανός προς εργασία, με υποστηρικτικό δίκτυο την οικογένεια του, η αξιολόγηση του κινδύνου επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του, γίνεται στη βάση της κατάστασης ασφαλείας στην περιοχή, όπου αναμένεται να επιστρέψει. Λαμβάνοντας υπόψη τα προαναφερθέντα δεδομένα όσον αφορά την κατάσταση ασφαλείας, στην πόλη Kinshasa,  συνάγεται εύλογα και με ασφάλεια το συμπέρασμα ότι η κατάσταση ασφαλείας μαζί με το ατομικό προφίλ του Αιτητή δεν συνεπάγονται την ύπαρξη ουσιωδών λόγων να πιστεύεται ότι θα κινδυνεύσει ως άμαχος πολίτης, σε περίπτωση επιστροφής στην περιοχή του, η κατάσταση της οποίας δεν μπορεί να χαρακτηριστεί ως κατάσταση αδιάκριτης βίας, κατά την έννοια του άρθρου 15(γ) της Ευρωπαϊκής Οδηγίας 2011/95/ΕΕ.

Αναφορικά δεν με του ισχυρισμούς του συνηγόρου του Αιτητή ήτοι η αρμόδια αρχή παρέλειψε να εξετάσει τη φυλή του Αιτητή καταρχάς δεν δικογραφείται, περαιτέρω ο Αιτήτης επουδενί δεν έκανε οποιαδήποτε αναφορά σε αυτήν ως στοιχείο τον οποίο μπορεί να αποτελέσει λόγο που από μόνος του και αυτόματα  μπορεί να αποδόσει σε αυτόν  καθεστώς προστασίας. Εξάλλου κανένα στοιχείο ή ισχυρισμό προέβαλε ο συνήγορος του Αιτητή  ενώπιον του Δικαστηρίου που να υποστηρίζει πως ο Αιτητής κινδυνεύει  προσωπικά στη χώρα καταγωγής του λόγω της εθνοτικής καταγωγής του.

Συγκεκριμένα η φυλή στη Σομαλία αποτελεί ένα μέσο ταυτοποίησης και τρόπο ζωής, καθορίζει τις σχέσεις μεταξύ των ανθρώπων και η ένταξη σε μια ισχυρή φυλή έχει σημασία όσον αφορά την πρόσβαση στην αγορά εργασίας, στους πόρους, στην πολιτική επιρροή, στη δικαιοσύνη και στην ασφάλεια.^[20] Η φυλή Isaaq, είναι μία από τις σημαντικότερες σομαλικές φυλές στο Κέρας της Αφρικής, σε μία μεγάλη και πυκνοκατοικημένη παραδοσιακή περιοχή,^[21] και η κύρια θρησκεία τους είναι το Ισλάμ (Sunni Islam).^[22] Η δίωξη μελών της φυλής Isaaq, επιβεβαιώνεται και από παλαιότερη έκθεση (1989) του Συμβουλίου Μετανάστευσης και Προσφύγων του Καναδά (Immigration and Refugee Board of Canada), όπου σύμφωνα με αυτήν, οι σομαλικές ένοπλες δυνάμεις προέβησαν σε συλλήψεις και βομβιστικές επιθέσεις εναντίον αμάχων λόγω της αντίθεσης τους με το καθεστώς Barre.^[23]  

Περαιτέρω δεν εντοπίζεται από τις πηγές πληροφόρησης ότι υπάρχει γενικευμένη δίωξη της φυλής Isaaq. Επισημαίνεται ότι δεν κατέστη δυνατός ο εντοπισμός πληροφοριών αναφορικά με πρόσφατα περιστατικά δίωξης της συγκεκριμένης φυλής.  

Όπως προκύπτει ωστόσο από πρόσφατη έκθεση της EUAA, η φυλή Isaaq εμπλέκεται σε διάφορες συγκρούσεις με διαφορετικές φυλές κυρίως στις περιοχές Sool, Sanaag και Somaliland.^[24]

Η φυλή Isaaq αποτελεί μια από τις 5 μεγάλες οικογένειες φυλών στη χώρα και αποτελεί την κυρίαρχη φυλή στη περιοχή της Somaliland.^[25]

Επί τη βάσει όλων όσων παρατέθηκαν στην παρούσα απόφαση, το Δικαστήριο κρίνει ότι το αίτημα του Αιτητή για διεθνή προστασία εξετάστηκε επιμελώς σε κάθε στάδιο της διαδικασίας και η απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου ήταν το αποτέλεσμα  δέουσας έρευνας  και ορθής αξιολόγησης όλων των στοιχείων και δεδομένων, είναι επαρκώς αιτιολογημένη και λήφθηκε σύμφωνα με τις πρόνοιες του περί Προσφύγων Νόμου, το Σύνταγμα και τις Γενικές Αρχές του Διοικητικού Δικαίου.

Υπό το φως των πιο πάνω η  προσφυγή απορρίπτεται με €1500 έξοδα εναντίον του Αιτητή και υπέρ των Καθ' ων η Αίτηση.

                                    

 

 

 Βούλα Κουρουζίδου - Καρλεττίδου, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.