Επαρχιακό Δικαστήριο Λάρνακας
Αρ. Υποθ: 9175/25
Μεταξύ :
ΣΥΜΒΟΥΛΙΟ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΚΤΗΜΑΤΟΜΕΣΙΤΩΝ
και
ΑΘΗΝΑ ΕΥΤΥΧΙΟΥ
Ημερομηνία: 08/05/2026
Εμφανίσεις:
Για Κατηγορούσα Αρχή: κ. Ποιητής
Για Κατηγορούμενη: κα Μιλτιάδους
ΑΠΟΦΑΣΗ
- Οι κατηγορίες που αντιμετωπίζει η Κατηγορούμενη:
Η Κατηγορούμενη αντιμετωπίζει 18 κατηγορίες κατά παράβαση των διατάξεων του Περί Κτηματομεσιτών Νόμου Ν. 71(Ι)/2010.
Οι κατηγορίες 1 - 4 αφορούν το αδίκημα του άρθρου 33(1) (α) του Ν. 71(Ι)/2010 δηλαδή την άσκηση του επαγγέλματος του κτηματομεσίτη ή την ενέργεια της ως κτηματομεσίτη από την Κατηγορούμενη, μέσω του διαδικτύου και συγκεκριμένα μέσω της πλατφόρμας κοινωνικής δικτύωσης Facebook, χωρίς να είναι εγγεγραμμένη κτηματομεσίτης και χωρίς να κατέχει ετήσια ισχύουσα άδεια κτηματομεσίτη.
Οι κατηγορίες 5 - 8 αφορούν το αδίκημα του άρθρου 33(1) (β) του Ν. 71(Ι)/2010, δηλαδή την προβολή και διαφήμισης της Κατηγορούμενης ως κτηματομεσίτη, μέσω του διαδικτύου και συγκεκριμένα μέσω της πλατφόρμας κοινωνικής δικτύωσης Facebook, χωρίς να είναι εγγεγραμμένη κτηματομεσίτης και χωρίς να κατέχει ετήσια άδεια άσκησης του επαγγέλματος του κτηματομεσίτη.
Οι κατηγορίες 9 - 14 αφορούν το αδίκημα του άρθρου 33(1) (δ) του Ν. 71(Ι)/2010, δηλαδή ενώ δεν ήταν εγγεγραμμένη κτηματομεσίτης ή χωρίς να κατέχει ετήσια άδεια άσκησης του επαγγέλματος του κτηματομεσίτη, προχώρησε μέσω του διαδικτύου και συγκεκριμένα μέσω της πλατφόρμας κοινωνικής δικτύωσης Facebook, στην προβολή ή διαφήμιση ή πρόταση κτηματικής συναλλαγής αναφορικά με ακίνητη ιδιοκτησία, η οποία κατά τον ουσιώδη χρόνο δεν ήταν εγγεγραμμένη στο όνομά της ή στο όνομα συγγενικού της εξ αίματος ή εξ αγχιστείας προσώπου μέχρι δευτέρου βαθμού ή στο όνομα προσώπου για τη διαχείριση της περιουσίας του οποίου κατέχει γενικό πληρεξούσιο ή στο όνομα εταιρείας της οποίας είναι διευθυντής, εκτελεστικός σύμβουλος ή υπάλληλος
Οι κατηγορίες 15 - 18 αφορούν το αδίκημα του άρθρου 33(1) (ε) του Ν. 71(Ι)/2010, δηλαδή την, εν γνώσει της, δημοσίευση ή διευθέτηση της δημοσίευσης, μέσω του διαδικτύου και συγκεκριμένα μέσω της πλατφόρμας κοινωνικής δικτύωσης Facebook, κτηματικών συναλλαγών στις οποίες δεν αναγράφονται κατά τρόπο σαφή και πλήρη το όνομα και στοιχεία επικοινωνίας του ιδιοκτήτη της κατά τον ουσιώδη χρόνο, χωρίς να είναι εγγεγραμμένη κτηματομεσίτης και χωρίς να κατέχει ετήσια άδεια άσκησης του επαγγέλματος του κτηματομεσίτη.
- Παραδεκτά γεγονότα:
Κατά τη διάρκεια της ακρόασης δηλώθηκαν ως παραδεκτά γεγονότα και εγκρίθηκαν ως τέτοια τα εξής:
- Η Golden Seven Real Estate Agency Ltd, είναι αδειούχος κτηματομεσίτης.
- Ο μοναδικός μέτοχος της εταιρείας αυτής και διευθυντής της, κύριος Βασίλης Αρτεμίου, είναι αδειούχος κτηματομεσίτης.
- Η Golden Seven Real Estate Agency Ltd, ασκεί εργασίες και κάτω από την εμπορική επωνυμία KW7 Κ William 7.
- Μαρτυρία:
Προς απόδειξη των κατηγοριών έδωσε μαρτυρία ένας μάρτυρας και συγκεκριμένα ο κ. Σωτήρης Αριστείδου (Μ.Κ 1). Η Κατηγορούμενη κλήθηκε σε απολογία σε όλες τις κατηγορίες που αντιμετωπίζει, με αποτέλεσμα να δώσει μαρτυρία τόσο η ίδια όσο και μία επιπλέον μάρτυρας υπεράσπισης, η κα Άννα Ττόουλου ( Μ.Υ 1).
Παραθέτω συνοπτικά όσα ανέφερε ο κάθε μάρτυρας:
Ο μάρτυρας κατηγορίας είναι λειτουργός του Συμβουλίου Εγγραφής Κτηματομεσιτών και έχει διοριστεί από το Διοικητικό Συμβούλιο του ως Επιθεωρητής. Στο πλαίσιο της μαρτυρίας του προσκόμισε γραπτή δήλωση η οποία σημειώθηκε ως Έγγραφο Α. Ανάμεσα στα καθήκοντα του είναι η διερεύνηση και στοιχειοθέτηση κατηγοριών εναντίον προσώπων που ασκούν κτηματομεσιτικές εργασίες χωρίς να κατέχουν σχετική εγγραφή στο Μητρώο Κτηματομεσιτών ή ισχύουσα άδεια. Περί τον Μάρτιο του 2025 δέχτηκαν παράπονα για άτομα που ασκούν κτηματομεσιτικές εργασίες χωρίς να είναι εγγεγραμμένοι στα Μητρώα του Συμβουλίου. Μεταξύ των προσώπων που καταγγέλθηκαν ήταν και η Κατηγορούμενη. Έγινε έρευνα στα Μητρώα Κτηματομεσιτών και Βοηθών Κτηματομεσιτών όπου δεν βρέθηκε καταγεγραμμένο το όνομα της Κατηγορούμενης. Ακολούθησε στις 21/03/2025 έρευνα στο διαδίκτυο όπου διαπιστώθηκε ότι στο προφίλ της Κατηγορούμενης στο κοινωνικό δίκτυο Facebook είχε αναρτηθεί αγγελία για την ενοικίαση ακινήτου στην Κύπρο, εκτύπωση της οποίας κατατέθηκε ως τεκμήριο 1. Στην εν λόγω αγγελία δεν αναγραφόταν το όνομα και στοιχεία του ιδιοκτήτη του ακινήτου, παρά μόνο το όνομα της Κατηγορούμενης, το κινητό της και το όνομα και το μητρώο της εταιρείας “KW seven-Gold Seven Real Estate Agency ltd Licence No.366/E Reg. No772”. Στη συνέχεια υπήρξε επικοινωνία μεταξύ άλλης λειτουργού του Συμβουλίου και συγκεκριμένα της κας Μούντη, με την Κατηγορούμενη μέσω του λογισμικού “Messenger”. Η κα Μούντη παρουσιάστηκε ως άλλο πρόσωπο και συγκεκριμένα με το όνομα Αναστασία, μέσω ενός προφίλ που χρησιμοποιεί το Συμβούλιο, και εκδήλωσε ενδιαφέρον για την ενοικίαση του υπό διαφήμιση ακινήτου στην αγγελία της Κατηγορούμενης. Η Κατηγορούμενη της έδωσε τον αριθμό τηλεφώνου της και διευθετήθηκε ξενάγηση στο ακίνητο στις 26/03/2025. Η συνομιλία μέσω μηνυμάτων sms της κας Μούντη με την Κατηγορούμενη κατατέθηκε ως τεκμήριο 2. Κατά την ξενάγηση του ακινήτου παρουσιάστηκε ο ίδιος ο μάρτυρας κατηγορίας. Στην ξενάγηση ήταν παρών τόσο η κατηγορούμενη όσο και ο ιδιοκτήτης του ακινήτου. Ο μάρτυρας φωτογράφισε το ακίνητο και οι σχετικές φωτογραφίες κατατέθηκαν ως τεκμήριο 3. Η Κατηγορούμενη, σε ερώτηση του μάρτυρα αναφορικά με το που εργάζεται, ανέφερε ότι είναι κτηματομεσίτρια στην εταιρεία “KW seven”. Όπως ισχυρίζεται ότι του ανέφερε είναι μία από τις 50 υπαλλήλους της εταιρείας, η οποία έχει έδρα την Λάρνακα και η ίδια την αντιπροσωπεύει στην Λεμεσό. Κατά τη συζήτηση της τιμής ενοικίασης του ακινήτου ενεπλάκη ο ίδιος ο ιδιοκτήτης του, που ήταν παρών. Μετά το πέρας της ξενάγησης η Κατηγορούμενη ζήτησε από τον μάρτυρα όπως υπογράψει σχετική φόρμα ξενάγησης η οποία έφερε το λογότυπο της εταιρείας “KW seven”. Μετά την ξενάγηση ο μάρτυρας προχώρησε σε έλεγχο των υπαλλήλων της εταιρείας στην οποία ισχυρίστηκε η Κατηγορούμενη ότι εργάζεται και διαπιστώθηκε ότι δεν βρίσκεται η ίδια στην εταιρική ασφάλεια της εταιρείας, αλλά ούτε υπήρχε στα συμβόλαια που έστειλε στο Συμβούλιο Κτηματομεσιτών ο Κτηματομεσίτης Αρτεμίου Βασίλης.
