N.N. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω της Υπηρεσίας Ασύλου, Υπόθεση Αρ. 28/2023, 30/10/2026
print
Τίτλος:
N.N. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας μέσω της Υπηρεσίας Ασύλου, Υπόθεση Αρ. 28/2023, 30/10/2026

ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΔΙΕΘΝΟΥΣ ΠΡΟΣΤΑΣΙΑΣ

 

     Υπόθεση Αρ. 28/2023

 

30 Οκτωβρίου, 2026

 

[X. ΜΙΧΑΗΛΙΔΟΥ, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.]

 

Αναφορικά με το άρθρο 146 του Συντάγματος

 

Μεταξύ:

 

N.N.

 Αιτητή

 

-και-

 

Κυπριακής Δημοκρατίας, μέσω της

Υπηρεσίας Ασύλου

 

  Καθ’ ων η αίτηση

 ……………………...................................

 

Ο αιτητής παρουσιάστηκε αυτοπροσώπως ενώπιον του Δικαστηρίου

 

Κάλια Σάββα για Νικόλα Κουρσάρη, Δικηγόρος για τους Καθ’ ων η αίτηση

 

[Παρούσα η κυρία Μέλπω Σταύρου για πιστή μετάφραση από Γαλλικά σε Ελληνικά και αντίστροφα.]

 

 

Α Π Ο Φ Α Σ Η

 

 

Χ. Μιχαηλίδου, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.:  Ο αιτητής με την παρούσα αίτηση ακυρώσεως προσφεύγει εναντίον της απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου ημερομηνίας 28/11/2022, με την οποία απορρίφθηκε το αίτημά του για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας.

 

Θα πρέπει να αναφερθεί πως στην ενώπιον μου διαδικασία κατατέθηκε ως Τεκμήριο 1 ο διοικητικός φάκελος της Υπηρεσίας Ασύλου και ως Τεκμήριο 2 ο διοικητικός φάκελος της Αναθεωρητικής Αρχής Προσφύγων.  Όπως προκύπτει από την Ένσταση που καταχωρήθηκε από τον ευπαίδευτο συνήγορο που εκπροσωπεί τον Γενικό Εισαγγελέα της Δημοκρατίας, τα γεγονότα της υπό εξέταση περίπτωσης έχουν ως κατωτέρω:  Ο αιτητής είναι υπήκοος της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό (εφεξής «ΛΔΚ») και υπέβαλε αίτηση για παραχώρηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας στις 28/09/2016 ως ασυνόδευτος ανήλικος, αφού εισήλθε παράνομα στις ελεγχόμενες από την Κυβέρνηση της Δημοκρατίας περιοχές στις 22/09/2016. Αυθημερόν,  παρέλαβε την Βεβαίωση Υποβολής Αιτήματος Διεθνούς Προστασίας («Confirmation of Submission of an Application for International Protection»). Στις 24/01/2017 διεξήχθη συνέντευξη για τον προσδιορισμό της ηλικίας του αιτητή και προς εξέταση του αιτήματός του (Age Assessment – Interview Format) από αρμόδιο λειτουργό της Υπηρεσίας Ασύλου παρουσία αρμόδιας λειτουργού ευημερίας των Υπηρεσιών Κοινωνικής Ευημερίας (στο εξής «ΥΚΕ»), κατόπιν αποστολής έκθεσης από την εν λόγω λειτουργό προς την Υπηρεσία Ασύλου. Ακολούθως, ο αιτητής υποβλήθηκε σε ιατρικές και οδοντιατρικές εξετάσεις προς εξακρίβωση της ηλικίας του, κατόπιν συγκατάθεσής του.

 

Στις 28/02/2017, οι ιατρικές και οδοντιατρικές υπηρεσίες απέστειλαν επιστολή προς την Υπηρεσία Ασύλου σχετικά με τα αποτελέσματα των εξετάσεων από τα οποία συναγόταν ότι ο αιτητής ήταν ενήλικο άτομο. Στις 06/03/2017, αρμόδιος λειτουργός της Υπηρεσίας Ασύλου ετοίμασε Έκθεση – Αξιολόγηση σχετικά με τον προσδιορισμό ηλικίας του αιτητή μέσω της οποίας εισηγήθηκε πως ο αιτητής είναι ενήλικο άτομο και πως θα πρέπει να θεωρηθεί ως ενήλικας καθ’ όλη τη διαδικασία εξέτασης της αίτησης. Στις 07/03/2017, ο αιτητής ενημερώθηκε σχετικά με τα αποτελέσματα του προσδιορισμού της ηλικίας του. Στη συνέχεια, εκδόθηκε νέα Βεβαίωση Υποβολής Αιτήματος Διεθνούς Προστασίας για τον αιτητή στην οποία ως ημερομηνία γεννήσεώς του αναγραφόταν η 01/01/1998, εν αντιθέσει με εκείνη που αναγραφόταν προηγουμένως, την 06/09/1999.

 

Στις 14/11/2017, ο αρμόδιος λειτουργός της Υπηρεσίας Ασύλου ετοίμασε Έκθεση – Εισήγηση σχετικά με το αίτημα διεθνούς προστασίας του αιτητή προς τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου εισηγούμενος την απόρριψη του αιτήματος του αιτητή.  Ακολούθως, στις 07/12/2017, η Υπηρεσία Ασύλου εξέδωσε επιστολή σχετικά με το αίτημα του αιτητή, συνοδευόμενη από αιτιολογία, η οποία παραλήφθηκε ιδιοχείρως από τον αιτητή αυθημερόν, αφού του μεταφράστηκε το περιεχόμενό της σε γλώσσα που κατανοεί (γαλλικά).

 

Στις 20/12/2017, ο αιτητής καταχώρισε διοικητική προσφυγή ενώπιον της Αναθεωρητικής Αρχής Προσφύγων (στο εξής «Α.Α.Π.»), η οποία παραπέμφθηκε στην Υπηρεσία Ασύλου προς εξέταση δυνάμει του άρθρου 33 του περί Προσφύγων Νόμου 2000, ως ενημερώθηκε ο αιτητής στις 17/12/2020. Στις 25/10/2022 απεστάλη επιστολή προς τον αιτητή προς υποβολή πρόσθετου αποδεικτικού υλικού ή πρόσθετων λόγων ένστασης, την οποία επιστολή ο αιτητής παρέλαβε ιδιοχείρως αυθημερόν, αφού του μεταφράστηκε το περιεχόμενό της σε γλώσσα που κατανοεί (γαλλικά).  Στις 16/11/2022, διενεργήθηκε συνέντευξη του αιτητή από αρμόδια λειτουργό της Υπηρεσίας Ασύλου σχετικά με το αίτημα διεθνούς προστασίας, η οποία στις 24/11/2022 ετοίμασε Έκθεση – Εισήγηση επί της διοικητικής προσφυγής του αιτητή προς τον Προϊστάμενο της Υπηρεσίας Ασύλου. Στις 28/11/2022, ο Προϊστάμενος της Υπηρεσίας Ασύλου υιοθέτησε την εισήγηση για απόρριψη της διοικητικής προσφυγής του αιτητή. Στις 04/01/2023, η Υπηρεσία Ασύλου εξέδωσε απορριπτική επιστολή σχετικά με την διοικητική προσφυγή τoυ αιτητή, η οποία παραλήφθηκε ιδιοχείρως από τον αιτητή αυθημερόν.  Στη συνέχεια, ο αιτητής καταχώρισε αυτοπροσώπως την υπό εξέταση προσφυγή κατά της απορριπτικής απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου, ενώπιον του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας.

 

Ο αιτητής στην αίτηση ακυρώσεως παραθέτει πραγματικούς ισχυρισμούς. Ειδικότερα, καταγράφει ότι η ζωή του κινδυνεύει στη χώρα καταγωγής του και επιθυμεί να παραμείνει στην Δημοκρατία προς διασφάλιση ενός καλύτερου μέλλοντος. Στα πλαίσια της γραπτής του αγόρευσης ο αιτητής προβάλλει ότι δεν έχει στην κατοχή του αποδεικτικό υλικό προς επίρρωση των ισχυρισμών του και πως ήλθε στην Δημοκρατία προ επτά ετών, σε νεαρή ηλικία και πλέον αισθάνεται την Δημοκρατία ως την πατρίδα του. Αναφέρει καταληκτικά πως γνωρίζει πως η αίτησή του ενδέχεται εκ νέου να απορριφθεί εξαιτίας της έλλειψης αποδεικτικών στοιχείων, ωστόσο, αιτείται, ακόμη και σε αυτή την περίπτωση, να του επιτραπεί η παραμονή του στην χώρα.

 

Από την πλευρά τους οι Καθ’ ων η Αίτηση αντιτάσσουν ότι ο αιτητής δεν κατάφερε να αποσείσει το βάρος απόδειξης που έφερε στους ώμους του και να αποδείξει ότι συντρέχουν στο πρόσωπό του οι προϋποθέσεις χορήγησης καθεστώτος διεθνούς προστασίας. Υποστηρίζουν ότι η επίδικη πράξη είναι καθόλα νόμιμη και ορθή, προϊόν δέουσας έρευνας και αιτιολογίας, και ότι λήφθηκε εντός των ορίων της διακριτικής τους ευχέρειας, σύμφωνα με τις γενικές αρχές του διοικητικού δικαίου.

 

Κατά την ακροαματική διαδικασία, στις 06/05/2026, ο αιτητής προέβαλε εκ νέου ότι, ως κατέγραψε στην γραπτή του αγόρευση, δεν έχει στην διάθεσή του αποδεικτικά στοιχεία προς επίρρωση των ισχυρισμών του. Τα τελευταία 10 έτη διαβιεί στην Δημοκρατία την οποία λογίζει πλέον ως πατρίδα του, κατέχει πλέον και γνώση της γλώσσας και αισθάνεται άνετα στην Κυπριακή Δημοκρατία. Όπως δήλωσε, δεν γνωρίζει εάν υφίσταται κίνδυνος στην χώρα καταγωγής του, αλλά δεν δύναται να επιστρέψει και αιτείται να του επιτραπεί η παραμονή του στην Δημοκρατία.

 

Θα πρέπει να επισημανθεί ότι, σύμφωνα με τον περί Ίδρυσης και Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμο του 2018 (Ν.73(Ι)/2018), το Διοικητικό Δικαστήριο Διεθνούς Προστασίας έχει την εξουσία να εξετάσει την παρούσα υπόθεση και επί της ουσίας.  Το γεγονός αυτό, οφείλεται στο ότι η υπό εξέταση υπόθεση αφορά αίτηση που χρονικά εμπίπτει στις προϋποθέσεις του άρθρου 11 του περί Ίδρυσης και Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διεθνούς Προστασίας Νόμου του 2018 (Ν.73(Ι)/2018), οι οποίες δίδουν στο Δικαστήριο την υποχρέωση ελέγχου νομιμότητας και ορθότητας της προσβαλλόμενης απόφασης.

 

Προχωρώ να εξετάσω κατά πόσο το αρμόδιο όργανο ορθά απέρριψε το αίτημά του για χορήγηση καθεστώτος διεθνούς προστασίας.  Θεωρώ χρήσιμο να καταγραφούν όλοι οι ισχυρισμοί που πρόβαλε ο αιτητής σε όλα τα στάδια της εξέτασης του αιτήματός του, προκειμένου να εξετάσω την ορθότητα της προσβαλλόμενης απόφασης αλλά και για να διαφανεί εάν το αρμόδιο όργανο αποφάσισε μετά από δέουσα έρευνα, ορθά, νόμιμα και εντός των πλαισίων της σχετικής νομοθεσίας και αν εξέδωσε δεόντως αιτιολογημένη απόφαση.

 

Κατά το στάδιο υποβολής της αίτησής του, ο αιτητής προέβαλε ότι έφυγε από τη χώρα καταγωγής του διότι εξαναγκάστηκε σε στρατολόγηση στην ηλικία των 17 ετών. Οι αντάρτες εισέβαλαν στην πόλη όπου διέμενε και σκότωναν. Ο αιτητής διέφυγε και κατέληξε στην Δημοκρατία (ερ. 1 και 15 –σε μετάφραση– του δ.φ.).

 

Κατά τη διάρκεια της συνέντευξής του και ως προς τα προσωπικά του στοιχεία, ο αιτητής δήλωσε ότι είναι 17 ετών (ερ. 26/7Χ του δ.φ.). Ως προς τον τόπο καταγωγής του, ο αιτητής ανέφερε ότι γεννήθηκε στην Bunia αλλά διέμενε σε ένα χωριό εκτός αυτής, το οποίο δεν είναι σε θέση να το κατονομάσει διότι διαβιούσε σε ένα δάσος (ερ. 26/2Χ του δ.φ.). Φοίτησε 6 έτη σε ίδρυμα πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης και μέχρι την τρίτη βαθμίδα σε ίδρυμα δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, μεταξύ των ετών 2012 και 2013 (ερ. 26 του δ.φ.). Ο αιτητής ομιλεί Lingala και γαλλικά (ερ. 25 του δ.φ.). Σε σχέση με τον τόπο καταγωγής του, ο αιτητής ανέφερε ότι υπάρχουν σχολεία και νοσοκομεία και ότι αντάρτες προχωρούν σε σφαγές στην περιοχή κατά την διάρκεια της ημέρας ή της νύκτας, βιάζουν μητέρες και νεαρές κοπέλες και απαγάγουν νεαρά αγόρια προς στρατολόγηση (ερ. 25/3Χ, 5Χ του δ.φ.). Ο αιτητής ανέφερε πως δεν γνωρίζει την ταυτότητα των ανταρτών (ερ. 25/6Χ του δ.φ.).

 

Αναφορικά με τους λόγους για τους οποίους εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του, ο αιτητής δήλωσε ότι έφυγε εξαιτίας των σφαγών που λάμβαναν χώρα στην περιοχή του και διότι επιθυμούσαν την ένταξή του στον στρατό δια της βίας (ερ. 25/2Χ του δ.φ.). Κληθείς να εξηγήσει σε ποιο στρατό αναφέρεται, απάντησε πως δεν γνωρίζει εάν έφερε κάποιο συγκεκριμένο όνομα (ερ. 25/7Χ του δ.φ.).  Ο αιτητής ισχυρίστηκε πως ο πατέρας του σκοτώθηκε τον Ιανουάριο του 2016 κατά την διάρκεια των σφαγών (ερ. 25/12Χ του δ.φ.). Συγκεκριμένα, ανέφερε πως οι στρατιώτες ήλθαν να παραλάβουν τον ίδιο [τον αιτητή] και όταν ο πατέρας του αρνήθηκε, τον σκότωσαν και ακολούθως μετέφεραν τον αιτητή στο δάσος (ερ. 25/11Χ του δ.φ.). Δεν γνωρίζει πόσο διάστημα παρέμεινε με αυτούς και πότε δραπέτευσε (ερ. 25/8Χ του δ.φ.).  Κληθείς να κατονομάσει τις κύριες εθνοτικές ομάδες που διαβιούν στην Bunia και τον δήμαρχο αυτής, απάντησε πως δεν γνωρίζει (ερ. 25/9Χ, 10Χ του δ.φ.).

 

Στη βάση των ανωτέρω πληροφοριών ο αρμόδιος λειτουργός κατέγραψε στην Έκθεση – Εισήγησή του ότι ο πυρήνας του αιτήματός του αφορά την ισχυριζόμενη περιοχή καταγωγής και διαμονής του, την περιοχή Bunia, ισχυρισμός ο οποίος δεν έγινε αποδεκτός διότι ο αιτητής δεν ήταν σε θέση να παραθέσει πληροφορίες σχετικά με την πόλη Bunia, αναφέροντας μονάχα ότι η εν λόγω διαθέτει σχολεία και νοσοκομεία και ότι εκεί λαμβάνουν χώρα σφαγές.  Δεν μπόρεσε να κατονομάσει το χωριό στο οποίο διέμενε και τις έτερες πόλεις που ανήκουν στην περιφέρεια Orientale στην οποία υπάγεται η πόλη Bunia, δεν γνώριζε τις εθνοτικές ομάδες που διαβούν στην περιοχή και δεν ήταν σε θέση να κατονομάσει τον δήμαρχο της περιοχής. Περαιτέρω, αδυνατούσε να παρέχει λεπτομέρειες επί των σφαγών που λάμβαναν χώρα στην εν λόγω περιοχή και τους φορείς δίωξης και τις παραστρατιωτικές ομάδες που δραστηριοποιούνται εκεί. Σε σχέση με την ισχυριζόμενη απαγωγή του από κάποια παραστρατιωτική ομάδα, δεν παρείχε επαρκείς πληροφορίες σχετικά με την κατά δήλωση δίωξή του, το διάστημα που κρατήθηκε και την απόδρασή του, ενώ υπέπεσε σε αντιφάσεις μεταξύ της συνέντευξης του ενώπιον της Υπηρεσίας Ασύλου και της συνέντευξης με τις ΥΚΕ Λάρνακας όπου είχε δηλώσει πως ενώ εισέβαλαν στην οικία του, εκείνος κατόρθωσε να διαφύγει. Ο λειτουργός κατέληξε πως δεν δύναται να γίνει αποδεκτός ο ισχυρισμός του αιτητή περί διαμονής του στην Bunia και ως εκ τούτου, δεν μπορεί να γίνει αποδεκτός ούτε ο ισχυρισμός του περί δίωξής του από μέλη παραστρατιωτικών δυνάμεων, εφόσον η δίωξή του είναι άμεσα συνυφασμένη γεωγραφικά με την περιοχή της Bunia.

 

Προχωρώντας στη νομική ανάλυση των ισχυρισμών του αιτητή, ο αρμόδιος λειτουργός έκρινε ότι δεν συντρέχουν στο πρόσωπό του εκείνα τα υποκειμενικά και αντικειμενικά στοιχεία που θα μπορούσαν να τεκμηριώσουν βάσιμο και δικαιολογημένο φόβο δίωξης σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του για έναν από τους λόγους του άρθρου 3(1) του περί Προσφύγων Νόμου 2000 – 2016. Επιπλέον, κρίθηκε ότι δεν συντρέχει κανένας λόγος παραχώρησης καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας δυνάμει του άρθρου 19(1) καθότι δεν αποδείχθηκε ότι συντρέχουν οι προϋποθέσεις του άρθρου 19(2) του περί Προσφύγων Νόμου 2000 – 2016.  Κατά συνέπεια, το αίτημα του αιτητή δεν έγινε αποδεκτό στο σύνολό του.

 

Στις 20/12/2017, ο αιτητής καταχώρισε διοικητική προσφυγή ενώπιον της Αναθεωρητικής Αρχής Προσφύγων, η οποία παραπέμφθηκε στην Υπηρεσία Ασύλου προς εξέταση δυνάμει του άρθρου 33 του περί Προσφύγων Νόμου 2000.  Η εν λόγω προσφυγή παραπέμφθηκε στην Υπηρεσία Ασύλου ώστε να εξετασθεί ως ένσταση κατόπιν της κατάργησης της Αναθεωρητικής Αρχής Προσφύγων.  Ο αιτητής, στη διοικητική προσφυγή που υπέβαλε στις 20/12/2017 (ερυθρό 68, του διοικητικού φακέλου της Αναθεωρητικής Αρχής Προσφύγων- Τεκμήριο 2), ανέφερε ότι εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του επειδή στρατιώτες επιχείρησαν να τον στρατολογήσουν διά της βίας, ενώ ήταν ακόμη νεαρός, και σκότωσαν τον πατέρα του. Ειδικότερα, ισχυρίστηκε ότι επρόκειτο για αντάρτες οι οποίοι είχαν φθάσει στην πόλη Bunia και τους είχαν μεταφέρει σε δάσος, προκειμένου να τους εκπαιδεύσουν και να τους εντάξουν στις τάξεις τους. Ανέφερε ότι ο ίδιος και οι φίλοι του διέφυγαν στο δάσος. Ακολούθως, αναφέρθηκε σε έναν λευκό άνδρα, ο οποίος διέμενε μαζί με τους στρατιώτες και στον οποίο τους μετέφεραν, αφού διένυσαν μεγάλη διαδρομή. Κατά τα λεγόμενά του, ο εν λόγω άνδρας τον επιβίβασε σε πλοίο με προορισμό την Αίγυπτο και στη συνέχεια, ο ίδιος κατέληξε στην Κύπρο.  Ως προς την απόρριψη του αιτήματός του για διεθνή προστασία, ο αιτητής ανέφερε ότι, σύμφωνα με την αιτιολογία που του είχε γνωστοποιηθεί, ο τρόπος με τον οποίο εκφραζόταν και οι εξηγήσεις που έδωσε στις ερωτήσεις που του τέθηκαν δεν κρίθηκαν σαφείς. 

 

Στα πλαίσια εξέτασης της διοικητικής του προσφυγής κλήθηκε εκ νέου για συνέντευξη σε σχέση με το αίτημα του. Κατά τη διάρκεια της προφορικής του συνέντευξης κατά την εξέταση της ένστασης και ως προς τα προσωπικά του στοιχεία, ο αιτητής δήλωσε ότι γεννήθηκε στην πόλη Bunia, η οποία θεωρεί ότι ανευρίσκεται στην ομώνυμη επαρχία, διέμεινε  και στην πόλη Muanda, περιφέρεια Bas Congo –πλέον Kongo Central– ωστόσο δεν είναι σε θέση να τοποθετήσει χρονικά το διάστημα που διέμεινε εκεί.  Παρ’ όλα αυτά δήλωσε πως το έτος 2010 βρισκόταν στην εν λόγω περιοχή (ερ. 73 του δ.φ.). Ακολούθως, μετοίκησε εκ νέου στην Bunia, δεν δύναται να ανακαλέσει ποιας ηλικίας ήταν κατά τον χρόνο εκείνο, αλλά ανέφερε πως μετοίκησε το 2010 (ερ. 72, 71 του δ.φ.).  Όταν ρωτήθηκε πότε μετέβη από την Bunia στην Muanda, απάντησε πως βρίσκεται σε σύγχυση όσον αφορά την δήλωσή του ότι γεννήθηκε στην Bunia («when I say I was born in Bunia. I am confused here»), σε επόμενη ερώτηση δε, υποστήριξε πως γεννήθηκε στην Bunia, κατόπιν μετέβη στην επαρχία Bas Congo και ακολούθως, εκ νέου, στην Bunia (ερ. 72/4Χ, 5Χ του δ.φ.).

 

Σε σχέση με τον τόπο προηγούμενης συνήθους διαμονής του, αρχικά δήλωσε πως δεν δύναται να ανακαλέσει την περιοχή όπου διέμενε διότι έχουν παρέλθει περί τα έξι έτη, ωστόσο, σε μετέπειτα ερώτηση της λειτουργού, δήλωσε πως τόπος προηγούμενης διαμονής του συνιστά η πόλη Bunia (ερ. 73/9Χ, 72/1Χ του δ.φ.).  Όπως δήλωσε, δεν είναι σε θέση να ανακαλέσει πόσα έτη διέμεινε στην  Muanda (ερ. 72 του δ.φ.).  Η μητέρα του και αδελφή του διαμένουν στην Muanda και διατηρεί επικοινωνία με εκείνες (ερ. 69/4Χ – 6Χ του δ.φ.). Ομιλεί Kikongo πέραν της γαλλικής και αγγλικής γλώσσας που αποτελεί ομιλούμενη γλώσσα στην Muanda (ερ. 74, 71/1Χ, 2Χ του δ.φ.) και ανήκει στην εθνοτική ομάδα Muyombe (ερ. 73/5Χ του δ.φ.).

 

Σε σχέση με το εκπαιδευτικό του προφίλ, δήλωσε ότι έχει ολοκληρώσει την πρωτοβάθμια εκπαίδευση στην Muanda και δεν φοίτησε σε ίδρυμα δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης (ερ. 70/1Χ, 8Χ του δ.φ.). Κληθείς να εξηγήσει τον λόγο που σε προγενέστερη συνέντευξη είχε δηλώσει πως είχε φοιτήσει τρία έτη σε ίδρυμα δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, αρχικά δεν προσέφερε κάποια απάντηση και σε περαιτέρω ερώτηση απάντησε πως θεωρεί ότι ξεκίνησε να φοιτά σε Λύκειο στην Bunia (ερ. 70 του δ.φ.). Ερωτηθείς πόσα έτη φοίτησε σε ίδρυμα δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, απάντησε ότι αυτό αναγράφεται ήδη στην προγενέστερη συνέντευξή του και ζήτησε από την λειτουργό να θεωρήσει ως δεδομένο τα όσα ανέφερε στην συνέντευξη αυτή (ερ. 70 του δ.φ.). Ο αιτητής συμπλήρωσε πως το Λύκειο βρισκόταν στην πόλη Bunia (ερ. 70/3Χ του δ.φ.).

 

Κληθείς να αποσαφηνίσει την δήλωσή του σε προγενέστερη συνέντευξη ότι διέμενε εκτός της πόλης Bunia, απάντησε πως δεν δύναται να το εξηγήσει και πως έχει ήδη αναφερθεί σε αυτό και σε περαιτέρω προτροπή να επιβεβαιώσει εάν διέμενε σε πόλη ή σε χωριό, απάντησε πως δεν γνωρίζει τι να απαντήσει και πως όλα έχουν ήδη καταγραφεί στην  προηγούμενη συνέντευξή του (ερ. 70/5Χ, 6Χ του δ.φ.). Σε σχέση με το επαγγελματικό του προφίλ, δήλωσε ότι δεν εργαζόταν στην χώρα καταγωγής και πως συνήθιζε να παίζει κιθάρα και να τραγουδά στο παράρτημα της εκκλησίας Assembly Cretienne of Kinshasa, αφιλοκερδώς, στην Bunia (ερ. 70, 69/1Χ – 3Χ, 10Χ – 12Χ του δ.φ.).  Ως προς το ταξίδι του στη Δημοκρατία, ο αιτητής δήλωσε ότι θεωρεί πως αποχώρησε από την Bunia και έφθασε στις ελεγχόμενες από την Δημοκρατία περιοχές μέσω Αιγύπτου (ερ. 68/1Χ του δ.φ.). Στην Αίγυπτο θεωρεί πως παρέμεινε για διάστημα όχι μεγαλύτερο των δύο εβδομάδων, αλλά δεν δύναται ωστόσο να ανακαλέσει με ακρίβεια (ερ. 68 του δ.φ.).

 

Αναφορικά με τους λόγους που τον ώθησαν να εγκαταλείψει τη χώρα καταγωγής του, ο αιτητής υποστήριξε ότι έφυγε διότι εξαναγκάσθηκε σε στρατολόγηση στον στρατό (ερ. 67/1Χ του δ.φ.).  Κληθείς να κατονομάσει τον στρατό, απάντησε πως δεν γνωρίζει (ερ. 67/2Χ του δ.φ.). Σε πρόσθετη ερώτηση δήλωσε ότι πρόκειται για τον στρατό που δραστηριοποιούνταν στην Bunia, δεν γνωρίζει ωστόσο εάν ήταν ενεργός και σε άλλες περιοχές (ερ. 67/3Χ του δ.φ.). Ο αιτητής δήλωσε ότι μέλη του στρατού απήγαγαν νεαρούς ώστε να τους στρατολογήσουν και προσέγγισαν τον ίδιο στην οικία του (ερ. 67/4Χ του δ.φ.). Παρόντες ήταν οι γονείς και η αδελφή του, σκότωσαν τον πατέρα του, απήγαγαν τον ίδιο και τον μετέφεραν σε μία άγνωστη τοποθεσία όπου ένας άντρας τον βοήθησε να αποδράσει και του επέδειξε την πορεία προς την Δημοκρατία (ερ. 66/1Χ, 7Χ του δ.φ.). Σχετικά με την απόδρασή του, δήλωσε ότι ένας νεαρός, λευκός, άντρας –ο οποίος θεωρεί πως συνεργαζόταν με αυτούς– τους καθοδηγούσε από μέρος σε μέρος μέχρι που ο αιτητής βρέθηκε στην Αίγυπτο και ακολούθως στην Δημοκρατία.  Τους παρείχε στέγη για ένα διάστημα στην οικία του και δεν είναι σε θέση ωστόσο να τοποθετήσει χρονικά το διάστημα που παρέμεινε εκεί (ερ. 66 του δ.φ.). Όταν ρωτήθηκε εάν αντιμετώπισε κάποιο περιστατικό μεταξύ της απαγωγής του και της κράτησής του στο δάσος επί 10 – 15 ημέρες –ως είχε δηλώσει σε προγενέστερη συνέντευξη– και του χρόνου που εγκατέλειψε τη χώρα, την 10/03/2016, απάντησε αποφατικά (ερ. 66 του δ.φ.).

 

Όταν του ζητήθηκε να αναφερθεί στις συνέπειες που θα αντιμετωπίσει σε περίπτωση επιστροφής του, δήλωσε ότι δεν γνωρίζει τι πρόκειται να αντιμετωπίσει (ερ. 65/4Χ του δ.φ.). Ερωτηθείς εάν υφίσταται λόγος να πιστεύει ότι θα κινδυνεύσει σε περίπτωση επιστροφής, απάντησε πως δεν γνωρίζει και πως δεν έχει κάποιο αποδεικτικό στοιχείο ότι υφίσταται κίνδυνος ούτε κάποια επιβεβαίωση πως όλα θα έβαιναν καλώς σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του (ερ. 65/5Χ του δ.φ.).  Κληθείς να εξηγήσει τον λόγο που στην αίτηση διεθνούς προστασίας κατέγραψε ότι άτομα εισέβαλαν στην πόλη όπου διέμενε και σκότωσαν τον πατέρα του αλλά εκείνος κατάφερε να διαφύγει και όχι πως τον αιχμαλώτισαν, απάντησε πως δεν δύναται πλέον να ανακαλέσει τα συγκεκριμένα περιστατικά (ερ. 65/9Χ του δ.φ.). Κληθείς να επεξηγήσει τον λόγο που σε συνέντευξη με τις ΥΚΕ είχε δηλώσει πως είχε διαμείνει στην Αίγυπτο 5 μήνες και μετέπειτα δήλωσε πως διέμεινε μία ημέρα ενώ στην συνέντευξη δήλωσε πως δεν παρέμεινε για διάστημα μεγαλύτερο των δύο εβδομάδων, δήλωσε πως έχει παρέλθει μεγάλο χρονικό διάστημα και πως αδυνατεί να ανακαλέσει (ερ. 64/1Χ του δ.φ.). Ερωτηθείς για τον λόγο που είχε αναφερθεί σε 5 μήνες και σε μία ημέρα σε προγενέστερο χρόνο εφόσον κατά τον χρόνο διεξαγωγής της εν λόγω συνέντευξης δεν είχε παρέλθει μεγάλο χρονικό διάστημα από τα γεγονότα, απάντησε πως έχει παρέλθει μεγάλο διάστημα και δεν γνωρίζει τον λόγο που είχε αναφερθεί σε αυτά τα γεγονότα και ισχυρίστηκε πρόσθετα, πως ενδεχομένως να βρισκόταν σε σύγχυση (ερ. 64/2Χ του δ.φ.).  Ερωτηθείς σε ποια πόλη θα εγκαθίστατο σε περίπτωση επιστροφής του, απάντησε πως θα μετέβαινε στην Muanda όπου βρίσκεται η μητέρα του (ερ. 64 του δ.φ.).

 

Η αρμόδια λειτουργός στην Έκθεση – Εισήγησή της επί της διοικητικής προσφυγής/ένστασης παρέπεμψε αρχικά στα όσα είχε καταγράψει ο αιτητής στην αίτηση διεθνούς προστασίας του και στα όσα ειπώθηκαν κατά την συνέντευξη ενώπιον της Υπηρεσίας Ασύλου προς τον προσδιορισμό της ηλικίας του αιτητή.  Ως σημείωσε η λειτουργός, επί της συνέντευξης του αιτητή σχηματίσθηκε από τον αρμόδιο λειτουργό ο ακόλουθος ουσιώδης ισχυρισμός: 1) Ο αιτητής εγκατέλειψε τη χώρα καταγωγής του τη ΛΔΚ, λόγω της ανασφαλούς κατάστασης που επικρατούσε στην ισχυριζόμενη περιοχή καταγωγής και συνήθους διαμονής του, την Bunia, όπου πραγματοποιούνται σφαγές.

 

Η λειτουργός κατέγραψε πως ο εν λόγω ισχυρισμός, ο οποίος αφορά στην ανασφαλή κατάσταση που επικρατούσε στην ισχυριζόμενη περιοχή καταγωγής και συνήθους διαμονής του αιτητή, ορθά καταγράφεται και αναλύεται από τον αρμόδιο λειτουργό και συνεπώς απορρίπτεται λόγω έλλειψης επαρκώς λεπτομερειών και ουσιωδών γνώσεων. Επί της αξιολόγησης κινδύνου, η λειτουργός κατέγραψε ότι το συμπέρασμα που συνάχθηκε σε σχέση με τον μελλοντικό κίνδυνο είναι ορθό, καθώς συνυπολογίζοντας το προσωπικό προφίλ του αιτητή και το γεγονός ότι ο ίδιος δεν υπέστη κάποιας μορφής δίωξη ή σοβαρής βλάβη, δεν υφίσταντο κατά τον επίδικο χρόνο εύλογοι λόγοι να πιστεύεται πως ο αιτητής θα αντιμετωπίσει δίωξη ή πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του. Στην βάση των ισχυρισμών του αιτητή, ο λειτουργός είχε καταλήξει πως εκείνος δεν δικαιούται καθεστώς πρόσφυγα ή καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας. Σε σχέση με τους λόγους απόρριψης του αιτήματος του αιτητή, η αρμόδια λειτουργός κατέγραψε ότι η αιτιολόγηση της απόφασης του Προϊσταμένου η οποία κοινοποιήθηκε στον αιτητή και η οποία ενισχύεται από την εισήγηση του αρμόδιου λειτουργού και το περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου, είναι πλήρης, σαφής και περιεκτική. Η λειτουργός κατέγραψε καταληκτικά ότι το συμπέρασμα της Υπηρεσίας Ασύλου είναι ορθό.

 

Στη βάση των πληροφοριών επί της συνέντευξης κατά την εξέταση της διοικητικής προσφυγής που υπέβαλε ο αιτητής, η αρμόδια λειτουργός σχημάτισε στην Έκθεση – Εισήγησή της δύο ουσιώδεις ισχυρισμούς ως κατωτέρω: 1) Προσωπικό προφίλ και τόπος καταγωγής και συνήθους διαμονής, και 2) Ο ισχυρισμός περί του ότι ο αιτητής στρατεύθηκε αναγκαστικά και σκότωσαν τον πατέρα του παραστρατιωτικές οργανώσεις.

 

Όσον αφορά τον πρώτο ουσιώδη ισχυρισμό, η αρμόδια λειτουργός κατέγραψε ότι ο αιτητής ήταν σε θέση να παραθέσει επαρκώς και λεπτομερώς πληροφορίες σχετικά με την διαμονή του στην πόλη Muanda, Bas Congo, ωστόσο, δεν ήταν σε θέση να παραθέσει επαρκείς πληροφορίες σχετικά με την διαμονή του στην περιοχή Bunia ενώ υπέπεσε σε αντιφάσεις, ασυνέπειες και έλλειψη λεπτομερειών. Ειδικότερα, όσον αφορά την Muanda,  κατά τον χρόνο εκείνο ήταν νεαρής ηλικίας, ήταν σε θέση να κατονομάσει σαφώς το εκπαιδευτικό ίδρυμα στο οποίο φοίτησε («Trois Mages»), το μέρος όπου διέμενε και σημεία ενδιαφέροντος στην εν λόγω πόλη. Από την άλλη πλευρά, ασάφεια σημειώθηκε όσον αφορά τον τόπο προηγούμενης συνήθους διαμονής του αιτητή, αφού αρχικά δεν ήταν σε θέση να αναφερθεί σαφώς σε αυτόν ενώ μετέπειτα δήλωσε ότι πρόκειται για την πόλη Bunia και κληθείς να εξηγήσει τον λόγο που δεν την είχε αναφέρει νωρίτερα, απάντησε ασαφώς ότι ενδεχομένως να μην αντιλήφθηκε την ερώτηση.

 

Περαιτέρω, δεν ήταν σε θέση να παραθέσει πληροφορίες σχετικά με την Bunia,  την οικία στην οποία διέμενε, τον ακριβή χρόνο που διέμενε στην εν λόγω πόλη, τον χρόνο κατά τον οποίο μετοίκησε από την Muanda στην Bunia και να κατονομάσει επαρκώς σημεία ενδιαφέροντος, ενώ ανέφερε πως δεν ομιλεί Swahili. Υπέπεσε σε αντίφαση σε σχέση με τον τόπο όπου φοίτησε, στην Bunia ή σε ένα χωριό έκτος αυτής όπου διέμενε, ως είχε δηλώσει στη συνέντευξη προσδιορισμού ηλικίας, δηλώνοντας συνάμα πως διαβιούσε πάντοτε στην Bunia, την οποία αντίφαση δεν επεξήγησε επαρκώς. Ομοίως, ασάφεια σημειώθηκε όσον αφορά τον τόπο γέννησής του. Καταληκτικά, η λειτουργός σημείωσε πως ο αιτητής αδυνατούσε να παράσχει επαρκείς πληροφορίες σχετικά με την Bunia όπου κατά δήλωσή του διέμεινε περί τα 5 έτη σε μεγαλύτερη ηλικία, ήταν ωστόσο σε θέση να παραθέσει ορισμένες πληροφορίες σχετικά με την Muanda και τα βιώματά του στην εν λόγω περιοχή.

 

Επί της εξωτερικής αξιοπιστίας του ισχυρισμού, η αρμόδια λειτουργός κατέγραψε ότι ο αιτητής δεν προσκόμισε κάποιο αποδεικτικό στοιχείο προς επίρρωση των ισχυρισμών του ούτε δικαιολόγησε τον λόγο που δεν προέβη σε αυτό, παρότι του είχε επισημανθεί η μεγάλη σημασία αυτής της ενέργειας. Σε σχέση με την διαμονή του στην Muanda, η λειτουργός επιβεβαίωσε τα λεγόμενα του αιτητή μέσω πληροφοριών από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης. Όσον αφορά το εκκλησιαστικό ίδρυμα που κατά δήλωσή του τραγουδούσε, αυτό εντοπίσθηκε στην Muanda και όχι στην Bunia. Όσον αφορά την διαμονή του στην Bunia, η αρμόδια λειτουργός κατέγραψε ότι δεν κατέστη εφικτός ο εντοπισμός της εκκλησίας που είχε αναφέρει ο αιτητής ενώ δεν ήταν σε θέση να κατονομάσει ορθώς την επαρχία στην οποία υπαγόταν η πόλη Bunia. Η εν λόγω πόλη, σύμφωνα με πληροφορίες από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης, κατά τον χρόνο διαμονής του εκεί άνηκε στην περιφέρεια Orientale ενώ πλέον ανήκει στην περιφέρεια Ituri. Καταληκτικά, η λειτουργός σημείωσε ότι ο ισχυρισμός γίνεται αποδεκτός εν μέρει και ειδικότερα, γίνεται αποδεκτό ότι τόπος προηγούμενης συνήθους διαμονής του αιτητή συνιστά η πόλη Muanda, όχι η πόλη Bunia, εξαιτίας της μη στοιχειοθέτησης της εσωτερικής και εξωτερικής αξιοπιστίας σε ό,τι αφορά αυτό το σκέλος του ισχυρισμού.

 

Ο δεύτερος ισχυρισμός του αιτητή δεν έγινε αποδεκτός εξαιτίας ανεπάρκειας πληροφοριών. Ειδικότερα, ως κατέγραψε η λειτουργός, ο αιτητής επανέλαβε τους ισχυρισμούς που είχε προβάλει κατά την πρωτοβάθμια εξέταση του αιτήματός του ενώ αδυνατούσε να επιβεβαιώσει τις πληροφορίες που παρέθεσε κατά τη συνέντευξη προσδιορισμού της ηλικίας του, τουτέστιν το πότε έλαβε χώρα η απαγωγή του και η δολοφονία του πατέρα του και τον χρόνο που μεσολάβησε από το περιστατικό μέχρι που να εγκαταλείψει τη χώρα. Αοριστία σημειώθηκε σε σχέση με την απόδρασή του και το ταξίδι που επακολούθησε ενώ υπέπεσε σε αντιφάσεις μεταξύ των συνεντεύξεων του τις οποίες δεν ήταν σε θέση να διασαφηνίσει ικανοποιητικώς,  εάν απήχθη από τα άτομα που εισέβαλαν στην οικία του και σε σχέση με το διάστημα που παρέμεινε στην Αίγυπτο. Η λειτουργός κατέληξε ότι ο ισχυρισμός του αιτητή είναι άρρηκτα συνδεδεμένος με τον κατά δήλωση τόπο προηγούμενης συνήθους διαμονής, την Bunia, ο οποίος δεν έγινε αποδεκτός.

 

Επί της εξωτερικής αξιοπιστίας του ισχυρισμού, η αρμόδια λειτουργός επιβεβαίωσε, παραπέμποντας σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης, την ύπαρξη φαινομένων στρατολόγησης στην περιφέρεια Tanganyika και Ituri, ωστόσο, δεν κατέστη εφικτός ο εντοπισμός περιστατικών που να έλαβαν χώρα στην Bunia και την ευρύτερη Ituri περιοχή κατά το 2016, τα οποία σύμφωνα με εξωτερικές πηγές πληροφόρησης συναντώνται κατά την περίοδο εκείνη, τον Ιανουάριο του 2016, στην περιφέρεια North Kivu. Περαιτέρω, η Bunia και κατ’ επέκταση η ευρύτερη περιοχή Ituri δεν έγινε αποδεκτή ως τόπος τελευταίας διαμονής του αιτητή. Όσον αφορά τον θάνατο του πατέρα του και το πιστοποιητικό θανάτου αυτού, ο αιτητής δήλωσε ότι δεν βρίσκεται στην κατοχή του και δεν γνωρίζει εάν η μητέρα του δύναται να το ανακτήσει. Συνεπεία των ανωτέρω, η λειτουργός δεν αποδέχτηκε τον εν λόγω ισχυρισμό.

 

Κατά την αξιολόγηση κινδύνου, η αρμόδια λειτουργός, στη βάση του αποδεκτού ισχυρισμού, παραπέμποντας σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης σχετικά με την χώρα καταγωγής και την κατάσταση ασφαλείας σε αυτή και ειδικότερα στην Muanda, Kongo Central/Bas Congo, τόπο προηγούμενης συνήθους διαμονής του αιτητή, καθώς και την αντιμετώπιση των επαναπατρισθέντων, ανεπιτυχόντων αιτητών διεθνούς προστασίας, και συνυπολογίζοντας τις προσωπικές καταστάσεις του αιτητή, κατέληξε ότι δεν υφίστανται εύλογοι λόγοι να πιστεύεται ότι ο αιτητής σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του και ειδικότερα στην πόλη Muanda θα αντιμετωπίσει δίωξη ή πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης.  Σημειώνεται ότι η λειτουργός παραπέμπει στο ερ. 108 και 107 σε εξωτερικές πηγές πληροφόρησης σχετικά με την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στην Δημοκρατία του Κονγκό (ερ. 92, 91 του δ.φ.).

 

Προχωρώντας στη νομική ανάλυση των ισχυρισμών του αιτητή, η αρμόδια λειτουργός έκρινε ότι δεν συντρέχουν στο πρόσωπό του εκείνα τα υποκειμενικά και αντικειμενικά στοιχεία που θα μπορούσαν να τεκμηριώσουν βάσιμο και δικαιολογημένο φόβο δίωξης σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του, για έναν από τους λόγους του άρθρου 3(1) του περί Προσφύγων Νόμου Ν.6(Ι)/2000 και του άρθρου 1Α της Σύμβασης της Γενεύης του 1951. Επιπλέον, κρίθηκε ότι σε περίπτωση επιστροφής του στη ΛΔΚ, ο αιτητής δεν θα κινδυνεύσει με θανατική ποινή ή εκτέλεση σύμφωνα με το άρθρο 19(2)(α) του περί Προσφύγων Νόμου, ούτε ενδέχεται να υποστεί βασανιστήρια ή απάνθρωπη ή εξευτελιστική μεταχείριση ή τιμωρία δυνάμει του άρθρου 19 (2)(β) του περί Προσφύγων Νόμου. Αναφορικά δε με το άρθρο 19(2)(γ) του περί Προσφύγων Νόμου, η αρμόδια λειτουργός κατέληξε ότι ο αιτητής δεν θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη υπό την έννοια του συγκεκριμένου άρθρου σε περίπτωση επιστροφής του στη ΛΔΚ, αφού δεν παρατηρούνται συνθήκες ενόπλων συγκρούσεων στην εν λόγω περιοχή. Ως εκ τούτου, το ενδεχόμενο υπαγωγής του αιτητή σε καθεστώς συμπληρωματικής προστασίας απορρίφθηκε.

 

Στα πλαίσια εξέτασης της ορθότητας της προσβαλλόμενης απόφασης, προχωρώ να εξετάσω κατ' ουσίαν το αίτημα του αιτητή λαμβάνοντας υπόψη βεβαίως όλα όσα τέθηκαν ενώπιον μου από τη συνήγορο του αιτητή, αλλά και από το συνήγορο που εκπροσωπεί τους καθ' ων η αίτηση.  Κρίνω ότι, ως προς τον πρώτο ουσιώδη ισχυρισμό του αιτητή, επιβάλλεται η χωριστή αξιολόγηση των δύο περιοχών στις οποίες ισχυρίζεται ότι διέμεινε,  της Muanda, στην επαρχία Bas Congo, και της Bunia. Από το σύνολο των στοιχείων που τέθηκαν ενώπιόν μου προκύπτει ότι ο αιτητής ήταν σε θέση να παραθέσει συγκεκριμένες και επαρκώς λεπτομερείς πληροφορίες αναφορικά με τη διαμονή του στην Muanda, σε αντίθεση με όσα ανέφερε για τη Bunia, ως προς την οποία διαπιστώνονται ουσιώδεις ελλείψεις, ασάφειες και αντιφάσεις.

 

Ειδικότερα, ως προς την Muanda, λαμβάνω υπόψη ότι, παρά τη νεαρή ηλικία του κατά την περίοδο της εκεί διαμονής του, ο αιτητής κατόρθωσε να κατονομάσει το εκπαιδευτικό ίδρυμα στο οποίο φοιτούσε, καθώς και τον τόπο διαμονής του και ορισμένα σημεία ενδιαφέροντος της πόλης. Η δυνατότητά του να παραθέσει τις εν λόγω πληροφορίες συνιστά στοιχείο που ενισχύει την αξιοπιστία του συγκεκριμένου σκέλους του ισχυρισμού του.  Αντιθέτως, ως προς τη Bunia, διαπιστώνω ότι ο αιτητής δεν προσδιόρισε εξαρχής με σαφήνεια τον τόπο της προηγούμενης συνήθους διαμονής του. Μόνο σε μεταγενέστερο στάδιο αναφέρθηκε στην εν λόγω πόλη και όταν κλήθηκε να εξηγήσει γιατί δεν την είχε κατονομάσει προηγουμένως, περιορίστηκε στην αόριστη αναφορά ότι ενδεχομένως να μην είχε αντιληφθεί την ερώτηση. Η εξήγηση αυτή δεν κρίνεται επαρκής για την άρση της ασάφειας που δημιουργήθηκε.

 

Περαιτέρω, κρίνω ότι οι πληροφορίες που παρέθεσε ο αιτητής σχετικά με τη Bunia δεν ήταν επαρκείς για να τεκμηριώσουν την κατ’ ισχυρισμό διαμονή του στην πόλη. Ειδικότερα, δεν ήταν σε θέση να προσδιορίσει με σαφήνεια την οικία στην οποία διέμενε, τον ακριβή χρόνο παραμονής του εκεί ή το χρονικό σημείο κατά το οποίο μετοίκησε από την Muanda στη Bunia. Ούτε κατόρθωσε να αναφέρει επαρκή αριθμό σημείων ενδιαφέροντος της περιοχής, ενώ δήλωσε ότι δεν ομιλεί τη γλώσσα Swahili.  Ιδιαίτερη βαρύτητα αποδίδω, επίσης, στην αντίφαση που προέκυψε αναφορικά με τον τόπο φοίτησής του. Συγκεκριμένα, ενώ σε προηγούμενη συνέντευξη είχε αναφέρει ότι φοιτούσε είτε στη Bunia είτε σε χωριό εκτός αυτής όπου διέμενε, σε μεταγενέστερο στάδιο δήλωσε ότι διαβίωνε πάντοτε στη Bunia. Η διαφοροποίηση αυτή δεν αποσαφηνίστηκε με τρόπο ικανοποιητικό. Αντίστοιχα, ασάφεια διαπιστώνεται και ως προς τον τόπο γέννησής του.

 

Συνεκτιμώντας τα ανωτέρω, κρίνω ότι η αδυναμία του αιτητή να παρέχει συγκεκριμένες πληροφορίες για τη Bunia, παρά τον ισχυρισμό του ότι διέμεινε εκεί για περίοδο περίπου πέντε ετών σε μεγαλύτερη ηλικία, αποδυναμώνει ουσιωδώς την εσωτερική αξιοπιστία του συγκεκριμένου σκέλους. Αντιθέτως, η δυνατότητά του να αναφερθεί σε συγκεκριμένα στοιχεία σχετικά με την Muanda και τα βιώματά του στην εν λόγω πόλη ενισχύει, στον αντίστοιχο βαθμό, την αξιοπιστία του ισχυρισμού του ως προς αυτήν.

 

Κατόπιν συνολικής αξιολόγησης των στοιχείων, κρίνω ότι ο πρώτος ουσιώδης ισχυρισμός του αιτητή δύναται να γίνει αποδεκτός μόνο εν μέρει.  Συμφωνώ επομένως με τα ευρήματα του αρμόδιου λειτουργού.  Ειδικότερα, αποδέχομαι ότι τόπος προηγούμενης συνήθους διαμονής του ήταν η Muanda, στην επαρχία Bas Congo, καθότι το συγκεκριμένο σκέλος υποστηρίζεται από επαρκείς πληροφορίες και επιβεβαιώνεται από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης. Αντιθέτως, δεν αποδέχομαι ότι τόπος προηγούμενης συνήθους διαμονής του ήταν η Bunia, καθώς οι ουσιώδεις ελλείψεις και αντιφάσεις στις δηλώσεις του, σε συνδυασμό με την απουσία επαρκούς εξωτερικής επιβεβαίωσης, δεν επιτρέπουν τη στοιχειοθέτηση της εσωτερικής και εξωτερικής αξιοπιστίας του εν λόγω σκέλους.

 

Ως προς τον δεύτερο ουσιώδη ισχυρισμό του αιτητή, κρίνω ότι τα στοιχεία που τέθηκαν ενώπιόν μου δεν επαρκούν για την αποδοχή του. Ειδικότερα, διαπιστώνω ότι ο αιτητής επανέλαβε, κατά βάση, όσα είχε αναφέρει κατά την πρωτοβάθμια εξέταση του αιτήματός του, χωρίς να είναι σε θέση να επιβεβαιώσει με σαφήνεια ουσιώδεις πληροφορίες που σχετίζονται με τον πυρήνα του αιτήματός του.  Ειδικότερα, ο αιτητής δεν κατόρθωσε να προσδιορίσει με συνέπεια τον χρόνο κατά τον οποίο, κατά τους ισχυρισμούς του, έλαβε χώρα η απαγωγή του και η δολοφονία του πατέρα του, ούτε το χρονικό διάστημα που μεσολάβησε από τα εν λόγω περιστατικά μέχρι την αναχώρησή του από τη χώρα καταγωγής του. Επιπλέον, οι αναφορές του σχετικά με τον τρόπο διαφυγής του και το ταξίδι που ακολούθησε χαρακτηρίζονται από αοριστία και έλλειψη επαρκών λεπτομερειών.

 

Περαιτέρω, εντοπίζω αντιφάσεις μεταξύ των διαδοχικών συνεντεύξεών του, οι οποίες δεν αποσαφηνίστηκαν επαρκώς. Ειδικότερα, δεν κατέστη δυνατό να διασαφηνιστεί κατά τρόπο πειστικό εάν ο ίδιος απήχθη από τα πρόσωπα που εισέβαλαν στην οικία του, ενώ αντιφατικές παρέμειναν και οι πληροφορίες του αναφορικά με το χρονικό διάστημα κατά το οποίο φέρεται να παρέμεινε στην Αίγυπτο. Οι εν λόγω αντιφάσεις αφορούν ουσιώδεις πτυχές της περιγραφόμενης αλληλουχίας των γεγονότων και ως εκ τούτου, επηρεάζουν αρνητικά την αξιοπιστία του ισχυρισμού.  Σημειώνω, επίσης, ότι ο δεύτερος ισχυρισμός συνδέεται άμεσα με τον ισχυριζόμενο τόπο προηγούμενης συνήθους διαμονής του αιτητή, τη Bunia, ο οποίος, για τους λόγους που ήδη εκτέθηκαν, δεν έγινε αποδεκτός. Η σύνδεση αυτή συνεκτιμάται στο πλαίσιο της συνολικής αξιολόγησης, χωρίς να υποκαθιστά την αυτοτελή εξέταση των επιμέρους στοιχείων του δεύτερου ισχυρισμού.

 

Σε σχέση με την εξωτερική αξιοπιστία των δηλώσεων του αιτητή ανέτρεξα σε πηγές πληροφόρησης για τη χώρα καταγωγής του.  Αναφορικά με την στρατολόγηση παιδιών από ένοπλες ομάδες στη ΛΔΚ, προέκυψε πως, σύμφωνα με την οργάνωση Save the Children, περίπου 400 παιδιά στην ανατολική ΛΔΚ στρατολογήθηκαν από ένοπλες ομάδες τον Ιανουάριο και Φεβρουάριο 2025, με ορισμένα να είναι μόλις 14 ετών, ενώ κάποια απήχθησαν από σχολεία και δρόμους.[1]  Η έκθεση του Υπουργείου Εξωτερικών των Ηνωμένων Πολιτειών που δημοσιεύθηκε τον Απρίλιο 2024 καταγράφει πως, σύμφωνα με αναφορές, ένοπλες ομάδες προχώρησαν σε παράνομη στρατολόγηση, απαγωγή και κράτηση παιδιών-στρατιωτών και υποβίβασαν παιδιά και ενήλικες σε καταναγκαστική εργασία.[2]

 

Σύμφωνα με το ίδρυμα Kvinna till Kvinna, ενός οργανισμού για τα δικαιώματα των γυναικών, που δραστηριοποιείται σε περιοχές που πλήττονται από πολέμους και συγκρούσεις, με στόχο την ενίσχυση της επιρροής και της δύναμης όλων των γυναικών,[3] από τότε που η οργάνωση M23 ανέλαβε τον έλεγχο μεγάλων τμημάτων του North και South Kivu η χρήση του βιασμού, της σεξουαλικής κακοποίησης και της στρατολόγησης παιδιών-στρατιωτών έχει αυξηθεί σημαντικά.[4] Η βία χρησιμοποιείται ως σκόπιμο μέσο για να σπείρει τον φόβο και να διχάσει τις κοινότητες.[5] Πολλά παιδιά απαγάγονται και αναγκάζονται να συμμετάσχουν στη σύγκρουση.[6]  Άρθρο του πρακτορείου Anadolu Agency, ημερομηνίας 3 Σεπτεμβρίου 2025, αναφέρει ότι, σύμφωνα με την Κονγκολέζικη κυβέρνηση, συνεχίζονται οι απαγωγές και οι αρπαγές νέων, με σκοπό την αναγκαστική στρατολόγησή τους σε ένοπλες ομάδες.[7]

 

Ως αναφέρεται σε έκθεση της Διεθνούς Αμνηστίας που δημοσιεύθηκε τον Μάιο 2026 και καταγράφει παραβιάσεις από την οργάνωση Allied Democratic Forces (ADF), η Διεθνής Αμνηστία κατέγραψε 46 περιπτώσεις απαγωγών από την ADF στις επαρχίες North Kivu και Ituri, συμπεριλαμβανομένων περιστατικών ομηρίας.[8] Άνδρες, γυναίκες και παιδιά περιέγραψαν μακρές περιόδους αιχμαλωσίας στα δάση της περιοχής, ενώ ορισμένοι θεωρήθηκαν νεκροί από τις οικογένειές τους.[9] Οι απαχθέντες υπέστησαν σοβαρή κακοποίηση, όπως ξυλοδαρμούς, καταναγκαστική εργασία, σεξουαλική δουλεία και δολοφονίες, ενώ κάποιοι εξαναγκάστηκαν να συμμετάσχουν σε επιθέσεις ενώ μαρτυρίες αναφέρουν επίσης ότι ορισμένοι σκοτώθηκαν κατά τη διάρκεια επιθέσεων των FARDC και UPDF εναντίον της ADF.[10] Η ADF πραγματοποιούσε μαζικές απαγωγές κατά τις επιδρομές σε κοινότητες, αλλά και μικρότερες απαγωγές αγροτών και πολιτών κατά τις συνεχείς μετακινήσεις της στην περιοχή.[11] Σε ορισμένες περιπτώσεις χρησιμοποιούσε εξαπάτηση για να παρασύρει τα θύματα στα στρατόπεδά της.[12]

 

Έκθεση του Γενικού Γραμματέα των Ηνωμένων Εθνών αναφορικά με τα παιδιά και τις ένοπλες συρράξεις στη ΛΔΚ που δημοσιεύθηκε τον Οκτώβριο 2024 και καλύπτει το διάστημα μεταξύ 1 Απριλίου 2022 και 31 Μαρτίου 2024 αναφέρει ότι η ομάδα εργασίας της χώρας (country task force) επιβεβαίωσε τη στρατολόγηση και χρήση 4.006 παιδιών (3.266 αγόρια και 740 κορίτσια) από ένοπλες ομάδες.[13]  Σύμφωνα με άρθρο της οργάνωσης Save the Children, δημοσιευθέν τον Φεβρουάριο 2026, νέα στοιχεία δείχνουν ότι τουλάχιστον 1.360 παιδιά απελευθερώθηκαν από ένοπλες ομάδες στην ανατολική επαρχία Ituri το 2025.[14] Ωστόσο, 13.000 παιδιά στην επαρχία παρέμειναν στις ένοπλες ομάδες, πράγμα που σημαίνει ότι μόνο ένα στα δέκα περίπου παιδιά απέκτησε την ελευθερία του πέρυσι.[15] 

 

Ειδικότερα σε σχέση με το έτος 2016, διάστημα στο οποίο αφορούν οι δηλώσεις του Αιτητή, όπως καταγράφει άρθρο τοπικού τύπου, στην επαρχία Ituri είχαν καταγραφεί στρατολογήσεις παιδιών.[16] Το ίδιο άρθρο καταγράφει πως πάνω από 400 παιδιά είχαν απομακρυνθεί από ένοπλες ομάδες στο νότιο Irumu και στην περιοχή Mambasa (Ituri) από τον Ιανουάριο του 2015 έως και τον Ιούνιο του 2016, σύμφωνα με εκπρόσωπο της UNICEF, με τα περισσότερα από αυτά τα παιδιά να έχουν διασωθεί από την ομάδα FRPI του Ituri και διαφόρων ομάδων Maï-Maï της Mambasa.[17]  Η 2016 έκθεση του Υπουργείου Εξωτερικών των Ηνωμένων Πολιτειών που δημοσιεύθηκε τον Μάρτιο 2017 αναφέρει, κάνοντας μνεία σε στοιχεία του οργανισμού UNICEF, ότι από τον Ιανουάριο έως τον Νοέμβριο, 1,196 παιδιά χωρίστηκαν από ένοπλες και αντάρτικες ομάδες –με ένα 9% να έχει χωριστεί στην επαρχία Ituri– και από τα 3,338 παιδιά που συνδέονταν με ένοπλες δυνάμεις και ομάδες και έλαβαν υποστήριξη από τον οργανισμό UNICEF μέσω εταίρων, 886 είχαν αξιοποιηθεί ως μαχητές.[18]

 

Σύμφωνα με έκθεση του Γαλλικού Γραφείου Προστασίας Προσφύγων και Απάτριδων σχετικά με τα περιστατικά που έλαβαν χώρα στη ΛΔΚ μεταξύ Ιουνίου 2014 και Φεβρουαρίου 2017, κατά τον Ιανουάριο του 2016 σημειώθηκαν περιστατικά ασφαλείας στην επαρχία North Kivu.[19]  Σημειώνεται ότι δεν ανευρέθησαν πληροφορίες σχετικά με την ύπαρξη ή μη περιστατικού στρατολόγησης παιδιών στην πόλη Bunia, επαρχία Ituri κατά τον Ιανουάριο 2016, κάτι που προέβαλε ο αιτητής ως ισχυρισμό του.

 

Από τη συνεκτίμηση των ανωτέρω πληροφοριών από εξωτερικές πηγές πληροφόρησης προκύπτει ότι η στρατολόγηση και η απαγωγή παιδιών από ένοπλες ομάδες συνιστούν διαχρονικό φαινόμενο στη Λαϊκή Δημοκρατία του Κονγκό (ΛΔΚ), με ιδιαίτερη παρουσία στις ανατολικές επαρχίες της χώρας, συμπεριλαμβανομένων των North Kivu και Ituri. Οι σχετικές αναφορές καταγράφουν ότι τα παιδιά στρατολογούνται ή απαγάγονται με σκοπό τόσο τη συμμετοχή τους σε ένοπλες επιχειρήσεις όσο και την εκτέλεση υποστηρικτικών καθηκόντων, συχνά υπό την απειλή βίας, ενώ παράλληλα εκτίθενται σε σοβαρές παραβιάσεις των δικαιωμάτων τους, όπως καταναγκαστική εργασία, σεξουαλική βία, τραυματισμό και θανάτωση.

 

Ειδικότερα, ως προς το έτος 2016, οι διαθέσιμες πληροφορίες επιβεβαιώνουν ότι κατά την εν λόγω περίοδο καταγράφονταν περιστατικά στρατολόγησης και χρήσης παιδιών από ένοπλες ομάδες στη ΛΔΚ, περιλαμβανομένης της επαρχίας Ituri.  Ωστόσο, παρά την ύπαρξη γενικών πληροφοριών που επιβεβαιώνουν τη δράση ένοπλων ομάδων και τη στρατολόγηση παιδιών στην ευρύτερη περιοχή Ituri κατά το 2016, δεν εντοπίστηκαν ειδικότερες πληροφορίες που να επιβεβαιώνουν ή να αποκλείουν περιστατικό στρατολόγησης παιδιού στην πόλη Bunia κατά τον Ιανουάριο του ίδιου έτους. Παράλληλα, οι αναφορές για περιστατικά ασφαλείας τον Ιανουάριο του 2016 στην επαρχία North Kivu δεν δύνανται, από μόνες τους, να τεκμηριώσουν την εκδήλωση αντίστοιχου περιστατικού στη Bunia.

 

Κρίνω ότι οι ανωτέρω πληροφορίες επιβεβαιώνουν την ύπαρξη ενός γενικότερου και διαχρονικού φαινομένου στρατολόγησης και απαγωγής παιδιών από ένοπλες ομάδες στη ΛΔΚ, το οποίο περιλάμβανε και την επαρχία Ituri κατά το έτος 2016. Εντούτοις, οι πληροφορίες αυτές έχουν γενικό χαρακτήρα και δεν επιτρέπουν την εξαγωγή ασφαλούς συμπεράσματος ως προς την πραγματοποίηση συγκεκριμένου περιστατικού στρατολόγησης στην πόλη Bunia κατά τον Ιανουάριο του 2016.  Επισημαίνεται, συναφώς, ότι η μη ανεύρεση ειδικών πληροφοριών για την Bunia κατά την επίμαχη περίοδο δεν ισοδυναμεί με επιβεβαίωση ούτε με διάψευση του προβαλλόμενου περιστατικού. Ως εκ τούτου, κρίνω ότι τα διαθέσιμα στοιχεία παρέχουν μεν το γενικότερο πλαίσιο εντός του οποίου θα μπορούσε να εξεταστεί ο ισχυρισμός του Αιτητή, δεν αρκούν, ωστόσο, αυτοτελώς για να επιβεβαιώσουν την προσωπική του εμπλοκή σε περιστατικό απαγωγής ή στρατολόγησης. Η αξιολόγηση του συγκεκριμένου ισχυρισμού θα πρέπει, συνεπώς, να πραγματοποιηθεί σε συνδυασμό με τις δηλώσεις του Αιτητή, την εσωτερική αξιοπιστία τους και το σύνολο των λοιπών στοιχείων που προκύπτουν από τον διοικητικό και δικαστικό φάκελο της υπόθεσης.

 

Κατόπιν συνολικής και συνδυαστικής αξιολόγησης της εσωτερικής και εξωτερικής αξιοπιστίας, κρίνω ότι οι ασάφειες, οι αντιφάσεις και η ανεπάρκεια συγκεκριμένων πληροφοριών ως προς ουσιώδη περιστατικά, σε συνδυασμό με την απουσία επαρκούς εξωτερικής επιβεβαίωσης, δεν επιτρέπουν την αποδοχή του δεύτερου ουσιώδους ισχυρισμού του Αιτητή. Ως εκ τούτου, ο εν λόγω ισχυρισμός δεν τεκμηριώνεται επαρκώς και δεν μπορεί να γίνει αποδεκτός.

 

Όλο το πιο πάνω ιστορικό στο οποίο στηρίζεται το αίτημα διεθνούς προστασίας που υπέβαλε ο αιτητής δεν παρουσιάζει βάσιμο και δικαιολογημένο φόβο δίωξης στη χώρα καταγωγής του. Ο αιτητής είχε την ευκαιρία στην ενώπιον μου δικαστική διαδικασία να αναφέρει οτιδήποτε θεωρούσε ότι έπρεπε να γνωρίζει το Δικαστήριο πράγμα που δεν έπραξε.  Επιπρόσθετα, ο αιτητής θα μπορούσε να αντικρούσει τις αντιφάσεις και ασάφειες που προέβαλε ο αρμόδιος λειτουργός της Υπηρεσίας Ασύλου προς απόρριψη του αιτήματός του, πράγμα που δεν έπραξε.  Όπως προκύπτει από το πιο πάνω ιστορικό, ο αιτητής δεν προώθησε κανένα απολύτως ισχυρισμό που να εμπίπτει στις προϋποθέσεις αναγνώρισης προσώπου ως πρόσφυγα.

 

Για την αναγνώριση προσώπου ως πρόσφυγα, απαιτείται να τεκμηριώνεται η ύπαρξη βάσιμου και δικαιολογημένου φόβου δίωξης λόγω φυλής, θρησκείας, ιθαγένειας, πολιτικών πεποιθήσεων ή συμμετοχής σε ιδιαίτερη κοινωνική ομάδα, καθώς και η αδυναμία ή η απροθυμία του αιτητή, εξαιτίας του εν λόγω φόβου, να θέσει εαυτόν υπό την προστασία της χώρας καταγωγής του. Οι προϋποθέσεις αυτές απορρέουν από τον ορισμό του πρόσφυγα, όπως αυτός προβλέπεται στο άρθρο 3(5) του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347, σε συνδυασμό με το άρθρο 1Α της Σύμβασης της Γενεύης του 1951 και τις σχετικές διατάξεις του άρθρου 3 του περί Προσφύγων Νόμου, Ν. 6(Ι)/2000, όπως ίσχυε, καθώς και του άρθρου 51 του περί Προσφύγων Νόμου, Ν. 115(Ι)/2026. Για τη διαπίστωση της συνδρομής των προϋποθέσεων αυτών, το αρμόδιο όργανο οφείλει να αξιολογήσει τόσο το υποκειμενικό στοιχείο του φόβου του αιτητή όσο και την αντικειμενική βασιμότητά του, λαμβάνοντας υπόψη το σύνολο των προσωπικών περιστάσεων και των σχετικών πληροφοριών για τη χώρα καταγωγής του (βλ. §§ 37-38 του Εγχειριδίου της Ύπατης Αρμοστείας των Ηνωμένων Εθνών για τους Πρόσφυγες σχετικά με τις διαδικασίες και τα κριτήρια καθορισμού του καθεστώτος των προσφύγων).

 

Περαιτέρω, σύμφωνα με τις αρχές που διέπουν την αξιολόγηση των αιτημάτων διεθνούς προστασίας, γενικοί και αόριστοι ισχυρισμοί, καθώς και αναφορές σε κίνδυνο για τη ζωή ή την ασφάλεια του αιτητή, χωρίς επαρκή εξειδίκευση και τεκμηρίωση, δεν αρκούν, αφ’ εαυτών, για να θεμελιώσουν βάσιμο φόβο δίωξης ή πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης. Απαιτείται η ύπαρξη συγκεκριμένων περιστάσεων, οι οποίες, συνεκτιμώμενες υπό το πρίσμα της εξατομικευμένης κατάστασης του αιτητή, να καταδεικνύουν ότι σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του θα αντιμετωπίσει κίνδυνο που πληροί τις προβλεπόμενες από τη νομοθεσία προϋποθέσεις διεθνούς προστασίας (βλ. την απόφαση στην υπόθεση υπ’ αριθ. 121/20, A.S.R. v. Κυπριακή Δημοκρατία, ημερομηνίας 31/7/2020).

 

Υπό το φως των ανωτέρω, και κατόπιν συνολικής αξιολόγησης των ισχυρισμών του αιτητή και των στοιχείων που τέθηκαν ενώπιόν μου, κρίνω ότι δεν τεκμηριώνεται η ύπαρξη βάσιμου και δικαιολογημένου φόβου δίωξης σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του. Ως εκ τούτου, κρίνεται ορθή η απόφαση της Υπηρεσίας Ασύλου ότι δεν συντρέχουν στο πρόσωπο του αιτητή τα απαιτούμενα υποκειμενικά και αντικειμενικά στοιχεία για την αναγνώρισή του ως πρόσφυγα, σύμφωνα με το εφαρμοστέο νομοθετικό πλαίσιο.

 

Ειδικότερα, από το σύνολο των στοιχείων που τέθηκαν ενώπιόν μου, δεν προκύπτει ότι ο αιτητής πληροί τις προϋποθέσεις αναγνώρισης καθεστώτος πρόσφυγα. Συναφώς, σύμφωνα με τον Πρακτικό Οδηγό της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Υποστήριξης για το Άσυλο (EASO), Αξιολόγηση των Αποδεικτικών Στοιχείων (Μάρτιος 2015), η αξιολόγηση των αιτημάτων διεθνούς προστασίας προϋποθέτει τον προσδιορισμό των ουσιωδών πραγματικών περιστατικών βάσει των πληροφοριών που έχουν συλλεχθεί και τη σύνδεσή τους με τις προϋποθέσεις του ορισμού του πρόσφυγα. Σε περίπτωση που, κατόπιν της αξιολόγησης αυτής, δεν διαπιστώνεται ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις αναγνώρισης προσφυγικού καθεστώτος, επιβάλλεται να εξεταστεί περαιτέρω κατά πόσον τα διαπιστωθέντα ουσιώδη πραγματικά περιστατικά θεμελιώνουν δικαίωμα υπαγωγής σε καθεστώς επικουρικής προστασίας.

 

Για τη χορήγηση καθεστώτος επικουρικής προστασίας, απαιτείται να διαπιστώνεται ότι ο αιτητής, μολονότι δεν πληροί τις προϋποθέσεις αναγνώρισής του ως πρόσφυγα, αντιμετωπίζει ουσιώδεις λόγους να πιστεύεται ότι, σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του ή, στην περίπτωση ανιθαγενούς, στη χώρα της προηγούμενης συνήθους διαμονής του, θα εκτεθεί σε πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη. Η σοβαρή βλάβη περιλαμβάνει την επιβολή ή εκτέλεση θανατικής ποινής, τα βασανιστήρια ή την απάνθρωπη ή εξευτελιστική μεταχείριση ή τιμωρία, καθώς και τη σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής ακεραιότητας αμάχου λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας σε καταστάσεις διεθνούς ή εσωτερικής ένοπλης σύρραξης. Οι προϋποθέσεις αυτές απορρέουν από τα άρθρα 3(6) και 15 του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1347, σε συνδυασμό με το άρθρο 53 του περί Προσφύγων Νόμου, Ν. 115(Ι)/2026, καθώς και με τις αντίστοιχες διατάξεις του περί Προσφύγων Νόμου, Ν. 6(Ι)/2000, όπως ίσχυε κατά τον κρίσιμο χρόνο και συγκεκριμένα το άρθρο 19 αυτού. Η χορήγηση του εν λόγω καθεστώτος προϋποθέτει, συνεπώς, την εξατομικευμένη αξιολόγηση των περιστάσεων της υπόθεσης και την τεκμηρίωση πραγματικού κινδύνου σοβαρής βλάβης σε περίπτωση επιστροφής του αιτητή στη χώρα καταγωγής του.

 

Εν προκειμένω, από τη μελέτη του διοικητικού φακέλου και τη συνολική αξιολόγηση των στοιχείων που τέθηκαν ενώπιόν μου, δεν προκύπτει ότι στοιχειοθετούνται οι προϋποθέσεις για τη χορήγηση καθεστώτος επικουρικής προστασίας στον αιτητή, καθότι δεν τεκμηριώθηκε η ύπαρξη ουσιωδών λόγων που να δικαιολογούν την πεποίθηση ότι, σε περίπτωση επιστροφής του στη χώρα καταγωγής του, θα αντιμετωπίσει πραγματικό κίνδυνο να υποστεί σοβαρή βλάβη κατά την έννοια της εφαρμοστέας νομοθεσίας. Ειδικότερα, δεν προκύπτουν από τα ενώπιόν μου στοιχεία περιστάσεις που να καταδεικνύουν ότι ο αιτητής διατρέχει κίνδυνο θανατικής ποινής ή εκτέλεσης, βασανιστηρίων ή απάνθρωπης ή εξευτελιστικής μεταχείρισης ή τιμωρίας, ούτε ότι υφίσταται σοβαρή και προσωπική απειλή κατά της ζωής ή της σωματικής του ακεραιότητας λόγω αδιάκριτης άσκησης βίας στο πλαίσιο ένοπλης σύρραξης. Ως εκ τούτου, κρίνεται ότι δεν πληρούνται οι νόμιμες προϋποθέσεις για την υπαγωγή του αιτητή σε καθεστώς επικουρικής προστασίας, σύμφωνα με το εφαρμοστέο νομοθετικό πλαίσιο (βλ. Galina Bindioul v. Αναθεωρητική Αρχή Προσφύγων, Υποθ. Αρ. 685/2012, ημερομηνίας 23/04/13 και Mushegh Grigoryan κ.α. v. Κυπριακή Δημοκρατία, Υποθ. Αρ. 851/2012, ημερομηνίας 22/9/2015, ECLI:CY:AD:2015:D619).

 

Ο αρμόδιος λειτουργός, έχοντας αποδεχθεί τον τελευταίο τόπο συνήθους διαμονής του αιτητή στη χώρα καταγωγής του, διεξήγαγε έρευνα για τη γενική κατάσταση ασφαλείας στην εν λόγω περιοχή, από την οποία προέκυψε ότι δεν υφίστατο εύλογη πιθανότητα ο αιτητής να αντιμετώπιζε δίωξη ή πραγματικό κίνδυνο σοβαρής βλάβης.  Ως εκ τούτου, κρίθηκε πως δεν πληρούνταν οι προϋποθέσεις για παραχώρηση καθεστώτος συμπληρωματικής προστασίας.  Σε κάθε περίπτωση, στα πλαίσια της ex nunc δικαιοδοσίας του παρόντος Δικαστηρίου και προς εκπλήρωση της υποχρέωσης του Δικαστηρίου για έλεγχο της ορθότητας της προσβαλλόμενης απόφασης, διεξήγαγα περαιτέρω έρευνα σε πρόσφατες πηγές πληροφόρησης σχετικά με την κατάσταση ασφαλείας στον τελευταίο τόπο συνήθους διαμονής του αιτητή. 

 

Το War Watch [πρώην Rule of Law in Armed Conflicts project (RULAC)] της Ακαδημίας Διεθνούς Ανθρωπιστικού Δικαίου και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων της Γενεύης, στην επισκόπησή του για την κατάσταση ασφαλείας στη ΛΔΚ ανέφερε ότι η χώρα εμπλέκεται σε αρκετές μη διεθνείς ένοπλες συγκρούσεις στο έδαφός της εναντίον ορισμένων ένοπλων ομάδων καθώς και σε διεθνείς ένοπλες συγκρούσεις.[20]

 

Στις 2 Φεβρουαρίου 2026, η κυβέρνηση της ΛΔΚ και η οργάνωση M23 υπέγραψαν στη Doha τους όρους αναφοράς για την εφαρμογή εκεχειρίας.[21] Παρά την συμφωνία στη Doha, η κυβέρνηση του Κονγκό και η M23 συνέχισαν να ανταλλάσσουν κατηγορίες για παραβιάσεις.[22] Η εκεχειρία τέθηκε σε ισχύ στις 18 Φεβρουαρίου κατόπιν της σύμφωνης γνώμης και των δύο μερών.[23] Παρά την συμφωνία, αμφότερα μέλη αλληλοκατηγορήθηκαν για παραβίαση της συμφωνίας∙ στην Uvira, πολίτες αναζήτησαν καταφύγιο σε ένα πρόχειρο στρατόπεδο ώστε να αποφύγουν τις εχθροπραξίες.[24] Σύμφωνα με ομάδες της κοινωνίας των πολιτών, δυνάμεις Wazalendo που υποστηρίζουν το Κονγκό συγκρούστηκαν με μαχητές Twirwaneho που υποστηρίζονται από το M23 στο ανατολικό τμήμα της χώρας.[25] Άρθρο τοπικού τύπου, δημοσιευθέν στις 26 Φεβρουαρίου 2026, αναφέρει ότι οι μαχητές της M23 ανακατέλαβαν δύο χωριά στο North Kivu, μία ημέρα αφότου είχαν απωλέσει τον έλεγχό τους.[26]

 

Άρθρο που δημοσιεύθηκε από το πρακτορείο Al Jazeera τον Απρίλιο 2026 αναφέρει ότι αμφότερα τα μέρη συμφώνησαν να διευκολύνουν την παράδοση της ανθρωπιστικής βοήθειας και να απελευθερώσουν κρατούμενους, δεσμεύτηκαν επίσης να μην στοχεύουν αμάχους και να διευκολύνουν την παροχή ιατρικής περίθαλψης στους τραυματίες και τους ασθενείς.[27]Η MONUSCO εντείνει τις επιχειρήσεις της στην επαρχία Ituri.[28] Από τις 22 Μαρτίου 2026, έξι κινητές στρατιωτικές βάσεις έχουν αναπτυχθεί στις περιοχές Djugu και Irumu στο πλαίσιο της Επιχείρησης «Nyundo II», η οποία βρίσκεται σε εξέλιξη από τις αρχές Φεβρουαρίου καθώς στις περιοχές αυτές, που εξακολουθούν να μαστίζονται από ένοπλη βία, αρκετές ένοπλες ομάδες συνεχίζουν να αποτελούν σοβαρή απειλή για τους αμάχους.[29]

 

Όπως αναφέρουν οι Γιατροί Χωρίς Σύνορα, σε άρθρο του Απριλίου 2026, έχει σημειωθεί αναπύρωση της βίας στην επαρχία Ituri με αμάχους τραυματισμένους από πυροβολισμούς, θύματα και επιζώντες σεξουαλικής βίας που δεν μπορούν να έχουν πρόσβαση σε κατάλληλη φροντίδα, και οικογένειες που αναγκάζονται να εγκαταλείψουν τα σπίτια τους.[30] Ως αναφέρεται στο ίδιο άρθρο που κάνει επίκληση στο Γραφείο του ΟΗΕ για τον Συντονισμό Ανθρωπιστικών Υποθέσεων (OCHA), περισσότεροι από 920.000 άνθρωποι είναι εκτοπισμένοι στην επαρχία Ituri.[31] Κατά το πρώτο τρίμηνο του 2026, περισσότεροι από 100.000 άνθρωποι εκτοπίστηκαν πρόσφατα στην επαρχία.[32]

 

Όσον αφορά συγκεκριμένα το έτος 2016, διάστημα στο οποίο αφορούν οι δηλώσεις του Αιτητή, σημειώνεται πως σύμφωνα με άρθρο τοπικού τύπου που δημοσιεύθηκε τον Σεπτέμβριο 2016, στο χωριό Ofay που βρίσκεται περίπου 100 χιλιόμετρα από την Bunia (Ituri) στον δρόμο προς την πόλη Beni (North Kivu) σημειώθηκε νυχτερινή σύγκρουση μεταξύ του στρατού και της ένοπλης ομάδας FRPI, όταν οι αντάρτες επιτέθηκαν σε στρατιωτική βάση.[33] Περαιτέρω, η UNJHRO/Ituri ανέφερε 400 περιπτώσεις παραβιάσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων από τον Ιανουάριο έως τον Οκτώβριο 2016 σε ολόκληρη την επαρχία.[34] Οι δράστες αυτών των παραβιάσεων ταυτοποιήθηκαν ως μέλη της ομάδας FRPI στο νότιο τμήμα της περιοχής Irumu.[35]  Σημειώνεται ότι δεν ανευρέθησαν πληροφορίες στις πλατφόρμες αναζήτησης ecoi-net, Refworld, EUAA COI Portal, καθώς και στο Διαδίκτυο σχετικά με την ύπαρξη ή μη περιστατικού βίας στην πόλη Bunia, επαρχία Ituri συγκεκριμένα κατά τον Ιανουάριο 2016.

 

Σύμφωνα με τα πρόσφατα δεδομένα της βάσης δεδομένων ACLED (The Armed Conflict Location & Event Data Project), κατά το τελευταίο έτος (με ημερομηνία τελευταίας ενημέρωσης την 15/10/2026), στην επαρχία Kongo Central, στην οποία υπάγεται η πόλη Muanda, καταγράφηκαν 7 περιστατικά πολιτικής βίας (“Political violence”, που περιλαμβάνει περιστατικά βίας κατά αμάχων, εκρήξεις/απομακρυσμένη βία, μάχες, εξεγέρσεις και διαμαρτυρίες), από τα οποία προκλήθηκαν 10 θάνατοι.[36] Σημειώνεται πως ο πληθυσμός για την Muanda (Moanda) σύμφωνα με εκτιμήσεις για το 2026 ανέρχεται σε 145,627 κατοίκους.[37]

 

Αποτιμώντας τα προαναφερόμενα δεδομένα, δεν καταδεικνύεται εύλογη πιθανότητα ο αιτητής να αντιμετωπίσει κατά την επιστροφή του κίνδυνο σοβαρής βλάβης, καθότι η συχνότητα περιστατικών ασφαλείας στον τόπο όπου διέμενε και στον οποίο αναμένεται να επιστρέψει και που δήλωσε ο αιτητής ότι πρόκειται να επιστρέψει, δεν είναι τέτοιας έντασης ώστε να διατρέχει κίνδυνο εξαιτίας και μόνο της παρουσίας του στην περιοχή να τεθεί σε κίνδυνο η ζωή του.  Εξετάζοντας περαιτέρω τις προσωπικές περιστάσεις του αιτητή, παρατηρώ ότι αυτός είναι άνδρας, νεαρής ηλικίας, υγιής, με επαρκή μόρφωση, πλήρως ικανός προς εργασία, χωρίς στοιχεία ευαλωτότητας και με υποστηρικτικό δίκτυο στη χώρα καταγωγής του.  Ο αιτητής δεν έχει θέσει οποιαδήποτε ατομικά χαρακτηριστικά στην ενώπιον μου δικαστική διαδικασία, που να υποδηλώνουν ότι μπορεί να έχει τεθεί με οποιονδήποτε τρόπο σε δυσμενή θέση ή σε κίνδυνο δίωξης ή βλάβης.

 

Κατά πάγια νομολογία του Ανωτάτου Δικαστηρίου, δέουσα έρευνα κρίνεται από το Δικαστήριο ότι έγινε, όταν το αρμόδιο όργανο εξετάζει κάθε σχετικό με την υπόθεση γεγονός (Βλ. Motorways Ltd v. Υπουργού Οικονομικών (1999) 3ΑΑΔ 447).  Ορθή και πλήρης έρευνα θεωρείται αυτή που εκτείνεται στη διερεύνηση των ουσιωδών στοιχείων της υπόθεσης (Βλ. Νικολαΐδη v. Μηνά (1994) 3ΑΑΔ 321, Τουσούνα ν. Δημοκρατίας (2013) 3 Α.Α.Δ. 151, Χωματένος ν. Δημοκρατίας κ.α. (2 Α.Α.Δ. 120).  Η έκταση της έρευνας εξαρτάται πάντοτε από τα περιστατικά της κάθε υπόθεσης (Βλ. Δημοκρατία v. Ευαγγέλου κ.α. (2013) 3ΑΑΔ 414) και το αρμόδιο όργανο οφείλει να βρει τον κατάλληλο τρόπο για να εκπληρώσει την υποχρέωσή του για επαρκή έρευνα.

 

Οι καθ' ων η αίτηση συνεκτίμησαν και αξιολόγησαν όλα τα στοιχεία που είχαν ενώπιόν τους προτού καταλήξουν στην προσβαλλόμενη απόφαση και ενόψει των ισχυρισμών που πρόβαλε ο αιτητής, προέβησαν στη δέουσα υπό τις περιστάσεις έρευνα.  Από τα στοιχεία του φακέλου που έχω ενώπιον μου, μπορεί να λεχθεί ότι αυτά βρίσκονται αναπόφευκτα πίσω από την προσβαλλόμενη απόφαση και ούτως ή άλλως διαφαίνεται η αιτιολογία της απόφασης και από το κείμενό της (Ηλιόπουλος ν. Α.Η.Κ., Α.Ε. 2452, ημερομηνίας 21.7.2000, Χρυστάλλα Συμεωνίδου κ.α. ν. Κυπριακής Δημοκρατίας, Προσφυγή αρ. 911/93 κ.α., ημερ. 18.4.97).  Από όσα έχω επεξηγήσει ανωτέρω προκύπτει ότι, το αρμόδιο όργανο έλαβε δεόντως και επαρκώς αιτιολογημένη απόφαση, αφού διεξήγαγε τη δέουσα υπό τις περιστάσεις έρευνα.

 

Με βάση λοιπόν το σύνολο των στοιχείων που τέθηκαν ενώπιόν μου, καταλήγω ότι το αίτημα του αιτητή εξετάστηκε με επάρκεια και επιμέλεια σε όλα τα στάδια και υπήρξε επαρκής αιτιολόγηση της προσβαλλόμενης απόφασης εκ μέρους του αρμόδιου οργάνου. Το περιεχόμενο της απόφασης της Υπηρεσίας Ασύλου, η οποία συμπληρώνεται από την αιτιολογημένη Έκθεση-Εισήγηση του αρμόδιου λειτουργού της Υπηρεσίας Ασύλου, στην οποία εκτίθενται λεπτομερώς οι λόγοι της απόρριψης του αιτήματος, αποκαλύπτει ότι η απόφασή του είναι απόλυτα ορθή και στα πλαίσια της σχετικής νομοθεσίας και των εξουσιών του αρμόδιου οργάνου.

 

Ως εκ τούτου, η προσφυγή απορρίπτεται και η προσβαλλόμενη απόφαση επικυρώνεται, με έξοδα €600 υπέρ των καθ' ων η αίτηση, και εναντίον του αιτητή.

 

 

                                                                                               Χ. Μιχαηλίδου, Δ.Δ.Δ.Δ.Π.

 

 



[1] Save the Children, More than 400 children in eastern DRC recruited into conflict in first two months of 2025, 14 Μαρτίου 2025, https://www.savethechildren.net/news/more-400-children-eastern-drc-recruited-conflict-first-two-months-2025

[2] United States Department of State (USDOS), Democratic Republic of the Congo 2023 Human Rights Report, 23 Απριλίου 2024, https://www.state.gov/wp-content/uploads/2024/02/528267_CONGO-DEM-REP-2023-HUMAN-RIGHTS-REPORT.pdf, σελ. 3

[3] Kvinna till Kvinna Foundation, Who we are, Who we are | The Kvinna till Kvinna Foundation

[4] Kvinna till Kvinna Foundation, M23 behind sexual violence and forced recruitment in DR Congo, 14 Απριλίου 2025, M23 behind sexual violence and forced recruitment in DR Congo

[5] Kvinna till Kvinna Foundation, M23 behind sexual violence and forced recruitment in DR Congo, 14 Απριλίου 2025, M23 behind sexual violence and forced recruitment in DR Congo

[6] Kvinna till Kvinna Foundation, M23 behind sexual violence and forced recruitment in DR Congo, 14 Απριλίου 2025, M23 behind sexual violence and forced recruitment in DR Congo

[7] Anadolu Agency, DR Congo accuses M23 rebels of rights abuses, forced recruitment in east, 3 Σεπτεμβρίου 2025, DR Congo accuses M23 rebels of rights abuses, forced recruitment in east

[8] Amnesty International, “I’d Never Seen So Many Bodies” War Crimes By The Allied Democratic Forces In The Eastern Democratic Republic Of Congo, 5 Μαΐου 2026, https://www.amnesty.org/en/wp-content/uploads/2026/05/AFR6208602026ENGLISH.pdf, σελ. 31

[9] Amnesty International, “I’d Never Seen So Many Bodies” War Crimes By The Allied Democratic Forces In The Eastern Democratic Republic Of Congo, 5 Μαΐου 2026, https://www.amnesty.org/en/wp-content/uploads/2026/05/AFR6208602026ENGLISH.pdf, σελ. 31

[10] Amnesty International, “I’d Never Seen So Many Bodies” War Crimes By The Allied Democratic Forces In The Eastern Democratic Republic Of Congo, 5 Μαΐου 2026, https://www.amnesty.org/en/wp-content/uploads/2026/05/AFR6208602026ENGLISH.pdf, σελ. 31

[11] Amnesty International, “I’d Never Seen So Many Bodies” War Crimes By The Allied Democratic Forces In The Eastern Democratic Republic Of Congo, 5 Μαΐου 2026, https://www.amnesty.org/en/wp-content/uploads/2026/05/AFR6208602026ENGLISH.pdf, σελ. 31

[12] Amnesty International, “I’d Never Seen So Many Bodies” War Crimes By The Allied Democratic Forces In The Eastern Democratic Republic Of Congo, 5 Μαΐου 2026, https://www.amnesty.org/en/wp-content/uploads/2026/05/AFR6208602026ENGLISH.pdf, σελ. 31

[13] United Nations Security Council, Children and armed conflict in the Democratic Republic of the Congo Report of the Secretary-General, S/2024/705, 15 Οκτωβρίου 2024, https://docs.un.org/en/S/2024/705, σελ. 6

[14] Save the children, Children recruited into armed groups in DR Congo describe abduction, drugging and violence as call for greater action, 12 Φεβρουαρίου 2026, Children recruited into armed groups in DR Congo describe abduction, drugging and violence as call for greater action | Save the Children International

[15] Save the children, Children recruited into armed groups in DR Congo describe abduction, drugging and violence as call for greater action, 12 Φεβρουαρίου 2026, Children recruited into armed groups in DR Congo describe abduction, drugging and violence as call for greater action | Save the Children International

[16] Radio Okapi, Ituri: 400 enfants séparés de groupes armés depuis 2015, 17 Ιουνίου 2026, https://www.radiookapi.net/2016/06/17/actualite/societe/ituri-400-enfants-separes-de-groupes-armes-depuis-2015

[17] Radio Okapi, Ituri: 400 enfants séparés de groupes armés depuis 2015, 17 Ιουνίου 2026, https://www.radiookapi.net/2016/06/17/actualite/societe/ituri-400-enfants-separes-de-groupes-armes-depuis-2015

[18] United States Department of State (USDOS), 2016 Country Reports on Human Rights Practices: Democratic Republic of the Congo, 3 Μαρτίου 2017, https://www.state.gov/wp-content/uploads/2019/01/Democratic-Republic-of-the-Congo-1.pdf, σελ. 13

[19] French Office for the Protection of Refugees and Stateless people (OFPRA), Chronologie des évènements survenus dans l’Est de la RDC de juin 2014 à février 2017, 8 Μαρτίου 2017, https://www.ofpra.gouv.fr/libraries/pdf.js/web/viewer.html?file=/sites/default/files/ofpra_flora/1702_cod_actualisation_chronologie_rdc_est.pdf, σελ. 15

[20] War Watch, Armed Conflicts in Democratic Republic of Congo, Reporting period: July 2023 – June 2025, τελευταία ενημέρωση 28 Ιανουαρίου 2026, https://warwatch.ch/situations/non-international-armed-conflicts-in-democratic-republic-of-the-cong… 

[21] Security Council Report, March 2026 Monthly Forecast, 2 Μαρτίου 2026, https://www.securitycouncilreport.org/monthly-forecast/2026-03/democratic-republic-of-the-congo-33.php

[22] Security Council Report, March 2026 Monthly Forecast, 2 Μαρτίου 2026, https://www.securitycouncilreport.org/monthly-forecast/2026-03/democratic-republic-of-the-congo-33.php

[23] Security Council Report, March 2026 Monthly Forecast, 2 Μαρτίου 2026, https://www.securitycouncilreport.org/monthly-forecast/2026-03/democratic-republic-of-the-congo-33.php

[24] Africa News, Fighting resumes in eastern DRC in violation of ceasefire deal, 23 Φεβρουαρίου 2026, https://www.africanews.com/2026/02/23/fighting-resumes-in-eastern-drc-in-violation-of-ceasefire-deal/

[25] Africa News, Fighting resumes in eastern DRC in violation of ceasefire deal, 23 Φεβρουαρίου 2026, https://www.africanews.com/2026/02/23/fighting-resumes-in-eastern-drc-in-violation-of-ceasefire-deal/

[26] Actualite.cd, Masisi : les rebelles de l’AFC/M23 reprennent le contrôle de Kasenyi et Luke après de violents combats, 26 Φεβρουαρίου 2026, https://actualite.cd/2026/02/26/masisi-les-rebelles-de-lafcm23-reprennent-le-controle-de-kasenyi-et-luke-apres-de

[27] Al Jazeera, DRC government, M23 rebels commit to protect civilians, aid deliveries, 19 Απριλίου 2026, https://www.aljazeera.com/news/2026/4/19/drc-government-m23-rebels-commit-to-protect-civilians-aid-deliveries

[28] MONUSCO, Ituri: MONUSCO deploys six mobile military bases to strengthen civilian protection, 26 Μαρτίου 2026, https://monusco.unmissions.org/en/actualites/ituri-la-monusco-deploie-six-bases-militaires-mobiles-pour-renforcer-la

[29] MONUSCO, Ituri: MONUSCO deploys six mobile military bases to strengthen civilian protection, 26 Μαρτίου 2026, https://monusco.unmissions.org/en/actualites/ituri-la-monusco-deploie-six-bases-militaires-mobiles-pour-renforcer-la

[30] Médecins Sans Frontières, DRC: New wave of violence deepens the humanitarian crisis in Ituri, 30 Απριλίου 2026, https://www.msf.org/drc-new-wave-violence-deepens-humanitarian-crisis-ituri (

[31] Médecins Sans Frontières, DRC: New wave of violence deepens the humanitarian crisis in Ituri, 30 Απριλίου 2026, https://www.msf.org/drc-new-wave-violence-deepens-humanitarian-crisis-ituri

[32] Médecins Sans Frontières, DRC: New wave of violence deepens the humanitarian crisis in Ituri, 30 Απριλίου 2026, https://www.msf.org/drc-new-wave-violence-deepens-humanitarian-crisis-ituri

[33] Radio Okapi, Ituri: deux miliciens FRPI tués lors d’un accrochage avec les FARDC, 18 Σεπτεμβρίου 2016, https://www.radiookapi.net/2016/09/18/actualite/securite/ituri-deux-miliciens-frpi-tues-lors-dun-accrochage-avec-les-fardc

[34] MONUSCO, Ituri contemplates putting in place Human Rights Commission, 13 Δεκεμβρίου 2016, διαθέσιμο σε: https://reliefweb.int/report/democratic-republic-congo/ituri-contemplates-putting-place-human-rights-commission

[35] MONUSCO, Ituri contemplates putting in place Human Rights Commission, 13 Δεκεμβρίου 2016, διαθέσιμο σε: https://reliefweb.int/report/democratic-republic-congo/ituri-contemplates-putting-place-human-rights-commission

[36] Πλατφόρμα ACLED Explorer, η οποία από 30/07/2025 είναι προσβάσιμη κατόπιν εγγραφής, με χρήση των εξής φίλτρων αναζήτησης: Country: Democratic Republic of the Congo, Events/ Fatalities, Political Violence, Past Year, https://acleddata.com/platform/explorer

[37] World Population Review, DR Congo – Moanda, https://worldpopulationreview.com/cities/dr-congo/moanda


cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο