<< Επιστροφή

Αριθμός 1113/2024

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

ΣΤ' ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ελένη Κατσούλη Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Γεωργία Κατσιμαγκλή-Εισηγήτρια, Ελένη Μπερτσιά, Κωνσταντίνα Νάκου και Λεωνίδα Χατζησταύρου, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 28 Μαΐου 2024, με την παρουσία του Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Νικόλαου Δεγαϊτη (γιατί κωλύεται η Εισαγγελέας) και του Γραμματέως Χ. Α., για να δικάσει την αίτηση της αναιρεσείουσας - κατηγορουμένης Α.-Ν. Μ. του Ι., κατοίκου ..., που παρέστη με τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Παναγιώτη Βλάσση, για αναίρεση της αποφάσεως 2228/2023 του Τριμελούς Εφετείου Πλημμελημάτων Αθηνών. Με υποστηρίζοντα την κατηγορία τον Μ. Μ. του Β.-Η. κάτοικο ..., που δεν εμφανίστηκε.
Το Τριμελές Εφετείο Πλημμελημάτων Αθηνών με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και η αναιρεσείουσα - κατηγορούμενη ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 23-6-2023 αίτησή της αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 655/23.

Αφού άκουσε Τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε: Α) να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση, Β) να επεκταθεί το ως άνω αναιρετικό αποτέλεσμα και ως προς τους καταδικασθέντες συγκατηγορούμενους της αναιρεσείουσας, Ι. Ν., Ι. Μ. και Σ. Φ. και να παραπεμφθεί η υπόθεση, ως προς όλους, για νέα συζήτηση και Γ) να απορριφθούν οι πρόσθετοι λόγοι αναίρεσης και τον πληρεξούσιο δικηγόρο της αναιρεσείουσας που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Η κρινόμενη από 22-6-2023 και με αριθμό 96/23-6-2023 αίτηση της Α. - Ν. Μ. του Ι. και της Ο., κατοίκου ..., για αναίρεση της με αριθμό 2228/2023 απόφασης του Β' Τριμελούς Εφετείου Πλημμελημάτων Αθηνών [το οποίο δίκασε ως δευτεροβάθμιο Δικαστήριο και κήρυξε την κατηγορούμενη και ήδη αναιρεσείουσα ένοχη για την αξιόποινη πράξη της ψευδούς κατάθεσης (άρθρο 224 παρ. 1 Π.Κ.) και την καταδίκασε, μετά από αναγνώριση στο πρόσωπό της, της ελαφρυντικής περίστασης του άρθρου 84 παρ. 2 περ. α' του Π.Κ., σε ποινή φυλάκισης έξι (6) μηνών, την οποία ανέστειλε επί τριετία], έχει ασκηθεί νομότυπα, για λογαριασμό της αναιρεσείουσας από το συνήγορο υπεράσπισής της στο δευτεροβάθμιο Δικαστήριο, με δήλωσή του ενώπιον του Γραμματέα του Εφετείου Αθηνών, που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση (άρθρα 466 παρ.1 και 2, 474 παρ. 1 ΚΠοινΔ) και εμπρόθεσμα, διότι η προσβαλλόμενη απόφαση καταχωρίστηκε στο Ειδικό Βιβλίο στις 13-6-2023 και η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε στις 23-6-2023. Επομένως, είναι παραδεκτή (άρθρα 462, 464, 473 παρ. 2 και 3, 474 παρ. 4, 504 παρ. 1 και 505 παρ.1 περ. α' ΚΠοινΔ) και πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω ως προς τη βασιμότητα του προβαλλόμενου με αυτή αναιρετικού λόγου, από το άρθρο 510 παρ.1 στοιχ. Α' ΚΠοινΔ (απόλυτη ακυρότητα που συνέβη κατά τη διαδικασία στο ακροατήριο). Με την κρινόμενη αναίρεση πρέπει να συνεκδικασθούν, λόγω συναφείας και οι από 15-1-2024 πρόσθετοι λόγοι αναίρεσης, από το άρθρο 510 παρ.1 στοιχ. Δ' και Ε' του ΚΠοινΔ (έλλειψη ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας και εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διάταξης), οι οποίοι ασκήθηκαν νομότυπα και εμπρόθεσμα, με κατάθεσή τους στον αρμόδιο Γραμματέα της Εισαγγελίας του Αρείου Πάγου στις 15-1-2024 και συντάχθηκε η σχετική έκθεση κατάθεσής τους (άρθρο 509 ΚΠοινΔ). Στο σημείο αυτό πρέπει να αναφερθεί ότι η συζήτηση της υπόθεσης πρέπει να προχωρήσει χωρίς την παρουσία, αλλά σαν να ήταν παρών (άρθρο 515 παρ. 2 ΚΠοινΔ) και ο υποστηρίζων την κατηγορία Μ. Μ. του Β. -Η., κάτοικος ..., ο οποίος δεν εμφανίστηκε, ούτε εκπροσωπήθηκε από πληρεξούσιο δικηγόρο, αν και κλήθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα, όπως προκύπτει από το με ημερομηνία 18.9.2023 αποδεικτικό επίδοσης του Λάμπρου Χούμου, επιμελητή της Εισαγγελίας του Αρείου Πάγου, προκειμένου να παραστεί κατά την αρχικά ορισθείσα δικάσιμο της 6-2-2024, κατά την οποία αναβλήθηκε η συζήτηση της αίτησης αναίρεσης, με την 222/6-2-2024 απόφαση του Δικαστηρίου τούτου, για τη δικάσιμο που αναφέρεται στην αρχή της παρούσας (28-5-2024), κατά την οποία δεν απαιτείτο νέα κλήτευσή του (άρθρο 515 παρ. 1 ΚΠοινΔ). . . . Kατά το άρθρο 224 παρ. 1 του ισχύοντος από 1-7-2019 νέου Π.Κ. (ψευδής κατάθεση) " 1. Όποιος, ενώ εξετάζεται ως διάδικος ή μάρτυρας σε δικαστήριο ή ενώπιον αρχής αρμόδιας να ενεργεί εξέταση για την κρινόμενη υπόθεση, εν γνώσει του καταθέτει ψευδή στοιχεία σχετικά με την υπόθεση αυτή ή αρνείται ή αποκρύπτει την αλήθεια, τιμωρείται με φυλάκιση τουλάχιστον τριών μηνών έως τρία έτη και χρηματική ποινή." Η διάταξη αυτή (ψευδής κατάθεση) του νέου Π.Κ., στην οποία έχουν ενωθεί οι διατάξεις των άρθρων 224 (ψευδορκία) και 225 (ψευδής ανώμοτη κατάθεση) του προηγούμενου Π.Κ., είναι ευμενέστερη ως προς την ποινική μεταχείριση του κατηγορούμενου έναντι της αντίστοιχης διάταξης (224 παρ. 2-1) του προηγούμενου Π.Κ., καθόσον για την πράξη αυτή της ψευδούς κατάθεσης προβλέπεται ποινή φυλάκισης με μικρότερο κατώτατο και ανώτατο όριο, και συγκεκριμένα φυλάκιση τουλάχιστον τριών μηνών έως τριών ετών, ενώ με την προϊσχύσασα διάταξη του άρθρου 224 παρ. 2-1 Π.Κ. προβλεπόταν φυλάκιση με ελάχιστο όριο 1 έτος και ανώτερο 5 έτη (ΑΠ 267/2023, ΑΠ 1121/2022, ΑΠ 918/2022, ΑΠ 48/2020). Για τη στοιχειοθέτηση του εν λόγω εγκλήματος απαιτείται: α) ένορκη κατάθεση του μάρτυρα ενώπιον αρμόδιας για την εξέτασή του αρχής β) τα πραγματικά περιστατικά που αυτός κατέθεσε να είναι ψευδή και γ) να υπάρχει άμεσος δόλος, ο οποίος συνίσταται στη γνώση του μάρτυρα ότι αυτά που κατέθεσε είναι ψευδή ή στο ότι είχε γνώση των αληθινών, αλλά σκόπιμα τα απέκρυψε ή αρνήθηκε να τα καταθέσει (ΑΠ 267/2023, ΑΠ 174/2023, ΑΠ 100/2023, ΑΠ 918/2022, ΑΠ 151/2021). Περαιτέρω, κατά τη διάταξη του άρθρου 171 παρ. 3 του ΚΠοινΔ., απόλυτη ακυρότητα, που δημιουργεί λόγο αναίρεσης της απόφασης κατά το άρθρο 510 παρ.1 στοιχ. Α` του ιδίου κώδικα, η οποία λαμβάνεται υπόψη αυτεπαγγέλτως σε κάθε στάδιο της διαδικασίας, ακόμη και στον Άρειο Πάγο, επιφέρει και η παρά το νόμο παράσταση του υποστηρίζοντος την κατηγορία στη διαδικασία του ακροατηρίου. Τέτοια ακυρότητα υπάρχει όταν δεν συντρέχουν στο πρόσωπο του υποστηρίζοντος την κατηγορία οι όροι της ενεργητικής και παθητικής νομιμοποίησης για την παράστασή του, σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 63 και 66 του ΚΠοινΔ. Απόλυτη ακυρότητα επίσης, επέρχεται και όταν παραβιάστηκε η διαδικασία που έπρεπε να τηρηθεί σχετικά με τον τρόπο και το χρόνο διατύπωσης της παράστασης για υποστήριξη κατηγορίας, κατά το άρθρο 67 παρ.1 του ΚΠοινΔ. Η ακυρότητα αυτή δεν καλύπτεται από την μη προβολή αντιρρήσεων κατά της παράνομης παράστασης προς υποστήριξη της κατηγορίας, αν από την ίδια διαδικασία προκύπτει η έλλειψη νομιμοποίησης, η οποία ερευνάται αυτεπαγγέλτως από το δικαστήριο και οδηγεί στην απόρριψη της παράστασης αυτής ως απαράδεκτης. Περαιτέρω, κατά τα άρθρα 63, 66, 67, 82-84 Κ.Ποιν.Δ., νομιμοποιείται να παραστεί προς υποστήριξη κατηγορίας κατά την ποινική διαδικασία εκείνος που δικαιούται να ζητήσει αποζημίωση ή αποκατάσταση ως παθών από το έγκλημα ή χρηματική ικανοποίηση λόγω ηθικής βλάβης ή ψυχικής οδύνης, τέτοιος δε είναι, όπως συνάγεται από τα άρθρα 914 και 932 του Α.Κ., εκείνος ο οποίος άμεσα ζημιώθηκε ή υπέστη ηθική βλάβη ή ψυχική οδύνη από την αξιόποινη πράξη του δράστη, και όχι αυτός που βλάπτεται έμμεσα απ` αυτήν, ακόμη και όταν από διάταξη νόμου η υποχρέωση για την αποκατάσταση της ζημίας ή την ικανοποίηση της ηθικής βλάβης ή ψυχικής οδύνης περιορίζεται αποκλειστικά σε τρίτο πρόσωπο. Το επιτρεπτό της παράστασης του υποστηρίζοντος την κατηγορία κρίνεται από το περιεχόμενο της απαίτησης που περιέχει η δήλωσή του και από το κατηγορητήριο που διαλαμβάνει την άδικη πράξη, ενώ η ουσιαστική βασιμότητα της αξίωσης από την αποδεικτική διαδικασία (ΑΠ 244/2023, ΑΠ 142/2023, ΑΠ 220/2019). Όταν η δήλωση παράστασης πολιτικής αγωγής επαναλαμβάνεται στο δευτεροβάθμιο δικαστήριο, κρίνεται στο πλαίσιο που διατυπώθηκε στο πρωτοβάθμιο δικαστήριο και κατά το μέρος που έγινε δεκτή από αυτό (ΑΠ 150/2023, ΑΠ 142/2023, ΑΠ 208/2021, ΑΠ 1013/2020, ΑΠ 1217/2019). Η δε κατά τα ανωτέρω εκτιθέμενα απόλυτη ακυρότητα από την παράνομη παράσταση του υποστηρίζοντος την κατηγορία, θεσπίζεται, διότι η συμμετοχή του παρισταμένου για την υποστήριξη της κατηγορίας στην ακροαματική διαδικασία με την προσκόμιση αποδεικτικού υλικού, την υποβολή ερωτήσεων προς τους μάρτυρες κ.λπ., επιβαρύνει τη θέση του κατηγορουμένου. Γι` αυτό, το ποινικό δικαστήριο, όταν η παράσταση για την υποστήριξη της κατηγορίας γίνεται παρά το νόμο, πρέπει εξαρχής να αποκρούσει αυτήν ως απαράδεκτη και να αποβάλει τον παρασταθέντα για την υποστήριξη της κατηγορίας αμέσως από την ποινική διαδικασία, εκτός εάν, σύμφωνα με το περιεχόμενο της δήλωσης αυτής και τα στοιχεία της κατηγορίας, τυπικά υπάρχει νομιμοποίηση, αμφισβητείται όμως κατ` ουσίαν το δικαίωμα αυτό του δηλούντος από τον κατηγορούμενο και η επ` αυτού κρίση εξαρτάται από την εκτίμηση αποδεικτικών στοιχείων, οπότε μπορεί το δικαστήριο να επιφυλαχθεί και να αποφανθεί επί της αμφισβητηθείσας νομιμοποίησης μετά το πέρας της αποδεικτικής διαδικασίας και τις αγορεύσεις των συνηγόρων (ΑΠ 305/2023). Ειδικότερα, στην περίπτωση της ψευδούς κατάθεσης μάρτυρα, όταν λαμβάνει χώρα κατά τη διάρκεια ποινικής ή πολιτικής δίκης, υφίσταται άμεσα ηθική βλάβη, με την παραπάνω έννοια, εκείνος μόνο που ήταν διάδικος στη δίκη αυτή στην οποίαν κατατέθηκαν τα ψευδή. Επομένως, παθών και άμεσα ζημιούμενος είναι ο διάδικος σε βάρος του οποίου στρέφεται η ψευδής κατάθεση, γιατί αυτή επηρεάζει άμεσα μόνο τις σχέσεις των διαδίκων και όχι τις σχέσεις του ψευδώς καταθέσαντος και τρίτου προσώπου, μη διαδίκου. Έτσι στην περίπτωση της ψευδούς κατάθεσης μάρτυρα σε ποινική ή πολιτική δίκη, δεν μπορεί να θεωρηθεί ότι υπέστη ζημία άμεση, υλική ή ηθική, εκείνος που δεν είναι διάδικος στη δίκη αυτή, γιατί η ψευδής μαρτυρία επηρεάζει άμεσα, όπως προαναφέρθηκε, μόνο τις σχέσεις των διαδίκων και όχι τρίτων (ΑΠ 1096/2017, ΑΠ 1330/2017, ΑΠ 830/2014, ΑΠ 820/2004, ΑΠ 337/2002, ΑΠ 2160/2003, ΑΠ 1706/1994, ΑΠ 1269/1989). Ήδη, με το μοναδικό λόγο της κρινόμενης αίτησης αναίρεσης η αναιρεσείουσα αποδίδει στην προσβαλλόμενη απόφαση την πλημμέλεια από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Α' του ΚΠοινΔ, με την αιτίαση ότι προκλήθηκε απόλυτη ακυρότητα της διαδικασίας στο ακροατήριο, κατ' άρθρο 171 παρ. 3 ΚΠοινΔ, για το λόγο ότι παρέστη παράνομα σε αυτή ο υποστηρίζων την κατηγορία, καθόσον δεν νομιμοποιείτο ενεργητικά να παραστεί ο ίδιος για την εν λόγω αιτία, επειδή διάδικοι στην ποινική δίκη σε βάρος των οποίων κατέθεσε η αναιρεσείουσα δεν ήταν αυτός ατομικά, αλλά οι εκπροσωπούμενες από αυτόν εταιρείες με την επωνυμία "..." και "...". Στην προκειμένη περίπτωση, από τα πρακτικά της με αριθμό 2588/2022 πρωτόδικης απόφασης του Β' Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Αθηνών, που αναγνώσθηκαν στο ακροατήριο του δευτεροβαθμίου Δικαστηρίου, κατ' έφεση της οποίας εκδόθηκε η προσβαλλόμενη με αριθμό 2228/2023 απόφαση του Β' Τριμελούς Εφετείου Πλημμελημάτων Αθηνών, καθώς και τα πρακτικά της τελευταίας αυτής απόφασης, τα οποία παραδεκτά επισκοπούνται από τον Άρειο Πάγο για την έρευνα της βασιμότητας του προβαλλόμενου ως άνω αναιρετικού λόγου, για απόλυτη ακυρότητα της διαδικασίας στο ακροατήριο (άρθρο 510 παρ 1 Α' του Κ.Ποιν.Δ.), λόγω παράνομης παράστασης του υποστηρίζοντος την κατηγορία, προκύπτουν τα ακόλουθα: Στο πρωτοβάθμιο δικαστήριο (Β' Τριμελές Πλημμελειοδικείο Αθηνών), πριν από την έναρξη της αποδεικτικής διαδικασίας δηλώθηκε παράσταση προς υποστήριξη κατηγορίας, σε βάρος της κατηγορούμενης και ήδη αναιρεσείουσας (όπως και των λοιπών συγκατηγορουμένων αυτής, που δεν είναι διάδικοι στην παρούσα αναιρετική δίκη), με το εξής κατά λέξη περιεχόμενο: "Στο σημείο αυτό εμφανίστηκε ο Μ. Μ. του Β. - Η., ο οποίος δήλωσε παράσταση προς υποστήριξη κατηγορίας κατά των παραπάνω κατηγορούμενων. Παράλληλα κατέθεσε το υπ' αριθμ. Α 2868799 παράβολο δημοσίου και δήλωσε ότι διορίζει συνήγορό του, τον παρόντα δικηγόρο Παναγιώτη Σκαρογιάννη με ΑΜ ΔΣΑ 017562...". Κατά της παράστασης αυτής δεν προβλήθηκαν αντιρρήσεις από την κατηγορούμενη και ήδη αναιρεσείουσα, αλλά από άλλους συγκατηγορούμενους αυτής, οι οποίες απορρίφθηκαν από το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο, το οποίο στη συνέχεια εξέδωσε καταδικαστική απόφαση για την αναιρεσείουσα, για την αξιόποινη πράξη της ψευδορκίας και ήδη ψευδούς κατάθεσης (άρθρο 224 παρ. 1 νέου Π.Κ.), για την οποία κατηγορείτο. Ακολούθως, κατά την εκδίκαση της έφεσης, που ασκήθηκε κατά της άνω πρωτόδικης απόφασης από την κατηγορούμενη - αναιρεσείουσα και πριν από την έναρξη της αποδεικτικής διαδικασίας στο ακροατήριο του δευτεροβαθμίου Δικαστηρίου (Β' Τριμελές Εφετείο Πλημμελημάτων Αθηνών), το οποίο εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση, δηλώθηκε, σε βάρος της κατηγορούμενης και ήδη αναιρεσείουσας παράσταση προς υποστήριξη κατηγορίας με το εξής κατά λέξη περιεχόμενο: "Στο σημείο αυτό της δίκης εμφανίστηκε ο Μ. Μ. και αφού ζήτησε και έλαβε τον λόγο από την Πρόεδρο, δήλωσε ότι, παρίσταται, όπως και πρωτοδίκως, στη δίκη αυτή κατά των παραπάνω κατηγορούμενων για την υποστήριξη της κατηγορίας, διόρισε δε πληρεξούσιό του τον παρόντα Δικηγόρο Παναγιώτη Σκαρογιάννη με Α.Μ. 17562 και έχει ήδη πρωτοδίκως καταβάλει, ως τέλος παράστασης το παράβολο του Δημοσίου". Κατά της ανωτέρω παράστασης προς υποστήριξη της κατηγορίας προβλήθηκαν αντιρρήσεις στο άνω δευτεροβάθμιο Δικαστήριο, από το συνήγορο υπεράσπισης της κατηγορούμενης και ήδη αναιρεσείουσας, ο οποίος ειδικότερα προέβαλε ένσταση περί αποβολής του παρισταμένου για την υποστήριξη της κατηγορίας, με το ακόλουθο περιεχόμενο: " ... Στην υπό κρίση δίκη ο εγκαλών, Μ. Μ., αρχικά οπό την ιδιότητα του νομίμου εκπροσώπου των εταιρειών με την επωνυμία "..." και "..." υπέβαλε την από 25.02.2002 έγκληση και δήλωση παράστασης πολιτικής αγωγής για την τέλεση των ποινικών αδικημάτων της απάτης και υπεξαίρεσης αντικειμένου ιδιαίτερα μεγάλης αξίας σε βάρος των άνω εταιρειών, με εγκαλούμενο τον Σ. Φ. - 7° εγκαλούμενο στην παρούσα δίκη- την οποία επανέλαβε και ενώπιον του ακροατηρίου του Α' Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων που εκδίκασε την υπόθεση και επί της οποίας εκδόθηκε η υπ'' αριθμ. 2216/2010, 5275/2009, 5371, 860α /2010 και 1145Α /2010 απόφαση του Α' Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων δυνάμει της οποίας ο εγκαλούμενος Σ. Φ. κηρύχθηκε ένοχος της τέλεσης κατ' εξακολούθηση του ποινικού αδικήματος της απάτης κατ' επάγγελμα και κατά συνήθεια, σε βαθμό κακουργήματος και καταδικάστηκε σε ποινή φυλάκισης πέντε ετών. Η απόφαση αυτή κατέστη ήδη τελεσίδικη και αμετάκλητη με την υπ' αριθ. 2432α /2018, 420/2019, 421/2019 και 422/2019 απόφαση του Β' Πενταμελούς Εφετείου Κακουργημάτων και τις υπ' αριθ. 739 και 740/2020 αποφάσεις του ΑΠ αντίστοιχα. Κατόπιν της έκδοσης της άνω απόφασης του Α' Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων (σε πρώτο βαθμό) ο εγκαλών Μ. Μ. ατομικά ως φυσικό πρόσωπο υπέβαλε την από 10.02.2011 έγκλησή του κατά των Σ. Φ., Ι. Ν., Α. - Ν. Μ., Ι. Μ., Ο. Μ., Β. Δ. και Ι. Μ. οι οποίοι καταδικάστηκαν ο πρώτος για ηθική αυτουργία του αδικήματος της ψευδορκίας που τέλεσαν οι δεύτερος, τρίτη, τέταρτος, πέμπτη, έκτη και έβδομος των άνω εγκαλουμένων κατά την εξέτασή τους ως μάρτυρες στην ακροαματική διαδικασία στην ποινική δίκη που έλαβε χώρα ενώπιον του Α' Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων. Πλην όμως και σύμφωνα με τα παραπάνω, η δήλωση παράστασης πολιτικής αγωγής που υποβλήθηκε τόσο με την από 10.02.2011 έγκληση, όσο και με την σημερινή δήλωση υποστήριξης της κατηγορίας ενώπιον του ακροατηρίου Σας από τον εγκαλούντα Μ. Μ., ατομικά, στερείται ενεργητικής νομιμοποίησης καθόσον ο εγκαλών δεν ήταν διάδικος στην δίκη ενώπιον του Α' Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων ούτε στον πρώτο, αλλά ούτε και στον δεύτερο βαθμό και φυσικά ούτε ενώπιον του ΑΠ, καθώς το διαγνωσθέν κατ' εξακολούθηση, ήδη αμετάκλητα, αδίκημα της απάτης με τις επιβαρυντικές περιστάσεις της τέλεσης κατ' επάγγελμα και κατά συνήθεια τελέστηκε κατά των ανωνύμων εταιρειών με την επωνυμία "..." και "..." των οποίων υπήρξε εκπρόσωπος και έπειτα εκκαθαριστής των άνω εταιρειών, όπως αυτό διαφαίνεται από την σχετική δήλωση της πολιτικής αγωγής των άνω εταιρειών δια του εκπροσώπου τους, Μ. Μ., ενώπιον του Β' Πενταμελούς Εφετείου Κακουργημάτων έπειτα από αίτημα περί αποβολής της πολιτικής αγωγής που υποβλήθηκε από την υπεράσπιση του κατηγορούμενου σχετικά με την πληρεξουσιότητα του εγκαλούντος διεξαγωγής της δίκης ως διορισθείς εκκαθαριστής με δικαστική απόφαση και το οποίο απορρίφθηκε ως αβάσιμο (ίδετε πρακτικά της υπ' αριθ. αριθ. 2432" /2018, 420/2019, 421/2019 και 422/2019 απόφαση του Β' Πενταμελούς Εφετείου Κακουργημάτων φύλλο 13° έως και 18°). Επειδή η δήλωση για την υποστήριξη της κατηγορίας είναι απαράδεκτη κατά το άρθρο 84 του ΚΠοινΔ διότι δεν περιλαμβάνει τους λόγους στους οποίους στηρίζεται η αστική αξίωση του παραστάντος.
Συνεπώς αιτούμαι την αποβολή της παράστασης προς υποστήριξη της κατηγορίας του εγκαλούντος Μ. Μ., κατ' άρθρο 63 του ΚΠΔ, ως απαράδεκτης, καθώς μόνο οι ως άνω ανώνυμες εταιρείες έχουν δικαίωμα σχετικής παράστασης και δήλωσης διότι αυτές ήσαν διάδικοι στην δίκη όπου φέρεται ότι διαπράχθηκε η ψευδορκία, και αυτές ήσαν που υπέστησαν βλάβη (υλική, αλλά και ηθική στην πίστη και το μέλλον τους), αλλά και άμεση ζημία από το αδίκημα της απάτης που τελέστηκε σε βάρος τους και ο εγκαλών ως έμμεσα ζημιωθείς ως εκ της συμμετοχής του στις άνω ανώνυμες εταιρείες, δεν νομιμοποιείται ενεργητικά να υποβάλει την σχετική δήλωση πολιτικής αγωγής διότι είναι τρίτος και όχι διάδικος στην δίκη που φέρεται ότι διαπράχθηκε το αδίκημα της ψευδορκίας...". Το δευτεροβάθμιο Δικαστήριο, [μετά επιφύλαξη της Εισαγγελέως της έδρας να προτείνει επί της ένστασης αυτής, περί αποβολής του παρισταμένου για την υποστήριξη της κατηγορίας, μετά το πέρας της αποδεικτικής διαδικασίας], αποφάνθηκε για την ως άνω ένσταση, με αιτιολογία που διέλαβε στο σκεπτικό της, επί της ενοχής, κρίσης του και απέρριψε την ένσταση αυτή, δεχόμενο ειδικότερα τα ακόλουθα : "Ο εγκαλών και παριστάμενος προς υποστήριξη της κατηγορίας Μ. Μ., επιτυχημένος παρουσιαστής τηλεοπτικών εκπομπών κατά τη δεκαετία του 1990, γνώρισε το έτος 1997 τον κατηγορούμενο Σ. Φ., ο οποίος εργαζόταν τότε στο Εμπορικό Τμήμα της Εμπορικής Τράπεζας. Ο εγκαλών αρχικά απευθύνθηκε στον ανωτέρω κατηγορούμενο για οικονομικές συμβουλές και ο ανωτέρω κατηγορούμενος τον συμβούλευσε να λάβει, λόγω του χαμηλού τότε τόκου των δανείων, σε αντίθεση με τον υψηλό τόκο των καταθέσεων, κεφάλαια εκ δανειακών συμβάσεων για την λειτουργία της εταιρίας που είχε τότε και διαχειριζόταν ( εγκαλών ) . Το έτος 2000 περίπου ο εγκαλών συνέστησε δύο εταιρίες με την επωνυμία "..." και "..." , στις οποίες ορίστηκε μέλος των διοικητικών τους συμβουλίων ο παραπάνω κατηγορούμενος Σ. Φ., ακολούθως δε ανέλαβε σε αυτές καθήκοντα Γενικού Οικονομικού Διευθυντή, έχοντας αποχωρήσει από την Εμπορική Τράπεζα. Παράλληλα ο ως άνω κατηγορούμενος είχε προσληφθεί ως αναπληρωτής γενικός διευθυντής της εταιρίας παροχής επενδυτικών υπηρεσιών με την επωνυμία ... Εκμεταλλευόμενος την θέση του στην εταιρία αυτή, υπέδειξε στον εγκαλούντα να επενδύσει μέρος του μετοχικού κεφαλαίου των εταιριών του χρηματιστηριακά, σε συμφέρουσες επενδύσεις μέσω της ανωτέρω εταιρίας ... Πεισθείς ο εγκαλών του παρέδωσε στις 21-1-2009 μία τραπεζική επιταγή, εκδόσεως της εταιρίας "...", ποσού 47.000.000 δρχ. (137.931,03 ευρώ), εις διαταγήν της χρηματιστηριακής εταιρίας ... και επίσης του παρέδωσε δύο επιταγές εκδόσεως της εταιρίας με την επωνυμία "..." ποσού 9.600.000 δρχ. (28.173,15 ευρώ ) και 10.000.000 δρχ. (29.347,03 ευρώ). Ο ανωτέρω κατηγορούμενος Σ. Φ., ενώ έλαβε το συνολικό ποσό των 195.451,21 ευρώ, δεν επένδυσε αυτό επ' ωφελεία των εταιριών του εγκαλούντος, αλλά το ιδιοποιήθηκε παράνομα. Για το λόγο αυτό και κατόπιν σχετικής εγκλήσεως του εγκαλούντος, ο κατηγορούμενος Σ. Φ. παραπέμφθηκε για να δικασθεί για απάτη κατ' εξακολούθηση άνω των 30.000 ευρώ και εν τέλει με την υπ' αριθ 2216/5275/5371/860Α/1145Α/2010 απόφαση του Α' Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων Αθηνών καταδικάσθηκε για την πράξη αυτή σε ποινή φυλάκισης πέντε (5) ετών. Η απόφαση αυτή έχει ήδη καταστεί αμετάκλητη. Στην ανωτέρω δίκη που έλαβε χώρα στο ακροατήριο του Α' Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων Αθηνών, εξετάσθηκαν ως μάρτυρες υπεράσπισης του κατηγορουμένου Σ. Φ., μεταξύ άλλων και οι κατηγορούμενοι Ι. Ν., Α. - Ν. Μ. (πρώην σύζυγος του Σ. Φ.) και Ι. Μ. καθώς και η ήδη αποβιώσασα Β. Δ. Ειδικότερα.. Η κατηγορούμενη Α.-Ν. Μ., στις 22 Δεκεμβρίου 2009 και στις 26 Ιανουαρίου 2010, κατέθεσε τα εξής : "...Ο Μ. είχε προβλήματα οικονομικά με την ... και έψαχνε χρηματοδότες. Η κυρία Ψ. έφερε το Μ. στον σύζυγο μου που ήταν διευθυντής στο Εμπορικό Τμήμα της Εμπορικής. Και πήρε τότε πέντε δάνεια.. Πήρε 110 εκατομμύρια που όπως μας είπε ο αδερφός του τα 84 εκατομμύρια ήταν χρέη. Παρ' όλα αυτά άνοιξε δύο εταιρείες... Τότε ο σύζυγος μου πήγε στην .... Σαν δώρο ο Μ. του έδωσε ένα ποσοστό 2 με 3% δεν θυμάμαι καλά και τον έκανε οικονομικό διευθυντή. Ο Μ. ήθελε να έχει τον έλεγχο και από εμάς ήθελε τα χρήματα. Οι εταιρείες δεν είχαν μετοχικό κεφάλαιο και ψάξαμε και βρήκαμε μια λύση τον Ν. που είχε χρήματα μετρητά. Ο Ν. πείστηκε από τον σύζυγο μου και έδωσε τα λεφτά. Η συναλλαγή έγινε στο σπίτι μας και εγώ ήμουν έγκυος. Ο Ν. το χρήματα τα έφερε σε ένα τσαντάκι τύπου ... Πρώτη φορά έβλεπα τόσα πολλά μετρητά χρήματα. Δόθηκε μια επιταγή εγγύησης από μπλοκ της Εμπορικής Τράπεζας 47 εκατομμυρίων που την κράτησε, ο σύζυγος μου. Μετά από λίγο έφυγε ο Ν. και ο Μ. χαρούμενος που έλυσε το πρόβλημα της ζωής του. Τα χρήματα τα δώσαμε σ' ένα σακβουαγιάζ (samsonite). Τα χρήματα επεστράφησαν σε μικρό χρονικό διάστημα στην εταιρεία του συζύγου μου με μια επιταγή. Ο Μ. τα χρήματα τα ζήτησε σε μετρητά. Ο Ν. είπε δεν ήθελε να φαίνονται οι εταιρείες του και δεν ήθελε επιταγή στο όνομά του. Έτσι έκανε τις περισσότερες συναλλαγές του. Είχε εμπιστοσύνη στην ... και δεν ήθελε να ξέρα τις εταιρείες του ο Μ. Όταν τον ρώτησα για τα άλλα 53 εκατομμύρια του μετοχικού κεφαλαίου μου είπε ότι θα κατέθετε, τα 47- εκατομμύρια δύο φορές τα ίδια λεφτά θα έχω τα καταθετήρια και στο τέλος θα τα επιστρέφω. Τη δεύτερη φορά αφορούσε μια άλλη εταιρεία και πάλι δεν είχε, μετρητά και πάλι θα περνούσε από τη Νομαρχία και πάλι έγινε με τον Ν., η συναλλαγή στο σπίτι μας που ήταν παρόντες και οι γονείς μου ενώ την άλλη φορά έλειπαν οι γονείς μου. Τότε ήταν 24 εκατομμύρια περίπου δεν θυμάμαι καλά, αλλά οι επιταγές ήταν της Εμπορικής Τράπεζας και ήταν περισσότερες από μία... Είχαμε δάνεισε κάποια χρήματα τον Μ. Αυτός μας είπε να μπούμε μέτοχοι σε κάποια εταιρεία. Εμείς θέλαμε μετρητά. Μας είπε θα μας δώσει τα δανεικά που ήταν 30 εκατομμύρια δρχ στο τέλος του 2001 Δεν ήταν σύζυγός μου οικονομικός διευθυντής στην εταιρεία του Μ. Την Νομαρχία ο Μ. την κορόιδεψε. Δεν πρέπει η εταιρεία να είχε καθόλου καταθέσεις. Ο Μ. ζούσε με δανεικά. Τα 47 εκατομμύρια τα επέστρεψε πολύ σύντομα στον Ν. Ο Ν. παρέμεινε δύο ώρες περίπου. Ο Μ. μετρούσε τα χρήματα για μιάμιση ώρα- περίπου. Την δεύτερη φορά ήταν 24 εκατομμύρια και κάτι. Ο Μ. είχε πάρει πέντε δάνεια. Δεν είχε πλέον άλλα χρήματα και στράφηκε πλέον στον σύζυγό μου με αυτό το σχέδιο για να του πάρει τα χρήματα" ... Όλα όσα κατέθεσαν οι ανωτέρω είναι ψευδή καθόσον ο εγκαλών ουδέποτε έλαβε δάνειο από τους κατηγορουμένους Ι. Ν. και Σ. Φ., καθώς και από την Β. Δ. Η αλήθεια δε, την οποία γνώριζαν οι κατηγορούμενοι, είναι ότι ο κατηγορούμενος Σ. Φ. είχε αναλάβει την εν λευκώ διαχείριση των οικονομικών υποθέσεων του εγκαλούντα, ο οποίος ουδέποτε έλαβε δάνεια από τους κατηγορουμένους, οι αναφερόμενες στην κατάθεση του κατηγορουμένου Ι. Ν. επιταγές εκδόθηκαν όχι προς εξόφληση δανείου του τελευταίου προς τον εγκαλούντα, αλλά προς επένδυση, σε συμφέρουσες χρηματιστηριακές επενδύσεις μέσω της ανωτέρω εταιρίας ..., και ότι ο εγκαλών ουδέποτε συναντήθηκε με τον κατηγορούμενο Ι. Ν., ούτε είχε οποιαδήποτε συναλλαγή μαζί του. Τα ανωτέρω δε, εν γνώσει τους ψευδή γεγονότα, ισχυρίστηκαν οι κατηγορούμενοι Ι. Ν., Α. - Ν. Μ. και Ι. Μ., με αποκλειστικό σκοπό να δημιουργήσουν αμφιβολίες στο Δικαστήριο για το γεγονός της παράνομης ιδιοποίησης του ανωτέρω χρηματικού ποσού των 195.451,21 ευρώ από τον κατηγορούμενο Σ. Φ., ως προερχόμενο από δανειακές συμβάσεις και όχι από το κεφάλαιο των εταιριών του εγκαλούντος, ώστε ο ανωτέρω κατηγορούμενος να απαλλαγεί από την κατηγορία της κακουργηματικής απάτης για την οποία δικαζόταν ενώπιον του Α' Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων Αθηνών, με παραποίηση των πραγματικών γεγονότων και έτσι να διατηρήσει τον παράνομο πλουτισμό του σε βάρος της περιουσίας του εγκαλούντος ... Από όλα όσα ανωτέρω εκτέθηκαν αποδεικνύεται σαφώς ότι οι κατηγορούμενοι Ι. Ν. , Α. -Ν. Μ. και Ι. Μ. τέλεσαν την πράξη της ψευδούς κατάθεσης και ο κατηγορούμενος Σ. Φ. της ηθικής αυτουργίας στην πράξη αυτών, καθώς και της Β. Δ. και πρέπει να κηρυχθούν ένοχοι, απορριπτόμενων των ισχυρισμών αυτών... Β. Σχετικά με την ένσταση αποβολής του παρισταμένου προς υποστήριξη της κατηγορίας λεκτέα τα ακόλουθα : Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 63 και 82 παρ. 1 του ΚΠΔ, προκύπτει ότι για να προσδιορισθεί ποιος είναι ο αμέσως ζημιούμενος και εάν έχει έννομο συμφέρον και νομιμοποιείται ενεργητικά σε άσκηση πολιτικής αγωγής, αναζητείται ποιο είναι το συμφέρον και το έννομο αγαθό που προστατεύει η συγκεκριμένη ποινική διάταξη που παραβιάσθηκε από τον κατηγορούμενο. Το επιτρεπτό της παράστασης του πολιτικώς ενάγοντος κρίνεται από το περιεχόμενο της απαίτησης που περιέχει η δήλωσή του και από το κατηγορητήριο που διαλαμβάνει τις άδικες πράξεις, ενώ η ουσιαστική βασιμότητα της αξίωσης, από την αποδεικτική διαδικασία ... Στην προκειμένη περίπτωση, σύμφωνα με το κατηγορητήριο, ως ψευδή γεγονότα αναφέρονται πραγματικά περιστατικά που αφορούν άμεσα το πρόσωπο του εγκαλούντος - παρισταμένου προς υποστήριξη της κατηγορίας και συγκεκριμένα οι φερόμενες ως ψευδείς καταθέσεις αναφέρουν περιστατικά περί λήψεως εκ μέρους του εγκαλούντος ποσών δανείων από τους κατηγορουμένους Ι. Ν. και Σ. Φ., καθώς και από τη Β. Δ. Περαιτέρω, από την αποδεικτική διαδικασία προέκυψε ότι ο εγκαλών -παριστάμενος προς υποστήριξη κατηγορίας ουδέποτε έλαβε δάνειο από τα ανωτέρω άτομα. Κατά συνέπεια ο εγκαλών είναι παθών και άμεσα ζημιούμενος, αφού σε βάρος του στρέφεται η ψευδής κατάθεση. Ως εκ τούτου νομίμως παρίσταται προς υποστήριξη της κατηγορίας και όσα αντιθέτως ισχυρίζονται οι κατηγορούμενοι είναι αβάσιμα και απορριπτέα". Στη συνέχεια, το δευτεροβάθμιο Δικαστήριο κήρυξε ένοχη την κατηγορούμενη και ήδη αναιρεσείουσα για την αξιόποινη πράξη της ψευδούς κατάθεσης (άρθρο 224 παρ. 1 νέου Π.Κ.) και την καταδίκασε, μετά από αναγνώριση στο πρόσωπό της της ελαφρυντικής περίστασης του άρθρου 84 παρ. 2 περ. α' του Π.Κ., σε ποινή φυλάκισης έξι (6) μηνών, την εκτέλεση της οποίας ανέστειλε επί τριετία, με το ακόλουθο, κατά πιστή μεταφορά διατακτικό:

"ΚΗΡΥΣΣΕΙ τους κατηγορούμενους... Α. - Ν. Μ. ...ένοχους του ότι: Στην Αθήνα, στους κατωτέρω χρόνους, ενώ εξετάζονταν ενόρκως ως μάρτυρες ενώπιον Αρχής αρμόδιας να ενεργεί ένορκη εξέταση, κατέθεσαν εν γνώσει τους ψέματα και συγκεκριμένα : ... 2] Η κατηγορούμενη Α.-Ν. Μ., στον ανωτέρω τόπο, στις 22 Δεκεμβρίου 2009 και στις 26 Ιανουαρίου 2010, ενώ εξεταζόταν ενώπιον των Δικαστών του Α' Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων Αθηνών, ως μάρτυρας υπεράσπισης του συγκατηγορουμένου της Σ. Φ., για την αποδιδόμενη σε αυτόν κατηγορία της απάτης κατ' εξακολούθηση άνω των 73.000 ευρώ, κατέθεσε ψευδώς κι εν γνώσει της αναλήθειας των ισχυρισμών της τα εξής : "...Ο Μ. είχε προβλήματα οικονομικά με την ... και έψαχνε χρηματοδότες. Η κυρία Ψ. έφερε το Μ. στον σύζυγό μου που ήταν διευθυντής στο Εμπορικό Τμήμα της Εμπορικής. Και πήρε τότε πέντε δάνεια.. Πήρε 110 εκατομμύρια που όπως μας είπε ο αδερφός του τα 84 εκατομμύρια ήταν χρέη. Παρ' όλα αυτά άνοιξε δύο εταιρείες... Τότε ο σύζυγός μου πήγε στην .... Σαν δώρο ο Μ. του έδωσε ένα ποσοστό 2 με 3% δεν θυμάμαι καλά και τον έκανε οικονομικό διευθυντή. Ο Μ. ήθελε να έχει τον έλεγχο και από εμάς ήθελε τα χρήματα. Οι εταιρείες δεν είχαν μετοχικό κεφάλαιο και ψάξαμε και βρήκαμε μια λύση τον Ν. που είχε χρήματα μετρητά. Ο Ν. πείστηκε από τον σύζυγό μου και έδωσε τα λεφτά. Η συναλλαγή έγινε στο σπίτι μας και εγώ ήμουν έγκυος. Ο Ν. το χρήματα τα έφερε σε ένα τσαντάκι τύπου ... Πρώτη φορά έβλεπα τόσα πολλά μετρητά χρήματα. Δόθηκε μια επιταγή εγγύησης από μπλοκ της Εμπορικής Τράπεζας 47 εκατομμυρίων που την κράτησε ο σύζυγός μου. Μετά από λίγο έφυγε ο Ν. και ο Μ. χαρούμενος που έλυσε το πρόβλημα της ζωής του. Τα χρήματα τα δώσαμε- σ' ένα σακβουαγιάζ (samsonite). Τα χρήματα επεστράφησαν σε μικρό χρονικό διάστημα στην εταιρεία του συζύγου μου με μια επιταγή. Ο Μ. τα χρήματα τα ζήτησε σε μετρητά. Ο Ν. είπε δεν ήθελε να φαίνονται οι εταιρείες του και δεν ήθελε επιταγή στο όνομα του. Έτσι έκανε τις περισσότερες συναλλαγές του. Είχε εμπιστοσύνη στην ... και δεν ήθελε να ξέρα τις εταιρείες, του ο Μ. Όταν τον ρώτησα για τα άλλα 53 εκατομμύρια του μετοχικού κεφαλαίου μου είπε ότι θα κατέθετε, τα 47- εκατομμύρια δύο φορές τα ίδια λεφτά θα έχω τα καταθέτηρια και στο τέλος θα τα επιστρέφω. Τη δεύτερη φορά αφορούσε μια άλλη εταιρεία και πάλι δεν είχε, μετρητά και πάλι θα περνούσε από τη Νομαρχία και πάλι έγινε με τον Ν., η συναλλαγή στο σπίτι μας που ήταν παρόντες και οι γονείς μου ενώ την άλλη φορά έλειπαν οι γονείς μου. Τότε ήταν 24 εκατομμύρια περίπου δεν θυμάμαι καλά, αλλά οι επιταγές ήταν της Εμπορικής Τράπεζας και ήταν περισσότερες από μία.. Είχαμε δάνεισε κάποια χρήματα τον Μ. Αυτός μας είπε να μπούμε μέτοχοι σε κάποια εταιρεία. Εμείς θέλαμε μετρητά. Μας είπε θα μας δώσει τα δανεικά που ήταν 30 εκατομμύρια δρχ στο τέλος του 2001. Δεν ήταν σύζυγος μου οικονομικός διευθυντής στην εταιρεία του Μ. Την Νομαρχία ο Μ. την κορόιδεψε. Δεν πρέπει η εταιρεία να είχε καθόλου καταθέσεις. Ο Μ. ζούσε με δανεικά. Τα 47 εκατομμύρια τα επέστρεψε πολύ σύντομα στον Ν. Ο Ν. παρέμεινε δύο ώρες περίπου. Ο Μ. μετρούσε τα χρήματα για μιάμιση ώρα- περίπου. Την δεύτερη φορά ήταν 24 εκατομμύρια και κάτι. Ο Μ. είχε πάρει πέντε δάνεια. Δεν είχε πλέον άλλα χρήματα και στράφηκε πλέον στον σύζυγό μου με αυτό το σχέδιο για να του πάρει τα χρήματα...", ενώ η αλήθεια την οποία γνώριζε είναι ότι ουδέποτε δάνεισαν στον εγκαλούντα Μ. Μ. 30.000.000 δρχ., ο σύζυγός της είχε αναλάβει την εν λευκώ διαχείριση των οικονομικών υποθέσεων του τελευταίου, ο οποίος διατηρούσε εταιρείες με μετοχικό κεφάλαιο, ενώ ουδέποτε υπήρξε συναλλαγή του εγκαλούντα με τον συγκατηγορούμενό της Ι. Ν.". Από τις ανωτέρω διαλαμβανόμενες στο σκεπτικό παραδοχές της προσβαλλόμενης απόφασης, καθώς και από την παραδεκτή για τις ανάγκες του αναιρετικού ελέγχου, επισκόπηση των εγγράφων που αναγνώστηκαν στο ακροατήριο και περιέχονται στη δικογραφία, μεταξύ των οποίων και η με αριθμό 2216/2010 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων Αθηνών, προκύπτει ότι κατόπιν σχετικής έγκλησης του Μ. Μ. του Β. - Η., νόμιμου εκπροσώπου των εταιρειών με την επωνυμία "..." και "...", ασκήθηκε ποινική δίωξη σε βάρος του Σ. Φ., για κακουργηματική απάτη σε βάρος της περιουσίας των ανωτέρω παθουσών εταιρειών και παραπέμφθηκε αυτός να δικαστεί στο Τριμελές Εφετείο Κακουργημάτων Αθηνών. Στη δίκη αυτή, κατά την οποία εκδόθηκε η προαναφερόμενη με αριθμό 2216/2010 καταδικαστική απόφαση του ως άνω Δικαστηρίου, παραστάθηκαν προς υποστήριξη της κατηγορίας, ως παθούσες από το έγκλημα της κακουργηματικής απάτης, οι ανωτέρω εταιρείες με την επωνυμία "..." και "...", όπως εκπροσωπούνταν νόμιμα. Η προαναφερθείσα επίμαχη ψευδής κατάθεση της αναιρεσείουσας δόθηκε κατά την εκδίκαση της υπόθεσης αυτής στο ανωτέρω Τριμελές Εφετείο Κακουργημάτων Αθηνών προς υπεράσπιση του εκεί κατηγορούμενου Σ. Φ. Από τα ανωτέρω σαφώς προκύπτει ότι ο παριστάμενος ατομικά, τόσο στο πρωτοβάθμιο, όσο και δευτεροβάθμιο ποινικό Δικαστήριο, που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση, προς υποστήριξη της κατηγορίας, Μ. Μ. του Β. - Η., δεν νομιμοποιείται ενεργητικά, αφού ο ίδιος δεν ήταν διάδικος στην ανωτέρω ποινική δίκη, στην οποία δόθηκε η επίμαχη κατάθεση από την αναιρεσείουσα και ως εκ τούτου δεν ήταν αυτός ο άμεσα παθών από την αξιόποινη πράξη της ψευδής κατάθεσης της τελευταίας, αλλά το νομικό πρόσωπο των άνω εταιρειών. Συγκεκριμένα, σύμφωνα με τα προεκτεθέντα και όπως προκύπτει, από την παραδεκτή επισκόπηση των πρακτικών του πρωτοβάθμιου και δευτεροβάθμιου Δικαστηρίου, ο Μ. Μ. παρέστη προς υποστήριξη της κατηγορίας και στις δύο αυτές δίκες ατομικά και όχι ως εκπρόσωπος των ανωτέρω εταιρειών για την πράξη της ψευδούς κατάθεσης, που δόθηκε από την αναιρεσείουσα στην ποινική δίκη με κατηγορούμενο τον Σ. Φ. και όπου είχαν παρασταθεί ως παθούσες και τότε πολιτικώς ενάγουσες, ήτοι ως διάδικοι, οι ανωτέρω ανώνυμες εταιρείες. Επομένως, σύμφωνα και με όσα αναφέρθηκαν στην προηγηθείσα νομική σκέψη, αυτός δεν νομιμοποιείτο ενεργητικά και ειδικότερα δεν είχε δικαίωμα παράστασης προς υποστήριξη της κατηγορίας για την ψευδή κατάθεση μάρτυρα, που δόθηκε στο ανωτέρω ποινικό Δικαστήριο από την αναιρεσείουσα στις 22-12-2009 και 26-1-2010, καθόσον δεν ήταν διάδικος στη δίκη αυτή και δεδομένου ότι η ψευδής κατάθεση επηρεάζει, κατά τα προεκτεθέντα, άμεσα μόνο τις σχέσεις των διαδίκων και όχι τρίτων. Για το λόγο αυτό προκλήθηκε απόλυτη ακυρότητα της διαδικασίας στο ακροατήριο από τη μη ενεργητική νομιμοποίηση του παρισταμένου προς υποστήριξη της κατηγορίας, η οποία λαμβάνεται υπόψη και αυτεπαγγέλτως από το Δικαστήριο σε κάθε στάση της δίκης. Το γεγονός ότι ο ίδιος διάδικος είχε παραστεί και πρωτοδίκως για την υποστήριξη της κατηγορίας, χωρίς να αποβληθεί, δεν νομιμοποιεί την παράστασή του στην κατ' έφεση δίκη, αφού η νομιμότητα της παράστασης ελέγχεται σε κάθε στάδιο της διαδικασίας. Συνακόλουθα είναι βάσιμος ο συναφής μοναδικός λόγος αναίρεσης, για απόλυτη ακυρότητα της διαδικασίας στο ακροατήριο (άρθρο 510 παρ 1 Α' του Κ.Ποιν.Δ.), λόγω παράνομης παράστασης του υποστηρίζοντος την κατηγορία (άρθρο 171 παρ. 3 ΚΠοινΔ) και πρέπει κατά παραδοχή αυτού να αναιρεθεί στο σύνολό της η προσβαλλόμενη απόφαση, παρελκούσης της έρευνας των πρόσθετων λόγων αναίρεσης, ακολούθως δε, πρέπει, σύμφωνα με το άρθρο 519 του ΚΠοινΔ, να παραπεμφθεί η υπόθεση για νέα συζήτηση στο ίδιο Δικαστήριο που την εξέδωσε, του οποίου η συγκρότηση είναι δυνατή από άλλους Δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως. . . Περαιτέρω, κατά τις διατάξεις του άρθρου 469 εδ. α' του ΚΠοινΔ, "Αν στο έγκλημα συμμετείχαν περισσότεροι ή αν η ποινική ευθύνη ενός κατηγορουμένου εξαρτάται σύμφωνα με το νόμο από την ευθύνη του άλλου, το ένδικο μέσο που ασκεί κάποιος από τους κατηγορουμένους, ακόμη και όταν χορηγείται μόνο σε αυτόν από τον νόμο, καθώς και οι λόγοι τους οποίους προτείνει, αν δεν αναφέρονται αποκλειστικά στο πρόσωπό του, ωφελούν και τους υπόλοιπους κατηγορουμένους ". Κατά την έννοια της διάταξης αυτής, δικαιολογητικός λόγος της οποίας είναι η αρχή της ισότητας και η εναρμόνιση των ευνοϊκών αποτελεσμάτων για όλους τους συμμετόχους, γενικές προϋποθέσεις για όλες τις προβλεπόμενες από αυτή περιπτώσεις εφαρμογής του άρθρου αυτού είναι: α) να ασκήθηκε το ένδικο μέσο από συγκατηγορούμενο, που είχε δικαίωμα να το ασκήσει, και δεν κρίθηκε για οποιονδήποτε λόγο απαράδεκτο, β) οι προταθέντες από αυτόν λόγοι να μην άρμοζαν αποκλειστικά στο πρόσωπό του και γ) οι υπόλοιποι κατηγορούμενοι είτε δεν είχαν δικαίωμα να ασκήσουν το ένδικο μέσο, είτε είχαν μεν δικαίωμα, αλλά δεν το άσκησαν εντός της νόμιμης προθεσμίας ή το άσκησαν και τούτο απορρίφθηκε ως απαράδεκτο ή ανυποστήρικτο. Έτσι, καθιερώνεται υπέρ του συγκατηγορουμένου του ασκήσαντος το ένδικο μέσο της αναίρεσης επέκταση της ευνοϊκής κρίσης του Αρείου Πάγου, αν οι λόγοι που έγιναν δεκτοί δεν αρμόζουν αποκλειστικά στο πρόσωπο αυτού που άσκησε παραδεκτά το ένδικο μέσο, το οποίο τελικά έγινε δεκτό και ως βάσιμο. Εάν συντρέχουν οι όροι αυτοί, εφόσον με το ασκηθέν ένδικο μέσο, βελτιώθηκε η θέση αυτού που το άσκησε, ωφελούνται και οι υπόλοιποι κατηγορούμενοι, αλλά μόνον για αντικειμενικούς λόγους, που δεν αρμόζουν αποκλειστικά στο πρόσωπο του ασκήσαντος το ένδικο μέσο και όχι για λόγους προσωπικούς. Οι ωφελούμενοι, κατά τα ανωτέρω, από το επεκτατικό αποτέλεσμα, δικαιούνται και δεν υποχρεούνται να συμμετάσχουν στη δίκη ως διάδικοι κατά τη συζήτηση του ένδικου μέσου του άλλου και να ζητήσουν εφαρμογή του επεκτατικού αποτελέσματος και σ' αυτούς, χωρίς να δικαιούνται να προβάλουν άλλους ίδιους λόγους, κύριους ή πρόσθετους, το δε δικαστήριο επεκτείνει και σ' αυτούς αυτεπαγγέλτως το ευεργετικό αποτέλεσμα, που προέκυψε από το ένδικο μέσο του αναιρεσείοντος (ΑΠ 1082/2023, ΑΠ 1584/2022, ΑΠ 1092/2020, ΑΠ 517/2019). Στην προκειμένη περίπτωση, από την επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασης προκύπτει ότι, με αυτήν καταδικάστηκαν, εκτός από την αναιρεσείουσα - κατηγορούμενη και οι Ι. Ν. του Ν. και της Ε. και Ι. Μ. του Ν. και της Π., για ψευδή κατάθεση, καθώς και ο Σ. Φ. του Δ. και της Σ., για ηθική αυτουργία σε ψευδή κατάθεση, κατ' εξακολούθηση, οι οποίοι δεν άσκησαν αναίρεση. Με τα δεδομένα αυτά το προαναφερθέν επωφελές αποτέλεσμα για την αναιρεσείουσα Α. - Ν. Μ., πρέπει να επεκταθεί, κατ' άρθρο 469 ΚΠοινΔ και στους προαναφερόμενους συγκατηγορουμένους της. Και τούτο διότι, ο λόγος αναίρεσης της απόλυτης ακυρότητας της διαδικασίας στο ακροατήριο (άρθρο 510 παρ 1 Α' του Κ.Ποιν.Δ.), λόγω παράνομης παράστασης του υποστηρίζοντος την κατηγορία (άρθρο 171 παρ. 3 ΚΠοινΔ), για την πράξη της ψευδούς κατάθεσης, η οποία τελέσθηκε με τη δοθείσα κατάθεση ενώπιον του Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων Αθηνών από την αναιρεσείουσα, για την οποία, όπως προεκτέθηκε, αναιρείται η απόφαση, δεν αρμόζει αποκλειστικά στο πρόσωπο της αναιρεσείουσας.
Συνεπώς πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και ως προς τους ανωτέρω συγκατηγορουμένους της.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

-Αναιρεί τη με αριθμό 2228/2023 απόφαση του Β' Τριμελούς Εφετείου Πλημμελημάτων Αθηνών, ως προς την αναιρεσείουσα - κατηγορούμενη Α. - Ν. Μ. του Ι. και της Ο.

-Παραπέμπει την υπόθεση για νέα συζήτηση στο ίδιο Δικαστήριο, συγκροτούμενο από άλλους Δικαστές, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως.

-Επεκτείνει το ως άνω αναιρετικό αποτέλεσμα της ένδικης αίτησης αναίρεσης και στους συγκαταδικασθέντες στη δευτεροβάθμια δίκη συγκατηγορουμένους της αναιρεσείουσας: 1) Ι. Ν. του Ν. και της Ε., 2) Ι. Μ. του Ν. και της Π. και 3) Σ. Φ. του Δ. και της Σ.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 18 Ιουνίου 2024.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 18 Σεπτεμβρίου 2024.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

<< Επιστροφή