Κατά την αντεξέταση του ο μάρτυρας διευκρίνισε ότι μέσω της έρευνας του διαπίστωσε ότι το όνομα της Κατηγορούμενης δεν υπήρχε σε καμία κατάσταση που υπέβαλε η εταιρεία “KW Seven” στο Συμβούλιο Κτηματομεσιτών, ούτε δηλαδή και ως υπάλληλος της εν λόγω εταιρείας. Δεν απέκλεισε το ενδεχόμενο όντως η Κατηγορούμενη να ήταν κατά τον ουσιώδη χρόνο υπάλληλος της εταιρείας KW Seven. Δεν υπήρχε όμως κάτι το σχετικό στα έγγραφα που είχε καταθέσει η κτηματομεσιτική εταιρεία, στο Συμβούλιο Κτηματομεσιτών. Στον μάρτυρα υποβλήθηκε επίσης η θέση ότι επιχείρησαν να παγιδεύσουν την Κατηγορούμενη χρησιμοποιώντας μη αληθή στοιχεία, θέση την οποία αρνήθηκε ο μάρτυρας, ισχυριζόμενος ότι είναι θεμιτό και αποδεκτό να λειτουργούν με αυτό τον τρόπο προκειμένου να καταπολεμήσουν την παρανομία. Υποβλήθηκε επίσης στον μάρτυρα ότι ουδέποτε η Κατηγορούμενη προέβαλε τον εαυτό της ως κτηματομεσίτρια, πράγμα το οποίο ο μάρτυρας απέρριψε επιμένοντας στην αρχική του τοποθέτηση.
H Κατηγορούμενη στην μαρτυρία της ανέφερε ότι εργοδοτείται ως υπάλληλος μερικής απασχόλησης (part time) στην εταιρεία Golden Seven Real Estate Agency - KW7, από 01/02/2025, η οποία εταιρεία είναι αδειούχος κτηματομεσίτης. Προς επίρρωση του ισχυρισμού της κατέθεσε ως τεκμήριο 4 τη συμφωνία εργοδότησης με την εν λόγω εταιρεία. Τα καθήκοντα της συμπεριλαμβάνουν την εξυπηρέτηση πελατών, τις γραφειακές δουλειές, την αλληλογραφία του γραφείου και οτιδήποτε εντολές της δίνει ο εργοδότης της. Προσκόμισε επίσης, ως τεκμήριο 5, την επαγγελματική ασφάλεια ευθύνης του εργοδότη της στην οποία φαίνεται να προστίθεται, στις 05/03/2025, η Κατηγορούμενη στους υπό ασφάλιση υπαλλήλους της εργοδότριας εταιρείας της. Περαιτέρω κατέθεσε ως τεκμήριο 6, την αναλυτική κατάσταση αποδοχών της από τις Υπηρεσίες Κοινωνικών Ασφαλίσεων για το έτος 2025, στην οποία αναφέρεται ως εργοδότης της η εταιρεία Golden Seven Real Estate Agency από τον Φεβρουάριο του 2025. Κατατέθηκαν επίσης ως τεκμήριο 7, χωρίς ένσταση, τα πρακτικά της Βουλής των αντιπροσώπων ημερομηνίας 01/07/2010.
Αναφορικά με τα γεγονότα των κατηγοριών της παρούσας υπόθεσης, η Κατηγορούμενη ανέφερε ότι το συγκεκριμένο ακίνητο για το οποίο κατηγορείται περάστηκε αρχικά στο σύστημα διαχείρισης ακινήτων του εργοδότη της και κατέθεσε σχετικά ως τεκμήριο 8 αντίγραφο της συγκεκριμένης ανάρτησης από το εν λόγω σύστημα που διατηρεί ο εργοδότης της. Στη συνέχεια ο εργοδότης της Κατηγορούμενης της ζήτησε να προχωρήσει σε ανάρτηση του ακινήτου στην πλατφόρμα “Marketplace” στο κοινωνικό δίκτυο “Facebook”. Στη συγκεκριμένη σελίδα όπως ανέφερε μπορεί να γίνει ανάρτηση μόνο μέσω ιδιωτικού προφίλ στο κοινωνικό δίκτυο Facebook. Δεν μπορεί να γίνει ανάρτηση μέσω εταιρικού προφίλ. Προχώρησε λοιπόν, κατόπιν οδηγιών του εργοδότη της στην ανάρτηση μέσω του ιδιωτικού της προφίλ, βάζοντας όμως όλα τα στοιχεία του εργοδότη της. Το τηλέφωνο που αναγράφεται στην αγγελία είναι μεν προσωπικό της τηλέφωνο αλλά το χρησιμοποιεί για την εργασία της. Ακολούθως, επικοινώνησε μαζί της μία κα Αναστασία ως ενδιαφερόμενη ενοικιάστρια του ακινήτου και κανονίστηκε ξενάγηση. Με βάση τις εντολές του εργοδότη της πήγε η ίδια στην ξενάγηση. Στην ξενάγηση παρών ήταν και ο ιδιοκτήτης του ακινήτου. Στην ξενάγηση αντί η κα Αναστασία παρουσιάστηκε ένας άλλος κύριος ο οποίος ισχυρίστηκε ότι ήταν ο σύζυγος της κας Αναστασίας. Στο τέλος της ξενάγησης ζήτησε από τον προτιθέμενο ενοικιαστή όπως υπογράψει φόρμα ξενάγησης με το λογότυπο της εργοδότριας εταιρείας της. Η ίδια αναφέρει κατά τρόπο κατηγορηματικό ότι ουδέποτε ανέφερε ότι είναι κτηματομεσίτρια ή βοηθός κτηματομεσίτρια στην εργοδότρια εταιρεία της. Αντιθέτως, αυτό που ισχυρίστηκε είναι ότι είναι υπάλληλος της εν λόγω εταιρείας. Η μάρτυρας θεωρεί ότι δεν έγινε σωστή διερεύνηση από την παραπονούμενη, με αποτέλεσμα την αδικαιολόγητη προσαγωγή της ενώπιον της δικαιοσύνης, αφού θεωρεί ότι ο τρόπος δράσης και ενέργειας της ήταν απολύτως νόμιμος.
Κατά την αντεξέταση της, υποβλήθηκε στην Κατηγορούμενη ότι η συμφωνία εργοδότησης της στην κτηματομεσιτική εταιρεία είναι εικονική, δεδομένου του χαμηλού μηνιαίου μισθού της και του δυσανάλογου κόστους των εξόδων για διεκπεραίωση της εργασίας της, όπως μεταξύ άλλων η μεταφορά της από την Λεμεσό στη Λάρνακα σε καθημερινή βάση. Περαιτέρω, της υποβλήθηκε η θέση ότι ασκεί το επάγγελμα του κτηματομεσίτη προσωπικά και γι' αυτόν τον λόγο θέλησε να πάρει μια κάλυψη με το ψευδές συμβόλαιο εργοδότησης που παρουσίασε. Η κατηγορούμενη, απαντώντας, επέμεινε στην αρχική της τοποθέτηση ότι το συμβόλαιο εργοδότησης που παρουσίασε είναι αληθινό και ότι εργάζεται ως υπάλληλος σε κτηματομεσιτική εταιρεία και ότι είναι υπό αυτή της την ιδιότητα που προέβη στις επίδικες αναρτήσεις. Επανέλαβε επίσης η κατηγορούμενη ότι ουδέποτε ανέφερε στον μάρτυρα κατηγορίας ότι είναι η ίδια κτηματομεσίτρια.
Ως μάρτυρας υπεράσπισης κλήθηκε επίσης η κα Τόουλου. Η ίδια ανέφερε ότι εργάζεται ως υπεύθυνη διαχείρισης γραφείου στην κτηματομεσιτική εταιρεία Golden Seven Real Estate Agency Ltd. H μάρτυρας ανέφερε ότι η κατηγορούμενη είναι υπάλληλος της εταιρείας τους από την 01/02/2025. Όπως ισχυρίζεται η κατηγορούμενη έχει υπογράψει συμβόλαιο στην παρουσία της και είναι επίσης καταχωρημένη στο σύστημα Κοινωνικών Ασφαλίσεων της εταιρείας όπως και στην εταιρική ασφάλεια ευθύνης εργοδότη. Ανέφερε ότι κάθε χρόνο απαιτείται η ανανέωση της άδειας τους από το Συμβούλιο Κτηματομεσιτών. Τα στοιχεία που προσκομίζονται αναφορικά με τους υπαλλήλους της εταιρείας για την ανανέωση της άδειας τους είναι αυτά που ίσχυαν την αμέσως προηγούμενη χρονιά. Αυτό γίνεται κατόπιν απαίτησης του Συμβουλίου. Δηλαδή για την ανανέωση της άδειας του έτους 2025 ζητήθηκαν και προσκομίστηκαν τα στοιχεία των υπαλλήλων της εταιρείας για το έτος 2024. Κατατέθηκε σχετικά ηλεκτρονική αλληλογραφία ημερομηνίας 22/01/2025, μεταξύ του Κτηματομεσίτη κ. Αρτεμίου με το Συμβούλιο Κτηματομεσιτών, ως τεκμήριο 9. Κατατέθηκε επίσης αλληλογραφία των ίδιων προσώπων ημερομηνίας 05/03/2025 ως τεκμήριο 10 και ημερομηνίας 23/01/2025 ως τεκμήριο 11.
Η μάρτυρας αντεξετάστηκε αναφορικά με το ποσό των Κοινωνικών Ασφαλίσεων που καταβάλλει η κτηματομεσιτική εταιρεία στο διευθυντή της, πράγμα το οποίο η μάρτυρας δεν γνώριζε να απαντήσει. Ρωτήθηκε επίσης κάθε πόσο χρειαζόταν η Κατηγορούμενη να πηγαίνει στο γραφείο στην Λάρνακα και η μάρτυρας απάντησε ότι αυτό γινόταν όποτε παρίσταται ανάγκη, σύμφωνα με τη συμφωνία εργοδότησης της.
- Προσδιορισμός επίδικων θεμάτων
Μέσω αντιπαραβολής της μαρτυρίας που προσκομίστηκε εκατέρωθεν, αλλά και των τελικών αγορεύσεων των δικηγόρων των διαδίκων διαπιστώνω ότι η παρούσα υπόθεση παρουσιάζει τα εξής ουσιώδη επίδικα θέματα :
- Κατά πόσο η Κατηγορούμενη ήταν κατά τον ουσιώδη χρόνο των κατηγοριών, ήτοι τον Μάρτιο του 2025 υπάλληλος σε αδειούχο κτηματομεσίτη.
- Κατά πόσο οι ενέργειες στις οποίες προέβη η Κατηγορούμενη για την ενοικίαση του ακινήτου του τεκμηρίου 1 στην Λεμεσό, έγιναν με οδηγίες του εργοδότη της.
- Κατά πόσο η Κατηγορούμενη παρουσίασε τον εαυτό της ως κτηματομεσίτρια στον Μάρτυρα Κατηγορίας κατά την ημέρα ξενάγησης του ακινήτου.
- Αξιολόγηση μαρτυρίας:
Προχωρώ σε αξιολόγηση της μαρτυρίας που τέθηκε ενώπιον μου με βάση τα επίδικα θέματα της παρούσας υπόθεσης ( βλ. Al Ittihad Al Watani κ.ά. v. Παπαδόπουλου (2000) 1(Γ) Α.Α.Δ. 1924). Σημειώνω ότι είχα την ευκαιρία να παρακολουθήσω τον κάθε ένα από τους μάρτυρες κατά τη διάρκεια της ζωντανής ατμόσφαιρας της δίκης. Η εντύπωση που αποκόμισα για τον κάθε μάρτυρα, από τις αντιδράσεις τους και τον τρόπο που απαντούσαν στις ερωτήσεις που τους τέθηκαν, είναι με βάση πάγια Νομολογιακή Αρχή, εξαιρετικής σπουδαιότητας για την κρίση της αξιοπιστίας τους (βλ. C & A Pelecanos Associates Ltd v. Ανδρέα Πελεκάνου (1999) 1 Α.Α.Δ. 1273). Περαιτέρω, κατά την αξιολόγηση εκάστης μαρτυρίας λαμβάνω υπόψη το περιεχόμενο, την ποιότητα και την πειστικότητα της. Η μαρτυρία του κάθε μάρτυρα αντιπαραβάλλεται και συγκρίνεται με το σύνολο της μαρτυρίας που τέθηκε ενώπιον μου και με την αντικειμενική υπόσταση των εκατέρωθεν θέσεων. (βλ. Ομήρου v. Δημοκρατίας (2001) 2 ΑΑΔ 506, Στυλιανίδης ν. Χατζηπιέρα (1992) 1 Α.Α.Δ. 1056, Φώτσιου ν Ηροδότου (2010) 1Β ΑΑΔ 1172).
Αναφορικά με το κατά πόσο η Κατηγορούμενη ήταν κατά τον Μάρτιο του 2025, υπάλληλος σε αδειούχο κτηματομεσίτη, η μαρτυρία τόσο της Κατηγορούμενης όσο και της μάρτυρας υπεράσπισης κας Τόουλου ήταν θετική, πειστική και στηριζόταν σε τεκμήρια που δεν αφήνουν κατά τη γνώμη μου την παραμικρή αμφιβολία για το αντίθετο. Συγκεκριμένα προς απόδειξη του ισχυρισμού της ότι η ίδια ήταν υπάλληλος σε αδειούχο κτηματομεσίτη, η Κατηγορούμενη προσκόμισε τη σύμβαση εργοδότησης της στην κτηματομεσιτική εταιρεία GOLD SEVEN REAL ESTATE AGENCY LTD στην οποία ρητά αναφέρεται ότι η ημερομηνία έναρξης της εργοδότησης της ήταν η 01/02/2025 ( τεκμήριο 4). Προσκόμισε επίσης την ασφάλιση επαγγελματικής ευθύνης της ρηθείσας κτηματομεσιτικής εταιρείας στην οποία συμπεριλαμβάνεται το όνομα της κατηγορούμενης για το έτος 2025 ( τεκμήριο 5), όπως επίσης και την αναλυτική κατάσταση των αποδοχών της Κατηγορούμενης από τις Κοινωνικές Ασφαλίσεις, από την οποία φαίνεται να εργοδοτείται στη ρηθείσα κτηματομεσιτική εταιρεία από τον Φεβρουάριο του 2025 ( τεκμήριο 6).
Δεν παραβλέπω ότι αμφισβητήθηκε η γνησιότητα της εργοδότησης της Κατηγορούμενης στην εν λόγω εταιρεία από την Κατηγορούσα Αρχή. Οι σχετικές όμως υποβολές της κατηγορούσας Αρχής, παρέμειναν μετέωρες, με μόνο υπόβαθρο το κατά πόσο είναι ή όχι εύλογη και πειστική η εργοδότηση της Κατηγορούμενης με τους συγκεκριμένους όρους εργοδότησης. Σημειώνω μάλιστα ότι ο ίδιος ο μάρτυρας κατηγορίας δεν αμφισβήτησε σε κανένα σημείο την εργοδότηση της Κατηγορούμενης στην συγκεκριμένη Κτηματομεσιτική εταιρεία. Το μόνο που δήλωσε ο μάρτυρας Κατηγορίας είναι ότι μέχρι την ημέρα που ο ίδιος έκανε την έρευνα στο Συμβούλιο Κτηματομεσιτών τα εν λόγω έγγραφα εργοδότησης της Κατηγορούμενης δεν είχαν κατατεθεί. Κρίνω συνεπώς αξιόπιστη την μαρτυρία της Κατηγορούμενης και της μάρτυρος υπεράσπισης (κας Τόουλου) αναφορικά με το συγκεκριμένο ζήτημα. Αντιθέτως, η μαρτυρία του μάρτυρα κατηγορίας για το συγκεκριμένο ζήτημα δεν ήταν διαφωτιστική, αφού ο ίδιος δεν μπορούσε να επιβεβαιώσει ή να απορρίψει με βεβαιότητα το οποιοδήποτε ενδεχόμενο.
Αναφορικά με το κατά πόσο οι ενέργειες στις οποίες προέβη η Κατηγορούμενη για την ενοικίαση του ακινήτου του τεκμηρίου 1 στην Λεμεσό, έγιναν με οδηγίες του εργοδότη της, παρατηρώ τα εξής:
Η θέση της Κατηγορούμενης ήταν σαφής και ρητή, ότι ήταν κατόπιν εντολών του εργοδότη της, του αδειούχου κτηματομεσίτη που προέβη στην συγκεκριμένη ανάρτηση στην πλατφόρμα Marketplace στο κοινωνικό δίκτυο Facebook. Η μάρτυρας εξήγησε ότι χρησιμοποίησε τον προσωπικό της λογαριασμό στο Facebook καθότι δεν μπορεί να γίνει ανάρτηση στο Marketplace, μέσω εταιρικού ή επαγγελματικού προφίλ στο Facebook. Ο ιδιοκτήτης εξάλλου του συγκεκριμένου ακινήτου απευθύνθηκε στην εργοδότρια εταιρεία της και όχι κατευθείαν στην Κατηγορούμενη, γεγονός που η Κατηγορούμενη το στοιχειοθετεί προσκομίζοντας και σχετική καταχώρηση του συγκεκριμένου ακινήτου στη λίστα ακινήτων προς ενοικίαση της εργοδότριας της ( βλέπε τεκμήριο 8). Για τους πιο πάνω λόγους θεωρώ ότι η θέση της Κατηγορούμενης και σε αυτό το σημείο είναι πειστική και εύλογη και κατ’ επέκταση γίνεται αποδεκτή ως αξιόπιστη.
Η αμφισβήτηση της μάρτυρος από την κατηγορούσα Αρχή στο συγκεκριμένο ζήτημα εστιάστηκε επίσης στη μη διατήρηση γνήσιας σχέσης εργοδότη - εργοδοτουμένης με την κτηματομεσιτική εταιρεία, θέση όμως που ως αναφέρεται ανωτέρω δεν στοιχειοθετείται επαρκώς και δεν γίνεται αποδεκτή.
Αναφορικά με το κατά πόσο η Κατηγορούμενη κατά την ξενάγηση του ακινήτου παρουσίασε τον εαυτό της ως κτηματομεσίτρια στον μάρτυρα κατηγορίας παρατηρώ τα εξής:
Ο μάρτυρας κατηγορίας στην γραπτή δήλωση του και συγκεκριμένα στην παράγραφο 8 αναφέρει:
« Ρώτησα την Αθηνά που εργάζεται και μου απάντησε ότι είναι κτηματομεσίτης στην εταιρεία “KW Seven”, στα κεντρικά γραφεία τους στην Λάρνακα και είναι μία από τις 50 υπαλλήλους – συνεργάτες και αυτή αντιπροσωπεύει την εταιρεία στην Λεμεσό.»
Η πλευρά της Κατηγορούσας Αρχής εισηγείται ότι ο μάρτυρας κατηγορίας δεν αντεξετάστηκε επί της συγκεκριμένης αναφοράς του με αποτέλεσμα η συγκεκριμένη αναφορά του να πρέπει να θεωρηθεί ως μη αμφισβητούμενη από πλευράς υπεράσπισης. Διαφωνώ με αυτή τη θέση της Κατηγορούσας Αρχής. Θεωρώ ότι αμφισβητήθηκε επαρκώς η συγκεκριμένη τοποθέτηση του μάρτυρα κατηγορίας, σε βαθμό τουλάχιστον που η θέση του ότι η Κατηγορούμενη παρουσιάστηκε ως κτηματομεσίτρια να καθίσταται επίδικο ζήτημα, (βλέπε σχετικά Frederickou Schools Co Ltd κ.α. ν. Acuac Inc (2002) 1 ΑΑΔ 1527, Πιριλίδη ν. Δήμου Λεμεσού, Ποιν. Έφ. Αρ. 331/2015, ημερ. 11.12.2017, ECLI:CY:AD:2017:B454). Επί του προκειμένου κρίνω σκόπιμο να παραθέσω αυτούσια σημεία της αντεξέτασης του μάρτυρα κατηγορίας από την υπεράσπιση:
«E. Επίσης σας υποβάλλω ότι η Κατηγορούμενη ουδέποτε προέβαλε τον εαυτό της ως κτηματομεσίτη και αυτό φαίνεται από τη δήλωση την οποία καταθέσατε στο Δικαστήριο και συγκεκριμένα στην παράγραφο 8 που αναφέρει ότι είμαι στα κεντρικά στη Λάρνακα και είμαι μια από τις 50 υπαλλήλους συνεργάτες.
Α: Λέει και άλλα. Αντιπροσωπεύει εταιρεία στη Λεμεσό. Έχω απαντήσει ότι μέχρι την ημέρα εκείνη, από τις ενέργειες και τις έρευνες που έκαμα, δεν βρήκα οποιονδήποτε.
Ε: Είναι κάτι άλλο που σας υποβάλλω. Ουδέποτε προέβαλε τον εαυτό της ως κτηματομεσίτη.
A.: Οι ενέργειες στις αναρτήσεις στο διαδίκτυο κύριε Πρόεδρε, προέβαλε τον εαυτό της σαν κτηματομεσίτη ναι. Στον κοινό άνθρωπο η αντίληψη που λαμβάνει όταν βλέπει τέτοιες διαφημίσεις, δίνεται η εντύπωση στον πολίτη ότι ναι, είμαι κτηματομεσίτης.»
Περαιτέρω, προχωρώντας σε αξιολόγηση της συγκεκριμένης αναφοράς του μάρτυρα κατηγορίας, θεωρώ αυτή μη πειστική. Πρώτον, δεν βλέπω κανένα κίνητρο και καμία σκοπιμότητα από πλευράς Κατηγορούμενης να αναφέρει στον μάρτυρα κατηγορίας προφορικά, κατά την ξενάγηση του ακινήτου, ότι η ίδια είναι κτηματομεσίτρια, τη στιγμή που ήταν απλά υπάλληλος κτηματομεσιτικής εταιρείας. Μάλιστα το ότι η Κατηγορούμενη ήταν υπάλληλος της κτηματομεσιτικής εταιρείας ο μάρτυρας κατηγορίας παραδέχεται ότι όντως του το ανέφερε η ίδια η Κατηγορούμενη αμέσως μετά, ( βλέπε παράγραφο 8 Εγγράφου Α). Δεύτερο, ο ίδιος ο μάρτυρας κατηγορίας, όταν του υποβλήθηκε η πιο πάνω η θέση της υπεράσπισης ότι δηλαδή η Κατηγορούμενη ουδέποτε παρουσιάστηκε ως κτηματομεσίτρια, δεν αναφέρθηκε στην κατ’ ισχυρισμό πλέον άμεση προβολή της Κατηγορούμενης ως κτηματομεσίτριας, δηλαδή στην κατ’ ισχυρισμό προφορική αναφορά της ίδιας της Κατηγορούμενης προς τον μάρτυρα ότι εργάζεται ως κτηματομεσίτρια. Αντιθέτως, η απάντηση του στηρίχθηκε αποκλειστικά και μόνο στο τι συμπέρασμα θα μπορούσε να εξαχθεί στον μέσο πολίτη και στο τι αφήνετο να νοηθεί μέσα από την ανάρτηση της. Το γεγονός αυτό προβληματίζει. Αν η ίδια η Κατηγορούμενη όντως συστήθηκε στον μάρτυρα κατηγορίας ως κτηματομεσίτρια κατά τη συνάντηση τους, γιατί να μην το προβάλει και αυτό στην αντίθετη υποβολή που του έγινε.
Για τους πιο πάνω λόγους δεν αποδέχομαι τη θέση του μάρτυρα κατηγορίας ότι η Κατηγορούμενη προβλήθηκε προφορικά στον μάρτυρα κατηγορίας ως κτηματομεσίτρια κατά την ημέρα της ξενάγησης.
- Διατύπωση ευρημάτων :
Στην βάση της αξιόπιστης μαρτυρίας που τέθηκε ενώπιον μου προχωρώ στη διατύπωση ευρημάτων, επί των αμφισβητούμενων γεγονότων, ως ακολούθως:
1. Η Κατηγορούμενη δεν είναι ούτε και ήταν κατά το έτος 2025 εγγεγραμμένη κτηματομεσίτης ούτε και είχε σε ισχύ ετήσια άδεια άσκησης του επαγγέλματος του Κτηματομεσίτη σύμφωνα με το άρθρο 17 του Ν. 71(Ι)/2010.
2. Η Κατηγορούμενη από τον Φεβρουάριο του 2025 είναι υπάλληλος της κτηματομεσιτικής εταιρείας Golden Seven Real Estate Agency Ltd.
3. Η Κατηγορούμενη ανάρτησε το προς ενοικίαση επίδικο ακίνητο ( τεκμήριο 1) στο λογαριασμό της στο Facebook και στην σελίδα Marketplace κατόπιν οδηγιών του εργοδότη της.
4. Ακολούθως κατόπιν οδηγιών του εργοδότη της ήταν παρούσα στη ξενάγηση του ακινήτου στις 26/03/2025 στην παρουσία του ιδιοκτήτη του ακινήτου και του μάρτυρα κατηγορίας.
VII. Νομική Πτυχή:
Τα αδικήματα που αντιμετωπίζει η Κατηγορούμενη περιέχονται στο άρθρο 33(1) του Ν. 71(Ι)/2010.
I. Οι κατηγορίες 1 – 4 αφορούν το αδίκημα του άρθρου 33(1)(α) του Ν. 71(Ι)/2010 σύμφωνα με το οποίο:
33.-(1) Κανένα πρόσωπο δε δικαιούται-(α) να ασκεί το επάγγελμα του κτηματομεσίτη ή με οποιοδήποτε τρόπο να ενεργεί ως κτηματομεσίτης, εκτός εάν το πρόσωπο αυτό είναι εγγεγραμμένος κτηματομεσίτης και κατέχει ισχύουσα ετήσια άδεια άσκησης του επαγγέλματος που εκδίδεται δυνάμει του άρθρου 17 ή εμπίπτει εντός των προνοιών του άρθρου 15 και δεν του έχει επιβληθεί απαγόρευση δυνάμει του άρθρου 16.
Η άσκηση του επαγγέλματος του κτηματομεσίτη ή με οποιοδήποτε τρόπο η ενέργεια του κατηγορούμενου ως κτηματομεσίτης, αποτελεί συστατικό στοιχείο του αδικήματος.
Σχετικό συνεπώς στην προκειμένη περίπτωση είναι το εδάφιο 2(γ) του άρθρου 33 του Ν. 71(Ι)/2010, σύμφωνα με το οποίο :
(2) Ανεξάρτητα από τις διατάξεις του εδαφίου (1), δεν αποτελεί άσκηση του επαγγέλματος του κτηματομεσίτη ή άλλως πως πραγματοποίηση κτηματομεσιτείας:
(γ) οποιαδήποτε ενέργεια που γίνεται από βοηθό κτηματομεσίτη ή από υπάλληλο αδειούχου κτηματομεσίτη με οδηγίες του αδειούχου κτηματομεσίτη στον οποίο εργοδοτείται.
Στην προκειμένη περίπτωση αποτελεί εύρημα μου ότι οι ενέργειες για τις οποίες κατηγορείται η Κατηγορούμενη και συγκεκριμένα η ανάρτηση της επίδικης αγγελίας ενοικίασης ακινήτου στη διαδικτυακή πλατφόρμα Facebook, έγινε ενώ η ίδια ήταν υπάλληλος αδειούχου κτηματομεσίτη και συγκεκριμένα της εταιρείας Golden Seven Real Estate Agency Ltd και κατόπιν οδηγιών του εργοδότη της. Συνεπώς, κατ’ εφαρμογή του εδαφίου 2 του άρθρου 33, η εν λόγω ενέργεια της κατηγορούμενης δεν αποτελεί άσκηση του επαγγέλματος του κτηματομεσίτη από μέρους της.
Ενόψει τούτου κρίνω ότι οι κατηγορίες 1 – 4 με υπόβαθρο το άρθρο 33(1)(α) του Ν.71(Ι)/2010 δεν έχουν στοιχειοθετηθεί εναντίον της Κατηγορούμενης, αφού δεν αποδείχθηκε η συνδρομή βασικού συστατικού στοιχείου του εν λόγω αδικήματος και ειδικότερα η άσκηση του επαγγέλματος του κτηματομεσίτη, ή η ενέργεια της Κατηγορούμενης ως κτηματομεσίτριας.
Συνακόλουθα, η Κατηγορούμενη αθωώνεται και απαλλάσσεται αναφορικά με τις κατηγορίες 1 - 4 του κατηγορητηρίου.
II. Οι κατηγορίες 5 – 8 αφορούν το αδίκημα του άρθρου 33(1)(β) του Ν. 71(Ι)/2010, σύμφωνα με το οποίο:
33.-(1) Κανένα πρόσωπο δε δικαιούται- (β) να προβάλλεται ή διαφημίζεται ως κτηματομεσίτης ή να επαγγέλλεται με οποιοδήποτε όνομα, επωνυμία ή τίτλο στον οποίο περιέχονται οι λέξεις “κτηματομεσίτης”, “κτηματομεσιτικοί σύμβουλοι”, “κτηματομεσιτικές επιχειρήσεις” ή “κτηματομεσιτεία” ή άλλες ταυτόσημες ή παρόμοιες φράσεις ή λέξεις σε οποιαδήποτε γλώσσα ή με οποιοδήποτε άλλο τρόπο αφήνει να νοηθεί ότι πραγματοποιεί κτηματομεσιτεία, εκτός εάν το πρόσωπο αυτό είναι εγγεγραμμένος κτηματομεσίτης και κατέχει ισχύουσα ετήσια άδεια άσκησης του επαγγέλματος που εκδίδεται δυνάμει του άρθρου 17 ή εμπίπτει εντός των προνοιών του άρθρου 15 και δεν του έχει επιβληθεί απαγόρευση δυνάμει του άρθρου 16.
Συστατικά στοιχεία του αδικήματος είναι τα εξής:
1. α) Η προβολή προσώπου ως κτηματομεσίτης ή β) Η διαφήμιση προσώπου ως κτηματομεσίτης ή γ) Το να επαγγέλλεται πρόσωπο με οποιοδήποτε όνομα, επωνυμία ή τίτλο στον οποίο περιέχονται οι λέξεις “κτηματομεσίτης”, “κτηματομεσιτικοί σύμβουλοι”, “κτηματομεσιτικές επιχειρήσεις” ή “κτηματομεσιτεία” ή άλλες ταυτόσημες ή παρόμοιες φράσεις ή λέξεις σε οποιαδήποτε γλώσσα ή δ) Το να αφήνει να νοηθεί πρόσωπο με οποιοδήποτε άλλο τρόπο ότι πραγματοποιεί κτηματομεσιτεία.
2) Το εν λόγω πρόσωπο να μην είναι εγγεγραμμένος κτηματομεσίτης και να μην κατέχει ισχύουσα ετήσια άδεια άσκησης του επαγγέλματος του κτηματομεσίτη σύμφωνα με το άρθρο 17 του Ν. 71(Ι)/2010 ή να μην εμπίπτει εντός των προνοιών του άρθρου 15 του Ν. 71(Ι)/2010 ( Προσωρινή και περιστασιακή παροχή υπηρεσιών στη Δημοκρατία από πρόσωπα εγκατεστημένα σε άλλο κράτος μέλος) και δεν του έχει επιβληθεί απαγόρευση δυνάμει του άρθρου 16 Ν. 71(Ι)/2010.
Σύμφωνα με το άρθρο 2 του Ν. 71(Ι)/2010 η ερμηνεία του όρου κτηματομεσίτης είναι η ακόλουθη: «κτηματομεσίτης» σημαίνει το φυσικό ή νομικό πρόσωπο του οποίου η απασχόληση είναι η έναντι αμοιβής μεσολάβηση για κτηματική συναλλαγή·
Στην προκειμένη περίπτωση η ανάρτηση του υπό ενοικίαση ακινήτου στο διαδίκτυο γίνεται από τον προσωπικό λογαριασμό της Κατηγορούμενης στο κοινωνικό δίκτυο Facebook. Η ανάρτηση αποτελεί ουσιαστικά διαφήμιση του προς ενοικίαση ακινήτου προς ενδιαφερόμενους ενοικιαστές (βλέπε τεκμήριο 1). Στη διαφήμιση η Κατηγορούμενη καλεί τυχόν ενδιαφερόμενους αγοραστές να καλέσουν σε κινητό τηλέφωνο το οποίο αποτελεί το προσωπικό της τηλέφωνο το οποίο χρησιμοποιεί στο πλαίσιο της εργασίας της. Η αναφορά στο τέλος της ανάρτησης των στοιχείων της κτηματομεσιτικής εταιρείας KW Seven – Gold Seven Real Estate Agency Ltd, προσθέτει στην προβολή της Κατηγορούμενης ως κτηματομεσίτριας, αφού αναπόφευκτα συσχετίζει τον εαυτό της με την κτηματομεσιτική εταιρεία, χωρίς να διευκρινίζει σε οποιοδήποτε σημείο ότι η ίδια η Κατηγορούμενη δεν εργάζεται ως κτηματομεσίτρια, αλλά απλά ως υπάλληλος στην εν λόγω εταιρεία. Συνεπώς, για τους λόγους που εξηγώ ανωτέρω θεωρώ ότι η Κατηγορούμενη με τη συγκεκριμένη ανάρτηση της (τεκμήριο 1) στην πλατφόρμα Marketplace εντός του κοινωνικού δικτύου Facebook, προέβαλε (και διαφήμισε) τον εαυτό της ως κτηματομεσίτρια.
Περαιτέρω, ως καθίσταται επίσης εύρημα μου η Κατηγορούμενη δεν είναι ούτε και ήταν κατά τον ουσιώδη χρόνο της επίδικης ανάρτησης της, εγγεγραμμένη κτηματομεσίτρια και δεν κατέχει ούτε κατείχε ισχύουσα ετήσια άδεια άσκησης του επαγγέλματος του κτηματομεσίτη σύμφωνα με το άρθρο 17 του Ν. 71(Ι)/2010.
Ως εκ τούτου, θεωρώ ότι στοιχειοθετούνται εναντίον της οι κατηγορίες 5 – 8, στο απαιτούμενο υπό τις περιστάσεις επίπεδο, δηλαδή πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας.
Να σημειωθεί ότι δεν παραβλέπω τη θέση της Κατηγορούμενης, ότι το γεγονός ότι η συγκεκριμένη ανάρτηση της έγινε με την ίδια ως υπάλληλο αδειούχου κτηματομεσίτη και μάλιστα κατόπιν οδηγιών του εργοδότη της, θα έπρεπε να λειτουργήσει ως υπεράσπιση και για τις εν λόγω κατηγορίες σύμφωνα με το άρθρο 33(2)(γ) του Ν. 71(Ι)/2010. Έχω εξετάσει με προσοχή τη συγκεκριμένη θέση της Κατηγορούμενης. Κατά τη γνώμη μου η επίκληση του άρθρου 33(2) του Ν. 71(Ι)/2010 δεν αποτελεί υπεράσπιση στα αδικήματα που θεσπίζει το άρθρο 33(1) του Ν. 71(Ι)/2010. Εν ολίγοις, σε περίπτωση που στοιχειοθετείται κάποια εκ των απαγορευμένων πράξεων που αναφέρονται στις απαγορευτικές διατάξεις (β) – (στ) του εδαφίου 1 του άρθρου 31 του Ν. 71(Ι)/2010, η μόνη υπεράσπιση που μπορεί να προσκομίσει η Κατηγορούμενη είναι αυτή που αναφέρεται στο ίδιο το εδάφιο 33(1), δηλαδή το να είναι εγγεγραμμένη η Κατηγορούμενη ως κτηματομεσίτρια και να έχει σε ισχύ ετήσια άδεια άσκησης του επαγγέλματος της κτηματομεσίτριας. Σχετικά θεωρώ είναι τα όσα αναφέρονται στην ΜΕΣΙΗΤΗ ΜΙΧΑΗΛ v. ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΚΤΗΜΑΤΟΜΕΣΙΤΩΝ, ΠΟΙΝΙΚΗ ΕΦΕΣΗ ΑΡ. 177/2019, 10/3/2021, ECLI:CY:AD:2021:B90, όταν, στο πλαίσιο εξέτασης όχι του ίδιου αλλά ενός παρεμφερούς ζητήματος, το Ανώτατο Δικαστήριο ανέφερε το εξής: «Το εδάφιο (1) του Άρθρου 33 καθορίζει ως αδίκημα τη διενέργεια συγκεκριμένων πράξεων, εκτός αν το πρόσωπο που προβαίνει σε αυτές τις πράξεις είναι εγγεγραμμένος Κτηματομεσίτης και κατέχει ισχύουσα ετήσια άδεια άσκησης του επαγγέλματος. Δεν εξαιρούνται από την απαγορευτική διάταξη του Άρθρου 33(1)(ε) αυτοί που κατέχουν ισχύουσα ετήσια άδεια ως βοηθοί εγγεγραμμένοι Κτηματομεσίτες. Εξαιρούνται μόνο οι εγγεγραμμένοι Κτηματομεσίτες με ισχύουσα ετήσια άδεια άσκησης του επαγγέλματος.»
Επισημαίνω ότι, κατά τη γνώμη μου και ακολουθώντας τη φρασεολογία και το γράμμα της σχετικής διάταξης, ( βλέπε ΦΥΣΕΝΤΖΙΔΗ v. K&C SNOOKER & POOL ENTERTAINMENT, ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΕΦΕΣΗ ΑΡ. 30/2019, 1/6/2020), ECLI:CY:AD:2020:A171, αυτό που θεσπίζει το άρθρο 33(2) του Ν. 71(Ι)/2010 περιορίζεται στο τι αποτελεί εξαίρεση από τις έννοιες «άσκηση του επαγγέλματος του κτηματομεσίτη» και «πραγματοποίηση κτηματομεσιτείας».
Συνοψίζοντας, η επίδικη ανάρτηση της Κατηγορούμενης στο προφίλ της στο κοινωνικό δίκτυο Facebook, όντως δεν αποτελεί άσκηση του επαγγέλματος του κτηματομεσίτη από μέρους της, ούτε πραγματοποίηση κτηματομεσιτείας δεδομένης της συνδρομής εν προκειμένω των προϋποθέσεων του άρθρου 33(2) του Ν. 71(Ι)/2010. Εντούτοις, αυτό δεν επηρεάζει τη διάπραξη του παρόντος αδικήματος από μέρους της, αφού, εκείνο που αποδοκιμάζεται και απαγορεύεται με την παρούσα διάταξη δεν είναι αυτή καθεαυτή η άσκηση του επαγγέλματος του κτηματομεσίτη αλλά ουσιαστικά η προβολή και διαφήμιση προσώπου ως κτηματομεσίτης ενώ δεν κατέχει σε ισχύ ετήσια άδεια άσκησης του επαγγέλματος.
III. Οι κατηγορίες 9 – 14 αφορούν το αδίκημα του άρθρου 33(1)(δ) του Ν. 71(Ι)/2010, σύμφωνα με το οποίο:
33.-(1) Κανένα πρόσωπο δε δικαιούται- (δ) να διαφημίζει ή προβάλλει ή προτείνει οποιαδήποτε κτηματική αγορά ή πώληση ή άλλη κτηματική συναλλαγή αναφορικά με ακίνητη ιδιοκτησία, η οποία κατά τον ουσιώδη χρόνο δεν είναι εγγεγραμμένη στο όνομά του ή στο όνομα συγγενικού του εξ αίματος ή εξ αγχιστείας προσώπου μέχρι δευτέρου βαθμού ή στο όνομα προσώπου για τη διαχείριση της περιουσίας του οποίου κατέχει γενικό πληρεξούσιο ή στο όνομα εταιρείας της οποίας είναι διευθυντής, εκτελεστικός σύμβουλος ή υπάλληλος, εκτός εάν το πρόσωπο αυτό είναι εγγεγραμμένος κτηματομεσίτης και κατέχει ισχύουσα ετήσια άδεια άσκησης του επαγγέλματος που εκδίδεται δυνάμει του άρθρου 17 ή εμπίπτει εντός των προνοιών του άρθρου 15 και δεν του έχει επιβληθεί απαγόρευση δυνάμει του άρθρου 16.
Συστατικά στοιχεία του αδικήματος είναι τα εξής:
1. α) Η διαφήμιση κτηματικής αγοράς ή πώλησης ή άλλης κτηματικής συναλλαγής αναφορικά με ακίνητη ιδιοκτησία, β) Η προβολή κτηματικής αγοράς ή πώλησης ή άλλης κτηματικής συναλλαγής αναφορικά με ακίνητη ιδιοκτησία, γ) Η πρόταση κτηματικής αγοράς ή πώλησης ή άλλης κτηματικής συναλλαγής αναφορικά με ακίνητη ιδιοκτησία.
2. Η ακίνητη ιδιοκτησία να μην είναι εγγεγραμμένη στο όνομα του προσώπου που προβαίνει στην πιο πάνω διαφήμιση, προβολή ή πρόταση. Ούτε να είναι εγγεγραμμένη στο όνομα συγγενικού του προσώπου μέχρι δεύτερου βαθμού είτε εξ’ αίματος, είτε εξ’ αγχιστείας. Ούτε να είναι εγγεγραμμένη στο όνομα προσώπου για τη διαχείριση του οποίου έχει γενικό πληρεξούσιο. Ούτε να είναι εγγεγραμμένη στο όνομα εταιρείας της οποίας είναι διευθυντής, εκτελεστικός σύμβουλος, ή υπάλληλος.
3. Το εν λόγω πρόσωπο να μην είναι εγγεγραμμένος κτηματομεσίτης και να μην κατέχει ισχύουσα ετήσια άδεια άσκησης του επαγγέλματος του κτηματομεσίτη σύμφωνα με το άρθρο 17 του Ν. 71(Ι)/2010 ή να μην εμπίπτει εντός των προνοιών του άρθρου 15 του Ν. 71(Ι)/2010 ( Προσωρινή και περιστασιακή παροχή υπηρεσιών στη Δημοκρατία από πρόσωπα εγκατεστημένα σε άλλο κράτος μέλος) και δεν του έχει επιβληθεί απαγόρευση δυνάμει του άρθρου 16 του Ν. 71(Ι)/2010.
Η έννοια της κτηματικής συναλλαγής σύμφωνα με το άρθρο 2 του Ν. 71(Ι)/2010 περιλαμβάνει: «κάθε συναλλαγή για τη σύναψη συμφωνίας για πώληση, αγορά, ανταλλαγή ή μίσθωση ακίνητου πέραν του ενός μηνός, περιλαμβανομένης της παραχώρησης ακινήτου με αντιπαροχή και περιλαμβάνει κάθε συναλλαγή για τη σύναψη συμφωνίας για πώληση, αγορά, ανταλλαγή ακινήτου μέσω της μεταβίβασης εταιρικών μετοχών·»
Όπως ορίζει ο Νόμος, η μίσθωση ακινήτου εμπίπτει στην έννοια της κτηματικής συναλλαγής μόνο όταν η διάρκεια της μίσθωσης είναι πέραν του ενός μηνός. Η πλευρά της υπεράσπισης εγείρει ότι στην προκειμένη περίπτωση δεν έχει αποδειχθεί ότι το αναφερόμενο στην ανάρτηση της Κατηγορούμενης ακίνητο ήταν προς μίσθωση για περίοδο πέραν του ενός μηνός. Συνεπώς, κατά τη θέση της, δεν στοιχειοθετείται η διαφήμιση κτηματικής συναλλαγής στην προκειμένη περίπτωση.
Έχω εξετάσει με προσοχή τη θέση της Κατηγορούμενης. Εντούτοις διαφωνώ με αυτή. Κατά την κρίση μου εξετάζοντας το σύνολο της ενώπιον μου αποδεκτής μαρτυρίας προκύπτει ξεκάθαρα και κατά τρόπο ασυμβίβαστο με άλλο λογικό συμπέρασμα, ότι η διαφήμιση του προς ενοικίαση ακινήτου αναφερόταν και περιελάμβανε ενοικίαση για περίοδο μεγαλύτερη του ενός μηνός. Αρχικά, επισημαίνω ότι στις αναρτήσεις της Κατηγορούμενης τόσο στο κοινωνικό δίκτυο Facebook (τεκμήριο 1) όσο και στο μητρώο ακινήτων της κτηματομεσιτικής εταιρείας/ εργοδότριας της Κατηγορούμενης (τεκμήριο 8), δεν γίνεται η παραμικρή αναφορά σε οποιοδήποτε περιορισμό στη διάρκεια της ενοικίασης. Aν το ακίνητο προοριζόταν για βραχυπρόθεσμη μίσθωση το μόνο λογικό θα ήταν όπως αυτό καταγραφόταν ρητά στη διαφήμιση. Όχι μόνο δεν αναφέρεται ότι το ακίνητο προσφέρεται για βραχυπρόθεσμη μίσθωση, αλλά έτι περαιτέρω, αυτό διαφημίζεται με φράσεις που παραπέμπουν σε πιο μακρόπνοη μίσθωση όπως: “κατοικία για ελεύθερους ή ζευγάρια”, ”προσφέροντας εύκολη ζωή στην πόλη”, για “σύγχρονη διαβίωση”, γιατί είναι “ιδανικό για τον τρόπο ζωή σας” ( “it's perfect for your lifestyle”- βλέπε τεκμήριο 1), γιατί είναι “έτοιμο για μετακόμιση” (“..move-in-ready..” - βλέπε τεκμήριο 1). Ακόμα και η τιμή ενοικίασης προς €800 ( βλέπε τεκμήριο 8), παραπέμπει επίσης σε μακράς διάρκειας ενοικίαση με μηνιαία καταβολή ενοικίου. Τέλος, πρέπει να σημειωθεί ότι η συγκεκριμένη θέση της υπεράσπισης, περί μίσθωσης του επίδικου ακινήτου για μικρότερη περίοδο του ενός μηνός, δεν υποβλήθηκε κατά την αντεξέταση του μάρτυρα της κατηγορούσας Αρχής, ούτε και προβλήθηκε καθόλου μέσω της μαρτυρίας της υπεράσπισης.
Θεωρώ ότι στη βάση των ανωτέρω, αποδεικνύεται πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας ότι η διαφήμιση του ακινήτου που ανάρτησε η Κατηγορούμενη ( τεκμήριο 1), αφορούσε μίσθωση ακίνητης ιδιοκτησίας διάρκειας πέραν του ενός μηνός η οποία εμπίπτει στην έννοια της κτηματικής συναλλαγής. Συνακόλουθα κρίνω ότι στοιχειοθετείται και το συγκεκριμένο αδίκημα εναντίον της Κατηγορουμένης, αφού, σύμφωνα με τα ευρήματα μου, η Κατηγορούμενη διαφήμιζε, προέβαλε και πρότεινε κτηματική συναλλαγή και συγκεκριμένα μίσθωση ακινήτου πέραν του ενός μηνός, το οποίο δεν ήταν ιδιοκτησίας της αλλά αντιθέτως ιδιοκτησίας τρίτου προσώπου, χωρίς η Κατηγορούμενη να είναι εγγεγραμμένη κτηματομεσίτρια και χωρίς να κατέχει ετήσια άδεια άσκησης του επαγγέλματος της κτηματομεσίτριας.
Συνεπώς, κρίνω ότι έχουν αποδειχθεί πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας οι κατηγορίες 9 - 14 εναντίον της Κατηγορουμένης.
IV. Οι κατηγορίες 15 – 18 αφορούν το αδίκημα του άρθρου 33(1)(ε) του Ν. 71(Ι)/2010, σύμφωνα με το οποίο:
33.-(1) Κανένα πρόσωπο δε δικαιούται- (ε) εν γνώσει του να δημοσιεύει ή διευθετεί τη δημοσίευση διαφημίσεων στις οποίες δεν αναγράφονται κατά τρόπο σαφή και πλήρη το όνομα και στοιχεία επικοινωνίας του ιδιοκτήτη της κατά τον ουσιώδη χρόνο, εκτός εάν το πρόσωπο αυτό είναι εγγεγραμμένος κτηματομεσίτης και κατέχει ισχύουσα ετήσια άδεια άσκησης του επαγγέλματος που εκδίδεται δυνάμει του άρθρου 17 ή εμπίπτει εντός των προνοιών του άρθρου 15 και δεν του έχει επιβληθεί απαγόρευση δυνάμει του άρθρου 16.
Συστατικά στοιχεία του αδικήματος είναι τα εξής:
1.α) Η δημοσίευση διαφημίσεων στις οποίες διαφημίσεις να μην αναγράφονται κατά τρόπο σαφή και πλήρη το όνομα και στοιχεία επικοινωνίας του ιδιοκτήτη της κατά τον ουσιώδη χρόνο ή β) Η διευθέτηση της δημοσίευσης διαφημίσεων στις οποίες να μην αναγράφονται κατά τρόπο σαφή και πλήρη το όνομα και στοιχεία επικοινωνίας του ιδιοκτήτη της κατά τον ουσιώδη χρόνο.
2. Η πιο πάνω δημοσίευση ή διευθέτηση δημοσίευσης να γίνεται εν γνώσει του προσώπου που προβαίνει σε αυτές.
3. Το εν λόγω πρόσωπο να μην είναι εγγεγραμμένος κτηματομεσίτης και να μην κατέχει ισχύουσα ετήσια άδεια άσκησης του επαγγέλματος του κτηματομεσίτη σύμφωνα με το άρθρο 17 του Ν. 71(Ι)/2010 ή να μην εμπίπτει εντός των προνοιών του άρθρου 15 του Ν. 71(Ι)/2010 ( Προσωρινή και περιστασιακή παροχή υπηρεσιών στη Δημοκρατία από πρόσωπα εγκατεστημένα σε άλλο κράτος μέλος) και δεν του έχει επιβληθεί απαγόρευση δυνάμει του άρθρου 16 Ν. 71(Ι)/2010.
Κατά την κρίση μου θεωρώ ότι στη βάση των ευρημάτων μου τα αδικήματα των κατηγοριών 15 και 16 στοιχειοθετούνται εναντίον της Κατηγορούμενης πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας καθότι σύμφωνα με τα ευρήματα μου η Κατηγορούμενη, εν γνώση της, δημοσίευσε διαφήμιση κτηματικής συναλλαγής και συγκεκριμένα μίσθωσης ακινήτου, στον προσωπικό της λογαριασμό στο κοινωνικό δίκτυο Facebook (βλέπε τεκμήριο 1) χωρίς να παραθέσει τα στοιχεία του ιδιοκτήτη της ακίνητης ιδιοκτησίας ή τα στοιχεία επικοινωνίας του, χωρίς βεβαίως η Κατηγορούμενη να είναι εγγεγραμμένη κτηματομεσίτρια και χωρίς να κατέχει ετήσια άδεια άσκησης του επαγγέλματος της κτηματομεσίτριας. Συνεπώς, κρίνω ότι έχουν αποδειχθεί πέραν πάσης λογικής αμφιβολίας οι κατηγορίες 15 και 16 εναντίον της Κατηγορουμένης.
Αναφορικά με τις κατηγορίες 17 και 18 οι οποίες καταλογίζουν στην κατηγορούμενη ότι “διευθέτησε τη δημοσίευση” διαφημίσεων κρίνω ότι αυτές δεν αποδεικνύονται καθότι σύμφωνα με τα ευρήματα μου η δημοσίευση της επίδικης διαφήμισης γίνεται από την ίδια την Κατηγορούμενη και όχι κατόπιν διευθέτησης για να γίνει η δημοσίευση από τρίτο πρόσωπο (βλέπε σχετικά ΜΑΡΙΑ ΛΑΖΟΥΡΑ v. ΣΥΜΒΟΥΛΙΟΥ ΕΓΓΡΑΦΗΣ ΚΤΗΜΑΤΟΜΕΣΙΤΩΝ, Ποινική Έφεση Αρ.: 230/2022, 1/12/2025). Συνεπώς για τις κατηγορίες 17 και 18 η Κατηγορούμενη αθωώνεται και απαλλάσσεται.
Αναφορικά με το ζήτημα που εγείρει η Κατηγορούμενη περί παγίδευσης της:
Εξ’ όσων γίνεται αντιληπτό η Κατηγορούμενη θεωρεί ότι στην παρούσα περίπτωση εγείρεται ζήτημα παγίδευσης, εξώθηση και δελέασης της προς τέλεση αξιόποινων πράξεων, χωρίς να αποδέχεται σε κάθε περίπτωση την ενοχή της. Όπως αναφέρεται στην τελική της αγόρευση (βλέπε σελίδα 25): “Ως εκ τούτου είναι προφανές ότι το υπό εξέταση κατηγορητήριο έχει την έκταση των 18 κατηγοριών καθότι πολύ απλά η Κατηγορούσα Αρχή κατά τρόπον κακόπιστο εξώθησε την Κατηγορούμενη σε περαιτέρω ενέργειες με σκοπό να προβεί σε περαιτέρω κατ’ισχυρισμόν παράνομες ενέργειες ενώ κάλλιστα θα μπορούσαν να περιοριστούν στην κατηγορία που αφορά την δημοσίευση της αγγελίας.”
Παρόμοιο ζήτημα εξετάστηκε στην υπόθεση Συμβούλιο Εγγραφής Κτηματομεσιτών ν. Berriman Properties (Overseas) Ltd και Άλλων (2016) 2 ΑΑΔ 640 όπου το Ανώτατο Δικαστήριο ανέφερε τα εξής:
Η Κανάρης, υιοθετώντας τις γενικές αρχές που έθεσε η Teixeira και χωρίς να αμφισβητήσει το λόγο των Καττής, Χατζημάρκου (ανωτέρω) και Assadourian v. Δημοκρατίας (1995) 2 Α.Α.Δ. 279, έθεσε, θεωρούμε, το ζήτημα στις σωστές του διαστάσεις, αντικρίζοντας το σφαιρικά και όχι κατ' απομόνωση αυτής καθ' αυτής της ενέργειας ή συμπεριφοράς του διωκτικού οργάνου:
«.Η αναφορά σε υποκίνηση, εξώθηση, δελεασμό ή παγίδευση, ακόμα και ο χαρακτηρισμός agent provocateur, συνιστούν το ζητούμενο και δεν παρέχουν αφ' εαυτών απάντηση. Όπως και η χρήση από το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων της φράσης "παθητικός παρατηρητής". Δεν δικαιολογείται απόδοση σ' αυτόν υπερβολικά γραμματικής ή τεχνικής έννοιας ούτε η μηχανιστική χρήση της. Το ίδιο το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων αναφερόταν στα περιστατικά της συγκεκριμένης περίπτωσης και στην απόφασή του είναι έκδηλο πως για την αποδοκιμασία της ενέργειας του αστυνομικού να ζητήσει ναρκωτικά, συνυπολόγισε άλλα, ιδιαιτέρως σημαντικά περιστατικά ανεξάρτητα από το ότι η αναφορά σε ενέργεια κατά παθητικό τρόπο συνοδεύεται από τον περιορισμό "ουσιαστικά" (in an essentially passive manner). Δεν συνιστούσε δηλαδή γενική αποδοκιμασία της παροχής ευκαιρίας για παράβαση του νόμου, της οποίας ο κατηγορούμενος επωφελείται κάτω από περιστάσεις που δείχνουν πως αυτός θα συμπεριφερόταν με τον ίδιο τρόπο αν άλλο πρόσωπο του παρείχε ευκαιρία για διάπραξη παρόμοιου αδικήματος.
[.]
Δεν μπορεί, λοιπόν, να απομονωθεί ένας παράγοντας ως αφ' εαυτού αποφασιστικής σημασίας. Συνυπολογίζεται αριθμός παραγόντων με ποικίλλουσα βαρύτητα ανάλογα με τα περιστατικά της κάθε περίπτωσης και, σε αυτό το πλαίσιο, ιδιαιτέρως σημαντικό είναι το κατά πόσο η αστυνομία δεν έκαμε τίποτε πέραν της παροχής στον κατηγορούμενο μιας μη ασυνήθιστης ευκαιρίας για διάπραξη αδικήματος. Με γνώμονα το κατά πόσο η συμπεριφορά της αστυνομίας, πριν από τη διάπραξη του αδικήματος, ήταν ή όχι η αναμενόμενη από άλλον κάτω από τις περιστάσεις.»
Έχω εξετάσει με προσοχή τη παρούσα θέση της Κατηγορούμενης. Με όλο το σεβασμό διαφωνώ. Αρχικά σημειώνω ότι δεν διευκρινίζει η Κατηγορούμενη σε ποιά ενοχοποιητική ενέργεια υπέπεσε η ίδια εξαιτίας της εξώθησης της ή της παγίδευσης της από την Κατηγορούσαν Αρχή. Με όλο το σεβασμό, θεωρώ ότι στην προκειμένη περίπτωση δεν υπήρξε η παραμικρή υποκίνηση της Κατηγορούμενης να παρανομήσει. Αντιθέτως, ενόψει της ενώπιον μου μαρτυρίας, διαπιστώνω ότι η Κατηγορούμενη ενήργησε απέναντι στον μάρτυρα κατηγορίας και τη συνεργάτιδα του, όπως ακριβώς θα ενεργούσε απέναντι στον οποιονδήποτε επεδείκνυε ενδιαφέρον να ενοικιάσει το ακίνητο που η ίδια, εκ των προτέρων, διαφήμιζε στον ιστότοπο της στο κοινωνικό δίκτυο Facebook.
Εν ολίγοις, ο μάρτυρας κατηγορίας δεν έκανε τίποτα πέραν της παροχής στην Κατηγορούμενη μιας μη ασυνήθιστης ευκαιρίας για να ενεργήσει με τον τρόπο που ενήργησε.
Θεωρώ αβάσιμη τη συγκεκριμένη ένσταση της Κατηγορούμενης και συνεπώς την απορρίπτω.
VIII. Κατάληξη:
Ενόψει των ανωτέρω η Κατηγορούμενη κρίνεται ένοχη στις κατηγορίες 5 - 16 του κατηγορητηρίου. Στις κατηγορίες 1 - 4 και 17 - 18 η Κατηγορούμενη αθωώνεται και απαλλάσσεται.
(Υπ.)..............................................
Μ.Π. Μιχαήλ Ε.Δ.
ΠΙΣΤΟ ΑΝΤΙΓΡΑΦΟ
ΠΡΩΤΟΚΟΛΛΗΤΗΣ
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο