ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ
Υποθ. Αρ.: 2485/2024
30 Οκτωβρίου 2026
[Α.Α.ΑΓΡΟΤΗ, ΔΔΔΔΠ.]
Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος
Μεταξύ:
L.M., ARC XXXXXX, από το Καμερούν
Αιτήτρια
-και-
Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσω
Διευθυντού της Υπηρεσίας Ασύλου
Καθ’ ων η Αίτηση
Ζ. Ποντίκη (κα) για Αλ Τάχερ Μπενέτης & Συνεργάτες ΔΕΠΕ, Δικηγόροι για την Αιτήτρια
Χρ. Δημητρίου (κα), Δικηγόρος για τους Καθ’ ων η Αίτηση
Η Αιτήτρια παρούσα.
[Παρούσα η κα Ζωή Αγαπίου για πιστή μετάφραση από ελληνικά σε αγγλικά και αντίστροφα]
Α Π Ο Φ Α Σ Η
Α.Α. ΑΓΡΟΤΗ Δ ΔΔΔΠ: Με την παρούσα προσφυγή, η Αιτήτρια προσβάλλει την απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου ως αυτή περιέχεται σε επιστολή ημερομηνίας 01/03/2024, σύμφωνα με την οποία το αίτημά της για παραχώρηση του καθεστώτος διεθνούς προστασίας απορρίφθηκε και καλεί το Δικαστήριο όπως κηρύξει αυτήν άκυρη, παράνομη και στερημένη οποιουδήποτε έννομου αποτελέσματος. Καλεί επιπλέον το Δικαστήριο όπως αναγνωρίσει αυτήν ως πρόσφυγα ή δικαιούχο συμπληρωματικής προστασίας. Παράλληλα αιτείται απόφαση του Δικαστηρίου, με την οποία να αναγνωρίζεται πως σε περίπτωση επιστροφής στη χώρα καταγωγής της υπάρχει σοβαρός κίνδυνος να υποστεί απάνθρωπη μεταχείριση, βασανιστήρια και ταπεινωτική μεταχείριση κατά παράβαση των άρθρων 2 και 3 της ΕΣΔΑ και συνεπώς δικαιούται να τύχει προστασίας από την επαναπροώθηση.
Όπως προκύπτει τόσο από την Ένσταση, αλλά και από το περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου, που αποτελεί τεκμήριο "Α" στην παρούσα διαδικασία, τα ουσιώδη γεγονότα που αφορούν την υπό εξέταση υπόθεση, είναι τα ακόλουθα:
Η Αιτήτρια, πλέον ενήλικη, γεννηθείσα στις 07/04/2006, είναι υπήκοος Καμερούν κάτοχος διαβατηρίου εκδοθέντος από τις αρχές της χώρας καταγωγής της, η οποία σύμφωνα με δήλωσή της, εγκατέλειψε το Καμερούν τον Οκτώβριο του 2022, μεταβαίνοντας μέσω Τουρκίας στις κατεχόμενες περιοχές της Κύπρου. Ακολούθως, αφού εισήλθε παράτυπα στις ελεγχόμενες από την Κυπριακή Δημοκρατία περιοχές, υπέβαλε στις 14/12/2022 αίτηση διεθνούς προστασίας. Ούσα ανήλικη, και δη ασυνόδευτη ανήλικη η Αιτήτρια τέθηκε υπό την προστασία λειτουργού κοινωνικής ευημερίας.
Στις 20/02/2024 πραγματοποιήθηκε συνέντευξη της Αιτήτριας στην παρουσία της κατά νόμου κηδεμόνα της, από λειτουργό της Υπηρεσίας Ασύλου, η οποία διεξήχθη στην αγγλική γλώσσα. Ακολούθως στις 27/02/2024, ο αρμόδιος λειτουργός συνέταξε εισηγητική έκθεση υποβληθείσα προς τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου, με την οποία εισηγείται την απόρριψη του αιτήματος της Αιτήτριας. Στις 29/02/2024, συγκεκριμένος λειτουργός δεόντως εξουσιοδοτημένος από τον Υπουργό Εσωτερικών να ασκεί καθήκοντα Προϊστάμενου της Υπηρεσίας Ασύλου, κατόπιν εξέτασης της εισηγητικής έκθεσης αποφάσισε την απόρριψη της αίτησης της Αιτήτριας, χωρίς ωστόσο να εκδίδει απόφαση επιστροφής στην χώρα καταγωγής της.
Η απορριπτική απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου μαζί με την αιτιολογία αυτής, η οποία περιέχεται στην επιστολή ημερομηνίας 01/03/2024, παραλήφθηκε από την Αιτήτρια στις 11/06/2024, σε γλώσσα κατανοητή από αυτήν, ήτοι την αγγλική.
Εμπρόθεσμα, η Αιτήτρια, ούσα πλέον ενήλικη, μέσω των συνηγόρων της, υπέβαλε την παρούσα προσφυγή κατά της απορριπτικής απόφασης των Καθ’ ων η αίτηση προβάλλοντας ποικίλους νομικούς ισχυρισμών προς υποστήριξη του αιτήματός της για ακύρωση της προσβαλλόμενης πράξης.
Με την στην συνέχεια γραπτή αγόρευση για την Αιτήτρια, οι συνήγοροί της προωθούν τη θέση ότι η συνέντευξη της Αιτήτριας πάσχει καθότι αυτή διεξήχθη στην απουσία διερμηνέα χωρίς να δοθεί αιτιολογία προς τούτο. Επιπλέον προβάλλουν και προωθούν την θέση περί αναρμοδιότητας του οργάνου που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση αλλά και έλλειψη δέουσας έρευνας, εφόσον δεν εξετάστηκε ο ισχυρισμό της περί παρελθούσα δίωξη της από μέλος των Ambazonians.
Από την πλευρά τους οι Καθ' ων η αίτηση, μέσω της δικής τους αγόρευσης, υπεραμύνονται της νομιμότητας και της ορθότητας της υπό εξέτασης απόφασης και απορρίπτοντας ένα προς ένα τους ισχυρισμούς της Αιτήτριας, ισχυρίζονται ότι η προσβαλλόμενη απόφαση λήφθηκε μετά από δέουσα έρευνα, αφού αξιολογήθηκαν όλα τα σχετικά γεγονότα της υπόθεσης και είναι δεόντως αιτιολογημένη. Τούτων λεχθέντων καλούν το Δικαστήριο όπως απορρίψει την προσφυγή και επικυρώσει ως ορθή την απόφαση των Καθ’ ων η αίτηση.
Ενώπιον του Δικαστηρίου στο στάδιο των διευκρινήσεων, η πλευρά της Αιτήτριας περιορίστηκε στην προώθηση μόνο της θέσης της περί μη διεξαγωγής δέουσας έρευνας και δη επί της κατ΄ ισχυρισμό παράλειψης εξέτασης της κατάστασης ασφαλείας στο Καμερούν, ενώ με την σειρά της η συνήγορος των Καθ’ ων η αίτηση υιοθέτησε τις θέσεις της ως αυτές περιέχονται στην γραπτή της αγόρευση.
Έχω μελετήσει με μεγάλη προσοχή τα όσα τέθηκαν ενώπιον μου από τους συνηγόρους των διαδίκων, και δεδομένης της δικαιοδοσίας του Δικαστηρίου όπως ορίζεται από το άρθρο 11 του περί της Ίδρυσης και Λειτουργίας Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμου του 2018, Ν. 73(Ι)/2018, το οποίο προνοεί για έλεγχο τόσο της νομιμότητας όσο και της ορθότητας της προσβαλλόμενης πράξης, κρίνω σκόπιμο όπως καταγραφούν όλοι οι ισχυρισμοί που η Αιτήτρια προέβαλε σε όλα τα στάδια εξέτασης του αιτήματός της, προκειμένου να εξετάσω την ορθότητα της προσβαλλόμενης απόφασης αλλά και για να διαφανεί εάν οι Καθ’ ων η αίτηση αποφάσισαν μετά από δέουσα έρευνα, ορθά, νόμιμα και εντός των πλαισίων της διακριτικής τους ευχέρειας, έχοντας κατά νου τους προωθούμενους ισχυρισμούς της Αιτήτριας.
Η Αιτήτρια με την αίτηση της για διεθνή προστασία δήλωσε ως λόγους για τους οποίους εγκατέλειψε τη χώρα της, την ανάγκη για συνέχιση των σπουδών της, αλλά και ένεκα της κρίσης που επικρατεί εκεί. Επιπλέον δήλωσε την ανάγκη της προς αναζήτηση ενός κατάλληλου μέρους διαβίωσης.
Στο στάδιο της προσωπικής της συνέντευξης, στην παρουσία της κατά νόμο κηδεμόνα της και ως προς τα προσωπικά της στοιχεία η Αιτήτρια δήλωσε υπήκοος Καμερούν γεννηθείσα στις 07/04/2006 στη περιοχή Cemοnica, του Βορειοδυτικού Καμερούν. Ωστόσο μεγάλωσε και διέμενε στη πόλη Douala, μαζί με τον θείο της και τη σύζυγό του. Κατά δήλωσή της άγαμη και άτεκνη, προερχόμενη από πολυμελή οικογένεια με ιδιαίτερα περιορισμένους οικονομικούς πόρους. Πέραν από τους γονείς της διαθέτει έξι αδέλφια με την Αιτήτρια να είναι το πρωτότοκο παιδί των γονέως της, και ακόμα επτά ετεροθαλή αδέλφια από την πλευρά του πατέρα της ο οποίος είναι δίγαμος. Σύμφωνα με τις δηλώσεις της, ο πατέρας της δεν ενδιαφερόταν ουσιαστικά για την οικογένεια και η μητέρα της επωμιζόταν σημαντικό μέρος των οικογενειακών υποχρεώσεων, εργαζόμενη σε αγροτικές καλλιέργειες προκειμένου να εξασφαλίσει τα απαραίτητα για τη διαβίωση των παιδιών της. Αναφέρθηκε σε περιστατικό κατά το οποίο η μητέρα της απέβαλε, λόγω προβλημάτων υγείας και αδυναμίας πρόσβασης σε νοσοκομείο για περίθαλψη εξαιτίας της οικονομικής κατάστασης της οικογένειας. Αναφορικά με το εκπαιδευτικό της υπόβαθρο, η Αιτήτρια δήλωσε ότι φοίτησε σε διάφορα σχολεία το Καμερούν καθώς οι οικονομικές δυσκολίες την ανάγκαζαν να αλλάζει συχνά σχολείο. Ολοκλήρωσε έξι χρόνια πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης και τέσσερα χρόνια δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης χωρίς όμως να έχει ολοκληρώσει το σχολείο, το οποίο διέκοψε περίπου το 2021. Κατά το διάστημα παραμονής της στην Douala βοηθούσε τη θείας της στην προετοιμασία και πώληση φαγητού και δεν έχει άλλη επαγγελματική εμπειρία και ότι η οικονομική της συντήρηση εξασφαλιζόταν από την ίδια, τη μητέρα της και τη βοήθεια του θείου της.
Αναφορικά με τους κατ’ ιδίαν λόγους για τους οποίους εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής της, η Αιτήτρια ισχυρίστηκε ότι η απόφασή της συνδεόταν πρωτίστως με τις ιδιαίτερα δυσμενείς οικονομικές και κοινωνικές συνθήκες διαβίωσης της οικογένειάς της, καθώς και με τη γενικότερη κατάσταση ανασφάλειας που επικρατούσε στο Καμερούν λόγω των συγκρούσεων και της πολιτικής κατάστασης. Ειδικότερα, η Αιτήτρια ανέφερε ότι επιθυμούσε να μεταβεί στο εξωτερικό προκειμένου να εργαστεί, να εξασφαλίσει οικονομικούς πόρους και να στηρίξει τη μητέρα και τα μικρότερα αδέλφια της. Τόνισε ότι η μητέρα της αντιμετώπιζε προβλήματα υγείας και χρειαζόταν ιατρική περίθαλψη, ενώ μία από τις μικρότερες αδελφές της ήταν επίσης σοβαρά άρρωστη και είχε ανάγκη κατάλληλης φαρμακευτικής αγωγής. Υποστήριξε ότι θεωρούσε τον εαυτό της το μοναδικό πρόσωπο που μπορούσε να προσφέρει ουσιαστική οικονομική βοήθεια στην οικογένειά της, δεδομένου ότι ο πατέρας της δεν ανταποκρινόταν επαρκώς στις οικογενειακές του υποχρεώσεις. Παράλληλα, δήλωσε ότι επιθυμούσε να αναζητήσει καλύτερες συνθήκες διαβίωσης και περισσότερες ευκαιρίες για την προσωπικής της εξέλιξη, καθώς θεωρούσε ότι στη χώρα καταγωγής της δεν είχε τη δυνατότητα να πραγματοποιήσει τους στόχους της.
Περιγράφοντας την καθημερινότητα της στο Καμερούν κατά τη διαμονή της στην Douala, ανέφερε ότι ξυπνούσε νωρίς, μετέβαινε στην αγορά και στη συνέχεια επέστρεφε στην κατοικία του θείου της, όπου μαγείρευε και πωλούσε φαγητό, αναλαμβάνοντας σταδιακά περισσότερες υποχρεώσεις όταν η θεία της δεν μπορούσε πλέον να εργαστεί λόγω της εγκυμοσύνης της. Ερωτηθείσα εάν είχε αντιμετωπίσει κάποιο συγκεκριμένο περιστατικό στην χώρα καταγωγής της, η Αιτήτρια περιέγραψε ένα περιστατικό κατά το οποίο, ενώ είχε επιστρέψει στην οικογενειακή της κατοικία για να επισκεφθεί τη μητέρα της και την είχε συνοδεύσει στην φάρμα, προσεγγίστηκαν από ένοπλα άτομα, τα οποία χαρακτήρισε ως μαχητές και αποκάλεσε «boys». Σύμφωνα με το αφήγημά της ένα από τα άτομα αυτά τις απείλησε με όπλο, επειδή εργάζονταν στη φάρμα ημέρα Δευτέρα, κατά την οποία, όπως πληροφορήθηκε, απαγορευόταν η εργασία. Η ίδια ισχυρίστηκε ότι δεν γνώριζε την ύπαρξη της συγκεκριμένη απαγόρευσης και χαρακτήρισε το περιστατικό ως το πιο τρομακτικό που είχε βιώσει. Διευκρίνισε ότι δεν είχε αντιμετωπίσει κάποιο άλλο αντίστοιχο περιστατικό και ότι ουδέποτε είχε συλληφθεί ή κρατηθεί από τις αρχές της χώρας καταγωγής της. Όταν ρωτήθηκε εάν είχε εξετάσει το ενδεχόμενο μεταγκατάστασης της σε άλλη περιοχή της χώρας της ή σε άλλο αφρικανικό κράτος, απάντησε αρνητικά, εξηγώντας ότι ανέκαθεν επιθυμούσε να εγκαταλείψει την αφρικανική ήπειρο.
Αναφορικά με την οργάνωση του ταξιδιού της, δήλωσε ότι η πρωτοβουλία προήλθε από θεία της που διέμενε στο βόρειο τμήμα της Κύπρου, ως χαρακτηριστικά ανέφερε, και διατηρούσε επιχείρηση καθαρισμού. Η τελευταία επικοινώνησε μαζί της και της πρότεινε να μεταβεί εκεί, προκειμένου να μπορέσει να εργαστεί και να συνδράμει οικονομικά την οικογένειά της. Η πρόταση αυτή έγινε τελικά αποδεκτή από το θείο της στο Καμερούν, ο οποίος ανέλαβε τη διευθέτηση των ταξιδιωτικών της εγγράφων και της αναχώρησής της. Η Αιτήτρια ανέφερε ότι ταξίδευσε με το διαβατήριο της και φοιτητική θεώρηση εισόδου, αναχωρώντας από το διεθνές αεροδρόμιο της Douala, καταλήγοντας στο αεροδρόμιο των κατεχομένων. Δήλωσε ότι παρέμεινε εκεί για περίπου ένα μήνα και στη συνέχεια, αφού συγκέντρωσε τα απαραίτητα χρήματα, απευθύνθηκε σε πρόσωπο που ανέλαβε να την βοηθήσει να περάσει στις ελεγχόμενες από την Κυπριακή Δημοκρατία περιοχές, με σκοπό μια καλύτερη ζωή. Ανέφερε ακόμα ότι, παρόλο ότι είχε εγγραφεί σε πανεπιστήμιο, δεν παρακολούθησε μαθήματα λόγω της αναχώρησης της από τις κατεχόμενες περιοχές.
Ως προς τις συνέπειες ενδεχόμενης επιστροφής της στο Καμερούν, η Αιτήτρια δήλωσε ότι δεν γνώριζε την έκταση της κρίσης που επικρατούσε κατά το χρόνο της συνέντευξης και εξέφρασε την εκτίμηση ότι οι μαχητές δεν θα της προκαλέσουν βλάβη εφόσον δεν προέβαινε σε κάποια ενέργεια εναντίον τους, ενώ αντίθετα θα μπορούσαν να την βλάψουν εάν ενεργούσε εναντίον τους. Επιβεβαίωσε επίσης ότι οι αρχές της χώρας της θα της επέτρεπαν να επιστρέψει. Τέλος, διευκρίνισε ότι οι λόγοι που την οδήγησαν στην αναχώρησή της ήταν οι δύσκολες συνθήκες διαβίωσης, η ανάγκη οικονομικής στήριξης της οικογένειας της, η επιθυμία αναζήτησης καλύτερης ζωής και η κατάσταση που επικρατούσε στην χώρα καταγωγής της, χωρίς να επικαλεστεί άλλους λόγους. Ως προς τα μελλοντικά της σχέδια, η Αιτήτρια ανέφερε ότι προτεραιότητά της ήταν να μπορέσει να στηρίξει οικονομικά την οικογένειά της και στη συνέχεια να συνεχίσει τις σπουδές της, αφού προηγουμένως φροντίσει την ψυχική της υγεία.
Αξιολογώντας τις δηλώσεις της Αιτήτριας, οι Καθ' ων η αίτηση διέκριναν δύο ουσιώδεις ισχυρισμούς. Ο πρώτος σχετικά με τη ταυτότητα, χώρα καταγωγής και προσωπικά στοιχεία/προφίλ της Αιτήτριας και ο δεύτερος σχετικά με το γεγονός ότι η Αιτήτρια εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής της για οικονομικούς λόγους, ισχυρισμοί οι οποίοι κρίθηκε αξιόπιστοι, αφενός μεν λόγω και της παρουσίασης διαβατηρίου εκδοθέντως από τις αρχές της Δημοκρατίας του Καμερούν, αφετέρου δε οι δηλώσεις της κρίθηκαν συνεκτικές και ενόψει της υποκειμενικής τους φύσης κρίθηκε ότι δεν υπάρχουν εύλογοι λόγοι να δικαιολογούν την οποιαδήποτε ανάλυση μέσω άλλων πηγών πληροφόρησης.
Προχωρώντας σε αξιολόγηση κινδύνου στη βάση των πιο πάνω αποδεκτών ισχυρισμών σε συνδυασμό με αντληθείσες πληροφορίες από τη χώρα καταγωγής, και ειδικότερα πληροφορίες για την κατάσταση ασφαλείας, γενικότερα στο Καμερούν και ειδικότερα στην Douala, Littoral Region, τόπο συνήθους διαμονής της Αιτήτριας, όπου η Αιτήτρια αναμένεται να επιστρέψει, στις οποίες ανέτρεξαν οι Καθ’ ων η αίτηση και περιέχονται στο διοικητικό φάκελο, δεν διαπιστώθηκε από τους Καθ' ων η αίτηση ύπαρξη πραγματικού κινδύνου σοβαρής βλάβης ως απόρροια της κατάστασης ασφαλείας στην εν λόγω περιφέρεια του Καμερούν.
Ακολούθως, κατά τη νομική ανάλυση, οι Καθ' ων η αίτηση έκριναν ότι δεν προκύπτει βάσιμος και δικαιολογημένος φόβος δίωξης της Αιτήτριας σε περίπτωση επιστροφής της στη χώρα καταγωγής της στο πλαίσιο του άρθρου 3 του περί Προσφύγων Νόμου, τονίζοντας ότι με βάσει τις δηλώσεις της Αιτήτριας, αυτή εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής της για οικονομικούς λόγους, οι οποίοι από μόνοι τους δεν δικαιολογούν την αναγνώριση προσφυγικού καθεστώτος, παραπέμποντας στις παραγράφους 62-64 του Εγχειριδίου της Ύπατης Αρμοστείας των Ηνωμένων Εθνών για τους προσφυγές. Επιπλέον εξετάζοντας κατά πόσο δύναται να εκχωρηθεί στην Αιτήτρια συμπληρωματική προστασία, βάση του άρθρου 19(2) του περί Προσφύγων Νόμου, οι Καθ’ ων η αίτηση κατέληξαν ότι η Αιτήτρια δεν διατρέχει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί θανατική ποινή ή εκτέλεση, βασανιστήρια ή απάνθρωπη ή εξευτελιστική μεταχείριση σε περίπτωση επιστροφής της. Ως προς τον κίνδυνο σοβαρής και προσωπικής απειλής λόγω αδιάκριτης βίας, αναγνωρίστηκε ότι στις αγγλόφωνες περιοχές του Καμερούν επικρατεί κατάσταση εσωτερικής ένοπλης σύρραξης, η οποία προκαλεί περιστατικά αδιάκριτης βίας. Λαμβάνοντας στην συνέχεια υπόψη τις προσωπικές της περιστάσεις, το γεγονός ότι δεν είχε υποστεί προηγουμένως σοβαρή βλάβη και ότι αναμένεται να επιστρέψει στην πόλη Douala Littoral Region, όπου δεν διαπιστώθηκαν συνθήκες ένοπλης σύρραξης ή υψηλό επίπεδο αδιάκριτης βίας, οι Καθ’ ων η αίτηση έκριναν ότι δεν υφίστανται εύλογοι λόγοι να πιστεύεται ότι θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης.
Τούτων λεχθέντων το αίτημά της για διεθνή προστασία απορρίφθηκε ως αβάσιμο.
Σύμφωνα με το άρθρο 3 του περί Προσφύγων Νόμου, Ν. 6(Ι)/2000, πλέον άρθρο 5(3) του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347, πρόσφυγας αναγνωρίζεται το πρόσωπο, που λόγω βάσιμου φόβου καταδίωξης του για λόγους φυλετικούς, θρησκευτικούς, ιθαγένειας ή ιδιότητας μέλους συγκεκριμένου κοινωνικού συνόλου ή πολιτικών αντιλήψεων, είναι εκτός της χώρας της ιθαγένειας του και δεν είναι σε θέση ή λόγω του φόβου αυτού, δεν είναι πρόθυμο, να χρησιμοποιήσει την προστασία της χώρας αυτής.
Είναι καθόλα κατανοητό, ότι για να αναγνωριστεί πρόσωπο ως πρόσφυγας, θα πρέπει να αποδεικνύεται βάσιμος και δικαιολογημένος φόβος δίωξης, του οποίου τόσο το υποκειμενικό, όσο και το αντικειμενικό στοιχείο πρέπει να εκτιμηθούν από το αρμόδιο όργανο προτού καταλήξει σε απόφαση.
Εναπόκειται στον/στην αιτητή/τρια να τεκμηριώσει την αίτηση διεθνούς προστασίας, χωρίς να απαιτείται να προσκομίσει τυπικά αποδεικτικά στοιχεία. Ο/Η αιτητής/τρια έχει την ευθύνη να εκθέσει με την αίτησή του/της αλλά και μέσα από την ενώπιον της αρμόδιας αρχής συνέντευξη ακόμα και ενώπιον του Δικαστηρίου, μέσω της ορθής δικονομική διαδικασίας, με στοιχειώδη σαφήνεια, τα συγκεκριμένα πραγματικά περιστατικά τα οποία του/της προκαλούν, κατά τρόπο αντικειμενικό, δικαιολογημένο φόβο δίωξης υφιστάμενο στη χώρα καταγωγής του. Ο/Η αιτητής/τρια οφείλει να επικαλεστεί με λεπτομέρεια, σαφήνεια και αληθοφάνεια συγκεκριμένα πραγματικά περιστατικά που στηρίζουν το υποβληθέν αίτημά του/της για διεθνή προστασία, το δε αρμόδιο όργανο εξετάζοντας την αίτηση, οφείλει να λάβει υπόψη του κάθε σχετικό με την υπόθεση γεγονός.
Είναι πάγια νομολογημένο ότι δέουσα έρευνα κρίνεται από το Δικαστήριο ότι έγινε, όταν το αρμόδιο όργανο εξετάζει κάθε σχετικό με την υπόθεση γεγονός (βλ. Motorways Ltd v. Υπουργού Οικονομικών (1999) 3ΑΑΔ 447). Ορθή και πλήρης έρευνα θεωρείται αυτή που εκτείνεται στη διερεύνηση των ουσιωδών στοιχείων της υπόθεσης (βλ. Νικολαΐδη v. Μηνά (1994) 3ΑΑΔ 321, Ττουσούνα ν. Κυπριακής Δημοκρατίας (2013) 3 Α.Α.Δ. 151, Χωματένος ν. Δημοκρατίας κ.α. (2013) 3 Α.Α.Δ. 120, Α. Παπουτέ ν. Χρ. Κασάπη και Κυπριακής Δημοκρατίας, Συν. Αναθ. Έφεση 112/15 και 131/15 ημερομηνίας 13/07/2022). Η έκταση της έρευνας εξαρτάται πάντοτε από τα περιστατικά της κάθε υπόθεσης (βλ. Δημοκρατία v. Ευαγγέλου κ.α. (2013) 3ΑΑΔ 414) και το αρμόδιο όργανο οφείλει να βρει τον κατάλληλο τρόπο για να εκπληρώσει την υποχρέωσή του για επαρκή έρευνα.
Προχωρώντας στην εξέταση του ισχυρισμού περί μη διεξαγωγής δέουσας έρευνας, ως αυτός προωθήθηκε από τους συνηγόρους της Αιτήτριας, το Δικαστήριο μελετώντας το σύνολο του διοικητικού φακέλου, κατ’ αρχάς αποδέχεται ότι ορθά οι Καθ’ ων η αίτηση αξιολόγησαν τους ισχυρισμούς της Αιτήτριας τόσο αναφορικά με τα προσωπικά της στοιχεία/ προφίλ όσο και τους ισχυρισμούς της περί των οικονομικών λόγων για τους οποίους εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής της, εφόσον από τις δηλώσεις προκύπτει ξεκάθαρα ότι αυτή επιζητούσε μια καλύτερη ζωή μακριά από την αφρικανική ήπειρο, με σκοπό τόσο την προσωπική της ανέλιξη όσο και την οικονομική στήριξη προς την οικογένειά της. Εντούτοις παρατηρώ σε συμφωνία με την κ. Ποντίκη, ότι οι Καθ’ ων η αίτηση δεν διέκριναν ως ανεξάρτητο και διακριτό ισχυρισμό τις δηλώσεις της Αιτήτριας αναφορικά με απειλή που δέχτηκε η Αιτήτρια με την μητέρα της από ένοπλους μαχητές κατά τη διάρκεια εργασίας τους σε μέρα κατά την οποία η εργασία ήταν απαγορευμένη.
Η μη διάκριση και αξιολόγηση του εν λόγω ισχυρισμού δεν οδηγεί αφ’ εαυτής σε ακύρωση της προσβαλλόμενης πράξης εφόσον το Δικαστήριο έχει επ’ αυτού δικαιοδοσία για πλήρη και εξ υπαρχής κρίση επί του αιτήματος της Αιτήτριας.
Ως εκ τούτου το Δικαστήριο θα προχωρήσει στην εξέταση του πιο πάνω ισχυρισμού με σκοπό την αξιολόγησή του.
Ως προς την εσωτερική αξιοπιστία του εν λόγω ισχυρισμού, το Δικαστήριο κρίνει ότι οι δηλώσεις της Αιτήτριας παρουσιάζουν συνοχή ως προς τον βασικό πυρήνα του περιστατικού. Ειδικότερα, η Αιτήτρια περιέγραψε ότι, ενώ βρισκόταν μαζί με τη μητέρα της σε φάρμα στη Βορειοδυτική Περιφέρεια του Καμερούν, προσεγγίστηκαν από ένοπλα πρόσωπα, ένα εκ των οποίων τις απείλησε με όπλο λόγω της εργασίας τους σε ημέρα κατά την οποία ίσχυε απαγόρευση. Η ίδια εξήγησε ότι δεν γνώριζαν την εν λόγω απαγόρευση και χαρακτήρισε το συμβάν ως την πλέον τρομακτική εμπειρία που είχε βιώσει. Περαιτέρω, δήλωσε ότι δεν είχε αντιμετωπίσει άλλο παρόμοιο περιστατικό ούτε είχε συλληφθεί ή τεθεί υπό κράτηση από τις αρχές του Καμερούν, στοιχεία που δεν αντιφάσκουν με το περιγραφόμενο συμβάν. Ελλείψει συγκεκριμένων αντιφάσεων ή ουσιωδών ασυνεπειών στις δηλώσεις της ως προς τον πυρήνα του περιστατικού, το Δικαστήριο αποδέχεται την εσωτερική αξιοπιστία του ισχυρισμού.
Ως προς την εξωτερική αξιοπιστία του ισχυρισμού το Δικαστήριο ανέτρεξε σε σχετική έρευνα αναφορικά με την δράση των Ambazonias όπως κατονομαστήκαν και από την Αιτήτρια. Από την σχετική έρευνα προκύπτει ότι οι αντάρτες του Αγγλόφωνου Καμερούν, οι Ambazonians, αγωνίζονται από το 2017 για να δημιουργήσουν ένα ανεξάρτητο, αγγλόφωνο κράτος με το όνομα Ambazonia, στις δυτικές περιοχές της εν γένει γαλλόφωνης χώρας[1]. Μερικές από αυτές τις ομάδες περιλαμβάνουν τους Ambazonia Defense Forces, Tigers, Red Dragons, Seven Karta, Ambazonia Restoration Forces (ARF). Μια πηγή αρίθμησε αυτές τις αυτονομιστικές ομάδες σε περίπου 20 και ονόμασε μια ομάδα ως AMF (Στρατιωτικές Δυνάμεις Ambazonia)[2].
Η έκθεση του BTI για το Καμερούν, που καλύπτει την περίοδο από τον Φεβρουάριο 2023 έως τον Ιανουάριο 2025 αναφέρει ότι η συνεχιζόμενη αγγλόφωνη κρίση, που βρίσκεται πλέον στο όγδοο έτος της, έχει επιβαρύνει περαιτέρω το κράτος και έχει διαταράξει τις κοινωνικές σχέσεις. Σχεδόν σε εβδομαδιαία βάση σημειώνονται επιθέσεις από αυτονομιστές εναντίον κυβερνητικών δυνάμεων, καθώς και βίαια αντίποινα από τον στρατό. Το κίνημα ανεξαρτησίας των Ambazonian παραμένει ιδιαίτερα κατακερματισμένο, έχει ριζοσπαστικοποιηθεί περισσότερο και πλέον στοχεύει ολοένα και περισσότερο και αμάχους[3]. Ένοπλες ομάδες στοχοποιούν επίσης αμάχους που θεωρούνται ότι συνεργάζονται με την κυβέρνηση ή πιστεύεται ότι δεν υποστηρίζουν τις εξεγέρσεις, όπως οικονομικά και πολιτικά μποϊκοτάζ. Οι άμαχοι απάγονται συχνά για λύτρα ως μέσο χρηματοδότησης των ομάδων. Αυτά τα πρότυπα συνεχίστηκαν μεταξύ 2023 και 2024, τα οποία, σύμφωνα με ορισμένες εκτιμήσεις, συγκαταλέγονται στα πιο βίαια χρόνια της σύγκρουσης[4].
Άλλη πηγή αναφέρει ότι η κατάσταση στις περιοχές North-West και South-West (NWSW) παραμένει δραματική, με πολλαπλά περιστατικά βίας που στοχεύουν άμεσα αμάχους και οδηγούν, σε ορισμένες περιπτώσεις, σε εκτοπισμούς. Οι περιορισμοί στην ελευθερία κίνησης του άμαχου πληθυσμού συνεχίζουν να επιβάλλονται από διάφορες πλευρές για διαφορετικούς λόγους. Η «ghost town» κάθε Δευτέρα που επιβάλλεται από NSAGs στις NWSW, απαγορεύοντας την κυκλοφορία και τις οικονομικές δραστηριότητες, παραμένει σε ισχύ. Μετά από επίθεση NSAG σε θέση των SSFs στην πόλη Ndu (NW region) τις πρώτες πρωινές ώρες της 10ης Μαρτίου, οι αρχές εξέδωσαν ανακοίνωση που απαγορεύει την κυκλοφορία και τη λειτουργία επιχειρήσεων στην πόλη μεταξύ 9:00 μ.μ. και 6:00 π.μ. μέχρι νεωτέρας. Η βία και ο πολλαπλασιασμός παράνομων σημείων ελέγχου στις δύο περιοχές δυσχεραίνουν περαιτέρω τη μετακίνηση αγαθών και ανθρώπων, συμπεριλαμβανομένης της ανθρωπιστικής βοήθειας και του προσωπικού. Περίπου 290 άτομα φέρεται να είχαν τα έγγραφα ταυτότητάς τους κατασχεθεί σε σημεία ελέγχου των NSAGs στις NWSW[5].
Πέραν των πιο πάνω το Δικαστήριο παρατηρεί ότι οι αντικειμενικές πληροφορίες για τη χώρα καταγωγής επιβεβαιώνουν ότι από το 2017 και εντεύθεν στις αγγλόφωνες περιοχές του Καμερούν δραστηριοποιούνται ένοπλες αυτονομιστικές ομάδες, ευρέως γνωστές ως Ambazonians ή Amba Boys, οι οποίες επιδιώκουν την απόσχιση των Βορειοδυτικών και Νοτιοδυτικών Περιφερειών. Οι ίδιες πηγές αναφέρουν ότι οι ομάδες αυτές βασίζονται όχι μόνο σε ένοπλους μαχητές αλλά και σε δίκτυα πολιτών που παρέχουν πληροφορίες, υλικοτεχνική υποστήριξη, μεταφορά πληροφοριών και συμβάλλουν στην επιβολή των λεγόμενων «ghost towns» και των μέτρων «lockdown»[6].
Περαιτέρω, το Δικαστήριο λαμβάνει υπόψη ότι οι πληροφορίες για τη χώρα καταγωγής καταγράφουν την επιβολή των λεγόμενων “ghost towns” από αυτονομιστικές ένοπλες ομάδες στις αγγλόφωνες περιφέρειες του Καμερούν, με συνακόλουθους περιορισμούς στην κυκλοφορία και την άσκηση οικονομικών δραστηριοτήτων. Ειδικότερα, η έκθεση του OCHA για την κατάσταση στις Βορειοδυτικές και Νοτιοδυτικές περιοχές, του Μαρτίου 2025, αναφέρεται στη συνέχιση των περιορισμών αυτών, καθώς και σε περιστατικά βίας κατά αμάχων και παρεμπόδισης των μετακινήσεών τους. Τα δεδομένα αυτά, σε συνδυασμό με τις πληροφορίες για τη στοχοποίηση αμάχων από αυτονομιστικές ομάδες που θεωρούν ότι δεν συμμορφώνονται με τις επιδιώξεις ή τις εντολές τους, καθιστούν την περιγραφή της Αιτήτριας, ότι η ίδια και η μητέρα της απειλήθηκαν με όπλο επειδή εργάζονταν σε ημέρα κατά την οποία ίσχυε απαγόρευση, συμβατή με το ευρύτερο πλαίσιο της σύγκρουσης στη συγκεκριμένη περιοχή. Συνεπώς, το Δικαστήριο αποδέχεται τον ισχυρισμό της Αιτήτριας, καθώς οι διαθέσιμες πληροφορίες παρέχουν αντικειμενική στήριξη στον βασικό πυρήνα αυτού, χωρίς τούτο να συνεπάγεται αυτομάτως ότι τεκμηριώνεται εξατομικευμένος κίνδυνος δίωξης ή σοβαρής βλάβης σε περίπτωση επιστροφής της Αιτήτριας, ζήτημα που θα εξεταστεί στο πλαίσιο της αξιολόγησης κινδύνου.
Τούτων λεχθέντων και έχοντας κρίνει ως αξιόπιστους όλους τους ισχυρισμούς της Αιτήτριας, προχωρώ σε αξιολόγηση κινδύνου σε περίπτωση επιστροφής της στη χώρα καταγωγής της.
Το Δικαστήριο διαπιστώνει ότι η Αιτήτρια δέχθηκε, κατά το παρελθόν, απειλή με όπλο από πρόσωπα που αναγνώρισε ως μέλη αυτονομιστικών ομάδων Ambazonia, ενώ βρισκόταν μαζί με τη μητέρα της σε φάρμα στη Βορειοδυτική Περιφέρεια του Καμερούν, επειδή εργάζονταν κατά ημέρα κατά την οποία ίσχυε απαγόρευση. Το περιστατικό εντάσσεται στο γενικότερο πλαίσιο της αγγλόφωνης κρίσης και της επιβολής περιορισμών από αυτονομιστικές ομάδες στις αγγλόφωνες περιφέρειες της χώρας, οι οποίες, σύμφωνα με τις διαθέσιμες πληροφορίες, έχουν προβεί και σε πράξεις βίας κατά αμάχων. Ωστόσο, από τα αποδεκτά στοιχεία δεν προκύπτει ότι η Αιτήτρια αποτέλεσε αντικείμενο επαναλαμβανόμενων απειλών ή ότι εξακολουθεί να αναζητείται ή να ενδιαφέρει τις εν λόγω ομάδες. Αντιθέτως, η ίδια ανέφερε ότι δεν είχε βιώσει άλλο παρόμοιο περιστατικό και ότι θεωρούσε πως δεν θα κινδύνευε εφόσον δεν ενεργούσε εναντίον τους. Συνεπώς, παρότι το περιστατικό που βίωσε ήταν σοβαρό και καταδεικνύει ότι εκτέθηκε σε απειλή από ένοπλα πρόσωπα, τα διαθέσιμα στοιχεία δεν καταδεικνύουν, από μόνα τους, ότι υφίσταται σήμερα εύλογη πιθανότητα να υποστεί εκ νέου παρόμοια μεταχείριση σε περίπτωση επιστροφής της στο Καμερούν. Άλλωστε ο ουσιαστικότερος λόγος για τον οποίο εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής της είναι η αναζήτηση μιας καλύτερης ζωής τόσο για τη δική της ανέλιξη όσο και για να είναι σε θέση να στηρίξει οικονομικά την οικογένειά της.
Συνεπώς, από το ιστορικό της Αιτήτριας όπως αυτό φαίνεται πιο πάνω, έχοντας κατά νου τα δεδομένα που προκύπτουν από το διοικητικό φάκελο και από την ανωτέρω αξιολόγηση των ισχυρισμών της αλλά και την αξιολόγηση κινδύνου, αντίθετα στους ισχυρισμούς των συνηγόρων της, προκύπτει ότι η Αιτήτρια δεν στοιχειοθέτησε κανένα ισχυρισμό που να εμπίπτει στις προϋποθέσεις αναγνώρισης προσώπου ως πρόσφυγα σύμφωνα με το άρθρο 3 του περί Προσφύγων Νόμου, πλέον περί Προσφύγων Νόμου του 2026 και του άρθρο 3(5) του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347.
Ο «Πρακτικός Οδηγός της ΕΑΣΟ: Αξιολόγηση των Αποδεικτικών Στοιχείων» (Μάρτιος 2015) καθορίζει πως στη βάση της συλλογής πληροφοριών θα πρέπει να προσδιορίζονται τα ουσιώδη πραγματικά περιστατικά, τα οποία στη συνέχεια θα πρέπει να συνδέονται με τις απαιτήσεις του ορισμού του πρόσφυγα και αν δεν υπάρχει κατάληξη ότι μπορεί να δοθεί προσφυγικό καθεστώς, τότε το αρμόδιο όργανο θα πρέπει να εκτιμήσει εάν τα ουσιώδη πραγματικά περιστατικά συνδέονται με τις απαιτήσεις του ορισμού του προσώπου που δικαιούται συμπληρωματική προστασία.
Για τη διαπίστωση αυτού του πραγματικού κινδύνου θα πρέπει να υπάρχουν, όπως ρητά προνοεί το άρθρο 19(1) του περί Προσφύγων Νόμου, πλέον άρθρο 15 του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347 «ουσιώδεις λόγοι». Περαιτέρω, σοβαρή βλάβη ή σοβαρή και αδικαιολόγητη βλάβη σημαίνει κίνδυνο αντιμετώπισης θανατικής ποινής, βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας ή να υπάρχει σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας αμάχου, λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης (βλ. Galina Bindioul v. Αναθεωρητική Αρχή Προσφύγων, Υποθ. Αρ. 685/2012, ημερομηνίας 23/04/13 και Mushegh Grigoryan κ.α. ν. Κυπριακή Δημοκρατία, Υποθ. Αρ. 851/12 ημερομηνίας 22/09/2015), ECLI:CY:AD:2015:D619, ECLI:CY:AD:2015:D619, ECLI:CY:AD:2015:D619).
Στη συγκεκριμένη περίπτωση, τόσο κατά τη διοικητική, όσο και κατά την παρούσα διαδικασία δεν προέκυψαν στοιχεία που να συνηγορούν στο ότι σε περίπτωση επιστροφής της Αιτήτριας στο Καμερούν και δη στη Douala, τόπο συνήθους διαμονής της, όπου διέμενε το μεγαλύτερο μέρος της ζωής της, θα αντιμετωπίσει κίνδυνο θανατικής ποινής, βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας σύμφωνα με τις πρόνοιες του Νόμου.
Σε σχέση δε με το άρθρο 19(2)(γ) του ίδιου Νόμου, πλέον άρθρο 15(γ) του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347, ως προς τους παράγοντες που δύνανται να ληφθούν υπόψιν προς αξιολόγηση του συστατικού στοιχείου της αδιάκριτης βίας, το Δικαστήριο της Ευρωπαϊκής Ένωσης (στο εξής: το ΔΕΕ) επεσήμανε σε πρόσφατη απόφασή του ότι συνιστούν «[.]μεταξύ άλλων, η ένταση των ενόπλων συγκρούσεων, το επίπεδο οργάνωσης των εμπλεκομένων ενόπλων δυνάμεων και η διάρκεια της σύρραξης ως στοιχεία λαμβανόμενα υπόψη κατά την εκτίμηση του πραγματικού κινδύνου σοβαρής βλάβης, κατά την έννοια του άρθρου 15, στοιχείο γʹ, της οδηγίας 2011/95 (πρβλ. απόφαση της 30ής Ιανουαρίου 2014, Diakité, C285/12, EU:C:2014:39, σκέψη 35), καθώς και άλλα στοιχεία όπως η γεωγραφική έκταση της κατάστασης αδιάκριτης άσκησης βίας, ο πραγματικός προορισμός του αιτούντος σε περίπτωση επιστροφής στην οικεία χώρα ή περιοχή και οι τυχόν εκ προθέσεως επιθέσεις κατά αμάχων εκ μέρους των εμπόλεμων μερών» (ΔΕΕ, C-901/19, ημερομηνίας 10.6.2021, CF, DN κατά Bundesrepublic Deutschland, σκέψη 43).
Περαιτέρω, ως προς τον προσδιορισμό του επιπέδου της ασκούμενης αδιάκριτης βίας, το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Δικαιωμάτων του Ανθρώπου (στο εξής: το ΕΔΔΑ) στην απόφασή του Sufi and Εlmi (ΕΔΔΑ, απόφαση επί των προσφυγών 8319/07 και 11449/07, ημερομηνίας 28.11.2011) αξιολόγησε, διευκρινίζοντας ότι δεν κατονομάζονται εξαντλητικά, τη χρήση μεθόδων και τακτικών πολέμου εκ μέρους των εμπόλεμων πλευρών, οι οποίες αυξάνουν τον κίνδυνο αμάχων θυμάτων ή ευθέως στοχοποιούν αμάχους, εάν η χρήση αυτών είναι διαδεδομένη μεταξύ των αντιμαχόμενων πλευρών, και, τελικά, τον αριθμό των αμάχων που έχουν θανατωθεί, τραυματιστεί και εκτοπιστεί ως αποτέλεσμα της σύγκρουσης.
Επιπλέον, όπως διευκρίνισε το ΔΕΕ, «ο όρος «προσωπική» πρέπει να νοείται ως χαρακτηρίζων βλάβη προξενούμενη σε αμάχους, ανεξαρτήτως της ταυτότητάς τους, όταν ο βαθμός της αδιακρίτως ασκούμενης βίας που χαρακτηρίζει την υπό εξέλιξη ένοπλη σύρραξη και λαμβάνεται υπόψη από τις αρμόδιες εθνικές αρχές, οι οποίες επιλαμβάνονται των αιτήσεων περί επικουρικής προστασίας ή από τα δικαστήρια κράτους μέλους ενώπιον των οποίων προσβάλλεται απόφαση περί απορρίψεως τέτοιας αιτήσεως είναι τόσο υψηλός, ώστε υπάρχουν ουσιώδεις λόγοι να εκτιμάται ότι ο άμαχος ο οποίος θα επιστρέψει στην οικεία χώρα ή, ενδεχομένως, περιοχή, θα αντιμετωπίσει, λόγω της παρουσίας του και μόνον στο έδαφος αυτής της χώρας ή της περιοχής, πραγματικό κίνδυνο να εκτεθεί σε σοβαρή απειλή κατά το άρθρο 15, στοιχείο γ΄, της οδηγίας» (Βλ. Απόφαση στην υπόθεση C-465/07, Meki Elgafaji, Noor Elgafaji κ. Staatssecretaris van Justitie, ημερ.17.2.2009). Ιδίως ως προς την εφαρμογή της αναπροσαρμοζόμενης κλίμακας, το ΔΕΕ στην ως άνω απόφαση διευκρίνισε ότι «όσο περισσότερο ο αιτών είναι σε θέση να αποδείξει ότι θίγεται ειδικώς λόγω των χαρακτηριστικών της καταστάσεώς του, τόσο μικρότερος θα είναι ο βαθμός της αδιακρίτως ασκούμενης βίας που απαιτείται προκειμένου ο αιτών να τύχει της επικουρικής προστασίας».
Εν προκειμένω, ως προς τον κίνδυνο που ενδέχεται να αντιμετωπίσει η Αιτήτρια λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης, το Δικαστήριο προχώρησε σε επικαιροποιημένη έρευνα και ανέτρεξε σε πρόσφατες και έγκυρες πληροφορίες από εξωτερικές πηγές αναφορικά με την τρέχουσα κατάσταση ασφαλείας τόσο για τη χώρα γενικότερα, όσο και στην πόλη Douala, τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής της Αιτήτριας.
Βάσει πληροφοριών από τον ανεξάρτητο οργανισμό ACAPS, η κρίση που ξέσπασε στις Αγγλόφωνες περιοχές του Καμερούν (ήτοι στις περιφέρειες Northwest και Southwest) περί τα τέλη του 2016 οδήγησε στην εμφάνιση διαφόρων αποσχιστικών ομάδων και σε ένοπλες συγκρούσεις μεταξύ του κρατικού στρατού και των ενόπλων δυνάμεων των αυτονομιστών, που έχουν εντείνει την ανασφάλεια στις αγγλόφωνες περιοχές.[7] Εκ των όσων επίσης αναφέρονται στην ίδια πηγή, οι απαρχές της σύγκρουσης εντοπίζονται στα μακροχρόνια προβλήματα στην αγγλόφωνη κοινότητα στις βορειοδυτικές και νοτιοδυτικές περιοχές της χώρας, λόγω της περιθωριοποίησης τους από τη γαλλόφωνη κυβέρνηση, «που κλιμακώθηκαν σε εκτεταμένες διαμαρτυρίες και απεργίες περί τα τέλη του 2016».[8]
H έκθεση του Global Centre for the Responsibility to Protect (Μάρτιος του 2026), αναφέρει ότι η κρίση που ξέσπασε το 2016 έχει εξελιχθεί σε παρατεταμένη ένοπλη αντιπαράθεση, με χιλιάδες νεκρούς, εκατοντάδες χιλιάδες εκτοπισμένους και σοβαρές επιπτώσεις για τον άμαχο πληθυσμό. Η έκθεση τονίζει ότι σοβαρές παραβιάσεις διαπράττονται και από τις δύο πλευρές. Οι κυβερνητικές δυνάμεις κατηγορούνται για εξωδικαστικές εκτελέσεις, αυθαίρετες συλλήψεις, βασανιστήρια, σεξουαλική και έμφυλη βία, κακομεταχείριση κρατουμένων και καταστροφή χωριών. Από την άλλη πλευρά, οι ένοπλοι αυτονομιστές κατηγορούνται για δολοφονίες, απαγωγές, εκβιασμούς, παράνομη φορολόγηση, επιθέσεις σε σχολεία, νοσοκομεία και ανθρωπιστικούς εργαζομένους, καθώς και για χρήση αυτοσχέδιων εκρηκτικών μηχανισμών. Η κατάσταση έχει επιδεινώσει την ανθρωπιστική κρίση, καθώς μεγάλος αριθμός ανθρώπων χρειάζεται βοήθεια, ενώ πολλοί έχουν εγκαταλείψει τα σπίτια τους είτε στο εσωτερικό της χώρας είτε προς τη Νιγηρία.[9]
Παράλληλα, η ανωτέρω έκθεση αναφέρει ότι η ανασφάλεια δεν περιορίζεται μόνο στις αγγλόφωνες περιοχές. Στην Άπω Βόρεια περιοχή του Καμερούν, οι άμαχοι συνεχίζουν να απειλούνται από ένοπλες εξτρεμιστικές ομάδες, οι οποίες δρουν στην ευρύτερη περιοχή της λεκάνης της λίμνης Τσαντ.[10]
Ωστόσο η Douala (περιφέρεια Littoral), η οποία αποτελεί τον τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής της Αιτήτριας και στην οποία εξακολουθούν να διαμένουν οι θείοι της με τους οποίους μεγάλωσε, δεν περιλαμβάνεται στις επηρεαζόμενες ως άνω περιφέρειες. Πληροφορίες αναφέρουν ότι η βία που σχετίζεται με τους αυτονομιστές δεν είναι συχνή στη συγκεκριμένη περιοχή.[11]
Ως προς τον αριθμό των περιστατικών ασφαλείας στην Douala, περιοχή στην οποία βρίσκεται ο τόπος τελευταίας συνήθους διαμονής της Αιτήτριας, βάσει στοιχείων από το ACLED, κατά το τελευταίο έτος (με ημερομηνία τελευταίας ενημέρωσης την 01/07/2026), καταγράφηκαν 7 περιστατικά πολιτικής βίας[12], από τα οποία προκλήθηκαν 11 θάνατοι.[13] Επιπλέον, αναφορικά με την ευρύτερη Littoral Region του Καμερούν έχουν καταγραφεί 13 περιστατικά πολιτικής βίας που είχαν ως αποτέλεσμα 13 θανάτους. Αναφορικά με την Littoral Region του Καμερούν, ο πληθυσμός (καταγραφή του 2025) ανέρχεται στα 4,498,900 κατοίκους[14].
Δεδομένου ότι στον τόπο τελευταίας συνήθους διαμονής της Αιτήτριας, ήτοι στην πόλη Douala, η κατάσταση ασφαλείας καταγράφεται ως σταθερή, το Δικαστήριο κρίνει ότι παρέλκει περαιτέρω διερεύνηση των προσωπικών του περιστάσεων για λόγους εφαρμογής της «αναπροσαρμοζόμενης κλίμακας», όπως αυτή απορρέει από τη Νομολογία του ΔΕΕ. Ωστόσο παρά την πιο πάνω διαπίστωση, από τα ενώπιον του Δικαστηρίου στοιχεία, προκύπτει ότι η Αιτήτρια δεν παρουσιάζει ιδιαίτερα ευάλωτο προφίλ ή ότι θα αντιμετώπιζε δυσχέρειες προσαρμογής σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής. Πρόκειται για ενήλικη νεαρή γυναίκα, υγιή, με προηγούμενη μερική εργασιακή εμπειρία, στοιχεία τα οποία καταδεικνύουν δυνατότητα αυτοσυντήρησης, αλλά και με εκτενές υποστηρικτικό δίκτυο στη χώρα της. Υπό τα δεδομένα αυτά, και ελλείψει στοιχείων ιδιαίτερης ευαλωτότητας, δεν διαπιστώνεται ότι η επιστροφή της στο Καμερούν θα την έθετε, λόγω των προσωπικών της περιστάσεων, σε κατάσταση που να δικαιολογεί τη χορήγηση συμπληρωματικής προστασίας.
Ενόψει των ανωτέρω, κρίνω, υπό τις περιστάσεις, ότι η Αιτήτρια δεν κατάφερε να τεκμηριώσει σε κανένα στάδιο της διαδικασίας τη βασιμότητα του αιτήματός της για αναγνώριση της ιδιότητας του πρόσφυγα, δυνάμει του περί Προσφύγων Νόμου και της Σύμβασης της Γενεύης, ούτε για την παραχώρηση της συμπληρωματικής προστασίας.
Δεδομένου ότι οι Καθ’ ων η αίτηση δεν προχώρησαν στην έκδοση απόφασης επιστροφής της Αιτήτριας, δεν καθίσταται αναγκαία η περαιτέρω ενασχόληση του Δικαστηρίου με τις λοιπές αιτούμενες θεραπείες, οι οποίες σε κάθε περίπτωση δεν προωθήθηκαν από τους συνηγόρους της Αιτήτριας.
Με βάση όλα τα πιο πάνω, η προσφυγή αποτυγχάνει και απορρίπτεται. Ως προς τα έξοδα και λόγω της μη πλήρης έρευνας από τους Καθ’ ων η αίτηση, κρίνεται ορθό και δίκαιο όπως επιδικαστούν μειωμένα έξοδα στο ποσό των €500 υπέρ των Καθ' ων η αίτηση και εναντίον της Αιτήτριας. Η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται.
Α. Α. ΑΓΡΟΤΗ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.
[1] Voa News, 16 Dead in Latest Clashes in Cameroon Separatist Areas, March 04, 2020, https://www.voanews.com/africa/16-dead-latest-clashes-cameroon-separatist-areas
[2] EUAA – European Union Agency for Asylum (formerly: European Asylum Support Office, EASO): Cameroon; Forced recruitment [Q17-2021], 29 June 2021, σελ. 2
https://www.ecoi.net/en/file/local/2054738/2021_06_EASO_COI_Query_Cameroon_forced+recruitment.pdf
[3] Bertelsmann Stiftung, BTI 2026 Country Report - Cameroon, 2026, https://bti-project.org/fileadmin/api/content/en/downloads/reports/country_report_2026_CMR.pdf, (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 13/07/2026)
[4] Bertelsmann Stiftung, BTI 2026 Country Report - Cameroon, 2026, https://bti-project.org/fileadmin/api/content/en/downloads/reports/country_report_2026_CMR.pdf, (ημερομηνία τελευταίας
πρόσβασης 13/07/2026)
[5] OCHA, CAMEROON: North-West and South-West Situation Report No.75, Μάρτιος 2025, σελ. 2, https://reliefweb.int/report/cameroon/cameroon-north-west-and-south-west-situation-report-no75-march-2025
[6] EUAA, Country Guidance: Cameroon, τελευταία διαθέσιμη έκδοση, ενότητες σχετικά με τις Anglophone separatist groups και τα "ghost towns". Βλ. επίσης Danish Immigration Service, Cameroon: Security situation in the Anglophone regions and treatment of people associated with the separatist movement, 2020.
[7] ΑCAPS, Country analysis: Cameroon https://www.acaps.org/en/countries/cameroon#
[8] Ό. π.
[9] Global Centre for the Responsibility to Protect, Cameroon, 16 March 2026 https://www.globalr2p.org/countries/cameroon/
[10] Ό. π.
[11] VOA, Cameroon Separatists Stage Attack Near French-Speaking City of Douala, 2 May 2023 https://www.voanews.com/a/cameroon-separatists-stage-attack-near-french-speaking-city-of-douala/7075202.html
[12] Σύμφωνα με τη βάση δεδομένων ACLED, η Πολιτική Βία (Political Violence) περιλαμβάνει τις ακόλουθες κατηγορίες περιστατικών: Βία κατά Αμάχων (Violence Against Civilians), Μάχες (Battles), Ταραχές (Riots), Εκρήξεις/Απομακρυσμένη Βία (Explosions/Remote Violence), Διαδηλώσεις (Protests)
[13] ACLED - DISAGGREGATED DATA COLLECTION - ANALYSIS & CRISIS MAPPING PLATFORM, The Armed Conflict Location & Event Data Project, η οποία από 30/07/2025 είναι προσβάσιμη κατόπιν εγγραφής στον ακόλουθο διαδικτυακό σύνδεσμο https://acleddata.com/platform/explorer (βλ. πλατφόρμα Explorer, με χρήση των ακόλουθων στοιχείων ανάλυσης: METRIC: Event Counts/Fatality Counts, EVENT CATEGORIES: Political Violence, DATE RANGE: Past Year of ACLED Data, COUNTRY:Cameroon) (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 13/07/2026)
[14] Cameroon: Regions, Major Cities & Towns - Population Statistics, Maps, Charts, Weather and Web Information, https://www.citypopulation.de/en/cameroon/cities/ (ημερομηνία τελευταίας πρόσβασης 13/07/2026)
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο