ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ 

                                                                                      Υπόθεση αρ.747/24

 

30 Σεπτεμβρίου 2026

 

[Α. ΧΡΙΣΤΟΦΟΡΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]

 

Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος

Μεταξύ:

S. N. M.

                                                                                                                        Αιτήτρια

Και

Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσω Υπηρεσίας Ασύλου

                                                                                                                        Καθ’ ων η αίτηση

 

Κος Π. Πιερίδης, Δικηγόρος για Αιτήτρια

Κα Μ. Βασιλείου, Δικηγόρος για τους καθ' ων η αίτηση

Α Π Ο Φ Α Σ Η

Με την προσφυγή η αιτήτρια αιτείται την ακύρωση της απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου που του κοινοποιήθηκε στις 02/02/24 δι’ επιστολής ίδιας ημερομηνίας και δια της οποίας απορρίφθηκε η αίτησή διεθνούς προστασίας που υπέβαλε, ως άκυρης και στερούμενης νομικού αποτελέσματος.

Ως εκτίθεται στην Ένσταση που καταχωρήθηκε από τους καθ' ων η αίτηση και προκύπτει από το περιεχόμενο του σχετικού Διοικητικού Φάκελου που κατατέθηκε στα πλαίσια των διευκρινήσεων, η αιτήτρια κατάγεται από το Καμερούν, εισήλθε στις ελεγχόμενες από τη Δημοκρατία περιοχές μέσω κατεχομένων στις 29/11/21 και υπέβαλε την επίδικη αίτηση στις 20/01/22 (ερ.1-3, 22).

Στις 12/12/23 διεξήχθη συνέντευξη με την αιτήτρια από την Υπηρεσία προς εξέταση του αιτήματός ασύλου, όπου της δόθηκε η ευκαιρία, μέσα από σχετικές ερωτήσεις, μεταξύ άλλων, να εκθέσει τους λόγους στους οποίους στηρίζει το αίτημα της (ερ.12-22). Μετά τη συνέντευξη ετοιμάστηκε σχετική Έκθεση - Εισήγηση και στις 16/01/24 η επίδικη διεθνή προστασία απορρίφθηκε (ερ.60-74). Ακολούθως, ετοιμάστηκε επιστολή ενημέρωσης της αιτήτριας για την απόφαση της Υπηρεσίας, η οποία δόθηκε διά χειρός στις 02/02/24, στην μητρική της γλώσσα (ερ.116, 3).

Στην επίδικη αίτηση ασύλου η αιτήτρια καταγράφει ότι έφυγε από τη χώρα καταγωγής της και επιθυμεί να αναζητήσει άσυλο εξαιτίας της συνεχιζόμενης «πολιτικής κρίσης» εκεί, η οποία, ως ανέφερε οδηγεί σε δολοφονίες, βιασμούς και καταστροφές περιουσιών, η ίδια δε υπήρξε θύμα της κρίσης, καθότι έμεινε άστεγη, καταστράφηκε η μικρή επιχείρηση που διατηρούσε και η μητέρα της δέχθηκε πυροβολισμό στο πόδι.

Κατά τη διάρκεια της συνέντευξης η αιτήτρια ανέφερε ότι γεννήθηκε στο χωριό Muea της πόλης Buea στο Νοτιοδυτικό Καμερούν, τελείωσε την πρωτοβάθμια εκπαίδευση στο Tiko, δευτεροβάθμια στην Ekona, επέστρεψε στο Tiko, ακολούθως φοίτησε (σε πανεπιστήμιο) στην Buea (ολοκλήρωσε τις σπουδές της το 2016, εργάστηκε σε εταιρία τηλεπικοινωνιών το 2017, άρχισε δική της επιχείρηση (πωλούσε “basic food items”), μετέβη και εργάστηκε το 2018-2019 στο Dubai, μετά επέστρεψε στο Καμερούν και ακολούθως πήγε εκ νέου στο Dubai τον Ιανουάριο 2020 και επέστρεψε στο Καμερούν και πάλι τον Ιανουάριο 2021 και έμενε στην Ekona και δύο μήνες προτού ταξιδέψει στην Κύπρο διέμενε στο Tiko. Ως περαιτέρω ανέφερε η αιτήτρια ο πατέρας της απεβίωσε όταν ήταν μικρή και η ίδια και τα πέντε αδέρφια της ανατράφηκαν από την μητέρα και τη γιαγιά τους, η οποία απεβίωσε το 2019, ένας εκ των αδελφών της σκοτώθηκε το 2020, σε σύγκρουση μεταξύ του στρατού και αποσχιστών, η δε μητέρα της κατέληξε με ακρωτηριασμένο πόδι. Ερωτώμενη σχετικά ανέφερε οι 2 αδερφοί της εργάζονται στον οικοδομικό τομέα στην Limbe και οι 2 αδερφές της μένουν με την μητέρα της και τον γιο της στην Ekona και έχει θείους στο Tiko.

Ερωτώμενη σχετικά η αιτήτρια ισχυρίστηκε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής της λόγω τη «συνεχιζόμενης κρίσης» η οποία ξεκίνησε το 2017 και εξαιτίας της οποίας, ως ανέφερε, σκοτώνονται άτομα, γυναίκες πέφτουν θύματα βιασμού, δεν υπάρχει εκπαίδευση για τα παιδιά και δεν έχουν τόπο να διαμείνουν. Ερωτηθείσα με ποιον τρόπο η γενική κατάσταση στο Καμερούν επηρέασε την ίδια, η αιτήτρια ανέφερε ότι κατά την επιστροφή της από το Dubai δεν είχε χρήματα για να λάβει φαρμακευτική αγωγή για τις ορμονικές διαταραχές που είχε. Ερωτώμενη σχετικά διευκρίνισε ότι το 2021, όταν επέστρεψε από το Dubai, οι Ambazonians την παρενόχλησαν για να της αποσπάσουν χρήματα, αλλά επειδή δεν είχε να τους δώσει, έβαλαν φωτιά στην επιχείρησή της, αναφέροντας ότι «το στρες του να [πηγαινοέρχεται] στους θάμνους για να [κοιμάται της] προκάλεσε ορμονική διαταραχή». Σε σχέση την μητέρα της η αιτήτρια ισχυρίστηκε ότι οι Ambazonians την πυροβόλησαν το 2019 επειδή είχε μεταβεί στην εργασία της σε μέρα που δεν επιτρεπόταν να βγει έξω. Σε επόμενη ερώτηση ανέφερε ότι άρχισε να επηρεάζεται η υγεία της και ανησυχούσε όταν θα της ζητούσαν ξανά χρήματα, αφού, ως εξήγησε, όταν κάποιος πάει στο εξωτερικό οι Ambazonians θεωρούν ότι έχει χρήματα και του ζητούν να τους δώσει και ως εκ τούτου αποφάσισε να εγκαταλείψει τo Καμερούν. Ερωτηθείσα για το ενδεχόμενο επιστροφής της στο Καμερούν η αιτήτρια ισχυρίστηκε ότι πιθανόν να την αναζητήσουν οι Ambazonians, καθότι «όταν γνωρίζουν ότι είσαι εκεί, μπορεί να έρθουν για εσένα» (σ.σ. να σε διώξουν), είπε ότι δεν έχει κάποιο άλλο μέρος για να μείνει υπόψη της και ανέφερε ότι δεν είναι καλά στην υγεία της.

Οι καθ’ ων η αίτηση, εξετάζοντας τα λεγόμενα της αιτήτριας, κατέταξαν αυτούς στους ακόλουθους ουσιώδεις ισχυρισμούς.

1.    Ταυτότητα, χώρα καταγωγής, προφίλ και τόπος διαμονής της αιτήτριας

2.    Αναχώρησε από τη χώρα της λόγω της επικρατούσας ανασφαλούς κατάστασης στις αγγλόφωνες περιοχές του Καμερούν

Οι καθ’ ων η αίτηση αποδέχθηκαν αμφότερους τους ως άνω ισχυρισμούς, αφού, ως είχε κριθεί, αυτοί διατηρούν τόσο εσωτερική όσο και εξωτερική συνοχή (ερ.106-110).

Κατά την αξιολόγηση κινδύνου στη βάση των ως άνω αποδεκτών ισχυρισμών οι καθ’ ων η αίτηση κατέληξαν, λαμβάνοντας υπόψη την κατάσταση ασφαλείας στον τόπο διαμονής της (Ekona), το προφίλ της αιτήτριας, ήτοι το ότι πρόκειται γυναίκα νεαρής ηλικίας, που διέμενε ένα μεγάλο μέρος της ζωής της στην Ekona, με πανεπιστημιακή μόρφωση και εργασιακή εμπειρία, χωρίς προβλήματα ευαλωτότητας (δεδομένου, ως αναφέρουν, ότι τα στοιχεία που προσκόμισε αναφορικά με τις ορμονικές διαταραχές που αντιμετωπίζει δεν καταδεικνύουν κάποιο σοβαρό πρόβλημα υγείας) και διαθέτει οικογενειακό δίκτυο στον τόπο διαμονής της και την ευρύτερη περιοχή, ότι δεν συντρέχει εύλογη πιθανότητα δίωξης ή σοβαρής βλάβης και συνεπώς η επίδικη αίτηση απορρίφθηκε και εκδόθηκε απόφαση επιστροφής της αιτήτριας στη χώρα καταγωγής της.

Στις διευκρινήσεις ο συνήγορος της αιτήτριας απέσυρε ρητά άπαντες τους ισχυρισμούς πλην του ισχυρισμού περί μη δέουσας έρευνας στα πλαίσια της επίδικης αίτησης.

Δεδομένου ότι ο μόνος προωθούμενος εν τέλει ισχυρισμός της αιτήτριας συμπλέκεται με την ορθότητα της επίδικης απόφασης προχωρώ «σε έλεγχο της νομιμότητας και ορθότητας αυτής, εξετάζοντας πλήρως και από τούδε και στο εξής […] τα γεγονότα και τα νομικά ζητήματα που τη διέπουν» και «την ανάγκη χορήγησης διεθνούς προστασίας» [αρ.11(3)(α) του περί Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμου, Ε.Δ.Δ.Δ.Π. αρ.107/2023, Q. B. T. ν. Δημοκρατίας, ημ.11/02/25, ΕΔΔΔΠ αρ.12/2025, B. A. ν. Δημοκρατίας, ημ.18/12/25].

Προχωρώ λοιπόν σε αξιολόγηση των ενώπιον μου στοιχείων.

Σημειώνω, προτού προχωρήσω, ότι δεν αμφισβητείται (ερ.104-108) ότι στις αγγλόφωνες περιοχές του Καμερούν (όπου βρίσκονται και οι τόποι διαμονής της αιτήτριας) λαμβάνει χώρα αδιάκριτη βία και σωρεία παραβιάσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων εξ αμφοτέρων των αντιμαχόμενων πλευρών εναντίον του αγγλόφωνου πληθυσμού.

Σύμφωνα με τα Ηνωμένα Έθνη υπάρχουν « […] αναφορές για βίαιες ενέργειες που καταλήγουν σε καταστροφή νοσοκομείων, σχολείων και ολόκληρων χωριών στις εν λόγω περιοχές τις οποίες έχουν διαπράξει μη κυβερνητικές ένοπλες ομάδες και μέλη των ενόπλων δυνάμεων του κυβερνώντος κόμματος […]»[1],  ενώ το HRW και η Διεθνής Αμνηστία επίσης αναφέρουν πως στις ενέργειες αυτές προβαίνουν τόσο κυβερνητικοί και μη κυβερνητικοί δρώντες[2].  Σχετικά με τη γεωγραφική κατανομή των συγκρούσεων αναφέρονται τα εξής: «Στις ΝΔ και ΒΔ επαρχίες, υψηλά επίπεδα ανασφάλειας συνεχίζονταν. Η παρουσία κρατικών σωμάτων ασφαλείας – αστυνομία, χωροφυλακή, στρατός – είναι συγκεντρωμένη κατά μήκος των κύριων οδικών αρτηριών και στις πόλεις, ενώ οι μη κρατικές ένοπλες ομάδες εντοπίζονται κυρίως στις αγροτικές περιοχές.»[3].

Πηγές των Ηνωμένων Εθνών αναφέρουν τα εξής:

«Με την κλιμακούμενη βία ανάμεσα στις κυβερνητικές δυνάμεις και τις μη-κρατικές ένοπλες ομάδες στις Νοτιοδυτικές και Βορειοδυτικές περιοχές τού Καμερούν κατά το 2019, ο άμαχος πληθυσμός είναι αντιμέτωπος με σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων […] μαζικό εκτοπισμό, επιθέσεις κατά περιουσιών, κάψιμο σπιτιών και χωριών, διαχωρισμός οικογενειών, απώλεια εγγράφων ταυτοποίησης, αυθαίρετη σύλληψη και κράτηση […] έλλειψη πρόσβασης σε βασικές υπηρεσίες που έχουν επηρεασθεί από την κρίση και σοβαρές παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων (δολοφονίες, στρατολόγηση παιδιών, απαγωγές, έμφυλη βία, κ.ά. […] Επιθέσεις κατά χωριών, κάψιμο σπιτιών και δολοφονίες έχουν καταγραφεί.».[4]

Σύμφωνα με έκθεση της 1^ης Μαρτίου του 2023 της R2P Monitor, «περισσότεροι από 6.000 άνθρωποι έχουν σκοτωθεί ως αποτέλεσμα της κρίσης από το 2016. Οι δυνάμεις ασφαλείας διέπραξαν εξωδικαστικές δολοφονίες και εκτεταμένη σεξουαλική βία και βία λόγω φύλου, έκαψαν αγγλόφωνα χωριά και υπέβαλαν σε αυθαίρετη κράτηση, βασανιστήρια και κακομεταχείριση άτομα που θεωρούνταν ύποπτα ως αυτονομιστές. Οι ένοπλοι αυτονομιστές γίνονται επίσης ολοένα και πιο βίαιοι, σκοτώνοντας, απαγάγοντας και τρομοκρατώντας πληθυσμούς ενώ διεκδικούν σταθερά τον έλεγχο σε μεγάλα τμήματα των αγγλόφωνων περιοχών. Από τις αρχές του 2022 η κυβέρνηση αύξησε τις επιχειρήσεις της κατά των ένοπλων αυτονομιστικών προπύργιων. Οι αγγλόφωνοι αυτονομιστές απάντησαν εντείνοντας τις επιθέσεις εναντίον των κυβερνητικών δυνάμεων ασφαλείας, χρησιμοποιώντας περισσότερα φονικά όπλα και αυτοσχέδιους εκρηκτικούς μηχανισμούς IED. Οι αυτονομιστές έχουν απαγορεύσει την κυβερνητική εκπαίδευση και συχνά επιτίθενται, απειλούν και απαγάγουν μαθητές και καθηγητές, και επιπλέον καίνε, καταστρέφουν και λεηλατούν σχολεία. Αυτές οι επιθέσεις, καθώς και τα αυστηρά lockdown που επιβλήθηκαν από ένοπλους αυτονομιστές, έχουν στερήσει την εκπαίδευσή τους από τα παιδιά. Σύμφωνα με τον OCHA, μόνο το 46 τοις εκατό των σχολείων λειτουργούν και το 54 τοις εκατό των μαθητών πραγματοποίησαν εγγραφή για το ακαδημαϊκό έτος 2022-2023. Περισσότεροι από 2 εκατομμύρια άνθρωποι πλήττονται στις βορειοδυτικές και νοτιοδυτικές περιοχές και χρειάζονται ανθρωπιστική βοήθεια. Η OCHA εκτιμά, όπως αναφέρει η ίδια ως άνω έκθεση, ότι τουλάχιστον 628.000 άνθρωποι έχουν εκτοπιστεί εσωτερικά λόγω βίας στις δύο περιοχές, ενώ περισσότεροι από 87.000 έχουν καταφύγει στη Νιγηρία». ^[5]

Σύμφωνα με το Protection Monitoring Update για το πρώτο τρίμηνο (Ιανουάριος-Μάρτιος) του 2025 του Global Protection Cluster ^[6], κατά το πρώτο τρίμηνο του 2025, «η ασφάλεια και η απόλαυση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στις περιοχές Northwest (NW) και Southwest (SW) διαταράχθηκε από την αυξημένη χρήση αυτοσχέδιων εκρηκτικών μηχανισμών (IEDs) από Μη Κρατικές Ένοπλες Ομάδες (NSAGs), καθώς και από παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων, όπως απαγωγές με σκοπό την καταβολή λύτρων, αυθαίρετες συλλήψεις και κρατήσεις, και κλοπές ή καταστροφή περιουσίας».^[7]

Τον Οκτώβριο 2025 το Γραφείο των Ηνωμένων Εθνών για Συντονισμό Ανθρωπιστικών Υποθέσεων κατέγραψε για την περίοδο 01/09/25 – 30/09/25 ότι το περιβάλλον ασφάλειας στις Βορειοδυτικές και Νοτιοδυτικές περιοχές παρέμεινε τεταμένο.^[8]

Το 2025 το Καμερούν συνέχισε να επηρεάζεται από τη σύγκρουση στη λεκάνη της λίμνης Chad στην περιοχή Far North, την Αγγλόφωνη εσωτερική κρίση στην περιοχή Northwest και Southwest και την προσφυγική κρίση στην γειτονική Κεντροαφρικανική Δημοκρατία.^[9]

Ειδικώς στους τελευταίους 2 τόπους διαμονής της αιτήτριας (Tiko, Ekona - SW Region), καταγράφονται τα εξής, σε σχέση με την κατάσταση ασφαλείας.

Σύμφωνα με την πλατφόρμα Explorer του ACLED (The Armed Conflict Location & Event Data Project), κατά το τελευταίο έτος (ημερομηνία τελευταίας ενημέρωσης 25/09/26) στην Νοτιοδυτική περιφέρεια (Sud-Ouest) του Καμερούν σημειώθηκαν 1,330 γεγονότα «πολιτικής βίας», με τουλάχιστον[10] 837 συνδεόμενες απώλειες.[11] 

Στην ευρύτερη περιοχή της Ekona [σ.σ. περιοχή στην Νοτιοδυτική Περιφέρεια (South-West Region) του Καμερούν, η οποία στον χάρτη του ACLED διακρίνεται στις υπο-περιοχές Ekona Lelu, Ekona Mbenge, Ekona Yard], κατά την ίδια περίοδο αναφοράς, έλαβαν χώρα 37 γεγονότα «πολιτικής βίας», τα οποία συνετέλεσαν σε τουλάχιστον[12] 27 συνδεόμενες απώλειες.[13] [σ.σ. Ekona Mbenge» (7 περιστατικά- 10 απώλειες), «Ekona Yard» (3 περιστατικά-καμία απώλεια), «Ekona Lelu» (27 περιστατικά- 17 απώλειες), τα οποία φαίνεται να είναι επιμέρους περιοχές της ευρύτερης «Ekona»].

Στην περιοχή Tiko της Νοτιοδυτικής Περιφέρειας του Καμερούν, κατά την ίδια περίοδο αναφοράς, έλαβαν χώρα συνολικά 6 γεγονότα «πολιτικής βίας» τα οποία συνετέλεσαν σε τουλάχιστον[14] 2 συνδεόμενες απώλειες.[15]

Σημειώνεται πως ο πληθυσμός της νοτιοδυτικής περιφέρειας του Καμερούν (Sud-Ouest) εκτιμάται περί τα 2 εκατομμύρια^[16], της περιοχής Ekona περί τις 14.000 - 20.000 ^[17], της δε πόλης Tiko εκτιμάται περί της 100.000^[18].  

Είναι κατάληξη μου εκ των ως άνω ότι κατ’ αρχήν δεν καταδεικνύεται εύλογη πιθανότητα η αιτήτρια να αντιμετωπίσει κατά την επιστροφή της κίνδυνο σοβαρής βλάβης καθότι η συχνότητα περιστατικών ασφαλείας και η ένταση τους εκεί, σε συνάρτηση πάντοτε με τον γενικότερο πληθυσμό εκάστης περιοχής, δεν είναι σε τέτοιο υψηλό επίπεδο ώστε να προκύπτει «σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας» [αρ.19 (2) (γ)] της αιτήτριας εκ μόνης της παρουσίας της εκεί, δεδομένης της απουσίας ιδιαίτερων περιστάσεων που να επιτείνουν τον κίνδυνο, σε σύγκρισή με τον γενικό πληθυσμό, στη βάση της «αναπροσαρμοζόμενης κλίμακας»[19] (C-901/19, CF and DN, ημ.10/06/21, ΔΕΕ). Δεν παραγνωρίζω εδώ ότι ο συνολικός αριθμός θανάτων στη Νοτιοδυτική περιφέρεια είναι σχετικά υψηλός, δεν μπορεί όμως να λεχθεί το ίδιο για τον τόπο διαμονής της αιτήτριας (Ekona και Tiko).

Επανερχόμενος τώρα στα ενώπιον μου στοιχεία που αφορούν την αιτήτρια σημειώνω ότι πρόκειται για γυναίκα, περί των 34 ετών σήμερα, με πανεπιστημιακή μόρφωση, διαθέτει πλούσια εργασιακή εμπειρία (εργάστηκε σε εταιρία τηλεπικοινωνιών, ως οικιακή βοηθός και είχε επιχείρηση), η αιτήτρια διατηρεί στον τόπο διαμονής της και πέριξ αυτού πλούσιο οικογενειακό δίκτυο (η μητέρα, ο υιός της και οι 2 αδελφές της μένουν στην Ekona, οι δύο αδελφοί της μένουν στη Limbe, οι δε θείοι της στο Tiko, όλα εκ των οποίων βρίσκονται σε απόσταση περί των 25-50 χιλιομέτρων μεταξύ τους), δεν έχει στοιχεία ευαλωτότητας (ας σημειωθεί ότι ουδέν συγκεκριμένο ζήτημα υγείας προκύπτει από τα ερ.26-28 και ουδέν περαιτέρω επί τούτου αναφέρθηκε στα πλαίσια της παρούσης) και διέμενε επί σειρά ετών στον τελευταίο τόπο διαμονής της.

Τα ως άνω στοιχεία που αφορούν την αιτήτρια και την κατάσταση ασφαλείας στον τόπο διαμονής της και κυρίως η ύπαρξη οικογενειακού δικτύου, τόσο εκεί όσο και πέριξ αυτού, καταδεικνύουν θεωρώ ότι - ευλόγως - αναμένεται κατά την επιστροφή της να λάβει, έστω προσωρινά, στήριξη και στέγαση, μέχρις ότου η ίδια βιοποριστεί και εξασφαλίσει με ίδιους πόρους τα αναγκαία χρειώδη, για αυτήν και το παιδί της, το όποιο θα πρέπει να σημειωθεί ότι διαμένει έκτοτε στο Καμερούν (με την μητέρα της αιτήτριας), χωρίς να έχει αναφερθεί από την αιτήτρια κάποιο ζήτημα ή πρόβλημα σε σχέση μ’ αυτό ή κάποιον άλλο συγγενή της. Προσθέτω ότι, ως η ίδια ανέφερε, η αιτήτρια διατηρεί επαφή με την μητέρα και τις 2 αδελφές της.

Παρεμβάλλω εδώ και τα εξής επί του νομικού πλαισίου.

Επί της σημασίας που αποκτά η προηγούμενη δίωξη ενός αιτητή διαφωτιστικά είναι τα και όσα αναφέρονται στο εγχειρίδιο του EASO «Προϋποθέσεις χορήγησης διεθνούς προστασίας (οδηγία 2011/95/ΕΕ) – Δικαστική Ανάλυση», σελ.94, παρ.1.9.2.:

«Είναι σημαντικό ότι η προγενέστερη δίωξη, όπως ορίζεται στο άρθρο 4 παράγραφος 4 της ΟΕΑΑ (αναδιατύ­πωση), δεν περιλαμβάνει μόνο πράξεις δίωξης, αλλά και απειλές δίωξης ⁽⁵²⁴⁾. Επομένως, τόσο προγενέστερες πράξεις όσο και απειλές δίωξης είναι «ενδείξεις του βάσιμου φόβου [του αιτούντος] ότι η επίμαχη δίωξη θα επαναληφθεί σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής» ⁽⁵²⁵⁾. Εάν ο αιτών υποβλήθηκε ήδη σε δίωξη ή άμεση απειλή δίωξης, τότε, σύμφωνα με το άρθρο 4 παράγραφος 4 της ΟΕΑΑ, το γεγονός αυτό αποτελεί αφ’ εαυτού «σοβαρή ένδειξη ότι είναι βάσιμος ο φόβος» ⁽⁵²⁶⁾.

Αυτό σημαίνει ότι δεν υπάρχει προϋπόθεση προγενέστερης δίωξης, αλλά οι αποδείξεις προγενέστερης δίω­ξης αποτελούν σοβαρή ένδειξη του βάσιμου φόβου δίωξης του αιτούντος, εκτός εάν υπάρχουν βάσιμοι λόγοι για να θεωρηθεί ότι η εν λόγω δίωξη δεν θα επαναληφθεί.»

Στο εγχειρίδιο του EASO «Προϋποθέσεις χορήγησης διεθνούς προστασίας (οδηγία 2011/95/ΕΕ) – Δικαστική Ανάλυση» αναφέρονται τα εξής:

[Παρ.1.9.1., σελ.90-91]

«Ο όρος «βάσιμος φόβος» σημαίνει ότι πρέπει να υπάρχει έγκυρη αντικειμενική βάση για τον φόβο δίωξης του αιτούντος. Το συγκεκριμένο στοιχείο του ορισμού του πρόσφυγα αφορά τον κίνδυνο ή την πιθανότητα να υποστεί δίωξη. Ο φόβος θεωρείται βάσιμος, εάν διαπιστώνεται ότι υπάρχει «εύλογη» πιθανότητα να υλοποιηθεί στο μέλλον ⁽⁴⁹³⁾. Για τη διαπίστωση αυτή, είναι απαραίτητο να αξιολογούνται οι δηλώσεις του αιτούντος υπό το πρίσμα όλων των σχετικών περιστάσεων της υπόθεσης [άρθρο 4 παράγραφος 3 της ΟΕΑΑ (αναδιατύπωση)] και να ελέγχονται οι περιστάσεις που επικρατούν στη χώρα καταγωγής του, καθώς και η συμπεριφορά των υπευθύνων δίωξης ⁽⁴⁹⁴⁾. […]

[Παρ.1.9.1.2., σελ.93]

Το σημαντικότερο είναι ότι και τα τρία αυτά κριτήρια θεωρούν ότι ο φόβος είναι βάσιμος, ανεξάρτητα από το κατά πόσον η πιθανότητα δίωξης είναι κατώτερη του 50 %. Ομοίως, στην απόφαση που εξέδωσε στην υπόθεση Saadi κατά Ιταλίας στο πλαίσιο του άρθρου 3 της ΕΣΔΑ, το ΕΔΔΑ αποφάνθηκε ότι ο αιτών δεν υποχρεούται «[να αποδείξει] ότι είναι περισσότερο πιθανό να υποβληθεί παρά να μην υποβληθεί σε κακομεταχείριση» ⁽⁵¹⁵⁾. Επομένως, το κριτήριο του «βάσιμου φόβου» σημαίνει ότι, παρότι η απλή ή απομακρυσμένη πιθανότητα δίωξης αποτελεί ανεπαρκή κίνδυνο για να αποδειχθεί βάσιμος φόβος, ο αιτών δεν χρειάζεται να αποδείξει ότι η πιθανότητα να υποστεί δίωξη υπερβαίνει το 50 % ⁽⁵¹⁶⁾.»

Επί των ως άνω αξίζει θεωρώ να σημειωθούν και τα εξής καθοδηγητικά, σχετικά με την εφαρμογή του αρ.19 (2) (γ) του Νόμου, ως λέχθηκαν στην απόφαση του ΔΕΕ C-465/07, Elgafaji, ημ.17/02/09, σκέψη 35-39:

«35. Στο πλαίσιο αυτό, ο όρος «προσωπική» πρέπει να νοείται ως χαρακτηρίζων βλάβη προξενούμενη σε αμάχους, ανεξαρτήτως της ταυτότητάς τους, όταν ο βαθμός της αδιακρίτως ασκούμενης βίας που χαρακτηρίζει την υπό εξέλιξη ένοπλη σύρραξη και λαμβάνεται υπόψη από τις αρμόδιες εθνικές αρχές οι οποίες επιλαμβάνονται των αιτήσεων περί επικουρικής προστασίας ή από τα δικαστήρια κράτους μέλους ενώπιον των οποίων προσβάλλεται απόφαση περί απορρίψεως τέτοιας αιτήσεως είναι τόσο υψηλός, ώστε υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να εκτιμάται ότι ο άμαχος ο οποίος θα επιστρέψει στην οικεία χώρα ή, ενδεχομένως, περιοχή θα αντιμετωπίσει, λόγω της παρουσίας του και μόνον στο έδαφος αυτής της χώρας ή της περιοχής, πραγματικό κίνδυνο να εκτεθεί σε σοβαρή απειλή κατά το άρθρο 15, στοιχείο γ΄, της οδηγίας.

36. Η ερμηνεία αυτή, η οποία δύναται να διασφαλίσει ένα αυτοτελές πεδίο εφαρμογής στο άρθρο 15, στοιχείο γ΄, της οδηγίας, δεν αναιρείται από το γράμμα της εικοστής έκτης αιτιολογικής σκέψης, κατά το οποίο «οι κίνδυνοι στους οποίους εκτίθεται εν γένει ο πληθυσμός ή τμήμα του πληθυσμού μιας χώρας δεν συνιστούν συνήθως, αυτοί καθαυτοί, προσωπική απειλή που θα μπορούσε να χαρακτηρισθεί ως σοβαρή βλάβη».

37. Συγκεκριμένα, μολονότι η αιτιολογική αυτή σκέψη σημαίνει ότι η απλή αντικειμενική διαπίστωση κινδύνου απορρέοντος από τη γενική κατάσταση μιας χώρας δεν αρκεί, καταρχήν, για να γίνει δεκτό ότι οι προϋποθέσεις του άρθρου 15, στοιχείο γ΄, της οδηγίας, συντρέχουν ως προς συγκεκριμένο πρόσωπο, εντούτοις, καθόσον η αιτιολογική αυτή σκέψη χρησιμοποιεί τον όρο «συνήθως», αναγνωρίζει το ενδεχόμενο υπάρξεως μιας εξαιρετικής καταστάσεως, χαρακτηριζομένης από έναν τόσο υψηλό βαθμό κινδύνου, ώστε να υπάρχουν σοβαροί λόγοι να εκτιμάται ότι το πρόσωπο αυτό θα εκτεθεί ατομικώς στον επίμαχο κίνδυνο.

38. Ο εξαιρετικός χαρακτήρας της καταστάσεως αυτής επιρρωννύεται, επίσης, από το γεγονός ότι η οικεία προστασία είναι επικουρική, καθώς και από την οικονομία του άρθρου 15 της οδηγίας, καθόσον η βλάβη, της οποίας τον ορισμό δίνει το άρθρο αυτό υπό τα στοιχεία α΄ και β΄, πρέπει να εξατομικεύεται σαφώς. Μολονότι είναι αληθές ότι στοιχεία που αφορούν το σύνολο του πληθυσμού αποτελούν σημαντικό παράγοντα για την εφαρμογή του άρθρου 15, στοιχείο γ΄, της οδηγίας, υπό την έννοια ότι σε περίπτωση διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης ο ενδιαφερόμενος, όπως και άλλα πρόσωπα, εντάσσεται στον κύκλο των δυνητικών θυμάτων μιας αδιακρίτως ασκούμενης βίας, εντούτοις, η ερμηνεία της εν λόγω διατάξεως πρέπει να γίνεται λαμβανομένου υπόψη του συστήματος στο οποίο εντάσσεται, δηλαδή σε σχέση με τις λοιπές δύο περιπτώσεις που προβλέπει το άρθρο 15 και, επομένως, να ερμηνεύεται σε στενή συνάρτηση με την εξατομίκευση αυτή.

39. Συναφώς, πρέπει να διευκρινισθεί ότι όσο περισσότερο ο αιτών είναι σε θέση να αποδείξει ότι θίγεται ειδικώς λόγω των χαρακτηριστικών της καταστάσεώς του, τόσο μικρότερος θα είναι ο βαθμός της αδιακρίτως ασκούμενης βίας που απαιτείται προκειμένου ο αιτών να τύχει της επικουρικής προστασίας.»

Καταλήγω ότι εκ των ενώπιον μου στοιχείων δεν δεικνύεται εύλογη πιθανότητα δίωξης ή και σοβαρής βλάβης, καθώς η απλή πιθανότητα δίωξης (ή βλάβης) της αιτήτριας, η οποία αφορά το σύνολο του τοπικού πληθυσμού, δεν αρκεί, δεδομένου ότι, ως και ανωτέρω εξηγείται (δεδομένου του ότι δεν αναφέρθηκε ότι η αιτήτρια αναζητείται ή συνεχίζει να στοχοποιείται – άλλωστε ουδείς εκ της οικογένειας της έχει έκτοτε υποστεί κάποια δίωξη ή και σοβαρή βλάβη), το ενδεχόμενο να υποστεί δίωξη κατά την επιστροφή της παραμένει στη σφαίρα του απλά πιθανού, όχι όμως και του ευλόγως πιθανού.

Έπεται λοιπόν ότι η αιτήτρια δεν κατάφερε να τεκμηριώσει βάσιμο φόβο «καταδίωξης [της] για λόγους φυλετικούς, θρησκευτικούς, ιθαγένειας ή ιδιότητας μέλους συγκεκριμένου κοινωνικού συνόλου ή πολιτικών αντιλήψεων» και δεν υφίστανται «ουσιώδεις λόγοι να πιστεύεται ότι, εάν επιστρέψει στη χώρα ιθαγένειάς [της], θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη», ως αμφότερες αυτές οι έννοιες ορίζονται στα αρ.3 και 19 του περί Προσφύγων Νόμου. Δεν έχω δε εντοπίσει στοιχεία εκ των οποίων να δεικνύεται, δεδομένων και των όσων πιο πάνω αναφέρω, ότι επιστροφή της αιτήτριας στη χώρα καταγωγής είναι αντίθετη με την εκ του αρ.3 της ΕΣΔΑ αρχή της μη επαναπροώθησης (βλ. M.S.S. v Belgium and Greece, αιτ. αρ.30696/09, ΕΔΑΔ, ημ.21/01/11, παρ.263).

Ουδέν προσκομίστηκε στα πλαίσια της παρούσης που να ανατρέπει τα ως άνω.

Η προσφυγή απορρίπτεται και η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται με έξοδα €1000 υπέρ των καθ' ων η αίτηση και εναντίον της αιτήτριας.

 

 

Α. Χριστοφόρου, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.